Балкан

Ловци на бури во Босна и Херцеговина: Целта е да се едуцира јавноста

Целта е да се едуцира јавноста за видовите облаци, бури и екстреми.

Анадолија

Времето и временските појави се составен дел од човековата цивилизација и интересите на речиси секој човек. Современите технологии, развојот на науката, но и потребата за враќање на природното и исконското, во комбинација со се почестите временски екстреми кои директно влијаат на нашето секојдневие, генерираат јавен интерес за метеорологијата и временските феномени.

За тропските предели се карактеристични различни форми на разорни бури. Сепак, во последниве години, европските земји, вклучително и Балканот, сè повеќе се изложени на екстремни временски појави.

По тој повод разговараме со Кристијан Вујчиќ, еден од основачите и координаторите на Фејсбук страницата „Bosnia Storm Chasers – првото здружение на ловци на бури во БиХ“.

Заедницата „Bosnia Storm Chasers“ е непрофитна асоцијација зад која стојат млади ентузијасти и љубители на природата, метеорологијата, климатологијата, фотографијата, видеографијата...

Потсетување на 2014 година

Првата заедница на ловци на бури во Босна и Херцеговина е основана во 2014 година, а првата иницијатива дојде од Кристијан Вујчиќ во 2006 година.

„2014 година ги донесе најтоплите јануари и февруари во претходните 125 години, многу свежа пролет и лето, а со тоа и невидени поплави во мај и август. Сите се сеќаваме на „мајската поплава“ предизвикана од циклонот Ивет (според хрватската номенклатура „Донат“, според српската „Тамара“, оп.а.), кога во регионот загинаа најмалку 86 лица. Тогаш во БиХ се регистрирани две послаби торнада (пијавици) во градот Ламинци кај Градишка и на езерото Модрац во околината на Тузла. Иницијативата за формирање на заедницата дојде од мене бидејќи ме интересираат атмосферските процеси од 2006 година, кога во мојот роден град Приједор беше регистрирано првото торнадо во БиХ“, изјави Вујчиќ за Анадолија.

Заедно со Вујчиќ, основач на заедницата бил и Недим Сладиќ, а набрзо им се придружил и Енес Џафиќ, со што започнал официјалниот развој на ловци на бури во Босна и Херцеговина. Сегашниот број на членови на заедницата е 24, а претходно ги имало 30, но поради миграцијата тој е намален.

„Од година во година расте интересот за временските услови кај нашите сограѓани, а со тоа и бројот на членовите на заедницата која сега брои 24 постојани членови и речиси стотина дописници од сите делови на Босна и Херцеговина кои ни испраќаат видеа и фотографии “, додава Вујчиќ.

Мапирање на регистрирани торнада во БиХ

На прашањето која е целта на формирањето на Заедницата на ловци на бури, тој посочува дека тоа е за да се снимаат со фотоапарат (или мобилен телефон) сите метеоролошки крајности во Босна и Херцеговина, да се популаризира ова хоби, индиректно да се едуцира јавноста за видови на облаци, бури и екстреми.

Еден од проектите на кои работи заедницата е мапирање на регистрирани торнада во Босна и Херцеговина во референтниот период 2006-2022 година, а кој ќе го претстави следниот месец на својата Фејсбук страница.

Реакциите на граѓаните на социјалните мрежи се главно позитивни, а нагло зголемување на интересот за овие појави е забележано уште од пандемијата на Ковид-19.

„Во последните девет години, колку што постои нашата заедница и Фејсбук страницата, имаше главно позитивни реакции. Невремето е најмногу страшно за нашите сограѓани, особено за земјоделците кои се надеваат дека град ќе ги заобиколи. Во последните две години, односно по пандемијата, интересот рапидно расте“, додава соговорникот.

Опасност од теории на заговор

Современата човечка цивилизација се соочува со појавата на псевдонауката, односно склоноста на сè поголем број граѓани кон теории на заговор, од кои не е имуна метеорологијата, односно климатологијата.

„Ние преку нашата работа работиме на афирмација на се што претставува наука. Тешко е да се влијае на јавноста преку непрофитна заедница. Нашето единствено „оружје“ е знаењето, фотографија или видео од невремето и разјаснување на атмосферските процеси. Од друга страна, сметаме дека ентитетските институции треба да се занимаваат со ова прашање на повеќе фронтови. Имено, образованието уште од најмала возраст треба да инсистира на подобро познавање на атмосферските процеси преку предметите географија и физика“, смета Вујчиќ.

