На денешен ден - Канал 5

На денешен ден

7 јануари

На денешен ден

- Денеска е Божик за христијаните кои се придржуваат на Јулијанскиот календар, а тоа се припадниците на МПЦ-ОА, Српската, Руската, Грузиската, Вселенската, Ерусалимската, Антиохиската и Александриската патријаршија. Божик е ден кога христијаните го одбележуваат раѓањето на Спасителот - синот Божји Исус Христос. Овој датум првпат се споменува како празник во 336 година, во еден римски календар. До 16. век сите христијани Божик го славеле истиот ден, а по 1582 година со прифаќањето на Грегоријанскиот календар од страна на Ватикан, се појавиле разлики. Првите векови во православните и протестантските земји се држеле според стариот календар, кој подоцна постапно се менувал. На Божик, православните Македонци се поздравуваат со зборовите „Христос се роди“, на што одговараат со „Вистина се роди“.

1536.- Умре англиската кралица од шпанско потекло Катарина Арагонска, прва од шесте жени на англискиот крал Хенри Осми. Нивниот развод без дозвола од папата предизвикал англиска црковна реформа и одвојување од католичката црква.

1584.- Католичките држави во рамките на светото Римско царство го усвоиле Грегоријанскиот календар.

1598.- На рускиот престол застана Борисл Годунов, по смртта на Фјодор Први, последниот цар од династијата Рјурикович.

1610.- Италијанскиот астроном и математичар Галилео Галилеј ги открил Јупитеровите месеци Ио, Европа, Ганимед и Калисто.

1789.- По донесувањето на американскиот Устав со кој се утврдиле начелата на државното уредување и надлежностите на претседателот, во САД се одржале првите претседателски избори на кои убедливо победил Џорџ Вашингтон, прочуениот водач на војната за независност.

1898.- По конституирањето на првата подморница која се движела на тркала по морското дно и со додавање на цевка низ која во подморницата влегувал свеж воздух, американскиот техничар Симон Лејк водел телефонски разговор од својата подморница со претседателот на општината на градот Балтимор. Тоа го значило почетокот на новиот начин на телефонско комуницирање.

1923.- Во Кавадарци е роден Иван Диме Мазов Климе, македонски револуционер, театарски критичар, раскажувач, публицист, општественик и долгогодишен новинар и уредник во весникот „Нова Македонија“. Познати се неговите прозни дела „Додека топовите пукаат“ и „По трагите на Евлија Челебија“. Во Рогашка Слатина, во Словенија, несреќно го загубил животот на 14 февруари 1977 година.

1927.- Воспоставена е редовна трансатлантска телефонска врска меѓу Лондон и Њујорк.

1942.- Во Жван, Демирхисарско, е роден Божин Павловски, македонски писател и редовен член на МАНУ. Живее и твори во Скопје и Мелбурн. Бил долгогодишен главен уредник на издавачката куќа „Мисла“ во Скопје, а исто така, е основач на издавачката куќа АЕА во 1992 година во Мелбурн, Австралија. Носител е на врвни македоски книжевни и дражвни награди за неговото прозно твпрештво. Дела: „Дува“ (роман, 1973), „Вест Ауст“ (роман, 1978), „Црвениот хипокрит“ (роман, 1984), „Уткини соседи“ (роман, 1987), „Враќање во сказните“ (роман, 1989) „Дува и болвата“ (роман, 1997), „Подвижни гробови“ (роман, 1998), „Патување со љубената“ (роман, 2000), „Египетска сонувалка“ (роман, 2001), „Изгубени во рајската градина (роман) и други.

1943.- Во Њујорк умрел Никола Тесла, еден од најголемите умови и пронаоѓачи на полето на електротехниката. Тој е пронаоѓач на трофазниот систем за пренос на електрична енергија, на индукциониот мотор, на генераторот и трансформаторот и на цела низа други откритија врз кои денес се заснова модерната електроника. Тој е пионер на радиотехниката и според него струјата со висок напон го доби името Теслина струја. Роден е во селото Смиљан, кај Госпиќ, на 10 јули 1856 година.

1953.- Американскиот претседател Хари Труман соопшти дека во САД е направена хидрогенска бомба.

1972.- Индија се спротивстави на притисокот од САД и воспостави дипломатски односи со Кина.

1979.- Камбоџиските бунтовници со помош на витенамските сили, го зазелеа Пном Пен и ја собориле владата на „Црвените Кмери“ предводена од Пол Пот. За време на неговото владеење од 1975 година во Камбоџа биле убиени меѓу еден и два милиона луѓе.

1984.- Умрел францускиот физичар Алфред Кастлер, член на Француската академија и добитник на Нобеловата награда за физика во 1966 година. Открил и развил оптички методи за изучување на Херцовите резонанци во атомите и неговиот труд е од клучно значење за развој на ласерот.

1987.- Во Софија умрел Венко Марковски, поет, драмски писател, еден од основоположниците на современата македонска литература, член на Македонската литературна група, основана во Софија во 1931 година, на Македонскиот литературен кружок (1938 - 1941), учесник во НОВ на Македонија, член на Главниот штаб на НОВ и ПОЈ, член на Иницијативниот одбор за свикување на Првото заседание на АСНОМ, делегат на Првото заседание на АСНОМ... Неговите стихозбирки „Народни бигори“ и „Огинот“, издадени во 1938 година се првите книги стихови на македонски јазик. Бил најомилен македонски поет се до неговото одење во Бугарија. Поради судир со актуелното раководство на Македонија и на Федерацијата осуден бил на принудна работа и интерниран на Голи Оток. Роден е во Скопје, на 5 март 1915 година.

1990.- Првпат по 800 години била забранета посетата на Кривата кула во Пиза, една од најголемите туристички атракции. Поради опасноста кулата да падне, неопходна била нејзина реконструкција.

1992.- Првпат, 7 јануари - првиот ден на Божик, беше прогласен за неработен ден во Република Македонија.

1997.- Во Битола умрел Доне Пановски, македонски литературен критичар, есеист, книжевен историчар и новинар. Автор е на повеќе книги, меѓу кои „Вреднувања“, „Литературни портрети“, „Писателите на Илинден“, „Литературни студии“ и други. Роден бил во селото Буф, Леринско, на 5 ноември 1935 година.

1999.- Во Американскиот сенат била отворена постапката за сменување (импичмент) на претседателот Бил Клинтон.

2001.- Во Скопје умрел Скендер Амет, прочуен македонски естраден виртуоз на хармоника, од ромска националност. Роден е во Скопје, на 31 октомври 1953 година.

2004.- Врховниот суд на Индонезија ја потврдил смртната казна на исламскиот терорист Аморзи, обвинет за подметнување експлозив во ноќен клуб на островот Бали, кога загинале најмалку 202 лица, речиси сите западни туристи.

2006.- Умрел австрискиот писател и истражувач Хајнрих Харер, чие биографско дело “Седум години на Тибет“ е преведено на 53 јазици. Како научник во рамките на истражувачката експедиција која ја испратила нацистичка Германија бил на Тибет и таму останал цели седум години.

2013.- Умрел Драгиша Димитријевски - Шипе, актер од Кумановскиот театар. Својата актерска кариера ја започнал со претставата „Мајката храброст и нејзините деца“ во 1974 година, а од 1980 година бил постојан член на Кумановскиот театар, каде што остварил над сто и педесет актерски улоги. Добитник бил на стручни и општествени награди, на МТФ „Војдан Чернодрински“ и на „Ноемвриска награда“ на градот Куманово. Во последните неколку години Димитријевски беше уметнички раководител на ликовната колонија „Карпино“. /МИА

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

ЕУ воведува остри мерки против кинеските хибриди- силен удар за купувачите

Европската Унија подготвува ново големо ограничување за автомобилите што доаѓаат од Кина, овој пат насочено кон хибридните и plug-in хибридните модели кои бележат невиден раст на продажбата во Европа во последните години. 

ЕУ воведува остри мерки против кинеските хибриди- силен удар за купувачите

Брисел и Пекинг постигнаа принципиелен договор со кој ќе се ограничи годишниот увоз на овие возила на 350.000 единици. Ова е драстично намалување, бидејќи според проценките на Европската комисија, дури 800.000 вакви автомобили би можеле да стигнат на европскиот пазар оваа година.

Новата мерка треба да стапи на сила во декември. Според планот, квотата за увоз за 2027 година ќе изнесува 350.000 возила, по што би се зголемувала за шест проценти годишно во следниот четиригодишен циклус. Пред договорот официјално да се спроведе, тој мора да ги помине конечните европски регулаторни процедури.

Кинеските производители ги заобиколуваат царините за електрични возила

Овој потег на Брисел е директна последица од брзото прилагодување на кинеските производители. Откако Европската Унија воведе дополнителни царини за електрични автомобили произведени во Кина во 2024 година, фабриките на тој пазар масовно го пренасочија извозот кон хибридни модели кои не беа опфатени со тие даноци.

Официјалните податоци од европското здружение на производители ACEA јасно ја илустрираат брзината на оваа транзиција. Во првата половина од 2026 година, кинеските брендови држеа дури 25 проценти од европскиот пазар на plug-in хибридни возила, додека нивниот удел беше само два проценти само две години претходно. Во истиот период, уделот на класичните хибриди од кинеските брендови скокна од два на 14 проценти.

Различни ставови на Брисел и Пекинг за истиот договор

Интересно е што двете страни го претставуваат постигнатиот договор во сосема поинакво светло. Европските преговарачи го нагласуваат успехот бидејќи увозот е намален за повеќе од половина во споредба со очекуваните 800.000 возила оваа година. Од друга страна, кинеските претставници нагласуваат дека 302.000 хибриди биле извезени во ЕУ во 2025 година, што значи дека новата квота всушност им гарантира понатамошен раст во споредба со извозот од минатата година.

Домашната европска автомобилска индустрија го поздрави потегот бидејќи агресивниот раст на поевтините модели создаде огромен притисок врз европските фабрики. Брисел проценува дека ова ограничување би можело да го намали трговскиот дефицит со Кина за помеѓу 10 и 14 милијарди евра.

Преместување на фабриките во Европа како долгорочен одговор

Иако новите ограничувања им носат привремен одмор на европските производители, тие нема да го спречат присуството на кинеските брендови. Поставените квоти важат исклучиво за возила увезени од Кина, но не и за автомобили произведени во фабриките во самата Европска Унија.

BYD веќе интензивно го развива своето производство во Унгарија, додека другите конкуренти исто така се подготвуваат да отворат фабрики на европско тло. Оваа трговска мерка ќе им купи време на европските производители да се прилагодат, но во исто време ќе ги принуди кинеските компании да го забрзаат локализацијата на производството, што на долг рок сепак ќе им донесе силна конкуренција на европските купувачи.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

ФБИ му честиташе на МВР за заедничката акција во Голема Речица

ФБИ ѝ честита на Единицата за сајбер-криминал при Бирото за јавна безбедност на Македонија, во рамките на Министерството за внатрешни работи, за успешното апсење на администраторот на криминалниот онлајн-пазар OLVX.

ФБИ му честиташе на МВР за заедничката акција во Голема Речица

Активен во периодот од 2023 до 2025 година, OLVX, според наводите, незаконски продавал лични податоци со кои може да се идентификуваат жртвите („PII“ – Personally Identifiable Information), како и податоци за најава на кориснички сметки, преку повеќе од 1.500 профили на продавачи.

Постоењето на овој онлајн-пазар директно ја загрозувало дигиталната безбедност на илјадници американски граѓани, кои се потпираат на безбедноста и интегритетот на корисничките сметки што ги користат.

Оваа акција претставува прва сајбер-операција воопшто координирана меѓу ФБИ и Македонија и ја одразува посветеноста на ФБИ да работи со партнери ширум светот за заштита на американскиот народ во сајбер-просторот, се наведува во соопштението.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Руте: Нема докази дека Русија има намера да нападне некој членка на НАТО (ВИДЕО)

Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, изјави дека НАТО не гледа непосредна закана за својата територија и дека нема докази дека Русија има намера да нападне која било членка на Алијансата.

Руте: Нема докази дека Русија има намера да нападне некој членка на НАТО (ВИДЕО)

За време на посетата на Талин, Руте ја пофали Естонија за трошењето пет проценти од својот бруто домашен производ за одбрана и поддршка на Украина, нагласувајќи дека земјата поставува стандарди за другите членки на НАТО, објави естонскиот јавен сервис.

Тој додаде дека руските хибридни напади нема да ги заплашат сојузниците.

Естонскиот премиер Кристијан Михал изјави дека членството на Украина во НАТО ќе биде најсилната безбедносна гаранција за Естонија на долг рок.

Тој најави дека неговата земја ќе издвои 0,28 проценти од БДП за воена помош на Украина оваа година, во споредба со 0,35 проценти минатата година.

Пристапувањето на Украина во НАТО во моментов не е на дневен ред, поради противењето на некои членки, вклучувајќи ги и САД.

Во меѓувреме, иницијативата PURL има за цел да ѝ обезбеди на Украина американско оружје, вклучително и системи за воздушна одбрана.

Исто така, беше забележано дека европските земји се стремат да ја зајакнат сопствената одбранбена индустрија, додека безбедносните прашања во Балтичкото Море и Ормутскиот Проток дополнително ја истакнуваат важноста на заштитата на морските патишта.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер