3Николоски: Изградбата на автопатот Охрид-Кичево се одвива по план, она што беше невозможно станува реалност
НаукаНаучниците се збунети од чудните ветришта на егзопланетите: Ова навистина е чудноВрз основа на однесувањето на ветровите на седум големи и топли гасовити егзопланети, астрономите добија најсилни докази досега дека планетите надвор од Сончевиот систем поседуваат магнетни полиња.Врз основа на однесувањето на ветровите на седум големи и топли гасовити егзопланети, научниците добија најсилни докази досега дека планетите надвор од Сончевиот систем поседуваат магнетни полиња, како Земјата и пет други планети во Сончевиот систем. Откритието, базирано на набљудувања од телескопи во Чиле и Хаваи, го продлабочува разбирањето на егзопланетите покажувајќи дека барем некои делат важна карактеристика присутна на сите освен на две од осумте планети во Сончевиот систем. Сите тие имаат нешто заедничко Иако ниту една од гасовитите егзопланети во студијата не е кандидат за поддршка на живот, магнетното поле може да биде еден од факторите што помагаат карпеста планета како Земјата да биде погодна за живеење. Секоја од овие егзопланети орбитира многу блиску до голема и топла ѕвезда, со едната страна постојано свртена кон ѕвездата, а другата страна постојано свртена од неа, како што Месечината е свртена кон Земјата. Овој тип планета се нарекува „жежок Јупитер“ поради неговата големина и состав споредлив со најголемата планета во Сончевиот систем, иако со многу повисока температура. Масата на седумте планети се движеше од приближно онаа на Јупитер до повеќе од три пати поголема. Силни ветрови дуваат од жешката „дневна страна“ до ладната „ноќна страна“ на тие планети. Орбиталната близина на планетите до нивните матични ѕвезди предизвикува тие да имаат сјајни атмосферски температури на дневната страна. Сите се поблиску до нивната матична ѕвезда отколку што Меркур е до Сонцето. „Она што би го очекувале е дека планетите со повисоки температури би имале посилни ветрови. Колку повеќе енергија внесувате во системот, толку посилни стануваат ветровите. Но, ние го гледаме спротивното“, рече астрономот Јулија Зајдел од Лагранжовата лабораторија во опсерваторијата Азурен брег во Ница, Франција, главен автор на студијата објавена во вторник во списанието Nature Astronomy. „Тоа е навистина чудно“ „Најжешките планети имаат најмалку силни ветрови што ја мешаат атмосферата. И тоа е навистина чудно во споредба со она што го знаеме за тоа како се однесуваат атмосферите“, рече Зајдел. „Ова значи дека целата таа енергија што ѕвездата ја внесува во атмосферата на планетата мора да се распрсне на поинаков начин. И единствената можност атмосферата да се забави толку многу и толку брзо е преку магнетното поле и нејзината интеракција со подвижните наелектризирани честички во атмосферата.“ Брзината на ветерот на седум егзопланети достигна до 25.000 километри на час, што е посилно отколку на Јупитер. Со оглед на тоа што повеќето планети во Сончевиот систем имаат магнетни полиња, истражувачите рекоа дека не е изненадувачки што и егзопланетите ги имаат. Но, тие рекоа дека научниците досега тешко наоѓале убедливи докази. „Гледаме дека се појавува тренд“ „Не гледаме на поединечна егзопланета, туку на целата група и гледаме дека се појавува тренд“, рече Зајдел. Магнетното поле на Јупитер е најголемо и најмоќно во Сончевиот систем. Седум егзопланети произведоа магнетни полиња помали од оние на Јупитер, но генерално споредливи со планетите на Сончевиот систем. Меркур, Сатурн, Уран и Нептун им се придружуваат на Земјата и Јупитер како планети на Сончевиот систем кои го создаваат глобалното магнетно поле. Венера и Марс се две планети кои немаат магнетно поле, иако Ганимед, голема месечина на Јупитер, создава свое магнетно поле. Месечината на Земјата, исто така, одамна создаде свое магнетно поле. „Можам да играм важна улога“ Магнетното поле е еден од факторите што влијаат на тоа дали планетата ќе може да ја одржува својата атмосфера подолг временски период. На пример, Марс некогаш имал магнетно поле, но го изгубил пред милијарди години откако неговата внатрешност се оладила, а сега има само тенка атмосфера и негостољубив пејзаж. „Иако е честа заблуда дека магнетните полиња директно одредуваат дали планетата е погодна за живеење, тие можат да играат важна улога во тоа како планетата еволуира со текот на времето“, рече астрономот и коавтор на студијата Бибијана Принот од Европската јужна опсерваторија во Германија. „Животот каков што го знаеме се потпира на постоењето на атмосфера. Атмосферата помага во одржувањето на површинскиот притисок, ја регулира температурата и, на Земјата, овозможува течна вода да постои на површината.“Тагови: егзопланети научниците Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Бидете информирани следете не на Facebook
СветРубио: „Ќе беше полесно ако Трамп ги игнорираше Иранците“Државниот секретар на САД, Марко Рубио, денес изјави дека понатамошните воени дејствија на Соединетите Американски Држави (САД) против Иран не се неопходни, бидејќи економските последици што Вашингтон ги нанесе на земјата се веќе доволно сериозни.Во говорот пред Федералистичкото друштво, Рубио ја поддржа претходната проценка на американскиот претседател Доналд Трамп дека војната е ефикасно завршена во воена смисла, објави АП. „Искрено, економската болка што му ја нанесуваме на тој режим во моментов е толку голема што нема потреба од воена акција, бидејќи веќе толку многу ги ослабнавме. Но, мислам дека вистинската победа е да се осигураме дека никогаш нема да добијат нуклеарно оружје“, рече Рубио. Државниот секретар на САД призна дека граѓаните на САД, исто така, ги почувствувале економските последици од овој конфликт, што доведе до зголемување на цените на горивата и ја погоди глобалната економија. Тој оцени дека за Трамп ќе беше полесно да ја игнорира заканата што ја претставува нуклеарната програма на Иран, да избегне непопуларна војна и „да му го остави тој проблем на следниот претседател“.Тагови: Марко Рубио Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Претплатете се на нашиот newsletter
СветПо неколку часа укината забраната за летови во САД: „хаосот ќе продолжи“Федералната администрација за воздухопловство на САД (FAA) соопшти дека авиокомпаниите можат да ги продолжат летовите по прекинот на системот за контрола на летот низ целата земја што траеше неколку часа.Сепак, предупреди дека доцнењата и откажувањата ќе продолжат. Забраната за летови, која влијаеше на милиони Американци, беше укината во 20:15 часот по локално време, изјави американскиот министер за транспорт Шон Дафи. Long queue of planes waiting to take off from Chicago airport after nationwide flight suspension in the US https://t.co/k4acig2RQy — LIMON (@limondar0) November 14, 2026 Сепак, Дафи им рече на новинарите дека прекинот имал влијание и дека проблемите ќе траат со денови. „FAA“ соопшти дека „темелно ги тестирала“ своите системи за да потврди дека се стабилни и дека операциите остануваат сигурни пред да одобри продолжување на летовите. Сепак, околу 2.000 полетувања закажани за денес беа откажани, објави „CNN“. Повеќе од 7.700 летови во Соединетите Држави беа откажани вчера, додека повеќе од 8.000 беа одложени. Преетставници од администрацијата ја обвинија застарената технологија за прекинот и предупредија дека слични инциденти ќе се случат повторно додека системот не се модернизира. Air traffic across the United States has come to a standstill. A communications failure grounded flights for more than four hours, leaving thousands of flights canceled and airports packed with stranded passengers. It’s hard to believe an entire nation’s aviation system could be thrown into chaos like this… https://t.co/YwAqp9MAJ4 — NyanChuu🔮🇯🇵🍭 (@tanpukunokami) November 14, 2026 Домашните летови во Соединетите Американски Држави повторно добија дозвола за полетување откако федералните власти вчера воведоа неколкучасовна забрана за безбедност, предизвикана од прекин на телекомуникациите. На прес-конференција рано утрово, министерот за транспорт Шон Дафи предупреди дека се можни понатамошни прекини доколку системот не се надгради итно. Тој апелираше до Конгресот да го одобри потребното финансирање за модернизацијата и додаде дека враќањето во нормален сообраќај ќе биде бавно. Дафи рече дека ќе биде потребно време за да се смири хаосот во патувањето, бидејќи многу патници остануваат заглавени на аеродромите. Anger and frustration spread across US airports after a nationwide flight suspension left thousands stranded for hours. Long queues, cancellations and delays disrupted travel, with passengers struggling to find alternative arrangements. #UnitedStates #USAirports #Flight https://t.co/5V9BlWnfIt — Molitics Global (@Molitics_global) November 14, 2026 Проблемот е застарен систем Министерот за внатрешна безбедност Марквејн Малин претходно прецизираше дека прекинот е предизвикан од ажурирања на застарените системи извршени од „FAA“ и дека проблемот е предизвикан од „прекин на телекомуникациите“ и дека нема докази дека станува збор за кибернапад. Тој нагласи дека прекинот на летовите не е резултат на безбедносна закана за Соединетите Американски Држави. Некои патници седеле во авиони и чекале со часови на пистата бидејќи аеродромите немаат простор на портите за да им дозволат да се симнат. Ова е втор пат таква забрана за летови да се воведе во Соединетите Американски Држави, првата беше прогласена по терористичките напади од 11 септември 2001 година. Извор: Б92Тагови: летање САД Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Претплатете се на нашиот newsletter
МакедонијаНиколоски: Изградбата на автопатот Охрид-Кичево се одвива по план, она што беше невозможно станува реалностСилно сме посветени заедно со изведувачот и надзорот и согласно зададениот рок ќе го завршиме целосно, изјави НиколоскиИзградбата на автопатот Охрид-Кичево се одвива со одлична динамика. Силно сме посветени заедно со изведувачот и надзорот и согласно зададениот рок ќе го завршиме целосно, изјави заменик претседателот на Владата и министер за транспорт Александар Николоски. "Изведбата на автопатот оди со одлична динамика и морам да кажам дека сите се ангажирани и изведувачите и надзорот. Навистина прават одлична работа и се повеќе и јавноста може тоа да го види, така што остануваме на она што го ветивме, а тоа е согласно роковите, до крајот на мај месец да имаме не само целосно пуштен автопат, туку и автопат со сите потребни документи, нешто што, за жал, не сме го гледале често во минатото"- истакна заменик претседателот Николоски. Тој потврди дека завршени се и градежните работи на потегот од Извор до Врбјани заедно со тунелите кај Пресека. Најави дека во моментов се спроведува најновата европска директива за безбедност во сообраќај за тунели. "Од друга страна, оној најтежок дел, што оди од селото Извор -кичевско до селото Врбјани во Дебарца, очекувам во следните неколку недели да биде ставен во функција. Таму градежните работи се целосно завршени, што може да се види и со голо око. Пробиен е тунелот, двете тунелски цевки се пробиени, едната е во должина од 2.100 метри, втората е во должина од 1.990 метри и се работи за најдолги тунелски цевки во Македонија. Исто така четирите галерии што се на овој дел се завршени. Завршен е и целосно трупот на патот, мостовите, вијадуктите, така што од градежен аспект целокупната работа е завршена. Она што го правиме во моментов е спроведување на најновата европска директива за безбедност во сообраќај, особено во тунели, така што се прават сите потребни тестирања со цел да имаме највисоко ниво на безбедност во рамки на тунелот. И ова ќе е првпат оваа европска директива да биде применета не само во Македонија, туку во целиот регион и во таа насока во моментов се случуваат тестирањата" -изјави вицепремиерот Николоски. Министерство за транспортТагови: Александар Николоски Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Бидете информирани следете не на Facebook