СВЕТОТ во 2022: Годинава го означи почетокот на крајот на пандемијата на Ковид-19 - Канал 5

Живот

СВЕТОТ во 2022: Годинава го означи почетокот на крајот на пандемијата на Ковид-19

СВЕТОТ во 2022: Годинава го означи почетокот на крајот на пандемијата на Ковид-19, што не очекува во 2023 година

СВЕТОТ во 2022: Годинава го означи почетокот на крајот на пандемијата на Ковид-19

За поголемиот дел од светот, 2022 година го означи почетокот на крајот на пандемијата на Ковид-19.

Многу земји го укинаа локдаунот, маските се симнаа, вработените се вратија на работа со физичко присуство, училиштата продолжија со настава, патувањата, дружењата, спортските и културните настани се вратија во нормала.

„Пандемијата е завршена“, рече американскиот претседател Џо Бајден во септември, осврнувајќи се на променливото однесување на Американците.

Светската здравствена организација (СЗО) допрва треба да прогласи крај на вонредната состојба во јавното здравство поради Ковид-19, воведена во јануари 2020 година.

„Сè уште не сме таму. Но, крајот е на повидок“, изјави генералниот директор на СЗО Тедрос Аданом Гебрејесус веднаш по изјавата на Бајден во септември.

Појавувањето на варијантата Омикрон кон крајот на 2021 година, со неговата способност повторно да зарази луѓе и рекордниот скок на случаи на Ковид што следеше, ги збуни предвидувањата за враќање во нормала.

Сепак, во следните месеци, состојбата беше постабилна, новите варијанти на коронавирусот останаа тесно поврзани со Омикрон, без радикално да се промени неговото влијание.

Вакцинацијата во голема мера придонесе за заштита од тешки форми на болеста и смрт за многу луѓе, а беше воведена и нова генерација на засилувачи насочени кон варијантите на Омикрон. Исто така, третманот на лекување стана посовршен. Тестирањето за Ковид-19 во домашни услови стана рутина.

Изминатата година најакутната закана од Ковид се повлече на многу места, но сепак продолжува во секојдневниот живот, особено се поизразените постковид симптоми кои можат да траат со месеци, манифестирајќи се на различни начини.

Речиси седум милиони луѓе починаа од оваа болест, а глобалните дневни смртни случаи остануваат речиси 2.000. Пристапот до вакцини, засилувачи и третмани останува нееднаков на глобално ниво.

Во Кина, политиката за нулта Ковид ги сведе смртните случаи на минимум и го поштеди нејзиниот здравствен систем од колапс под напливот на инфекции.

Но, значителен дел од 1,4 милијарди население во земјата можеби не бил изложен на вирусот, што го спречува развојот на природен имунитет кој, заедно со високите стапки на вакцинација, создава заштита.

Податоците покажуваат дека пандемијата ги наруши сите видови на здравствена заштита, од имунизација во детството до скрининг за рак. Очекуваниот животен век во некои земји опадна, додека загриженоста за менталното здравје вртоглаво порасна.

Експертите на готовност: Со последиците од пандемијата ќе се справуваме уште многу години

Експертите за заразни болести остануваат на готовност за нова варијанта на коронавирус што може драматично да ги поткопа вакцините и третманите.

Сепак, во 2022 година, болеста Ковид-19 беше помалку тешка и помалку смртоносна во споредба со 2020 и 2021 година, а не се појавија нови варијанти за да поттикнат голем бран случаи.

За тоа придонесе и големиот напредок во технологијата за вакцини што овозможува брзо ажурирање за заштита од нови соеви, поефективен третман и превенција, орални антивирусни лекови, но и растечкиот имунитет на населението на вирусот.

„Смртноста и болеста од Ковид-19 сега многу повеќе личат на грип, концентрирани во постарите возрасни групи. Постои надеж дека симптомите стануваат поблаги како што нашиот имунолошки систем реагира на овој вирус, вели професорот по епидемиологија Дејвид Дауди.

Епидемиологот Џипсиамбер Д’Суза, пак, вели дека „создадовме доволно имунитет на Ковид за да дозволиме животот да се врати во нормала на многу начини, без огромни скокови на смртни случаи“.

Но, првите месеци од годинава, јануари и февруари, САД се соочија со омикронскиот бран. „На својот врв, бранот вклучуваше најголем неделен број случаи и речиси најголем неделен број на смртни случаи од целата пандемија“, вели Дауди.

Д’Суза пак додава дека ниту вакцинацијата, ниту прележаноста ги намалиле шансите за повторна инфекција. „Иако ризикот од тешка болест е многу помал, многу луѓе имаат симптоми кои ги држат во кревет со денови и се чувствуваат прилично лошо“, вели докторката.

Годинава во негативен контекст ја обележаа и дезинформациите за Ковид, особено околу последиците од вакцините, за употребата на антивирусниот лек Паксловид (Paxlovid), за зголемени стапки на ментални болести особено кај адолесцентите…

Оваа година, исто така, покажа дека Ковид трајно го промени начинот на работа.

„Имаше општествени промени во достапноста на работа од дома и хибридна работа кои се позитивни за многу поединци“, вели Д’Суза.

Експертите сметаат и дека кинеската политика за нулта-Ковид за нив е сосема нејасна, бидејќи епидемии се случуваат низ целата земја, а болниците известуваат дека се преоптоварени бидејќи се судираат и со Ковид и со грип.

Д’Суза забележува дека е нејасно колку новите двовалентни засилувачи штитат од тековните видови, бидејќи многу луѓе имаа Ковид ова лето или есен и не е јасно дали ќе имаат корист од тие вакцини.

Исто така, не е познато колку Ковид влијае на циркулацијата на другите респираторни вируси и на вкупната смртност од пневмонија и грип, на долг рок.

За разјаснување на овие нејаснотии експертите препорачуваат универзални вакцини, подобри антивирусни средства и справување со Ковид како и со другите респираторни вируси.

„Мојата надеж е дека повеќето луѓе ќе чувствуваат дека нивните животи се враќаат во нормала и дека ќе има помалку стрес и грижа за тоа дали можат да патуваат, да се видат со семејството и пријателите и да присуствуваат на големи собири“, вели Д’Суза.

Според експертите, животот никогаш нема да биде целосно ист, а со последиците од пандемијата ќе се справуваме уште многу години.

СЗО со надеж дека во 2023 ќе се стави крај на вонредната состојба на Ковид-19

Светската здравствена организација соопшти дека се надева дека Ковид-19 повеќе нема да биде вонредна состојба за јавно здравје во 2023 година.

Како што се навршува третата годишнина од првичното избувнување, СЗО посочува дека овој вирус нема да исчезне и дека сите земји ќе треба да научат да управуваат со него како и со другите респираторни заболувања.

Шефот на СЗО, Тедрос Аданом Гебрејесус, рече дека неделниот број на смртни случаи од Ковид-19 сега е околу една петтина од она што беше пред една година – но сепак е премногу висок.

„Минатата недела животот го загубија помалку од 10.000 луѓе. Тоа се уште е премногу. Има уште многу што можат да направат сите земји за да спасат животи. Но, изминавме долг пат. Се надеваме дека во одреден момент следната година ќе можеме да кажеме дека Ковид-19 повеќе не е глобален здравствен итен случај“, рече Тедрос.

Според СЗО, досега се администрирани повеќе од 13 милијарди дози вакцини, а околу 30 отсто од луѓето во светот не примиле ниту една доза.

Во Светската здравствена организација се пријавени речиси 650 милиони потврдени случаи на Ковид-19 и повеќе од 6,6 милиони смртни случаи.

Тедрос рече дека додека светот сака да стави крај на вонредната состојба на Ковид-19, која ги потресе економиите и остави милиони луѓе да страдаат од тековни симптоми, треба да се разбере како започнала пандемијата.

Првите случаи на Ковид-19 беа регистрирани во кинескиот град Вухан во декември 2019 година.

„Продолжуваме да ја повикуваме Кина да ги сподели податоците и да ги спроведе студиите што ги побаравме, за подобро да го разбереме потеклото на овој вирус“, рече Тедрос.

Тој додаде дека вирусот постои толку долго, што е речиси дел од семејството.

Шефот за вакцини на СЗО, Кејт О’Брајан, пак, се осврна на вакцините и трендот на вакцинација против Ковид-19.

„Би сакале да имаме вакцини кои се поефикасни против инфекции и пренос и имаат поголемо времетраење на заштитата“, рече О’Брајан, повикувајќи на повеќе тековни инвестиции во истражување и развој.

„Ако сегашниот тренд продолжи, се надеваме дека следната година ќе можеме да прогласиме крај на оваа вонредна состојба“, истакна О’Брајан.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Технологија

Стапот за селфи е минато- направен е двоножен робот, кој го носи телефонот и го следи сопственикот

Деновите на незгодно обидување да ги соберете сите ваши пријатели на една фотографија наскоро би можеле да завршат. 

Стапот за селфи е минато- направен е двоножен робот, кој го носи телефонот и го следи сопственикот

Наместо селфи стап, нучниците претставија необичен двоножен робот кој го носи вашиот паметен телефон наместо вас, трча покрај вас, па дури и може да се позиционира за да ве фотографира, објави Дејли Меил.

Минијатурниот уред, наречен PhoneBot, е висок околу 19 инчи и тежи околу 4 фунти. Во почетните демонстрации, тимот покажа дека роботот од 400 долари може да оди, да следи лице и да стане од лежечка положба.

Може да носи паметен телефон кој се монтира над „колковите“ на уредот, во суштина формирајќи го неговиот торзо. Камерата на телефонот му овозможува на роботот да детектира и следи луѓе, додека неговите сензори за движење можат да собираат информации за движењето и ориентацијата на роботот.

Иако роботот е дизајниран како истражувачка платформа, тој би можел ефикасно да дејствува и како патувачки фотограф, автоматски позиционирајќи се така што сите ќе бидат во кадарот.

Во предпечатен труд објавен на платформата arXiv, истражувачите наведоа: „Овој труд го претставува Fonbot, нискобуџетна, компактна, хуманоидна платформа со отворен код која интегрира стандарден паметен телефон со модуларно тело за сензори, обработка на податоци на уредот и интеракција.“

Истражувачите од Универзитетот во Калифорнија, Лос Анџелес, објаснија дека телефонот работи со софтвер кој ги контролира движењата на роботот. Тој испраќа команди преку Wi-Fi до мал вграден компјутер, кој потоа ги пренесува до моторите.

Вкупно, Fonbot има 13 мотори - шест во секоја нога и еден што го ротира неговиот торзо. Овој дополнителен зглоб ѝ овозможува на камерата да се движи странично додека стапалата на роботот остануваат цврсто поставени на земјата.

Тимот го тестираше својот предложен систем користејќи различни телефони и откри дека сите тие поддржуваат основни функции за сензори, контрола на движење и вид.

Иако во моментов нема раце, научниците велат дека планираат да додадат лесни екстремитети за манипулирање со предмети.

Тие исто така сакаат да истражат како роботот се движи по нерамни површини, бидејќи досега е тестиран само на рамна земја.

Системот може да реагира и на гласовни команди користејќи го микрофонот и звучникот на паметниот телефон.

Сепак, засега, функциите за препознавање говор и обработка на јазик се управувани од посебен лаптоп.

Научниците се надеваат дека на крајот ќе можат да ги користат овие модели на вештачка интелигенција директно на самиот телефон, намалувајќи ја потребата од надворешен хардвер.

Севкупно, истражувачите веруваат дека паметните телефони обезбедуваат „практична основа“ за роботиката бидејќи тие веќе комбинираат камери, сензори за движење, компјутерска моќ и безжична поврзаност во еден уред.

Тие се надеваат дека оваа нискобуџетна платформа ќе понуди „прифатлива, репродуцирана платформа за образование, истражување и брзо прототипирање“, правејќи ги хуманоидните роботи подостапни.

Тагови: Робот селфи

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Свет

Хутите го погодија седиштето на саудиски нафтен гигант, Трамп размислува да ги нападне (ВИДЕО)

Блискоисточниот конфликт се интензивира. 

Хутите го погодија седиштето на саудиски нафтен гигант, Трамп размислува да ги нападне (ВИДЕО)

Јеменските Хути, поддржани од Иран, го нападнаа седиштето на саудискиот нафтен гигант „Арамко“, потопувајќи товарен брод во Ормутскиот теснец.

Хутите се заканија со нови напади врз саудиските аеродроми и нафтени постројки, додека американскиот претседател Доналд Трамп размислува дали САД би можеле да ѝ се придружат на Саудиска Арабија во нападите врз Хутите. Најновите случувања дополнително ги зголемија загриженостите за безбедноста на клучните нафтени постројки и поморските трговски патишта.

Ракета го погоди седиштето на најголемата нафтена компанија во Саудиска Арабија

Напад врз седиштето на државната нафтена компанија „Сауди Арамко“ во источниот град Дахран ги оштети канцелариите на врвниот менаџмент на компанијата.

Горните три ката од зградата во која се сместени врвните раководители на компанијата беа оштетени, според двајца регионални функционери кои разговараа со „Асошиејтед прес“. Еден од изворите рече дека е погодена и канцеларијата на извршниот директор.

Саудиското Министерство за енергетика го потврди нападот врз административната зграда на „Арамко“. Нападот предизвика пожар што властите го опишаа како ограничен. Немаше смртни случаи или повредени.

Извор од компанијата изјави за Ројтерс дека комплексот бил погоден од балистичка ракета. Нападот се случи во вторник навечер, а дополнителни детали беа објавени во среда.

Засега нема потврда дека нападот го запрел производството или извозот на нафта.

Хутите се закануваат со нови напади врз аеродромите и нафтените постројки

Хутите ја презедоа одговорноста за нападите и рекоа дека ќе продолжат да ги напаѓаат саудиските аеродроми и нафтената инфраструктура.

Според Ројтерс, тие тврдат дека ги нападнале постројките на „Арамко“ во Дахран, меѓународниот аеродром „Крал Халид“ во Ријад и рафинеријата на „Арамко“ во саудиската престолнина со балистички и крстосувачки ракети и беспилотни летала.

Хутите велат дека нападите се одговор на саудиските воени операции во Јемен. Тие ги прогласија целите што имаат намера да ги нападнат за легитимни воени цели.

Нападите врз Саудиска Арабија станаа почести во последните денови. Тринаесет лица беа убиени во нападот во саботата врз главниот аеродром во Ријад.

Во исто време, Саудиска Арабија ги продолжува воените операции против Хутите во Јемен. Саудиската коалиција, исто така, нападна складиште за гориво поврзано со Хутите во главниот град Сана.

Брод потона во Ормускиот теснец, екипажот е спасен

Во исто време, безбедносната ситуација во Ормускиот теснец, еден од најважните поморски премини за светската трговија со нафта, се влошува.

Морските власти на Сингапур потврдија дека два товарни брода што го пловат нивното знаме биле погодени од неидентификувани ракети додека транзитирале низ теснецот.

Контејнерскиот брод GFS Pride беше погоден во вторник, по што избувна пожар на бродот. Бродот претрпе големи штети и потона. Сите 21 члена на екипажот беа успешно евакуирани и никој не беше повреден.

Друг брод, GFS Giselle, беше погоден во среда. Неговиот труп беше оштетен, но тој успеа да стигне до безбедно сидро со сопствен погон. Сите 22 члена на екипажот се безбедни.

Сингапурските власти ги осудија нападите врз трговските бродови, нарекувајќи ги неоправдани и кршење на меѓународното право.

Иран тврди дека бродот удрил во морска мина

Иран одделно објави дека товарен брод потонал во Ормускиот теснец откако удрил во морска мина.

Според Иранската револуционерна гарда, бродот пловел по рута што иранските власти ја прогласија за нелегална и опасна.

Сепак, сè уште не е потврдено дали иранската изјава се однесува на сингапурскиот брод GFS Pride или на друг брод.

Оваа разлика е важна бидејќи сингапурските власти велат дека нивниот брод бил погоден од неидентификувана ракета, додека иранската страна зборува за морска мина. Околностите на потонувањето затоа сè уште не се целосно разјаснети.

Трамп размислува за вклучување на САД во нападите врз Хутите

Новата ескалација го покрена и прашањето за можно директно вклучување на американските сили во саудиските воени операции против Хутите.

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека ја разгледува можноста САД да се приклучат на саудиските напади врз Хутите.

Саудиска Арабија се соочува со проблеми во одбраната од сè почестите напади со ракети и беспилотни летала. И покрај големите инвестиции во модерни системи за воздушна одбрана, Хутите успеаја да погодат неколку важни цели во последните денови.

Ријад побара дополнителна воена помош од Вашингтон, а недостатокот на доволно ракети за пресретнување на нападот дополнително ја комплицира одбраната.

Но, досега нема потврда дека Трамп донел одлука за приклучување на САД кон нападите.

Зошто е ова важно за целиот свет?

Најновите напади се особено загрижувачки бидејќи истовремено ја загрозуваат саудиската нафтена инфраструктура и поморскиот сообраќај во Ормутскиот теснец.

Саудиска Арабија е еден од најголемите светски производители и извозници на нафта. „Арамко“ е државна компанија која управува со голем дел од нејзината нафтена индустрија.

Ормутскиот теснец го поврзува Персискиот Залив со отвореното море и е клучен премин за извоз на нафта и гас од земјите од Персискиот Залив.

Поради безбедносните загрижености во Ормутскиот теснец, Саудиска Арабија сè повеќе го користи цевководот Исток-Запад, кој носи нафта до пристаништето Јанбу на Црвеното Море.

Но, проширувањето на конфликтот со Хутите, исто така, ги загрозува поморските патишта до Црвеното Море, вклучително и областа на теснецот Баб ел-Мандеб, низ кој поминуваат бродови на пат кон Суецкиот канал.

Ова го зголемува ризикот за две важни трговски насоки во исто време. Дополнителни нарушувања може да влијаат на цената на нафтата, транспортните трошоци и снабдувањето со енергија.

Конфликтот во Јемен повторно се разгоре

Хутите се вооружена група која контролира голем дел од северен Јемен, вклучувајќи го и главниот град Сана. Тие се поддржани од Иран и со години се во конфликт со меѓународно признатата јеменска влада и саудиската коалиција.

Саудиска Арабија воено се приклучи на војната во Јемен во 2015 година, а примирјето постигнато во 2022 година го намали интензитетот на конфликтот долго време.

Сепак, новиот конфликт меѓу САД и Иран дополнително ги затегна односите во регионот и придонесе за обновување на борбите во Јемен.

Последните напади покажуваат дека Хутите сè уште можат да погодат важни цели длабоко во територијата на Саудиска Арабија. Во исто време, обновените саудиски напади врз Јемен ја зголемуваат можноста за натамошна ескалација.

Дипломатските обиди за запирање на конфликтот се во тек, но засега нема знаци за неизбежен договор.

Тагови: Доналд Трамп Хутите

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Свет

Млада Иранка е осудена на смрт поради објава на социјалните мрежи: Не сакам од себе да правам хероина

23- годишната иранска студентка Наџмех Амини беше осудена на смрт поради објава на социјалните мрежи дека властите сметаат дека е навреда на пророкот Мухамед.

Млада Иранка е осудена на смрт поради објава на социјалните мрежи: Не сакам од себе да правам хероина

23-годишната жена е во затвор во Машхад, а пресудата се уште не е правосилна и може да се жали до Врховниот суд, пишува The Guardian.

Во друг судски процес таа беше осудена на 12 години, шест месеци и еден ден затвор под обвинение за дејствување против националната безбедност и пропаганда против режимот.

Амини беше уапсен за време на протестите во јануари. Минатиот месец од затвор апелираше за помош до меѓународната заедница.

„Не сакам да направам хероина од себе. Сакам само едно: биди мојот глас“, рече таа во аудио пораката, повикувајќи ги Обединетите нации, адвокатите и организациите за човекови права да го истражат нејзиниот случај.

Според иранскиот весник „Хорасан“, Иранката пред судот изјавила дека објавата ја напишала откако со пријателите земала халуциногени печурки. Нејзиниот адвокат тврдеше дека се работи за ненамерна грешка, но судијата ја одби одбраната.

Според извештајот на весникот, судијката прашала зошто не навредувала други луѓе или противници на режимот, како што се САД и Израел, во истата држава.

Иранскиот закон предвидува смртна казна за навреда на пророкот Мухамед. Сепак, смртните казни за такво кривично дело се ретки. Последните познати егзекуции за богохулење беа извршени во 2023 година, кога беа егзекутирани двајца мажи осудени за активност на социјалните мрежи.

Организациите за човекови права предупредуваат на зголемената употреба на смртната казна во Иран. Иранската организација за човекови права соопшти дека оваа година биле егзекутирани повеќе од 600 луѓе.

Тагови: Иранка смрт

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер