ИНСТАТ: Населението на Албанија на 1 јануари 2025 помало за 1,2 отсто во однос на 2024 година - Канал 5

ИНСТАТ: Населението на Албанија на 1 јануари 2025 помало за 1,2 отсто во однос на 2024 година

 Населението на Албанија на 1 јануари 2025 година изнесувало 2.363.314 жители, што е намалување од 1,2 отсто во споредба со 1 јануари 2024 година, објави Институтот за статистика (ИНСТАТ).

ИНСТАТ: Населението на Албанија на 1 јануари 2025 помало за 1,2 отсто во однос на 2024 година

Според истиот извор, кога станува збор за природниот прираст на населението (раѓања-смртни случаи) во 2024 година евидентирани се 1.208 повеќе раѓања отколку смртни случаи.

- Проценките на населението на 1 јануари 2025 година покажуваат дека само регионот на Тирана евидентирал зголемување на населението, во споредба со претходната година за 0,2 отсто. Најголемо намалување на населението е забележано во регионите Скадар со 2,5 отсто и Кукс со 2,3 отсто, стои во извештајот на ИНСТАТ.

Тирана, Фиер и Елбасан имаат најголем удел во вкупното население.

На 1 јануари 2025 година во Тирана живеело околу 32,2 отсто од вкупното население, продолжувајќи да биде најнаселениот регион во земјата, по што следуваат Фиер и Елбасан со 9,9 односно и 9,6 отсто.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Европа повторно урива температурни рекорди- овој август беше најтопол во историјата

Август го израмни рекордот од јули 2023 година и стана еден од двата најтопли месеци во историјата на мерењата, потврди службата за климатски промени на Европската унија.

Европа повторно урива температурни рекорди- овој август беше најтопол во историјата

Рекордот е постигнат поради комбинација од климатските промени и засилувањето на феноменот Ел Нињо, кој ослободува топлина од Пацификот во атмосферата, пишува Би-Би-Си.

Температурите во август беа за 1,65 °C повисоки од прединдустрискиот просек. Ова го проби клучното ограничување од 1,5 °C, кое земјите го поставија како праг за да ги избегнат најтешките последици од климатските промени. Иако еден месец над таа граница не значи дека е трајно надмината, научниците предупредуваат дека тоа е јасен показател за тренд.

Август, исто така, го означи крајот на најжешкото забележано лето во Западна Европа, со температури што ги надминаа оние од топлотниот бран во 2003 година. Д-р Саманта Бургес, стратешки раководител за клима во Коперникус, го опиша август како „исклучителен месец во глобалниот климатски рекорд“.

Таа додаде дека неговите последици „сè повеќе ги чувствуваат заедниците, економиите и екосистемите низ целиот свет“. Според неа, комбинацијата од рекордни температури на воздухот, рекордна топлина на океаните и исклучително лето во Европа покажува дека климатските промени сега предизвикуваат екстреми во атмосферата и океаните.

Рекордна топлина на океаните и влијанието на Ел Нињо

Шефот на ОН за клима, Сајмон Стил, рече дека новиот рекорд јасно го покажува влијанието на човештвото врз климата. „Доказите се неоспорни. Ова е цената на зависноста на човештвото од фосилни горива што излегува од контрола и цената на глобалната климатска криза што ја поттикнува зависноста“, рече Стил.

Истражувачите наведуваат дека ситуацијата, заедно со влијанието на фосилните горива, е дополнително влошена од силниот Ел Нињо. Тоа е природен климатски модел за време на кој источниот дел од Тихиот Океан е невообичаено топол. Овој процес ослободува огромни количини топлина од океаните во атмосферата и ги зголемува глобалните температури во период од околу една година.

Тимот на Коперникус тврди дека тековниот Ел Нињо продолжува да се зајакнува и би можел да стане еден од најсилните досега. Најголемото влијание на овој природен феномен врз глобалните температури се очекува следната година, па затоа се претпоставува дека серијата рекорди на температурата би можела да продолжи.

Човечкото влијание и последиците

Овие проценки доаѓаат по најжешкото лето во историјата на Западна Европа. Обединетото Кралство, исто така, го забележа своето најжешко лето откако започнаа да се водат евиденции во 1884 година. Британската метеоролошка служба откри дека климатските промени предизвикани од човекот го направија таков рекорд околу 130 пати поверојатен.

Д-р Клер Барнс, истражувач за екстремни временски услови на Империјал колеџ во Лондон, истакнува дека овие бројки имаат „многу реална човечка цена“. Топлинскиот бран низ Велика Британија и Европа ги наруши училиштата, ги оптовари болниците, влијаеше на производството на храна, предизвика пожари и суши и одзеде десетици илјади животи, рече Барнс.

Барнс ја отфрли идејата дека ваквите лета станаа новата нормалност. „Додека не престанеме да согоруваме фосилни горива, рекордите ќе продолжат да се рушат, а екстремите ќе се влошуваат побрзо отколку што можеме да се прилагодиме. Клучот е во тоа што одлуката за тоа колку полоша ќе биде ситуацијата и понатаму да биде во наши раце.“

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Две вселенски летала се во близина на Меркур по десет години патување (ВИДЕО)

Комбинираниот вселенски брод, познат како BepiColombo, би можел да влезе во орбитата во ноември, пред да се одвои во декември за да ја проучува целата планета од различни височини.

