Три навики кои тивко го оштетуваат мозокот - Канал 5

Три навики кои тивко го оштетуваат мозокот

Иако можеби инвестирате значителни средства во додатоци во исхраната и специјални диети за подобрување на здравјето на мозокот, некои навидум безопасни секојдневни навики може тивко да предизвикуваат штета.

Три навики кои тивко го оштетуваат мозокот

Неврологот д-р Бинг од болницата Хенри Форд во Детроит предупредува на три вообичаени практики кои можат да предизвикаат сериозни последици, вклучувајќи и зголемен ризик од мозочен удар, објавува „Тајмс оф Индија“.

Користење масажери за вратот

Масажерите станаа исклучително популарни поради нашиот седечки начин на живот, но д-р Бинг советува да бидеме претпазливи. Иако се наменети за опуштање, нивното неправилно користење на вратот може да доведе до мозочен удар.

„Не би користел масажер за вратот“, предупредува д-р Бинг. „’Рбетните и каротидните артерии во вратот се релативно блиску до површината. Тие го снабдуваат мозокот со крв, но се подложни на оштетување поради повторување на силните вибрации на масажерот. Ова може да го зголеми ризикот од артериска дисекција, пукнатина на ѕидот на артеријата, особено кај луѓе чии крвни садови се веќе ослабени. Исто така, ова може да доведе до згрутчување на крвта, блокирање на протокот на крв и мозочен удар.“

Докторот предупредува дека опасностите не завршуваат тука. „Многу луѓе имаат плаки во каротидните артерии без да го сфатат тоа. Силните вибрации или директниот притисок можат да ја активираат плаката и да предизвикаат тромбот да патува до мозокот, што може да доведе до исхемичен мозочен удар.“

Гласна музика на слушалки

Една од најчестите навики што може да му наштети на мозокот е слушањето прегласна музика. Оваа практика не само што го оштетува слухот, туку може да има и сериозни последици за мозокот и да го зголеми ризикот од деменција.

„Не пуштам гласна музика на слушалките. Порано пуштав, но веќе не“, вели д-р Бинг. „Гласната музика не е лоша само за вашите уши, туку е лоша и за вашиот мозок. Дури и благо губење на слухот го дуплира ризикот од деменција, а тешкото губење на слухот го зголемува петкратно ризикот од деменција. Кога мозокот се бори да го процесира звукот, ги пренасочува своите когнитивни ресурси подалеку од меморијата и размислувањето, што го забрзува когнитивниот пад. Нивоата на бучава над 85 децибели, слични на градскиот сообраќај, можат да предизвикаат постепено оштетување, додека изложеноста на нивоа над 100 децибели, како на пример, гласни концерти или слушање музика со слушалки на максимална јачина на звук, може да доведе до трајно губење на слухот за само 15 минути.“

Студија од 2018 година од Државниот универзитет во Охајо, објавена во списанието eNeuro, потврди дека гласната музика ги исцрпува когнитивните ресурси, ја нарушува меморијата и размислувањето и може да придонесе за развој на деменција на долг рок.

Задржување на кивањето

Иако може да изгледа пристојно, задржувањето на кивањето на јавно место е потенцијално опасна навика, а во ретки случаи, може да доведе до аневризма во мозокот.

„Кивењето создава висок внатрешен притисок, повисок од притисок во автомобилска гума“, објаснува д-р Бинг. „Со задржување на овој притисок, тој се турка низ осетливи подрачја, и може да предизвика пукање на тапанчето, оштетување на крвните садови, па дури и навлегување воздух во градниот кош. Во ретки случаи, ненадејното зголемување на притисокот може да доведе до пукање на крвен сад во мозокот, предизвикувајќи субарахноидално или интракранијално крварење, особено кај луѓе со аневризми или ослабени артерии. Најбезбедниот пристап е кивањето да кивнете слободно без да ги покривате устата и носот.“

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

За шест часа контролирани 870 возила – утврдени 73 неправилности кај возилата и 186 прекршоци кај возачите

За сите констатирани неправилности и прекршоци преземени се соодветни мерки согласно законските прописи.

За шест часа контролирани 870 возила – утврдени 73 неправилности кај возилата и 186 прекршоци кај возачите

На 06.11.2026 година, во периодот од 14:00 до 20:00 часот, на територијата на целата држава, Секторот за сообраќајни работи при Министерството за внатрешни работи спроведе општа акциска контрола на возачи и возила, насочена кон зголемување на безбедноста во сообраќајот и откривање на неправилности и прекршоци.

Во рамки на контролата биле контролирани вкупно 870 возила, при што констатирани се 73 неправилности во однос на возилата. Од нив, 48 возила биле упатени на технички преглед, при што кај 37 е утврдена техничка неисправност.

Во однос на возачите, констатирани се 186 прекршоци, од кои најголем дел се однесуваат на користење мобилен телефон при управување со возило, некористење сигурносен појас, непрописно паркирање и други прекршоци.

Дополнително, евидентирани се и три случаи на кривичното дело „безобѕирно управување со моторно возило“, согласно член 297-а од Кривичниот законик, како и 137 прекршоци од друг вид.

За сите констатирани неправилности и прекршоци преземени се соодветни мерки согласно законските прописи.

Министерството за внатрешни работи продолжува со спроведување на сообраќајни контроли и апелира до возачите редовно да ја проверуваат техничката исправност на возилата, да ги почитуваат сообраќајните правила и прописи и да придонесат за побезбеден сообраќај.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Учество на претседателката Сиљановска-Давкова на 9. Париски мировен форум

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова престојува во работна посета на Француската Република, по повод учеството на деветтото издание на Парискиот мировен форум.

Учество на претседателката Сиљановска-Давкова на 9. Париски мировен форум

Сиљановска-Давкова утре, 10 ноември 2026 година, вторник, ќе присуствува на отворањето на форумот којшто годинава се одржува под наслов „Здружување на силите за она што е најважно“.

Таа ќе се обрати на панел-дискусијата „Одбрана на линијата: Суверенитет во ера на хибридни закани“, а ќе биде дел и од свечената вечера, којашто во чест на шефовите на држави и влади – учесници на Парискиот мировен форум, ќе ја приреди претседателот на Француската Република, Емануел Макрон.

Парискиот мировен форум, основан во 2018 година, e меѓународна платформа за унапредување на глобалното управување, мирот и мултилатералната соработка.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

ЗНАM: Не ги менуваме ставовите според дневнополитичките интереси

ЗНАМ е државотворна политичка партија. Ние не ги менуваме ставовите од денес за утре, ниту ги приспособуваме според дневнополитичките калкулации и притисоци.

ЗНАM: Не ги менуваме ставовите според дневнополитичките интереси

Движење ЗНАМ – За наша Македонија ја разбира нервозата и хистеријата кај одредени претставници на моноетнички политички партии предизвикани од јасниот и принципиелен став на ЗНАМ дека правосудниот испит треба да се полага на македонски јазик, во согласност со Уставот и законите на државата.

Очигледно, некои политички структури сè уште не можат да се помират со фактот дека времето на институционалното самоволие, селективното толкување на законите и политичкото надмудрување со државните институции е завршено. Времето кога ДУИ и СДСМ ги толерираа и практикуваа таквите политики е минато. Македонија мора да функционира како правна држава, во која Уставот и законите важат подеднакво за сите.

ЗНАМ е државотворна политичка партија. Ние не ги менуваме ставовите од денес за утре, ниту ги приспособуваме според дневнополитичките калкулации и притисоци.

Нашиот став е јасен: почитување на Уставот, почитување на законите и заштита на институционалниот поредок на државата.

Потенцираме дека во моментов не постои уставна и законска основа правосудниот испит да се полага на албански јазик. Ова не е прашање на нечии етнички чувства или политички амбиции, туку прашање на доследна примена на правниот поредок.

Особено е недозволиво преку таканаречени хибридни решенија да се создаваат преседани со потенцијално далекусежни последици за правосудниот систем и функционирањето на институциите. Токму затоа претседателот на ЗНАМ, Максим Димитриевски, побара лидерска средба со коалициските партнери, на која отворено и одговорно ќе се разговара за ова прашање, ќе се дефинираат принципите и ќе се утврдат црвените линии.

Ние не бегаме од дијалог, но дијалогот не смее да биде параван за заобиколување на Уставот и законите.

Во однос на пораките и заканите упатени кон претседателот на ЗНАМ, вклучително и алузиите за Врање и повиците да внимава што зборува, сметаме дека ваквиот речник е несоодветен, неодговорен и недостоен за избрани народни претставници.

Пратениците се избрани да ги застапуваат интересите на граѓаните во македонското Собрание, а не да испраќаат закани и да создаваат меѓуетнички тензии.

Би сакале да го потсетиме господинот Ријад Шаќири дека пратеничката плата ја добива од буџетот на Република Македонија, кој го полнат сите граѓани, и Македонци и Албанци и припадници на сите други заедници.

Затоа, наместо да упатува несоодветни пораки и да се занимава со други држави, би било одговорно својата енергија да ја насочи кон економскиот развој, подобриот животен стандард и решавањето на проблемите на граѓаните на оваа држава.

Што се однесува до навредливите квалификации на Аднан Азизи за ЗНАМ, сметаме дека тие повеќе зборуваат за политичката нервоза во неговите редови отколку за нашата политичка позиција. Резултатите од последните локални избори во Брвеница, каде што кандидатот на ВРЕДИ не успеа да се пласира во вториот круг, се доволно јасна политичка порака.

Нема потреба со навреди да се прикриваат изборните резултати и политичките слабости.

Во однос на реакциите од ДУИ и најавениот бојкот на свечената седница по повод Денот на Куманово, жалиме што една свеченост посветена на градот и неговите граѓани преку шовинистички и сепаратистички наративи се користи за дневнополитички пресметки.

Ваквиот пристап на ДУИ не е ништо ново, затоа што тие и досега никогаш не присуствувале на ваквите настани негирајќи ги придобивките од НОБ.

Куманово е град на сите негови граѓани, а почитта и соживотот се градат со меѓусебно уважување, а не со политички ултиматуми и бојкоти.

На крајот, сакаме да порачаме дека ЗНАМ нема да подлегне на притисоци, уцени и политички провокации.

Ние сме за еднаквост на сите граѓани, но еднаквост во рамките на Уставот и законите.

За нас нема селективна правда, нема привилегирани политички субјекти и нема хибридни решенија кога станува збор за функционирањето на правната држава.

Македонија мора да биде држава на закони, а не држава на политички пазарења.

Тоа е нашиот принцип, нашата одговорност и нашата црвена линија.

Центар за комуникации и аналитика

ЗНАМ

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер