Бугарија и Романија очајнички ги спасуваат руските рафинерии од американски санкции - Канал 5

Бугарија и Романија очајнички ги спасуваат руските рафинерии од американски санкции

Романија и Бугарија се во драматична трка со времето за да го спречат затворањето на нивните клучни рафинерии за нафта откако американските санкции против нивните руски сопственици ќе стапат на сила подоцна овој месец. 

Бугарија и Романија очајнички ги спасуваат руските рафинерии од американски санкции

Одлуката на Вашингтон да ги стави Лукоил и Роснефт на црната листа предизвика хаос во земјите-членки на ЕУ каде што работат двете најголеми руски нафтени компании, при што владите се борат да спречат прекини во снабдувањето со гориво пред санкциите да стапат на сила на 21 ноември, објавува Политико.

Земјите бараат решенија

Бугарските пратеници во петокот одобрија нов закон што ќе ѝ овозможи на владата да назначи специјален администратор за огромната рафинерија на Лукоил во Бургас. Ова ќе ѝ даде широки овластувања да ја преземе оперативната контрола, да одобрува продажба, па дури и да ја национализира доколку е потребно. Во исто време, Софија ја истражува можноста да побара ослободување од санкциите.

Романија, каде што се наоѓа рафинеријата Петротел на Лукоил, сè уште не донела формална одлука. Висок владин претставник, кој зборуваше под услов да остане анонимен, потврди дека Букурешт, исто така, размислува да побара „продолжување на санкциите“ додека го подготвува својот одговор. Национализацијата, додаде тој, се смета за „последна опција“.

Сепак, романскиот министер за енергетика Богдан-Груја Иван изјави за Политико дека Букурешт е оперативно „подготвен“ за секаков сценарио. Планот на владата, рече тој, ќе има за цел да ја зачува „економската активност на Романија, но во исто време да го запре финансирањето на Руската Федерација“.

Министерството за финансии на САД - кое мора да одобри каква било продажба - и Европската комисија одбија да коментираат за ситуацијата.

Санкциите влијаат и на другите членки на ЕУ

Напорите за обезбедување ново сопствеништво на рафинериите беа дополнително комплицирани откако швајцарската трговска куќа Гунвор ја повлече својата понуда за купување на меѓународните средства на Лукоил во четврток, по острата осуда од Министерството за финансии на САД.

Новите мерки влијаат и на другите земји од ЕУ. На Германија ѝ е доделено шестмесечно ослободување за нејзината рафинерија Шведт, во сопственост на Роснефт, која е под владина контрола од 2022 година. Унгарскиот премиер Виктор Орбан отпатува во Вашингтон во петокот со надеж дека ќе обезбеди ослободување од увоз на руска нафта преку цевководи за неговата земја и соседна Словачка.

Санкциите доаѓаат во време на растечка фрустрација кај американскиот претседател Доналд Трамп поради застојот во напорите за обезбедување прекин на огнот во Украина, а самата ЕУ ја засили својата кампања во последните месеци за да ја прекине преостанатата енергетска зависност од Москва.

Што ако рафинериите се затворат?

Иако обезбедувањето исклучок или назначувањето државен администратор технички не би требало да биде проблем, најлошото сценарио - затворањето на рафинеријата - би имало многу различни последици за двете земји.

За Бугарија, каде што рафинерија во руска сопственост обезбедува до 80 проценти од нејзините потреби за гориво, тоа би значело дека Софија ќе остане без залихи „до крајот на годината“, предупредува Мартин Владимиров, виш аналитичар во тинк-тенкот Центар за проучување на демократијата.

Од друга страна, романската фабрика снабдува околу „20 проценти“ од горивото на земјата, според Ана Отилија Нуцу, аналитичар за енергија во тинк-тенкот Експерт Форум. Затоа, затворањето би предизвикало „неколку месеци“ благи зголемувања на цените додека земјата не најде замена за увоз. Сепак, додава Нуцу, затворањето би можело да влијае на извозот во соседна Молдавија. „Доколку Молдавија биде силно погодена, тогаш тоа ќе биде уште една... огромна ПР можност за Русија“, рече таа.

Во петокот, молдавската влада го претстави својот предлог за купување на средствата на Лукоил во земјата, вклучувајќи складиште за авионско гориво, и потврди дека исто така побарала од Вашингтон да ги суспендира санкциите.

Михаил Крутихин, коосновач на консултантската компанија RusEnergy, се согласи дека постројките треба да можат да „продолжат да работат“ безбедно сè додека нивниот иден сопственик го задржи постојниот персонал и вработува дополнителни специјалисти.

Наоѓањето купувач ќе биде предизвик

Сепак, вистинските проблеми допрва доаѓаат. Обезбедувањето купувач нема да биде лесно. Иако обете рафинерии се „добро управувани“, според еден поранешен извршен директор на Лукоил, наоѓањето компанија подготвена да ги преземе правните ризици поврзани со санкциите, скапите оптоварувања, високите премии за осигурување и постојаното инвестирање во надградби ќе биде „тешко“.

Додека Владимиров ја процени вредноста на бугарската, историски профитабилна рафинерија на 1,5 милијарди долари, романскиот Петротел е помалку привлечен, според Нуцу. Фабриката, која во 2023 година имаше годишен обрт помал од 40 милиони евра, е оптоварена со долгови и „потребни ѝ се многу големи инвестиции“, рече таа.

Во меѓувреме, идната арбитража исто така претставува предизвик, особено поради преземањето на рафинеријата од страна на владата. Бугарските пратеници ја усвоија првичната верзија на законот за конфискација на рафинеријата за само 30 секунди. Тоа „брзо и целосно отсуство на нормална постапка доаѓа со ризик од повеќекратни сериозни грешки“, предупреди Ивајло Мирчев, претставник на опозициската Демократска Бугарија. „Сега тие имаат намера да му дадат на тоа лице такви вонредни овластувања што, на крајот, „Лукоил“ ќе ја тужи Бугарија - а парите ќе завршат во Русија“, рече тој.

Министерството за енергетика на Бугарија одби да коментира. Нуцу рече дека одлуката за продажба на рафинериите мора да биде координирана „на ниво на ЕУ“ за да се спречи Лукоил да ги заобиколи санкциите на САД.

Литванскиот министер за енергетика Жигимантас Ваичиунас се согласи. Што и да се случи, рече тој, Брисел треба да ги испита потенцијалните купувачи пред да се реализира трансакцијата. „Европската комисија има надзорни права“, изјави тој за Политико. „Во овој случај, треба да се истражат сите опции“.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Василевска: Македонија и оваа година ќе биде пример во регионот за исполнување на реформските задачи

Македонија и оваа година ќе биде пример во регионот за исполнување на реформските задачи, нема да дозволиме опструкциите на СДС да го забават реформскиот процес

Василевска: Македонија и оваа година ќе биде пример во регионот за исполнување на реформските задачи

СДС се однесува во јавноста како да е единствен застапник на европската перспектива на Македонија.

Додека постојано зборуваат за европски вредности и стандарди, кога е потребно тие да се преточат во конкретни чекори, отсуствува нивната поддршка.

Наместо да придонесат кон усвојување на законските решенија што се дел од реформската агенда и европскиот напредок, СДС избира политички блокади и активности со кои ја нарушува сликата за сопствената држава пред меѓународната јавност.

Лицемерно е што СДС седум години имаше можност да ги спроведе клучните реформи, за денес да се однесува како тие обврски да започнале вчера.

Нивното однесување во Собранието јасно ја покажува разликата меѓу реториката која доаѓа од нивните прес-конференции и реалноста. Не ги гласаат реформските закони, бегаат од работните групи, а сега и се обидуваат да го забават реформскиот процес.

Но, за разлика од нивната политика на опструкции, Владата предводена од ВМРО-ДПМНЕ испорачува конкретни резултати. Ги реализираме реформите преку конкретни законски решенија и исполнување на обврските.

Само во текот на 2024 година беше направен значаен исчекор во спроведувањето на Реформската агенда со донесувањето на седум клучни закони кои се дел од процесот на усогласување со европските стандарди и исполнување на обврските од Планот за раст на Европската Унија.

Со овие законски решенија државата направи конкретен напредок во зајакнувањето на институциите, подобрувањето на економското управување и модернизацијата на образовниот систем.

Во текот на 2025 година реформската динамика продолжи со уште посилно темпо. Беа донесени повеќе закони во областите енергетика, јавна администрација, дигитална трансформација, правда и транспорт, со што продолжува модернизацијата на институциите и подобрувањето на јавните услуги.

Европските институции ја потврдуваат посветеноста на Македонија во спроведувањето на реформскиот процес, што резултираше со најзначајна финансиска поддршка од Планот за раст, споредено со сите други земји од регионот.

Тоа е најдобриот одговор на сите обиди за потценување на сработеното.

Но сепак, пратениците на СДС не го поддржаа Законот за енергетика, Законот за Судски совет, Законот за административните службеници, ниту еден закон од областа на образованието, не го гласаа ниту Законот за електронски комуникации, како ни пакетот закони за дигитализација. Не гласаа ништо. Како тогаш зборуваат за европски напредок, а не ги гласаат законите што ќе го овозможат токму тој европски напредок?

Додека европските институции го препознаваат напредокот и реформската динамика на Македонија, СДС останува заробен во политички опструкции. Наместо да ги стави државните интереси пред партиските, одбива да ги поддржи решенијата што носат конкретен напредок за граѓаните и европската интеграција.

Почитувани,

Нема да дозволиме партиските интереси и политичките пресметки на СДС да го забават реформскиот процес. Владата останува посветена на исполнувањето на реформската агенда, а сите потребни законски решенија ќе бидат усвоени во утврдените рокови.

Продолжуваме со одговорна и посветена работа во интерес на граѓаните и европската перспектива на државата. Очекуваме опозицијата да покаже конструктивност, да ги надмине дневнополитичките калкулации и да го стави државниот интерес пред партиските цели.

Македонија и оваа година ќе биде лидер во регионот според динамиката на спроведување на реформите и посветеноста кон изградба на европската иднина, рече Иванка Василевска, пратеник на ВМРО-ДПМНЕ.

YouTube video

.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Младеновска: Буџетот е празен – нема да има пари за пензии, загрозен е и вториот столб

Владата на Мцкоски систематски го унишутва пензискиот систем.

Младеновска: Буџетот е празен – нема да има пари за пензии, загрозен е и вториот столб

Пари нема, дупката во ПИОМ е зголемена на 40%, а загрозен е и вториот пензиски столб.

Гувернерот Трајко Славески, од ВМРО, изјави дека до 80% од идните пензионери кои ќе се пензионираат во периодот 2030–2032 година нема да можат да обезбедат ниту минимална пензија.

Наместо да го зајакне вториот пензиски столб, Мицкоски најавува негово можно укинување или сериозно слабеење.

Според плановите на власта, парите кои денес работниците ги уплаќаат во приватните пензиски друштва, треба да се префрлаат назад во државниот фонд - ПИОМ.

Ова е крајно опасно. Власта го загрозува вториот столб кој постои токму за да се намали притисокот врз државниот фонд и да се обезбеди дополнителна пензија за идните генерации.

Неговото укинување или слабеење значи дека идните пензионери ќе зависат исклучиво од државниот буџет - кој оваа Влада веќе го доведе до колапс.

Владата планира и зголемување на стапката за придонесот за задолжително пензиско за пренасочување на пари кон ПИОМ.

Значи Фондот за пензиско и државниот буџет немаат доволно пари и не можат да исплаќаат пензии соодветно.

Јавниот долг рапидно расте, а трошоците за негово сервисирање стануваат сè поголем товар.

Буџетскиот дефицит за целата година е потрошен уште во првата половина. За само две години Владата на Мицкоски ја задолжи државата со 2,5 милијарди евра нов долг.

Сето ова се случува поради една причина: корупциските партиски тендери.

Наместо парите да одат во пензии, плати, здравство, образование, тие завршуваат во џебовите на партиски послушници преку тендери скроени по мерка.

Оваа Влада не ја уништува пензијата само на сегашните пензионери туку и пензијата на нивните деца и внуци.

Тоа е катастрофалниот резултат на Мицкоски во изминатите 2 години и тој е одговорен што идните генерации ќе работат цел живот, а на крајот ќе останат без достоинствена пензија, рече Рената Младеновска – члена на Извршниот одбор на СДСМ.

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Едвард Џозеф, на Дубровник форумот: ЕУ не смее да врши притисок врз Скопје без гаранции дека нема да следуваат нови барања

Професорот на Универзитетот „Џонс Хопкинс“ во Вашингтон и долгогодишен експерт за Југоисточна Европа, Едвард П. Џозеф, оцени дека Европската Унија прави грешка доколку врши притисок врз Скопје. 

Едвард Џозеф, на Дубровник форумот:  ЕУ не смее да врши притисок врз Скопје без гаранции дека нема да следуваат нови барања

Во рамки на панел-дискусијата „The EU and the Western Balkans: Resolving Unfinished Business Together“, одржана на Дубровник форумот, професорот на Универзитетот „Џонс Хопкинс“ во Вашингтон и долгогодишен експерт за Југоисточна Европа, Едвард П. Џозеф, оцени дека Европската Унија прави грешка доколку врши притисок врз Скопје да спроведе договор без јасни гаранции дека Софија ќе го почитува неговиот дух и нема да поставува нови барања поврзани со идентитетските прашања.

„Ова е уште една грешка на Европската Унија. Не треба да се врши притисок врз Скопје да спроведе договор за кој не постои никаква гаранција дека Софија ќе го почитува во неговиот дух и дека нема повторно да поставува нови идентитетски барања“, истакна Џозеф.

Тој нагласи дека постојат и други можности за надминување на ваквите ситуации во рамките на институционалните механизми на Европската Унија, посочувајќи дека решенија се можни доколку постои политичка волја.

„ Бугарија може да излезе од просторијата како што Унгарија излезе од просторијата кога се одлучуваше за Украина“, подвлече тој.

На истиот панел, министерот за надворешни работи и надворешна трговија Тимчо Муцунски посочи дека, според 26 земји членки и институциите на Европската Унија, Македонија има две основни обврски за отворање на пристапните преговори: уставните измени и исполнувањето на т.н. отворачки критериуми. Истовремено, нагласи дека една земја членка инсистира и на дополнителен сет билатерални барања, кои вклучуваат прашања поврзани со националната историја, како и други области што, според него, не се дел од европското законодавство и критериумите за членство.

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер