Ќосев: Оние кои тврдат дека македонскиот јазик е дијалект на бугарскиот, немаат основни знаења

„Оние кои тврдат дека македонскиот јазик е дијалект на бугарскиот јазик, не се свесни за нивните основни концепти: тие не знаат што е јазик или што е дијалект, вели професорот по филологија на Софискиот универзитет, Александар Ќосев .

Но, најлошото е што тие не знаат што бранат. "Бугарски јазик. Тие работат со застарени поими за јазик и нација, во кои и обата не се создадени од луѓе, но се како дадени од Бога, тие пораснаа како зелена салата на полињата на животот", напиша во својот фејсбук-профил културологот Проф Александар Ќосев.

Размислував да објаснам, но имајќи предвид дека традиционалната бугарска историографија, а во голема мера и традиционалната бугарска лингвистика, се обраснати со романтични митови, замислив какво завивање на „специјалисти“ ќе крене, објаснува тој и додава:

„Затоа, велам само дефинитивно: границите на јазикот не се нешто дадено, исто како што не е даден односот меѓу„ јазикот “и„ дијалектите “, тие се дефинирани и преуредени во врска со долгорочни конфликти, политички, геополитички и геокултурни војни.

Истото се однесува на границите и идентитетот на јазиците како на територијата - неговите граници се ефект на низа долгорочни историски процеси, резултат на конфликти, судир на интереси и совпаѓања.

Националните имагинации често го следат овој факт што се менува и живеат во нивните измислени светови. Лошата работа е кога измислените светови стануваат партија и партијата влегува во парламентот за да ги брани наводно патриотските каузи “ , наведува професорот Ќосев.

Пендаровски: Декриминализирање на марихуаната за медицински цели

​ Треба да се декриминализира марихуаната и веќе доцниме со заокружување на легислативата за производство и дистрибуција на маслото од канабис за медицински цели за што постои јасна стручно-медицинска поддршка. 

Но, за создавањето на законски претпоставки за комерцијална продажба на марихуаната одлуката не треба да се носи брзо и таа дебата треба да се води во стручните, а не во политичките кругови.

Ова го вели во интервју за Дојче Веле претседателот на државата Стево Пендаровски запрашан за став за поширокиот економски пакет, за кој премиерот Заев верува дека ќе ја живне домашната економија, меѓудругото и со легализација на марихуаната..

Тој појаснува дека пред извесен период премиерот го запознал со некои од тие проекти и притоа заеднички констатирале дека дел од нив можат да бидат потенцијално ризични во случај ако за нив нема поширока поддршка од стручната јавност и разбирање од граѓаните,

-Мој став е дека треба да се декриминализира марихуаната затоа што децении наназад ние се фокусиравме со ист интензитет на казнување и на оние кои ја користат дрогата за лични потреби и на оние кои ја дистрибуираат. Исто така, сметам дека веќе доцниме со заокружување на легислативата за производство и дистрибуција на маслото од канабис за медицински цели за што постои јасна стручно-медицинска поддршка. Меѓутоа, имам лична резерва кон создавањето на законски претпоставки за комерцијална продажба на марихуаната и сметам дека, прво, одлуката не треба да се носи брзо и второ, дека таа дебата треба да се води во стручните, а не во политичките кругови. При тоа, најбитно е во анализите да не биде калкулиран само економскиот профит, туку и евентуалните последици по здравјето на младите, како и можноста на тој начин да ја отвориме вратата за полесен влез на меѓународните нарко-картели во нашата земја, вели претседателот Пендаровски.

Продолжува судењето за организаторите на „27 април", ќе сведочи Заев

 Во Кривичниот суд денеска треба да продолжи судењето за организаторите на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, а како сведок е повикан премиерот Зоран Заев.

На претходните рочишта за упадот и насилствата во Собранието сведочеа поранешни и актуелни пратеници.

Случајот се наоѓа во доказна постапка и го води судијата Илија Трпков, а застапник на обвинението е Вилма Русковска.

Обвинети во овој предмет се поранешниот претседател на Собранието, Трајко Вељаноски, ексминистрите за транспорт и врски и за образование, Миле Јанакиевски и Спиро Ристовски, како и поранешниот директор на УБК, Владимир Атанасовски.

Тие се товарат дека сториле кривично дело „терористичко загрозување на уставниот поредок и безбедноста".

Пендаровски: Декларацијата и бугарскиот меморандумот до ЕУ се надвор од договорот

Декларацијата на бугарското собрание и меморандумот до ЕУ излегоа надвор од рамките на договорот. 

Тука немавме маневарски простор, зашто барањата се однесуваа на прашања за кои не се преговара, вели претседателот Стево Пендаровски во интервју за Дојче Веле.

Оценува дека шансите да се дојде до решение се минимални, иако постојат. Тоа е така, вели Пендаровски, затоа што станува збор за обид идентитетските прашања да се стават на преговарачка маса, а за тоа никој никаде во светот ниту преговарал, ниту ќе преговара.

Прашан дали можеме воопшто да се надеваме на решение, во кое ќе нема вграден простор за натамошни „мини" на нашиот интегративен пат, Пендаровски со став дека тоа не зависи воопшто од евентуалното решение на актуелниот спор, ако до тоа воопшто дојде.

– Имено, ако не влегувате со добра верба при потпишување на договорот, секогаш може да измислите причина за да не го почитувате, а комплексноста на процесот на европски интеграции дава доволно процедурални можности за такви опструкции, вели Пендаровски.

За него воопшто не било изненадување промената на бугарската позиција што почнала да се случува изминатата година поради што, како што вели, одржал низа состаноци со нашиот дел од комисијата на историчари и со професори и дипломати, познавачи на билатералните односи со Софија.

– Јас излегов со изјава која содржеше општа рамка за можен компромис во однос на тогаш актуелното прашање за Гоце Делчев. Реакциите во македонската јавност беа во рамки на моите очекувања, меѓутоа ме изненадија реакциите од бугарска страна. Имено, тоа не беше препознаено како обид за компромис во кој и двете страни треба да направат напор и да напуштат некои од свои комунистички историски аксиоми кои се еднодимензионални. Наместо тоа, во Софија беа уверени дека е дојдено времето кога македонската страна треба, во целост, да се усогласи со нивниот историски наратив, посочува Пендаровски.

Додава дека од бугарска страна бил одбиен и предлогот за вклучување на стручни констултанти од трета држава во комисијата на историчари, иако смета дека ваквата стручна помош од трета, непристрасна страна не би можела да му наштети на процесот.

– Нашата „изненаденост" може да се оправда со фактот дека Декларацијата на бугарското собрание и нивниот објаснувачки меморандум до ЕУ несомнено излегоа надвор од рамките на билатералниот договор. Тука ние немавме практично никаков маневарски простор за било каков одговор, затоа што барањата на Бугарија се однесуваа на прашања за кои не се преговара, оценува Пендаровски.

Смета дека доколку ЕУ ја остави земјава надвор од формалните преговори подолг период, тогаш тоа може да биде негативен фактор со којшто, како што вели, ќе мора да калкулираме во периодот пред нас.

За предлогот на лидерот на опозицијата да се одржи лидерска средба на која ќе се забетонираат позициите за заштита на македонскиот јазик и идентитет, ставот на Пендаровски е дека нема потреба од ваков формат на средби, дури дека нема потреба и од посебна седница на Парламентот бидејќи ниту еден политички субјект во земјава не го спори идентитетот на македонскиот народ и јазик.

– За мене е несериозно во 2020 година, сите релевантни политички партии и политичари да се собереме и свечено да потпишеме дека сме Македонци кои зборуваат македонски јазик!?Тезата дека Бугарите тоа го направиле и дека ние треба да го следиме нивниот пример е без основа, затоа што Бугарите имаа посебна причина преку парламентарна декларација да дојдат до политички консензус, со оглед дека барањата кои ги истакнаа во неа беа сосема нови и не беа воопшто третирани во Договорот за добрососедство, вели Пендаровски.

Во однос на имплементација на Договорот за добрососедство и пријателство оценува дека реално застој постои само во работата на историската комисија, иако, како што вели, и таму поради пандемијата и изборите имало оправдани причини за такво нешто.

– Други забелешки во изминатиов период не беа воопшто истакнати во билатералната комуникација, а суштински приговори на таа тема немаше ниту во заедничката меѓувладина комисија која се среќава еднаш годишно и која е надлежна за спроведување на договорот. Конкретно, за контрола на нашиот воздушен простор изразивме подготвеност, во рамките на НАТО, за учество и на бугарското воздухопловство и тоа веднаш штом станавме полноправна членка на Алијансата во март годинав, истакнува Пендаровски.

Порачува дека најголема грижа сега треба да биде како да се надмине евентуалната блокада во интеграциите, а ако таа сепак се случи, тогаш дека ќе треба да ја засилиме реформската динамика која мора да оди со многу позасилено темпо.

притисни ентер