Две вселенски летала се во близина на Меркур по десет години патување (ВИДЕО)

Двете вселенски летала на пат кон Меркур го напуштија својот мајчин брод и го започнаа последниот дел од речиси десетгодишното патување до најмалата и најблиската планета до Сонцето во Сончевиот систем, објави Хафингтон.

Поврзаното вселенско летало од европските и јапонските вселенски агенции се одвои од нивниот носач на распоред, но контролорите мораа нервозно да чекаат два часа за да добијат потврда преку радио сигнал. Таа клучна операција беше емитувана од контролниот центар на Европската вселенска агенција во Германија, оддалечен повеќе од 200 милиони километри.

Ако се биде добро, комбинираното летало, познато како БепиКоломбо, ќе влезе во орбитата околу Меркур во ноември и ќе се одвои во декември за да ја мапира и проучува целата планета од различни височини.

Лансирана во 2018 година, мисијата БепиКоломбо го носи името на италијанскиот математичар кој учествуваше во мисијата Маринер 10 на НАСА на Меркур во 1970-тите. Само уште едно вселенско летало, МЕСЕНЏЕР на НАСА, ја истражи оваа загадочна, жешка планета малку поголема од Месечината.

„Колку е мал Меркур, но сепак содржи некои од најголемите мистерии на нашиот Сончев систем“, велат научниците.

YouTube video

BepiColombo веќе помина повеќе од 10 милијарди километри на својата кружна рута. Беа потребни девет планетарни прелетувања за да се де-енергира леталото доволно за да биде фатено во орбитата на Меркур. Последното прелетување, во јануари 2025 година, произведе неверојатни фотографии од ударните кратери на Меркур и вулканските рамнини.

Почнувајќи од следната пролет, серија научни инструменти на европското и јапонското вселенско летало ќе го проучуваат магнетното поле што го опкружува Меркур, густата внатрешност на планетата и геолошките процеси на површината, вклучувајќи вдлабнатини или вдлабнатини, за кои научниците веруваат дека се еродирани од минералите што испаруваат од карпите.

Тоа е чуден свет на спротивности. На планета каде температурите можат да надминат 427 степени Целзиусови, половите се студени, со длабоки кратери во постојана сенка исполнети со мраз.

Со оглед на близината на Меркур до Сонцето, инженерите мораа да дизајнираат летало што ќе издржи „екстремно сурови“ услови. Набљудувањата на науката треба да започнат следната пролет, при што Европската вселенска агенција ќе покрие најголем дел од трошоците за мисијата од 2 милијарди долари.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Андоновски од Белград: Инвестициите во ИКТ-индустријата и технологијата го движат економскиот раст

Министерот за дигитална трансформација, Стефан Андоновски, учествуваше на економскиот форум BELTALKS 2026, кој вчера и денес се одржува во Белград, Република Србија, во организација на GLOBSEC.

Андоновски од Белград: Инвестициите во ИКТ-индустријата и технологијата го движат економскиот раст

Во рамки на форумот, министерот Андоновски беше говорник на панел-дискусијата „Градење економија заснована на вештачка интелигенција: податоци, инфраструктура и конкурентност“.

„Разговараме за иднината на регионот од економски аспект, а јас ги претставувам можностите за инвестирање во Македонија во областа на новите технологии и вештачката интелигенција. Имаме добар почеток, затоа што Македонија забележа раст на БДП од 3,7 проценти во првата половина од 2026 година и раст од 4,3 проценти во вториот квартал, во услови на ниска инфлација. Овој раст е воден и од инвестициите во ИКТ-индустријата и технологијата“, изјави Андоновски.

„Затоа сме тука – да отвориме нови можности за инвестиции во дата-центри, примена на вештачката интелигенција и развој на технолошки компании, како и да привлечеме што е можно повеќе компании, разновиден капитал и ново знаење во Македонија“, додаде министерот.

На панелот учествуваа и претседателката на Народното собрание на Република Србија, Ана Брнабиќ, претседателот на Стопанската комора на Србија, Марко Чадеж, и претседателот на Извршниот одбор на Yettel Bank, Александар Богдановиќ.

Дискусијата беше насочена кон можностите Западен Балкан да се позиционира како центар за иновации, дата-центри и нови технологии, како и кон значењето на дигиталната инфраструктура, енергетските капацитети, човечкиот капитал и поволното деловно опкружување за привлекување високотехнолошки инвестиции.

За време на форумот, министерот Андоновски даде изјава и за гледачите на Македонската радио-телевизија, во која се осврна на придонесот на ИКТ-индустријата во економскиот раст и на можностите за нови инвестиции во Македонија.

Во продолжение на форумот, министерот Андоновски ќе учествува и на затворената тркалезна маса „Еден регион, еден пазар? Трговијата, работната сила, инвестициите и иднината на регионалната интеграција“.

BELTALKS 2026 го отвори претседателот на Владата на Република Србија, Ѓуро Мацут, додека завршното обраќање е предвидено за претседателот на Република Србија, Александар Вучиќ. Форумот обедини високи политички претставници, носители на одлуки и претставници на деловната заедница од регионот и Европа.

Кабинет на Министер

Стефан Андоновски,

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер