Почитувани сограѓани, Во пресрет на локалните избори, сведоци сме на зголемен број изјави, ветувања и информации кои се однесуваат на животната средина и квалитетот на живеење во нашите општини. За жал, дел од нив се базирани на политички интереси, бизнис интереси и дезинформации, а не на реални решенија и стручни анализи. Овие појави создаваат недоверба, страв и несигурност кај јавноста, и често го одвлекуваат вниманието од вистинските предизвици и решенија, притоа спречувајќи го зелениот развој. Здружението на инженери за животна средина упатува јасна порака: животната средина не смее да биде поле за политички игри и дезинформации. Нашата иднина и иднината на идните генерации зависи од стручни, научно засновани и одговорни одлуки. Животната средина е прашање кое се однесува на сите нас, без разлика на политичка определба. Затоа, упатуваме јавен апел до сите кандидати за градоначалници и носители на јавни функции да не ја користат животната средина за политички поени, туку да се водат од стручни анализи, европските зелени политики и вистинските потреби на граѓаните. Нашиот апел до граѓаните е да бараат конкретни, мерливи и одговорни еколошки решенија во програмите на кандидатите, а не празни ветувања. Дополнително апелираме до сите граѓани, да ги разгледаат и проценат програмите и изјавите на кандидатите преку призма на стручност, одговорност и усогласеност со европските зелени политики. Според состојбата со животната средина на локално и национално ниво, Здружението на инженери за животна средина смета дека клучните еколошки приоритети на локално ниво како барање од јавноста до кандидатите за градоначалници треба да бидат следните приоритети:

1. Управување со отпадот

o Затворање на старите и несоодветни општински депонии.

o Итна изградба на регионални депонии со селекција и рециклирачки центри.

o Развивање на сопствени локални системи за селекција и рециклирање на отпад.

o Поддршка за воспоставување локален систем за примарна селекција на отпад (пластика, хартија, стакло, био-отпад) на ниво на домаќинства и поставување контејнери за селекција и „зелени острови“ во секоја населба.

o Локални центри за рециклирање и поддршка на компании за преработка на отпад и поддршка на мали и средни бизниси кои рециклираат или користат секундарни суровини.

o Оптимизација, модернизација и дигитализација на системот за собирање и транспорт на отпад

2. Чист воздух и управување со загадувањето

o Намалување на загадувањето на воздухот преку модернизација на јавниот превоз, енергетска ефикасност и контрола на индустриските капацитети.

o Обезбедување на јавно достапни податоци за загадувањето на воздухот во реално време

o Зајакнување на локалните инспекциски служби и воспоставување на редовни инспекциски контроли на загадувачите

o Поддршка за компаниите кои ќе инвестираат во филтри и чисти технологии;

o Финансиска поддршка за домовите за енергетска санација на домовите (фасади, прозорци, греење);

o Изградба на инфраструктура за зголемена мобилност, модерен јавен превоз, велосипедски и пешачки патеки, станици за полнење електрични возила;

o Проширување на зелените површини, паркови и дрвореди;

o Спречување на загадување од градежната индустрија;

3. Контрола и справување со индустриското загадување

o Зголемување на бројот и капацитетот на општинските инспектори за животна средина;

o Редовни и вонредни контроли на индустриските постројки;

o Редовна контрола на јаловишта и депонии на индустриски отпад (пример: рударство, металургија);

o Заложба за рекултивација на земјиштето погодено од индустриски активности и поставување заштитни зелени појаси околу индустриските зони;

o Заштита на водните ресурси во близина на индустриски капацитети;

o Формирање локални зелени совети (граѓани, експерти, НВО) за надзор и транспарентност на индустриските компании;

o Овозможување на поволни услови за сериозни светски компании со изградени внатрешни механизми за контрола и заштита на животната средина за инвестирање во нови технологии;

o Справување со компаниите кои го ставаат профитот над заштитата на животната средина и не преземаат соодветни мерки за нејзина заштита.

4. Заштита на локалните водни ресурси

o Подобрување на квалитетот на водата за пиење и спречување на загадувањето на реките и подземните води.

o Инвестиции и модернизација на инфраструктурата со цел намалување на загубите во водоводната мрежата со цел обезбедување континуиран квалитет на водата за пиење.

o Изградба или модернизација на пречистителни станици за отпадни води.

o Контрола на индустриските објекти и нивното испуштање на отпадни води.

o Воведување систем за сепарација на атмосферски и фекални води во урбаните средини.

o Намалување на прекумерна употреба на пестициди и минерални ѓубрива.

o Поттикнување на органско земјоделство и агроеколошки практики.

o Контрола на складирањето на ѓубриво и отпад во близина на водни ресурси.

o Забрана за нелегално вадење песок и шљунак од речните корита.

o Програми за ревитализација и пошумување околу водните тела.

o Заштита на изворите за пиење вода од неконтролирана урбанизација.

o Отстранување на диви депонии крај реки и езера.

o Поставување систем за контрола и санкции за исфрлање отпад.

o Редовно чистење на речни корита и потоци.

Заштита на природата и локалниот биодиверзитет

o Редовна грижа за зелените површини, парковите и шумите;

o Вклучување на младите и локалните заедници во акции за зачувување на природата;

o Локални планови за управување со паркови, шуми и заштитени подрачја;

o Воспоставување на ренџерски и инспекциски служби за контрола на нелегални активности;

o Развивање на еко-туризам, рурален туризам и агро туризам;.

o Заштита и обновување на шумите;

o Изработка на локални програми за заштита од пожари и ерозија;

o Зачувување на речни екосистеми и забрана за неконтролирана градба и експлоатација крај реки и езера.

o Заштита на водните живеалишта на риби, птици и други видови.

o Засадување медоносни растенија, заштита на ливадите и поддршка за локални пчелари

o Изградба на зелена урбана инфраструктура

o Одржливо управување со природните реткости и заштитените подрачја

o Воведување на Nature-Based Solutions (решенија базирани на природата) во урбано и рурално планирање. Само заедно можеме да изградиме здрава, чиста и одржлива општина за сегашните и идните генерации.

Со почит,

дипл.инж.жив.сре. Методија Саздов,

Претседател Здружение на инженери за животна средина

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.