Жените во Македонија повеќе магистрираат и докторираат од мажите - Канал 5

Жените во Македонија повеќе магистрираат и докторираат од мажите

Се повеќе магистри, специјалисти и доктори на науки добива државата од година во година, а најголем дел од нив се жени. 

Жените во Македонија повеќе магистрираат и докторираат од мажите

Последните податоци од Државниот завод за статистика, објавени денеска, велат дека лани магистрирале или специјализирале 1.855 граѓани, што е за половина процент повеќе од 2024 година (1.846 лица стекнале звање магистар или специјалист). Зголемувањето е уште поизразено кај докторите на науки: лани докторирале 245 граѓани, што е дури 14 отсто повеќе од претходната година (во 2024 – докторирале 215 лица).

Ова е тенденција која се забележува и во изминатиот период. Во 2024 година, пак, докторирале речиси четвртина повеќе лица отколку во 2023, а сличен раст има и во претходните години.

Што се магистрира и докторира?

Според податоците, во 2025 година Македонците најмногу сакале да магистрираат или специјализираат во делот на бизнисот и правото. Од 1.558 магистерски трудови, речиси една третина биле во оваа област – 497. Имало и голем интерес за инженерство, производство и градежништво – 256 магистерски трудови, а за општествените науки – 230.

И покрај постојаниот недостаток на здравствен кадар, особено специјалисти или пак повисоки научни звања кои ќе го пренесат знаењето на лекарите, од дипломираните доктори само 82 специјализирале или магистрирале.

Сосема обратно, дури една четврт од докторските трудови (245) биле во делот на здравството и социјалната заштита – дури 62, што е најголем дел од докторатите лани.

„Најголем број од лицата, 25,3%, докторирале во областите здравство и социјална заштита; во бизнис, администрација и право – 14,7%; во инженерство, производство и градежништво – 12,7%; во уметност и хуманистички науки – 12,2%; следат областите општествени науки, новинарство и информирање со 10,2%, а останатите области се со помал процент на застапеност“, пишува во извештајот на Државниот завод за статистика.

Жените повеќе учат!

Податоците покажуваат интересни тенденции за тоа кој повеќе оди напред во образованието – мажите или жените. Редовно, над 60% од магистерските трудови на годишно ниво се на жени.

„Учеството на жените магистри во вкупниот број лица што стекнале научен степен магистер на науки во 2025 година е 61,2%. ... Учеството на жените магистри во вкупниот број лица што стекнале научен степен магистер на науки во 2024 година е 61,6%“, пишува во извештаите на ДЗС за 2025 и 2024 година.

Така, лани од 1.558 магистри, дури 954 биле жени, а 604 мажи. Кај специјализациите е уште поизразено – 203 биле жени, а 94 мажи.

Бројките од статистиката покажуваат и ваква тенденција – жените, очигледно, се подобри математичарки од мажите. Од 74 магистри во делот на природните науки, математиката и статистиката, дури 60 биле жени, наспроти само 14 мажи. Слично е и во здравството, каде магистрирале 60 жени и 14 мажи. Повеќе магистрирани жени има и во делот на бизнисот, правото и општествените науки, но таму разликите се минимални.

„Во текот на 2025 година, 147 жени одбраниле докторска дисертација, што претставува 60% од вкупниот број лица што докторирале во истата година“, констатираат од ДЗС.

Во делот на здравството докторирале 45 жени и 17 мажи, а двојно повеќе докторирани жени има во бизнисот и правото (24 жени наспроти 12 мажи), како и кај природните науки и математиката (11 жени наспроти 6 мажи).

Каде сме во споредба со другите?

Ако се земат бројките за вкупно население во државата од 1,8 милиони жители и податоците согласно пописот од 2021 година за магистри, специјалисти и доктори на науки, како и статистиката за овие категории до 2025 година, во Македонија на илјада жители има околу 3,4 доктори на науки и 22,5 магистри.

Според податоците од националните институции за статистика и Евростат, Македонија по бројот на доктори на науки се доближува до Словенија (која има 3,8 доктори на науки на 1.000 жители), што претставува една од највисоките стапки во Европа. Следна е Данска со 3,2 доктори на науки на илјада жители. Од регионот, најмалку доктори има во Бугарија и Србија – таму еден доктор на науки има на секои две илјади жители.

Додека во бројот на доктори на науки предничиме, заостануваме од европскиот просек на магистри на науки. Во Европа обично има по 50 магистри на илјада жители, што е двојно повеќе од Македонија. Највисоки стапки за магистри во Европа имаат Данска, Полска и Германија, каде речиси еден од десет жители е магистар.

/МИА

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

54- годишна Гркинка го изгубила синот во сообраќајка- сега роди ќерка од ембрион, чуван 22 години (ФОТО)

54-годишна Гркинка родила дете од замрзнат ембрион пред 22 години, откако претходно истата година изгубила 21-годишен син кој исто така го добила преку истата процедура на ин витро оплодување (ИВФ), објави нејзиниот лекар.

54- годишна Гркинка го изгубила синот во сообраќајка- сега роди ќерка од ембрион, чуван 22 години (ФОТО)

„За Кристина Рапти-Џелепи ова денешно породување има особено силно емотивно значење“, објави на Фејсбук гинекологот Константинос Пантос од приватната клиника Генезис во Атина.

„Во 2004 година, по трансферот на ембрионот, таа на првиот обид роди сосема здраво момче“, објасни тој. Но, нејзиниот син загина во сообраќајна несреќа во октомври 2025 година на 21-годишна возраст.

Максималната дозволена возраст за ин витро оплодување

„Вчера роди девојче откако лани во декември и беше префрлен ембрион од истата група од која потекнува ембрионот користен за раѓањето на нејзиниот син“, посочи докторката. Кристина Рапти-Џелепи има 54 години, што е и највисоката дозволена возраст во Грција за подложување на ин витро оплодување (ИВФ).

Нејзиниот сопруг објаснил дека семејството водела вистинска трка со времето за да може неговата сопруга да ја одложи бременоста до крај. Тој повика на укинување на старосната граница за ИВФ во Грција.

„Постарите жени поседуваат непроценлива способност да пружат зрела, свесна и безусловна љубов, како и стабилност што ниту една статистика никогаш нема да може целосно да ја измери“, рече тој во изјавата.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Иранците нападнаа американска воена база- оштетија борбени авиони Ф-15

Неколку американски воени авиони беа оштетени во иранските напади што ја погодија воздухопловната база Мувафак Салти во Јордан во вторник вечерта, по локално време, потврдија за CBS News извори директно запознаени со ситуацијата.

Иранците нападнаа американска воена база- оштетија борбени авиони Ф-15

Приближно осум повеќенаменски ловци Ф-15 претрпеа помали оштетувања и, според информирани извори кои зборуваа под услов на анонимност бидејќи не се овластени јавно да зборуваат, веќе се вратени во оперативна функција.

Ова се тешки воени авиони кои со децении се 'рбетот на американската ловна авијација. Тие беа создадени првенствено за да обезбедат воздушна супериорност и да соборат непријателски авиони, но нивните модерни верзии функционираат како летачки тврдини способни прецизно да таргетираат цели на земја со голем товар бомби и ракети.

Познатиот Warthog беше исто така погоден

Напаѓачкиот авион A-10 Thunderbolt, попознат меѓу војниците и пилотите по неговиот иконски прекар Warthog (Warthog), помина многу полошо. Извори наведуваат дека тој авион бил директно погоден и неговото крило било целосно откорнато во нападот.

За разлика од брзите ловци, A-10 е оклопно летало создадено исклучиво за ниско летање и уништување тенкови и оклопи на бојното поле. Познат е по огромниот ротационен топ во носот и способноста да издржи големи оштетувања, но овој удар врз базата го остави без едно крило.

Ниеден американски војник не беше убиен во нападите врз јорданската база.

Испука повеќе од 30 „Патриот“, залихите се опасно ниски

Штетата на авионот дојде откако Вашингтон во вторникот објави дека нападнал пет ирански танкери како одмазда за иранското насочување кон воен брод на американската морнарица. Како одговор на тој потег, Корпусот на иранската Исламска револуционерна гарда објави дека започнал напади врз осум танкери и два воени брода, а цел била и воздухопловна база во Јордан.

Американските сили во Јордан испукале повеќе од 30 ракети од системот за воздушна одбрана „Патриот“ во обид да пресретнат и одвратат ирански ракети, дознава „Си-Би-Ес њуз“.

Истите медиуми претходно објавија дека американските претставници се исклучително загрижени за сè побрзото празнење на магацините со ракети од системот „Патриот“, како и други видови прецизно водечка муниција, чии стратешки залихи брзо се топат.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Чарли Шин одбил значајна улога, поради неа Џони Деп стана ѕвезда (ВИДЕО)

Секој глумец во својата кариера жали за одлуката, без разлика дали станува збор за работа со проблематичен режисер или верување во проект кој на крајот се покажува како неуспешен. 

Чарли Шин одбил значајна улога, поради неа Џони Деп стана ѕвезда (ВИДЕО)

Сепак, веројатно е најтешко да се одбие улога во филм кој станува глобален хит и класик. Токму ова му се случи на Чарли Шин, кој ја пропушти можноста во култниот хорор филм, а улогата наместо тоа му припадна на тогаш непознатиот Џони Деп, пишува списанието Far Out.

Можност за Шин, кариера за Деп

Кариерата на Шин веројатно немаше да пропадне без таа улога. Неговиот татко, познатиот глумец Мартин Шин, го однесе од рана возраст на снимањето на легендарни филмови како што се *Badlands* и *Apocalypse Today*, каде што ги стекна своите први искуства. Сепак, тој можеше да го добие своето прво значајно актерско признание во популарниот хорор филм на Вес Крејвен „Страв на улицата Елм“.

YouTube video

Наместо тоа, тој глумеше во криминалистичката драма „The Boys Next Door“, која беше пречекана со мешани критики, а подоцна беше прославен со улоги во „Day Off“ и „Death Stranding“ на Ферис Булер.

Пари или лоша проценка?

Постојат две верзии на приказната за причините за одбивање на улогата. Боб Шеј од продуцентската куќа „Њу Лајн Синема“ тврди дека проблемот биле парите. Според него, Шин требало да го игра момчето на главниот лик, но тој барал превисок хонорар: „Тој барал 3.000 долари неделно, а ние не можевме да си го дозволиме тоа“.

Шин, сепак, негира дека бил алчен. „Не барав премногу пари затоа што станав алчен дури по години. Тоа се случи многу подоцна“, рече тој. Наместо тоа, тој признава дека едноставно не го препознал потенцијалот на сценариото и визијата на Крејвен.

„Едноставно не го разбирав сценариото и никогаш не сум бил толку погрешен во мојата проценка“, рече Шин. „Кога се сретнав со Вес, му реков: „Слушај, со сето должно почитување кон твојот талент, едноставно не гледам како овој човек со смешната шапка, стопеното лице, пругастиот џемпер и ѕвечкачките прсти ќе биде добро прифатен од публиката. Не мислам дека ова ќе биде хит.“

Култен статус и комерцијален успех

Проценката на Шин беше сосема погрешна. Фреди Кругер стана еден од најпознатите негативци во историјата на хорор филмовите, а „Страв на улицата Елм“ заработи 57,1 милион долари со буџет од нешто повеќе од 1 милион долари. Филмот сега се смета за еден од најважните хорор филмови некогаш направени.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер