По невиден бум и рекордни 11,7 милиони туристи, Тирана одлучи да сврти нова страница. Моделот на масовен, евтин туризам полека, но сигурно изумира. Во тек е агресивна стратегија за трансформирање на целата земја во ултралуксузна медитеранска мека за оние со подлабок џеб, објави Топ Ченел.

Овој нов, елитен пресврт официјално го потврди премиерот Еди Рама, на отворањето на директната авиокомпанија Тирана - Торонто.

Што всушност рече Еди Рама?

Рама беше доста директен: Според TopChanel5, Албанија мора да брза во следната фаза и да ги таргетира исклучиво туристите со длабок џеб.

„Дојдовме до точниот момент кога мора да се стремиме да отвориме поглавје од туризмот од висока класа - туризам за богати потрошувачи, туризам што носи повеќе приходи од значително помал број луѓе“, ја реши дилемата албанскиот премиер.

Рама извади графикони и ја објасни математиката: огромниот прилив на „домат-туристи“ не ги полни касите толку колку што ја уништува домашната инфраструктура. Што значи ова во пракса? Тотален колапс на патиштата и вечни сообраќајни метежи. Ѓубре насекаде и преоптоварен санитарен систем. Распад на инфраструктурата: неподнослив притисок врз водоснабдувањето, канализацијата и целата екологија.

Рама, исто така, им возврати на критичарите кои се жалат на изградбата на луксузни одморалишта во кои обичните луѓе не можат ниту да ѕирнат. Тој вели дека приказната е целосно обратна - токму овие проекти најмногу го полнат буџетот и индиректно носат пари во џебовите на албанските семејства.

Даночен рај: Сè за странски хотелски синџири

За да ја оствари визијата на Рама, Албанија воведе брутално олеснување што ретко се гледа на Медитеранот. Глобалните луксузни синџири со 4 и 5 ѕвездички (како што се брендовите Marriott, Melia, Radisson, Hilton, Hyatt) добиваат услови од соништата:

10-годишен даночен мир: тие не плаќаат ниту еден цент данок на добивка од претпријатија цела деценија.

Нула проценти данок на имот и нула инфраструктурни такси.

Смешен ДДВ: нивниот данок на сместување е намален на само 6%, додека сите други во земјата плаќаат стандардни 20%.

Поради ова, над 20 глобални хотелски брендови моментално градат или отвораат хотели по целата должина на брегот.

Случајот со островот Сазан: Како беше осуетен планот на зетот на Трамп

Главниот адут и симбол на овој нов луксуз требаше да биде островот Сазан - стара, напуштена воена база со совршено зачуван, див екосистем.

Таму, компанијата на Џаред Кушнер, зетот на Доналд Трамп, планираше да инвестира 1,4 милијарди евра во ултра-ексклузивен еко-одморалиште под брендот Аман. Требаше да никнат стотици неверојатно скапи вили, приватни плажи и хелиодроми за светскиот џет-сет.

Но, планот на векот пропадна, а инвеститорите практично беа избркани од островот. Две работи беа одлучувачки:

Политичка јамка од Вашингтон: Бидејќи фондот на Кушнер е над 90% исполнет со пари од Саудиска Арабија, американскиот Сенат започна истрага поради конфликт на интереси. Целата приказна стана премногу токсична за владата во Тирана.

Ѕид од екологисти и закони: Сазан е дел од заштитен морски парк. Кога владата се обиде брзо да ги промени законите за градење во заштитени зони, домашните и европските екологисти кренаа таква врева што Европската Унија се вознемири. Правниот притисок си го направи своето и Тирана мораше да ги нагази сопирачките.

Арапски милијарди во Драч и нова мрежа на авиокомпании

Сепак, фактот дека Сазан засега е заштитен од бетон не значи дека сè е запрено на друго место. Проектот „Драч Јахти и Марина“ вреден 2,4 милијарди долари напредува со полна брзина. Инвеститорите од Емиратите целосно го селат старото трговско пристаниште од Драч, а на негово место се гради елитна марина за супер-јахти, згради и хотели.

За да се осигури дека оваа богата клиентела има место за слетување, државата сериозно го проширува воздухопловството:

Аеродром Валона: Огромен меѓународен проект за интерконтинентални летови и директен пристап до Ривиерата (Рама вели дека доцнењата немаат никаква врска со државата, туку со внатрешни проблеми на компанијата што го гради).

Аеродром Ѓирокастро: Најновата приказна за која штотуку е отворен тендер - тоа ќе биде исклучиво сезонски, туристички аеродром за југот на земјата.

Аеродром Кукс: Развојот продолжува преку приватни договори со авиокомпании.

Интересен факт што го истакнува Рама е дека кога ја презедоа власта, едвај 6,5% од Албанците воопшто користеле воздушен транспорт, додека денес таа бројка скокна на речиси 40%, што тој го припишува на повисоките плати и распаѓањето на старите монополи.

Другата страна на медалот: Кој страда од бумот?

Секако, зад сите овие блескави прикази и милиони, постои сериозен проблем за кој локалните аналитичари шепотат:

Цените на недвижностите експлодираа: Становите и земјиштето во Валона, Саранда и Драч скокнаа нагло, така што локалното население може само да сонува да купи покрив над главата.

Олигархизација на крајбрежјето: Опозицијата и невладиниот сектор отворено ја обвинуваат владата дека им дава национални ресурси и ексклузивно земјиште на странски милијардери, додека локалните мали бизнисмени и семејните бизниси не добиваат никакви попусти и плаќаат целосни даноци.

Губење на духот: Постои вистински страв дека трката за профит и додворувањето на богатите ќе ја уништат автентичната, дива природа што претходно ги натера луѓето да ја засакаат Албанија.

Тирана свесно ја турка приказната за „нов Монако“, но лекцијата од островот Сазан го покажа главниот проблем: балансирањето на екологијата, интересите на сопствените граѓани и апетитите на странскиот капитал ќе биде опасно тешка задача во годините што доаѓаат.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Откако нивната репрезентација одигра 2-2 против Холандија во неделата во Тексас, навивачите, традиционално, го собираа ѓубрето по себе, а самите играчи дадоа пример со беспрекорно чиста соблекувална.

Критики на социјалните мрежи

Набрзо се појавија критики на социјалните мрежи. „Мажите во Јапонија треба да работат понапорно и дома“, напиша една корисничка, додека друга додаде: „Сите би го спасиле светот, но никој нема да ѝ помогне на мајката да ги измие садовите“.

@bbcnews A viral social media post said men in Japan should "pitch in more at home" as their time spent doing chores is among the shortest in the world. #Japan #Littering #WorldCup #News #BBCNews ♬ original sound - BBC News

Овие критики се поткрепени со официјални податоци. Според извештајот од 2021 година на Организацијата за економска соработка и развој (ОЕЦД), јапонските жени поминуваат пет пати повеќе време од мажите на домашни работи. Споредбата со другите високоразвиени земји покажува дека мажите во Јапонија се на самото дно на скалата во однос на нивниот удел во домашните работи.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Стапката на наталитет во Швајцарија паднала на најниско ниво во историјата, а истражувачите наведуваат економска неизвесност и растечки стравувања од влијанието на вештачката интелигенција врз пазарот на трудот, според извештај објавен од Swissinfo, јавниот сервис на Швајцарија.

Просечниот број на деца по жена падна на 1,29, најниско ниво откако се водат евиденции и под просекот на Европската Унија од 1,34.

Истражувачите го припишуваат падот на низа фактори, вклучувајќи подоцнежно родителство, промени во општествените вредности и финансиски притисоци што предизвикуваат многу парови да одложуваат раѓање деца.

Влијанието на економската неизвесност

Демографите исто така предупредуваат дека загриженоста за безбедноста на работното место поврзана со вештачката интелигенција би можела дополнително да влијае на одлуките за планирање на семејството.

„Средната класа раѓа деца. Ако тие, особено младите возрасни, се финансиски погодени од вештачката интелигенција, ќе има последици“, изјави финскиот демограф Ана Роткирх за Swissinfo.

Експертите велат дека неизвесноста на пазарот на трудот, заедно со зголемувањето на трошоците за домување и живот, може да придонесе за долгорочни ниски стапки на наталитет во Швајцарија и во други делови од Европа.

Иако нема докази дека вештачката интелигенција директно предизвикала нагло намалување на стапката на наталитет, истражувачите истакнуваат дека растечката загриженост за изгледите за работа станува дополнителен фактор што влијае врз демографските трендови.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.