Македонија го одбележува Светскиот ден на аутизмот

Под мотото „Еден свет за сите“ Македонија по трет пат годинава го одбележува Меѓународниот ден на аутизмот. Централната манифестација ќе се одржи во Скопје сити мол во организација на здружението „Во мојот свет“ под покровителство на сопругата на претседателот на Република Македонија, Маја Иванова.

Децата, заедно со поддржувачите на кампањата, ќе составуваат сложувалка со боите на аутизмот, а ќе биде приредена и музичка програма.

Целта е да се придонесе за подобрување на условите за живот на оваа ранлива група граѓани.

По повод Меѓународниот ден, делегација на Македонското научно здружение за аутизам и семејства кои имаат деца со аутизам ќе го посетат претседателот на Република Македонија Ѓорѓе Иванов. Целта е со посетата да ја подигнат јавната свест за аутизмот во Македонија и да покажат дека ооваа популација не е маргинализирана.

Од здружението „Во мојот свет“ посочуваат дека во Македонија не постои официјален регистар на лица со аутизам, но се проценува дека има 2.500 лица со аутизам и 12.000 кои влегуваат во аутистичниот спектар на нарушување.

Од Министерството за труд и социјална политика велат дека во соработка со Министерството за здравство почна реализацијата на идејата за воспоставување национален регистар на лица со аутистичен спектар на нарушување. Се надеваат дека националниот регистар ќе биде појдовна основа за креирање национална стратегија за справување со атуистичниот спектар на нарушување. Очекуваат и да се зголеми свеста на јавноста и на професионалците за овој проблем, да се унапреди едукацијата на стручните кадри за работа со деца и лица со аутизам и да се формираат што поголем број специјализирани центри за лица со аутизам.

- Значајна и длабока човечка смисла се открива при секој потфат за заштита, рехабилитација, воспитување и образование на лицата со аутизам, затоа што тоа е една од најблагородните и најзначајни активности кое што во рамките на своите надлежности може да ги спроведе Министерството за труд и социјална политика во соработка со останатите надлежни субјекти. Таквата висока вредност и смисла не обврзува сите нас, секој од својот домен на делување, на еден посебен начин да придонесеме кон развој на еден единствен квалитетен систем на здравствени, социјални, рехабилитациски и воспитно-образовни установи, служби, институции, со еден збор хуман однос кон оваа категорија на лица, велат од Министерството.
Најавуваат дека како една алка од овој интегративен систем го подготвиле и до крајот на овој месец целосно ќе го стават во функција Дневниот центар за деца со аутизам, кој што ќе биде потврда на напорите што се вложуваат, овие деца да се интегрираат во општеството и да не останат на неговите маргини.

Во Центарот, кој како организациска единица ќе функционира во рамките на Меѓуопштинскиот центар за социјална работа на град Скопје, а просторно ќе биде сместен во Заводот за рехабилитација на деца и младинци-Скопје, ќе бидат опфатени вкупно 20 деца со аутистичен спектар на нарушувања, кои ќе бидат распоредени во три возрасни групи од 5-10 години, 10-15 години и 15-18 години, со кои што ќе работи посебно обучен тим од 4 специјални едукатори-дефектолози, еден логопед, еден психолог, еден социјален работник, еден физиотерапевт, медицинска сестра и двајца негователи, што само по себе докажува каков вид и степен на заштита и рехабилитација ќе им се даде на овие деца во овој Дневен центар.

Поголем број од децата со аутизам се веќе интегирани и во постојните 23 дневни центри за деца со пречки во развојот, кои што обезбедуваат услуги на дневно згрижување и престој, нега, исхрана, психосоцијална рехабилитација и реедукација, советодавна работа и услуги на организирано поминување на времето на децата со умерени и тешки пречки во менталниот развој, кои што се на возраст од 5-18 години и истите се наоѓаат во ризик од маргинализација или институционализација.

Од Министерството додаваат дека како поддршка на семејствата на децата со аутизам, во континуитет еден од родителите, на овие деца го остварува правото на посебен додаток согласно Законот за заштита на децата во висина од 4.200 денари, а истовремено доколку нивните родители или старатели се во работен однос согласно со позитивните законски прописи може да го остварат и правото на надоместок на скратено работно време.

Аутизмот е биолошко развојно нарушување на мозокот. Главни карактеристики се слаба или никаква социјална интеракција и комуникација, ограничени активности и повторувачки шеми во однесувањето. По тие карактеристики аутизмот се разликува од останатите нарушувања од групата нарушувања од групата нарушувања од аутиситичниот спектар.

Причините за ова нарушување не се во целост познати, но голем број експерти тврдат дека до него водат различни причини.

Институциите кои ги третираат лицата со аутизам порачуваат дека е многу значајно раното дијагностицирање. Со современите знаења, средства и методи аутизмот може да се детектира најрано на возраст од околу 18 месеци со што се создава основа за интервенција кога мозокот е во фаза на формирање. Со раното откривање на аутизмот може да се обезбеди излез за аутистичните деца како и за луѓето околу нив.

Важна е и раната консултација на родителите со педијатарот и психијатарот и низ мултицисциплинарен преглед во институционална фаорма правилно да може да се лоцира симптоматологијата на аутизмот и да ги препознае критеријалните однесувања кои го лоцираат аутизмот. Родителите обично ги забележуваат симптомите во првите две години. Симптомите обично се развиваат постепено, но има исклучоци кај некои деца со аутизам, кои отпрво се развиваат нормално, а потоа нивниот развој назадува. Иако преземањето мерки во поглед на воспитување или учење за спознавање на светот уште во раниот период од детството може да им помогне да станат способни да се грижат за самите себе, да комуницираат и да се социјализираат, не постои лек кој делува 100-процентно. Не многу деца со аутизам се осамостојуваат и живеат независно по стекнувањето полнолетство, иако некои од нив стануваат успешни. Развиена е и култура на аутистите, во рамките на која што некои бараат лек, додека пак други веруваат во тоа, дека аутизмот не треба да се третира како нарушување, туку да се толерира како разлика.

Очигледните симптоми се појавуваат постепено по 6-месечна возраст, веќе можат да се потврдат од 2 до 3-годишна возраст, и имаат тенденција да продолжуваат да се појавуваат во зрелите години, но често во променета форма. Аутизмот не се утврдува со само еден симптом, туку со карактеристичната тројка од симптоми: нарушувања во способноста за социјализација, нарушувања во способноста за комуникација и ограничени интереси и повторливо однесување. Има и други чести симптоми, како необичниот начин на јадење, но тие не се пресудни при дијагностицирањето. Карактеристичните симптоми на аутизмот се појавуваат низ целиот свет, и на тој начин што аутистите не се разликуваат драстично од остатокот од населението, при што исто така нема и некоја остра линија помеѓу поблагите и потешките патолошки случаи на аутизам.

Аутистичните бебиња обрнуваат помалку внимание на општествените стимуланси, поретко се смеат, поретко ги гледаат другите околу нив и поретко одговараат на нивното име. Аутистичните дечиња поочигледно отскокнуваат од општествената норма, на пример поретко имаат директен контакт, поретко се вртат на повик и поверојатно е да комуницираат со тоа што би ја движеле раката на некој друг. Аутистичните деца од 3 до 5 годишна возраст уште помалку покажуваат дека го разбираат општеството, тие им приоѓаат на други луѓе спонтано, имитираат, реагираат на емоции, комуницираат невербално и се вртат кога некој ќе ги повика. Но, сепак тие развиваат поврзаност со нивниот првичен негувател. Повеќето аутистични деца не развиваат таква поврзаност со негувателите, која ја доживуваат како заштита од општеството, за разлика од децата кои не се дијагностицирани со аутизам, но оваа разлика ја нема помеѓу обичните деца и децата со повисок степен на психички развој или понизок степен на НСА. Постарите деца и возрасните со НСА покажуваат полоши резултати на тестовите за препознавање на лица и емоции.

Поновите истражувања покажуваат дека тој се јавува почесто од Дауновиот синдром, од ракот кај децата или глувоста. Почесто се јавува кај машките, отколку кај женските деца и тоа за четири пати.

Двегодишно девојче од Турција гризнало змија, животното ѝ вратило (ВИДЕО)

На истокот на Турција, во село во близина на градот Бингол, змија каснала двегодишно девојче, по што детето ја каснало змијата, пишуваат турските медиуми.

Девојчето е пренесено во болница и е во добра состојба.

Таткото на девојчето за локалните медиуми изјавил дека инцидентот се случил во дворот на семејната куќа.

„Додека бев на работа ми се јавија и ми рекоа дека моето дете го каснало змија. За среќа, додека стигнав детето веќе беше пренесено во болница. Како што ми кажаа соседите, детето ја држело змијата во рака и си играла со неа кога го каснала.Им благодарам на моите соседи и Господ нека ги благослови“, изјавил таткото Мехмет Еркан.

Соседот кој го видел малото девојче како ја гризе змијата го оддалечил животното од двегодишното дете и повикал помош. Змијата ја каснала за долната усна.

"Лекарите ми рекоа дека наодите се чисти и дека таа треба да биде под опсервација 24 часа. Би ги повикал родителите да внимаваат на своите деца. Секогаш внимавајте на нив", рекол таткото на девојчето.

Инцидентот се случил минатата среда.

На изборите во Бразил на Болсонаро ќе му се спротистави претходникот, излезен од затвор

Изборната трка за бразилски претседател, официјално започнува денеска, а ќе ја одбележи борбата меѓу актуелниот Жаир Болсонаро и поранешниот левичарски претседател Луис Инасио Лула да Силва.

Главните кандидати, Болсонаро и Лула, кои всушност водат кампања со месеци, на настани како дел од кампањата, ќе ги покажат своите сосема спротивни стилови. Болсонаро (67) планира да ја започне својата кампања со митинг во Јуиз де Фора, малиот југоисточен град каде што беше избоден и за малку убиен од напаѓач за време на неговата кампања во 2018 година.

Нападот го зацементира имиџот на Болсонаро меѓу поддржувачите како борец против политичкиот естаблишмент. Неговиот имиџ е нарушен од серија кризи што го погодија Бразил - од пандемијата на „Ковид-19“ до зголемената инфлација.

Лула (76), кој води во анкетите, ќе ја започне својата кампања со посета на фабриката на Фолксваген во Сао Бернардо до Кампо, во индустриското срце на државата Сао Паоло, каде што ја започна својата политичка кариера како синдикален лидер.

Двата настани се полни со симболика, рече политичкиот аналитичар Адријано Лаурено, кој ја нарече трката „најполаризирачки претседателски избори од враќањето на демократијата“ во Бразил кон крајот на 1980-тите.

„Болсонаро се обиде да изгради божествено избран наратив за неговото претседателствување во која преживувањето откако беше прободен одигра централна улога“, рече Лаурено од консултантската компанија „Проспектива“.

„Лула секогаш се обидува да се врати во Сао Бернардо во клучните моменти од неговата политичка кариера, претставувајќи се себеси како човек на народот“, изјави тој за АФП. Според последната анкета на Институтот „Ипек“, објавена вчера, Лула моментално води со 44 отсто од гласовите, додека Болсонаро може да смета на 32 отсто од гласовите.

Доколку ниту еден кандидат не освои повеќе од 50 отсто од важечките гласови на изборите на 2 октомври, вториот круг ќе се одржи на 30 октомври.

Од март минатата година изборот се сведе на Болсонаро и Лула откако Врховниот суд ја укина пресудата за корупција против Лула, поради што тој заврши во затвор и ја напушти политиката. Лула беше уапсен како дел од операцијата „Car Wash“, масовна истрага за системска корупција околу државната нафтена компанија „Петробрас“.

Лула, претседател од 2003 до 2010 година, ја напушти функцијата како најпопуларен претседател во историјата на Бразил, а неговиот мандат доживеа економски бум кој извлече 30 милиони луѓе од сиромаштија.

Болсонаро смета на нова голема програма за благосостојба за да ја зголеми својата популарност и да го намали јазот со Лула. Сè уште е рано за целосниот ефект на програмата да се види на анкетите. Многу Бразилци стравуваат дека доколку Болсонаро загуби, ќе ги следи стапките на неговиот политички модел, поранешниот американски претседател Доналд Трамп, кој не ги признава резултатите од претседателските избори во САД.

Болсонаро, кој редовно тврди дека има измами во електронскиот систем на гласање во Бразил, сака да каже дека „само Бог“ може да го отстрани од функцијата.

Откриена е неверојатна молекула, уништува 300 бактерии отпорни на антибиотици

Бактериите со текот на времето стануваат сè поотпорни на антибиотици, што им предизвикува проблем на многу научници и здравствени организации.

Имено, современата медицина се соочува со проблемот на развој на бактерии отпорни на сите постоечки лекови, вклучувајќи ги и оние кои се сметаат за последна линија на одбраната.

Но, неодамна научниците пронајдоа молекула која може ефикасно да ги контролира бактериите отпорни на сите видови антибиотици. Станува збор за соединение наречено фабимицин, кое доколку ги помине клиничките тестови (тестови на луѓе), би можело да се користи во борбата против некои од најупорните инфекции.

Новиот потенцијален третман ги таргетира грам-негативните бактерии, група на патогени кои тешко се уништуваат и кои најчесто се причина за инфекции на уринарниот тракт, пневмонија, па дури и крвотокот, пишува Science Alert.

Овие типови на бактерии се отпорни на антибиотици поради заштитната надворешна мембрана која создава еден вид ѕид кој не дозволува да минуваат супстанции штетни за нив. Според истражувањето објавено во 2022 година во „Лансет“, отпорноста на бактериите на антибиотици секојдневно одзема околу 3.500 животи, што ја прави водечка причина за смрт во светот.

Студијата спроведена во англиска болница имала слични обесхрабрувачки резултати, кои покажале дека повеќе од една третина од луѓето со инфекции на крвта со грам-негативни бактерии починале во рок од една година.

Во текот на истражувањето, Фабимицин успеал да го пробие тој проблематичен надворешен слој, притоа не предизвикувајќи премногу штета на здравите бактерии, односно бактериите кои ни се потребни.

Научниците прво анализирале антибиотик за кој било познато дека е ефикасен против грам-позитивни бактерии и направиле неколку структурни промени во него за да ѝ дадат на молекулата способност да се инфилтрира низ моќната одбрана на грам-негативните соеви.

Кога се тестирало во лабораторија и на глувци, ова соединение било ефикасно против повеќе од 300 видови бактерии отпорни на лекови. Згора на тоа, кај глувците со пневмонија или инфекции на уринарниот тракт, тоа дури и ги намалило нивоата на штетни бактерии.

„Со оглед на ветувачката активност на фабимицинот кај моделите на инфекција на глувци и охрабрувачките податоци дека фабимицинот е драматично постабилен во плазмата на стаорци и луѓе, разумно е да се верува дека неговата ефикасност може да се подобри при лекување на повисоки организми“, пишуваат експертите.

Откривањето на антибиотици кои би можеле да делуваат против грам-негативни бактерии не е нешто што се случува секој ден, така што биосинтезата на фабимицин е всушност многу значаен чекор. Како што поминува времето, сè повеќе разбираме како функционираат грам-негативните бактерии и ни е појасно на кои начини можеме да ги потиснеме.

Се разбира, ќе биде потребно време пред фабимицинот да се користи како лек. За да биде одобрен, лекот мора да помине низ три фази на клинички испитувања. Во првата фаза учествуваат помал број субјекти, обично помеѓу 20 и 100 (или поретко неколку стотици) и таа одредува прелиминарна проценка за безбедноста и ефективноста на лекот.

Во втората фаза, ефективноста се тестира на поголем број субјекти, обично помеѓу 50 и 300 и се анализираат различни начини на администрирање на дозите. Во третата фаза учествуваат најголем број учесници - од стотици до десетици илјади; во зависност од болеста за која се развива лекот или вакцината. Во овој момент, конкретен кандидат се споредува со плацебо за да се тестира вистинскиот успех на развиениот лек, а безбедноста дополнително се тестира и се утврдуваат несаканите ефекти.

Истражувањето, насловено како An Iterative Approach Guides Discovery of the FabI Inhibitor Fabimycin, a Late-Stage Antibiotic Candidate with In Vivo Efficacy against Drug-Resistant Gram-Negative Infections е објавено во списанието ACS Central Science.

притисни ентер