Предметите се украсени со бикови со круна од сонцето и трчачки козорог, дизајн позајмен од целиот антички Медитеран и кој дава увид во древната трговија за време на една од првите големи ери на глобализацијата, објавува Phys.org.

Локалните кипарски златари ги изработиле орнаментите пред околу 3.400 години, спојувајќи антички египетски, минојски, блискоисточни и микенски мотиви во свој стил, според студија објавена во Оксфордскиот журнал за археологија.

3,400-year-old gold diadems and mouth-pieces from Cyprus blend the art of Egypt, Greece and the Near East
https://t.co/fg7ZM5qacZ

— rogueclassicist ~ david meadows (@rogueclassicist) July 14, 2026

„Се соочувате со остатоци од луѓе кои живееле пред повеќе од 3.000 години, заедно со предмети што дошле од источниот Медитеран, од Грција, Египет, Анадолија, Левант и Месопотамија, но и од Индија, Авганистан, Балтичките земји и пошироко“, рече авторот на студијата, Питер М. Фишер, професор на Универзитетот во Гетеборг во Шведска, кој ги води ископувањата.

„Тоа е моќен потсетник дека Хала Султан Теке била дел од еден меѓусебно поврзан свет“, додаде тој.

Градот Хала Султан Теке цветал од околу 1630 до 1150 година п.н.е., кога блиското Солено Езеро Ларнака било заштитен залив кој нудел едно од најдобрите природни пристаништа на островот, се вели во студијата.

Градот сигурно бил огромен. Врз основа на истражувањата спроведени од 2010 година, тој опфаќал најмалку 25 хектари, што го прави „најголемиот познат урбан центар од бронзеното доба на Кипар и еден од најголемите во целиот источен Медитеран“, рече Фишер. Оттаму, градот извезувал стопен бакар, произведувал керамика и тргувал со луксузни стоки, вклучувајќи лапис лазули од Авганистан, килибар од Балтикот и карнеол од Индија.

Осум коморни гробници биле откриени помеѓу 2016 и 2024 година. Тие се урнале сами одамна, закопувајќи ја својата содржина во урнатини. Тоа била катастрофа за починатите, но среќна околност за археолозите милениуми подоцна, кои откриле дека урнатините ги штитат телата и артефактите.

Една од највпечатливите дијадеми ги комбинира египетската иконографија со античките микенски грчки мотиви. Таа прикажува глави на бикови со глави крунисани со сонце, типична египетска слика поврзана со богот Апис, опкружена со мотиви од палма и розета. Соочувањето на овие слики покажува дека кипарските златари не биле само посредници кои продавале туѓи добра преку морето, туку креатори во еден вид „котел на идеи“.

Ова дело крие и интересен пресврт. Биковите обично се поврзувале со машкоста, но се покажало дека дијадемата на бикот ѝ припаѓала на жена на возраст меѓу 35 и 40 години, што сугерира дека овој симбол не бил резервиран исклучиво за мажи.

Овие дијадеми не биле наменети само за мртвите; потешките покажуваат знаци на абење, што сугерира дека луѓето веројатно ги носеле за време на животот, иако речиси сигурно само во ретки, посебни пригоди. Од друга страна, полесните биле премногу кршливи и се користеле само за погребни цели.

Поедноставните прстени за усни биле поенигматични; иако се пронајдени во други медитерански култури, нивната функција останува мистерија.

„Не можеме со сигурност да кажеме што требало да претставуваат златните мундштуци, но најверојатно биле дел од погребен ритуал со кој се означувало преминувањето на починатиот во задгробниот живот“, рече Фишер.

И покрај странските мотиви, предметите веројатно биле изработени на Кипар.

Долго време се водеше дебата за тоа каде можеби се наоѓале вакви работилници за златари, но студијата сугерира дека овие артефакти можеби биле произведувани во Хала Султан Теќе, додека златото потребно за нивна изработка можеби доаѓало од далечни египетско-нубиски рудници или дури и од бугарскиот Ада Тепе, најстариот познат отворен рудник за злато на Балканот. Интересно е што, и покрај нивното богатство, гробниците едноставно биле ископани во земјата и дискретно обележани.

„Убеден сум дека жителите веќе биле свесни за ризикот од грабеж на гробови во античко време“, рече Фишер, сугерирајќи дека скромниот надворешен изглед можеби ги одвраќал крадците, загриженост што продолжува и денес.

Со само мал процент од античкиот град ископан досега, студентите на Фишер понекогаш го прашуваат колку време би било потребно за да се ископа сè. Според неговата пресметка: „најмалку 630 години“.

Но, на Фишер не му пречи поголемиот дел од тоа да им го остави на идните генерации; на крајот на краиштата, тие можеби имаат подобри методи на ископување од нас, додава тој.

„Секоја нова област на ископување донесе изненадувања и уверен сум дека градот сè уште има многу приказни за раскажување“, заклучува тој.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Дипломатите ги истражуваат околностите на инцидентот, објавија руските медиуми.

Полициски извори во Истанбул го потврдија инцидентот, но одбија да дадат дополнителни коментари. Покраинските власти и службата за миграција, исто така, одбија да дадат коментар.

Менаџерот на хотелот каде што престојувале притворените туристи не сакаше да открие никакви информации за нивното местоположба, повикувајќи се на законски прописи што забрануваат споделување на податоци за гостите со трети страни.

📖 🇹🇷 Russian tourists have landed in a major scandal in Turkey — a married couple was arrested for reading the Bible inside Hagia Sophia

The couple insist they had no idea it was forbidden to read the Bible inside the mosque.

Just minutes after they opened the book, security… pic.twitter.com/ap7mCCwKqe

— NEXTA (@nexta_tv) July 15, 2026

Како што претходно објавија некои руски медиуми, двајца руски државјани, Викторија и Игор, наводно биле приведени на 13 јули затоа што ја читале Библијата во Света Софија.

Безбедносните службеници ги однеле во полициската станица, каде што против нив е составен извештај поради сомнение за сторено кривично дело според член 216 од турскиот кривичен законик, кој се однесува на „поттикнување омраза и непријателство меѓу луѓето или навредување и понижување на одредени општествени групи“.

Турскиот претседател Реџеп Таип Ердоган потпиша декрет во јули 2020 година со кој Света Софија, која претходно функционираше како музеј, официјално се претвора во џамија, по што таму беа обновени религиозните служби.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Но, фановите ширум светот ќе можат да видат како изгледал патот до славата на најдобриот тенисер на сите времиња, кој ја стави Србија на светската мапа и ѝ донесе на нашата нација многу радости.

Филмот „Новак Ѓоковиќ: Волкот во зима“ доаѓа наскоро, а трејлерот за документарецот е објавен. Се очекува дека ќе можеме да го видиме патувањето на Ѓоковиќ од момче „под бомби“ и санкции до најголем во историјата.

Документарецот ќе биде достапен од 20 август, кога целиот свет ќе има можност да чуе и да види како се станува вистински шампион.

Поранешниот тренер на Новак, познатиот тенисер Борис Бекер, исто така одговори, и накратко коментираше на најавата за филмот:

- Едвај чекам да го гледам „ The Wolf in Winter“ - рече Бекер.

Can‘t wait to watch it !
„The Wolf in winter „ https://t.co/UlmHt08TnJ

— Boris Becker (@TheBorisBecker) July 14, 2026

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.