Се препорачува надлежните хидрометеоролошки институти во Босна и Херцеговина да имаат подобар пристап до граѓаните преку различни проекти и едукации, како што се социјални мрежи, едукативни семинари за млади.

Ја користиме можноста да ја пофалиме работата на ентитетските институти и превенцијата од град на Република Српска, но и да упатиме јавен апел да се обезбеди пристап до снимките од метеоролошките радари на сите граѓани, исто како што тоа го прават државните институти во соседните земји. Тука е и одговорноста на медиумите, кои во никој случај не треба да остават простор за лажни теории, да креваат паника пред најавената можност за бура со сензационалистички наслови за клик-мамки. Наша препорака до медиумите, кои во голема мера го формираат мислењето на јавноста, е да преземат иницијатива и сите сомнежи да ги упатат до надлежните хидрометеоролошки заводи, вели Вујчиќ.

Едукација преку Фејсбук страница

Во заедницата решија да започнат еден многу едноставен едукативен проект преку Фејсбук страницата, каде на своите следачи ќе им овозможат можност да видат и да научат за секакви метеоролошки појави во атмосферата, со акцент на оние ретки и екстремни појави.

- Ја користиме можноста да го свртиме вниманието на надлежните органи на Фејсбук групи, страници и поединци кои на социјалните мрежи шират теории на заговор од областа на метеорологијата, ја индоктринираат масата преку виртуелниот свет и на тој начин ги таргетираат метеоролозите и сличните професии. Теоријата дека некои или сите метеоролози имаат за цел да му наштетат на општеството, да предизвикаат суши и шумски пожари, да го уништат земјоделството и имотот со бури што тие наводно ги создаваат од некој центар некаде во светот и дека сите тие се дел од таа агенда, е теорија која не е само кај нас, туку и во целиот свет, оние кои најмногу ја загадуваат животната средина, го уништуваат и трујат човечкиот и животинскиот свет заради нивниот профит, а причината и последицата доведуваат до климатски промени, дизајнирани и пуштени на јавноста, па бурите се посилни таму каде што не треба, а сушите се поизразени, објаснува Вујчиќ.

Првото здружение на ловци на бури во Босна и Херцеговина ја поддржува работата на Светската метеоролошка организација (СМО), државните хидрометеоролошки институти и дава искрена поддршка во овој тежок период кога се изложени на јавен линч од поединци или групи без оправдување. Исто така, заедницата „Босански ловци на бури“ ја дава својата искрена поддршка на Недим Сладиќ, метеоролог и почесен член на заедницата, кој минува низ слични искушенија.

Климатските промени како „нова нормала“

Единствената вистина е дека климатските промени се реалност. Точно, екстремите се појавувале и порано, па на пример, Сански Мост ја забележа највисоката измерена температура од 44,5 степени Целзиусови на 9 јули 1902 година. Сепак, тоа беше екстремно во тоа време. Во последните 20-30 години, екстремите станаа се почести и многу веројатно „новата нормала“ за човештвото. Секоја година климатските промени одземаат сè повеќе животи ширум светот, како човечки така и животински и растителен свет, оставајќи зад себе големи материјални штети, деградирана почва...

На крајот го прашавме Вујчиќ која појава членовите на заедницата се уште не успеале да ја „фатат“ и би сакале. Одговорот е феноменот на топчеста молња.

„Тоа е ретка појава која уште поретко е забележана на камера бидејќи трае многу кратко и има „необично однесување“. Тоа е феномен на атмосферски електрицитет кој може да биде од големина на џамлија до неколку метри во дијаметар. Сепак трае подолго од класичните типови на молњи, но исто така брзо се движи и може да експлодира.

Многу луѓе би го искористиле овој феномен, доколку случајно се сними кај нас, како пропаганда за нивната агенда - теорија на заговор. Но, топчестата молња се појавила низ историјата и за тоа има записи од Британија во 1638 година, империјална Русија, Индија во 1877 година, Шведска во 1944 година, како и на далматинските острови“, вели Вујчиќ на крајот од интервјуто за Анадолија.

Денес, сè уште нема општо прифатено објаснување за овој природен феномен, иако постојат голем број хипотези, а описите се сосема различни. Важно е да се напомене дека топчестата молња не треба да се меша со појавата на таканаречениот „Оган на Свети Илија“, која е објаснета.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Забава

Поранешна порно ѕвезда со 17 годишен стаж открива што ѝ било најтешко (ФОТО)

Поранешната ѕвезда во филмови за возрасни Линдзи Брук одлучи јавно да проговори за тоа што се случува зад сцената по 17 години во индустријата.

На Threads, таа ги покани следбениците да ѝ постават прашања за работата што ја напушти во 2024 година, а нејзините одговори се отворија за заработката, условите за работа, дрогата и последиците од долгогодишното работење во индустријата.

„Најдобриот дел? Завршено“

Брук објасни дека по толку години, тешко ѝ е да избере нешто позитивно од самото снимање. „Најдобриот дел? Хм. Завршено. Најлошиот дел: секс со целосен странец.“

Таа откри дека во еден момент заработувала околу 1.500 долари по сцена, но верува дека тоа не било доволно со оглед на работата што ја работела. Во текот на првите десет години, снимала речиси секој ден, додека подоцна нејзината работа била значително намалена.

Кога ја прашале дали целата индустрија е токсична, таа не дала едноставен одговор. „Има добри и лоши работи во секоја работа. Постојат одлични компании за кои сакав да работам, но и оние од чии сетови едноставно си заминав.“

Таа зборуваше и за дрогата

Најсериозниот дел од нејзините одговори се однесуваше на начинот на кој се справувала со својата работа. Брук рече дека во текот на целата кариера користела дрога за емоционално да се одвои од она што се случувало на снимањето. „Не, јас сум во состојба на дисоцијација. Земам наркотици. Се ставам настрана и влегувам во улогата.“

„Дрогите ѝ го олеснија“, односно, како што објасни, дрогата ѝ ја олесни работата. Ги користела за да не може ништо да чувствува за време на снимањето, додека дома ги користела за да може воопшто да чувствува било што.

Брук, која е мајка на три деца, се обидела да ја напушти индустријата по раѓањето на секое дете. Сепак, финансискиот притисок и стигмата поврзани со нејзината претходна работа ја терале да се враќа секој пат.

„Требаше да бидам мртва“

Пресвртницата се случила во 2024 година, кога, непосредно пред да потпише нов договор, зела смртоносна доза апчиња. Преживеала обид за самоубиство, а подоцна одлучила целосно да престане со дрогата и порно индустријата.

„Требаше да бидам мртва. Тоа не е драма, тоа е фармакологија.“ Таа на својот Substack наведува дека 1 ноември 2024 година бил првиот ден кога не земала апчиња ниту алкохол, и тогаш решила да ги напушти дрогата, работата и претходниот начин на живот.

View this post on Instagram

A post shared by Lindsay Brooke (@lindsay13rooke)

За причината зошто конечно одлучила да си замине, таа рекла: „Сакав да се откажам од моментот кога почнав. Не знаев како. Се откажав затоа што повеќе не можев да земам доволно дрога за да потпишам уште еден договор.“

„Порнографијата е изградена врз илузии“

По напуштањето на индустријата, Брук почнала да пишува и јавно да зборува за своите искуства. На својата страница, таа се опишува себеси како поранешна работничка во индустријата за возрасни која денес се обидува да зборува за тоа што ѝ донел таков живот.

Особено е упатена кон мажите кои ја перцепираат порнографијата како претстава за вистинскиот сексуален живот. „Целата индустрија е изградена врз илузии. Жените всушност не сакаат мажите да ги прават сите работи што им ги покажуваме во филмовите. Жените не сакаат да имаат секс со мајстор кој дошол да го поправи мијалникот, а камоли да имаат оргии со нивната маќеа или девојки.“

View this post on Instagram

A post shared by Lindsay Brooke (@lindsay13rooke)

Брук тврди дека порнографијата може да создаде искривена слика за сексот и врските и ги предупредува мажите дека она што го гледаат на екранот не треба автоматски да се сфаќа како претстава за вистинските желби на жените.

Зборувајќи за сопственото искуство, таа заклучи: „Колку повеќе е нарушен вашиот систем, толку повеќе машинеријата има контрола врз вас. Јас сум надвор... зошто сте сè уште внатре?“

Тагови: ѕвезда порно

Свет

Аргентина им ги отвори вратите на богатите- пасош се продава за 350.000 долари, со опција од 800.000

Колку вреди пасошот на една земја? Аргентина штотуку даде многу специфичен одговор - најмалку 350.000 долари.

Јужноамериканската земја ја започнува првата програма за државјанство преку инвестиција во Јужна Америка, која ќе им овозможи на богатите странци да добијат аргентинско државјанство преку директен финансиски придонес во државата или купување државни обврзници.

Што нуди Аргентина во рамките на програмата

Програмата треба да започне да прифаќа апликации во текот на последниот квартал од оваа година, а на потенцијалните кандидати ќе им бидат понудени две опции, според „Бизнис и финансии“.

Првата е директна, неповратна уплата од 350.000 долари во аргентинската државна каса.

Втората бара значително повеќе пари - купување на посебна државна обврзница во вредност од 800.000 долари.

Програмата беше презентирана за време на „Неделата на Аргентина“ во Париз од страна на министерот за економија Луис Капуто и началникот на кабинетот Диего Сантили.

Пасошите како начин за привлекување капитал

Зад необичната понуда стои многу специфична економска цел. Владата на претседателот Хавиер Милеј се обидува да привлече нов странски капитал, да го зголеми приливот на долари и дополнително да ја отвори аргентинската економија за меѓународни инвеститори.

Властите ја претставуваат програмата како уште еден дел од реформите насочени кон подобрување на инвестициската клима во земјата.

Аргентина со години се соочува со големи финансиски проблеми, а според АП, новата програма би можела да донесе до 2,5 милијарди долари во следните пет години. Во исто време, земјата се соочува со десетици милијарди долари обврски за надворешен долг.

Колку чини пасош за целото семејство?

Можноста нема да биде ограничена само на главниот апликант. Членовите на неговото семејство исто така ќе можат да аплицираат за државјанство, но за дополнителен надомест.

Брачниот другар, како и невенчаните или вонбрачните деца на возраст од 18 до 25 години без свои деца, ќе можат да аплицираат со дополнителен придонес од 100.000 долари по лице.

За дете под 18 години ќе бидат потребни уште 25.000 долари. Така, според пресметките на аргентинската влада, типично семејство од четири лица - родители и две малолетни деца - би можело да аплицира за аргентинско државјанство за вкупно 500.000 долари преку модел на плаќање што не може да се врати.

Парите нема да бидат единствениот услов

Чек од 350.000 долари нема автоматски да значи добивање пасош. Аргентина најавува детални проверки на кандидатите, вклучувајќи го потеклото на парите, идентитетот, криминалното досие и други безбедносни критериуми.

Сите средства ќе мора да поминат низ официјалниот финансиски систем, со примена на правила за спречување на перење пари и финансирање на тероризам.

Аргентина започна со подготовка на законската рамка за државјанство преку инвестиции уште во 2025 година, кога беше овозможено странец кој прави инвестиција од особено значење да побара натурализација без оглед на должината на претходниот престој во земјата.

Сега, за прв пат, државата ја прецизираше и цената на овој пат до пасош - 350.000 долари што не може да се вратат или 800.000 долари преку државни обврзници.

Тагови: Аргентина пасош

Судбина

Посвоиле пет деца, па ги претвориле во робови- осудени се на 375 години затвор и казна од 4,4 милиони долари

Пет афроамерикански деца кои биле принудени да трпат злоупотреба и држени во услови слични на робови од страна на нивните посвоители ќе добијат огромна финансиска компензација.

Децата, кои некогаш биле посвоени од Џин Кеј Вајтфедер (63) и Доналд Лантс (64), добиле спогодба во вредност од 4,4 милиони долари од државата Западна Вирџинија поради начинот на кој Службите за заштита на децата се справиле со повеќекратните пријави за нивна загрозеност, објавува Дејли Меил..

Парите ќе им бидат распределени на децата преку фонд за доверба и ќе се користат за да им се помогне да се опорават, бидејќи неколку од нив сè уште се соочуваат со сериозни последици од траумата предизвикана од злоупотребата.

„Тоа значи дека овие деца ќе добијат шанса да бидат деца. Тие беа ограбени од нивната невиност и детство од луѓе кои им биле родители, кои всушност биле чудовишта“, рече адвокатот Данте ди Трапано, кој ги застапуваше.

Платената сума претставува максимална компензација што секое дете можеше да ја добие според државните ограничувања, а спогодбата ја плати Одборот за управување со ризици на Западна Вирџинија.

375 години затвор за „тинејџерски клуб“

Спогодбата доаѓа повеќе од една година откако Вајтфер и Лантс беа осудени на децении затвор за злоупотреба на деца.

Вајтфер моментално отслужува казна од 215 години, со минимум 40 години за да се добие условна слобода.

Лантс беше осуден на 160 години затвор, со задолжителен минимум 30 години зад решетки пред да може да аплицира за условна слобода. И двајцата беа осудени да платат вкупно 280.000 долари отштета на децата.

Децата беа пронајдени од полицијата во октомври 2023 година заклучени во барака до домот на двојката во Сисонвил. Бараката немаше светла, храна или вода, а областа беше под надзор со камери.

Вајтфер тврдеше дека децата не биле држени против нивна волја и дека бараката се користела како „тинејџерски клуб“. Сепак, детективите утврдија дека децата биле заклучени од надвор.

Откако властите ги пронајдоа трите постари деца заклучени во бараката, открија и деветгодишно девојче заклучено во главната куќа. Децата имаа силен мирис, носеа валкана облека и имаа рани на нозете.

Предупредувањата беа игнорирани, децата беа подложени на расистички навреди

Подоцна беше откриено дека соседите го пријавиле она што го забележале во куќата во Службата за заштита на децата, но нивните извештаи во голема мера не беа земени предвид.

Сосетката Џојс Бејли сведочеше на суд дека видела како Лантс ги тера децата да носат тежок материјал за ограда, кофи со вода и резервоари за пропан низ дворот. Според неа, децата биле толку исцрпени од работата што во еден момент најстарото момче едвај можело да оди.

За време на судењето беа презентирани и расистички текстуални пораки. Најстарото дете, сега 18-годишно, сведочеше дека нејзините посвоители ја принудувале да копа со рацете, ги хранеле неа и нејзините браќа и сестри претежно со сендвичи со путер од кикирики и ги принудувале да користат кофа за да се олеснат.

Таа исто така рече дека нејзините посвоители одбивале да јадат од истите чинии како децата и ја нарекувале „валкана“.

И покрај овие обвинувања, Службата за заштита на децата не обезбеди документација дека нејзините службеници разговарале со децата, изјави адвокатот на ди Трапано во тужбата против државата.

Според сведочењето на судењето, агенцијата едноставно оставила белешка на вратата на семејството. Кога службениците конечно разговарале со децата, Лантс и Вајтфер биле доволно блиску за да го слушнат разговорот.

„Целиот систем е расипан“

„Имаше многу повици од соседите, и мислам дека имаше само една посета на таа куќа. Требаше да има многу повеќе“, рече ди Трапано.

Тој тврди дека „целиот систем е расипан“ и дека начинот на кој се обработуваат пријавите за злоупотреба на деца, вклучително и обуката на вработените, начинот на кој се спроведуваат интервјуата и начинот на кој се документираат случаите, треба да се промени.

Портпаролот на гувернерот на Западна Вирџинија, Патрик Морисеј, Ларс Далсеид, рече дека вработениот кој ги интервјуирал децата бил отпуштен за време на претходната администрација.

Тој додаде дека сегашната администрација направила промени за зајакнување на системот за заштита на децата, вклучително и реорганизација на управувањето, појасни правила и дополнителна обука за вработените.

Децата оттогаш се сместени кај нови згрижувачки семејства. Двајца од нивните нови згрижувачки родители зборуваа на суд за тоа каков е нивниот живот сега. Еден опиша одење на плажа, забавни паркови и музеи.

„За мене како адвокат беше неверојатно искуство да видам дека овие деца сега имаат нешто за што да бидат среќни“, рече диТрапано.

Нова тужба за претходни обвинувања

Ди Трапано и неговата фирма сега планираат да поднесат уште една тужба, овој пат против Одделот за социјални услуги на државата Вашингтон.

Тие тврдат дека агенцијата им дозволила на Вајтфедер и Лантс да ги преместат децата од Вашингтон во Западна Вирџинија и покрај претходните обвинувања за злоупотреба на деца.

Во Вашингтон нема ограничување на штетите, така што децата би можеле да добијат дополнителна отштета ако успеат во нивната тужба.

Државниот претставник Холис Луис, исто така, објави дека ќе воведе закон наречен Закон за спречување на притвор на деца, кој би барал од семејствата што се преселуваат во Западна Вирџинија и планираат да ги школуваат своите деца дома да го известат Одделот за социјални услуги.

Луис додаде дека верува оти Вајтфедер и Лантс не се преселиле во Западна Вирџинија поради убавината или економијата на државата, туку затоа што верувале дека таму можат да се однесуваат кон своите деца со мал надзор.

Тој нагласи дека родителите треба да имаат можност да изберат како да ги воспитуваат своите деца, но дека мора да постојат и разумни мерки за да се спречи таквите можности да се искористат за злоупотреба.

Луис рече дека треба да им оддаде признание на жителите на Сисонвил кои продолжиле да го пријавуваат случајот на Службите за заштита на децата и на полицијата. „Всушност, заедницата беше таа што го крена алармот. Да не беа нивните напори, овие деца можеби сè уште ќе беа поробени и злоупотребувани, или ќе се случеше нешто полошо“, рече тој.

Тагови: деца робови