Со новите технологии би можеле да се исправат 89 проценти од генетските нарушувања

Со новиот начин на едитирање на геномите би можеле да се исправат 89 проценти од грешките на ДНК , што предизвикуваат болести , велат американските научници.

Технологијата, наречена едитирање, е опишана како „генетски процесор на зборови“, способна точно да го препише генетскиот код, пренесува BBC.

Научниците го користат на лабораториски тестови за да ги поправат штетните мутации, вклучително и оние кои предизвикуваат анемија на српестите клетки.

Група експерти од американскиот технолошки институт (МИТ) велат дека технологијата е „сеопфатна и точна“ и дека нивната студија е само почеток.

Примарното едитирање е нов начин во областа на реновирање на геномите и тоа се развива со вонредна брзина. Нашата ДНК е еден вид прирачник за употреба кога станува збор за развој и функционирање на телото и е присутна во скоро сите наши клетки.

Можноста за уредување на ДНК веќе ги менува научните истражувања и би можеле да бидат темел за медицинските истражувања, но истовремено покренува длабоки морални и етички прашања, особено по случајот со кинеските близнаци на кои им го сменија генот за да се заштитат од ХИВ.

Американските научници ја користат технологијата Crispr-Cas9, развиена пред само седум години. Со негова помош, ДНК се скенира на вистинското место и потоа, како микроскопски ножици, ДНК може да се сече на две. Токму оваа технологија ја отвора можноста за промена на ДНК.

Сепак, треба да се забележи дека овие промени не се секогаш совршени и дека некои делови може да завршат на погрешни места, што е пречка за користење на оваа технологија во медицината. Но, она што може да очекуваме од главното уредување е прецизност.

Научниците во студијата, чии резултати беа објавени во списанието „Nature“, користеа врвно едитирање за точно вметнување или бришење на делови од ДНК, но и за да се поправат грешките во правописот на една „буква“ од три милијарди такви „букви“ што го сочинуваат човечкиот генетски код.

"Размислете за главно едитирање како еден вид на процесор за зборови, способен за пребарување на специфични ДНК секвенци и нивно точно заменување. Тоа е како да ги притискате Ctrl-F за да го пронајдете текстот што сакате да го измените и потоа да ги притискате Ctrl-C и Ctrl-V за геномски секвенци создадени во лабораторијата. “, објасни еден од авторите на студијата, Дејвид Лиу.

Секое влакно на ДНК се состои од градбени единици наречени нуклеотиди. Постојат четири вида нуклеотиди во ДНК: аденин, цитозин, гванин и тиамин. Овие основни компоненти на нуклеинска киселина можат да се полимеризираат по кој било редослед.

Ги регистрираме со буквите А, Ц, Г и Т.

Три милијарди од овие „писма“ сочинуваат комплетен прирачник за градење и одржување на човечкото тело, но навидум малите грешки можат да предизвикаат болест.

Мутацијата што претвора една специфична А во Т резултира со најчеста форма на заболување од српести клетки. Болеста на Таи-Сакс е ретко генетско нарушување кое се карактеризира со уништување на нервните клетки во централниот нервен систем и може да доведе до слепило, глувост и губење на менталните и физички функции. На развојот на болеста честопати влијае додавањето на четири дополнителни „букви“ на кодот.

Едитирањето главно се користи за да се елиминираат генетските грешки во експериментите врз човечките клетки извршени во лабораторија.

Болестите кај луѓето можат да предизвикаат околу 75 000 различни мутации. Д-р Лиу смета дека новата технологија би можела да поправи околу 89 проценти од овие генетски пореметувања . Другите 11 проценти се однесуваат на случаи кога некое лице има премногу копии на ген или му недостасува цел ген.

Научниците претпоставуваат дека новата технологија ќе се примени за прв пат на заболувања во кои клетките можат да бидат извадени од телото, потоа да се „смалат“, да се проверат за да се види дали се безбедни, а потоа да се вратат назад. Тоа може да бидат некои нарушувања на крвта, како што се болести на српестите клетки или наследно таласемија, вид нарушување на крвта, при што коскената срцевина може да се отстрани и да се врати во телото.

Судот го поништи указот со кој Аја Софија стана музеј

Судот во Турција денес го поништи указот на Владата од 1934 година, со кој Истанбулската Аја Софија ја претвори во музеј.

Во образложението на решението, судот наведува дека решението е нелегално, со што се отвори патот некогашната црква и музеј повторно да се претвори во џамија, и покрај повиците од светот да не го сторат тоа.

Претседателот Реџеп Таип Ердоган предложи статусот на џамијата да биде обновен за локалитетот за светско наследство на УНЕСКО.

Аја Софија беше централното место на Христијанска Византија и Муслиманската Османлиска Империја и сега е еден од најпосетуваните споменици во Турција.

Одлуката ја донесе Државниот совет, највисокиот управен суд во Турција.

ДУИ бара Уставен суд да овозможи регистрирање на лица во изолација и деновите до 15 јули

Заштита на граѓаните е важно, но треба и да се гарантира право на глас и не смее да се негира. 

Портпаролот на ДУИ, Бујар Османи побара во име на партијата Уставниот суд веднаш да закаже вонредна седница за да донесе времена мерка и да се суспендира одредбата со која се ограничува регистрација на луѓето кои се во изолација само до 8 јули да имаат право на глас. Според него треба да се суспендира уредбата бидејќи денеска и утре има луѓе кои ќе се упатат во самоизолација поради Ковид-19 и не ќе можат да гласаат.

-Втор начин со одлука на ДИК или на Комисија за заразни болести да им се овозможи тие што се во изолација во меѓувреме да направат тест и доколу се негативни да можат во среда да гласаат и со тоа да им се гарантира правото на глас и никој да не го оспори легитимитетот на изборниот процес. Заштита на граѓаните е важно, но треба и да се гарантира право на глас и не смее да се негира. Само денес имаме 205 нови позитивни помножете го тоа со бројот на контакти кои тие ги имале и тие што ќе одат во изолација. Тоа е можна бројка од 2000 граѓани што само денеска им се негира правото на глас. А ако тоа го множиме до денот на избори то значи дека околу 10 илјади граѓани ќе немаат право на глас, истакна Бујар Османи од Тетово.

Според него сите политички партии треба да се фокусираат да се најде решение бидејќи ова прашање не го засега само ДУИ, туку сите етнички заедници и партии.

Венеција го тестира контроверзниот систем против поплави

Венеција денеска започна со првото генерално тестирање на контроверзниот нов систем на брани, чија цел е заштита на градот од големи поплави.

Проектот МОСЕ од 5,5 милијарди евра е засенет од скандалите со корупција и го надмина крајниот рок. Работата започнала во 2003 година и се очекува да заврши во декември 2021 година.

МОСЕ е обоена со „јасни епизоди на корупција и криминал“, но „да се фокусираме на целта: сите треба да се надеваме дека функционира“, рече италијанскиот премиер Џузепе Конте, кој отпатува за Венеција за да го означи почетокот на тестирањето.

Инженерите изградија брани на три влеза во Венецијанската лагуна што треба да се активираат кога нивото на водата надминува 1,1 метар.

Денес, овие брани, составени од 78 подвижни бариери под морето , или челични порти, треба да бидат за прв пат подигнати во исто време. Нивната цел е да спречат бранови од Јадранското Море да ја поплават венецијанската лагуна.

„Ве молиме, започнете со изградба на четирите брани“, рече Конте.

Градоначалникот на Венеција Луиџи Бруњаро напиша на Твитер дека МОСЕ е „огромно достигнување“ и резултат на „италијанската генијалност“, иако задоцнето.

Заштитата од поплави е клучна за Венеција, особено откако скоро рекордниот бран од 187 сантиметри во ноември му нанесе огромна штета на градот заштитен од УНЕСКО.

притисни ентер