Свет

Трамп им ги укина безбедносните сертификати на над 50 разузнувачки функционери

Одлуката на американскиот претседател Доналд Трамп да ги отстрани безбедносните дозволи за повеќе од 50 разузнавачи е без преседан и целосно последица на партиското раководство во земјата, велат експертите.

Овој потег на Трамп, чија цел е да ги смири гласачите и да ги казни наводните непријатели, претставува најголемо политичко потресување во безбедносните кругови од случајот Опенхајмер во 1950-тите, објави NBC News.

Одлуката на претседателот Трамп да ги отповика безбедносните сертификати на повеќе од 50 поранешни разузнавачки службеници ја нагласува неговата подготвеност да ги прекрши децениските норми за да ги задоволи своите поддржувачи додека ги казнува неговите перцепирани противници, велат правните експерти.

„Ова е најтешкото безбедносно дејство од политички аспект од случајот Опенхајмер во 1950-тите“, вели Ден Мејер, адвокат од Вашингтон, кој е специјализиран за случаи на безбедносно овластување.

Мејер мислеше на Роберт Опенхајмер, физичарот кој ја надгледуваше тајната програма за атомски бомби за време на Втората светска војна, чие безбедносно одобрение беше отстрането во екот на ерата на Мекарти поради неговите предвоени врски со комунистите.

Претходните администрации беа обвинети за укинувањето на безбедносните сертификати врз основа на предрасуди или политичка пристрасност. До 1995 година, на пример, на хомосексуалците често им се отстрануваа безбедносните сертификати затоа што официјалните лица тврдеа дека може да бидат предмет на уцена.

„За време на Виетнамската војна, на офицерите или изведувачите кои се сметаа за противници на војната им беа одземени безбедносните сертификати“, рече Мејер.

Ya think!👇🏿
Trump's canceling of 50 security clearances is unprecedented and partisan, experts say https://t.co/UVbJpg9R4A via @nbcnews
— Robert holgate (@415holgate) January 26, 2025

Но, ниту еден претседател досега не влезе во процесот на безбедносно овластување толку директно и толку јавно како што тоа го направи Трамп кога ги укина безбедносните сертификати на 50 луѓе со еден потег. Ниту еден врховен командант јавно не им ги укинал безбедносните сертификати на поранешните директори на ЦИА, замениците-директори и други поранешни високи разузнавачки функционери, од кои многумина работеле за администрации и на демократските и на републиканските власти.

Во извршната наредба издадена само неколку часа по неговото инаугуративно обраќање минатиот понеделник, Трамп го потпиша укинувањето на безбедносните сертификати, наведувајќи го нивното потпишување на писмо од пред повеќе од четири години, за кое рече дека покажува „измамлива и несоодветна политичка координација со претседателската кампања на Џо Бајден во 2020 година“.

Тие постојано го негираа ова тврдење на Трамп. Во отвореното писмо од 2020 година, поддржано од поранешни високи претставници на разузнавањето и националната безбедност, се вели дека Русија можеби имала улога во ширењето наводи за синот на Бајден Хантер како дел од пошироките напори да се влијае на исходот на изборите.

Трамп, исто така, го отстрани обезбедувањето на Џон Болтон, неговиот поранешен советник за национална безбедност, обвинувајќи го дека открил чувствителни информации во мемоарите. Болтон негира дека открил какви било информации кои би ја загрозиле националната безбедност. Официјални лица велат дека масовното одземање на одобренијата на Трамп е обид да се казни, заплаши и замолчи оние кои ги оспоруваат неговите тврдења.

„Трамп се обидува да ги цензурира јавните изјави на поранешните владини функционери“, рече поранешниот висок разузнавач, кој го потпишал писмото и зборувал под услов да остане анонимен, повикувајќи се на страв од одмазда.

„Никој од нас не работеше во владата во тоа време. Бевме приватни граѓани.“

Портпаролот на Белата куќа ги отфрли критиките и рече дека извршната наредба ќе го врати кредибилитетот на владата во институциите:

„Со злоупотреба на нивните претходни позиции во владата, овие лица помогнаа да се изврши измама во односите со јавноста врз американскиот народ“, рече Брајан Хјуз, портпарол на Советот за национална безбедност на Белата куќа.

„Тие во голема мера го оштетија кредибилитетот на разузнавачката заедница користејќи ги нивните привилегии за мешање во претседателските избори. Акцијата на претседателот Трамп го враќа кредибилитетот на институциите на нашата земја.“

Извршната наредба бара од директорот на националното разузнавање да истражи дали некој друг кој имал безбедносен сертификат се вклучил во „несоодветна активност“ во врска со предметното писмо и да ги пријави своите наоди во рок од 90 дена.

Кевин Керол, адвокат кој го застапува еден од потписниците на писмото, рече дека поранешните функционери едноставно го користеле своето право како приватни лица да го изразат своето мислење. Тој рече дека нивните јавни изјави не треба да имаат никакво влијание врз нивната безбедносна дозвола.

„Пензионираните разузнавачки службеници го задржуваат правото да даваат некласифицирани мислења, точни или неточни, за јавни прашања како и пензионираните дипломати, воени офицери, обвинители или политичари за таа работа. Не е во ред да се отповикаат нивните одобренија само затоа што го сториле тоа“, тој рече Керол.

Тој додаде дека федералните упатства за одобрување пристап до доверливи информации не даваат основа за одземање на безбедносен сертификат за јавно изразено мислење.

Поранешните функционери кои се цел на извршната наредба на Трамп, исто така, забележаа дека другите пензионирани функционери или воени офицери често изразувале про-Трамп политички ставови.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Дали Софија дефинитивно го одби европско посредништво во дијалогот со Скопје?

Дали Бугарија го даде конечниот одговор за идејата за вклучување европски претставници како посредници во дијалогот меѓу Скопје и Софија?

Дали Бугарија го даде својот конечен одговор по предлогот европски претставници да се вклучат како посредници во дијалогот меѓу Скопје и Софија? Оваа дилема се отвори по вчерашната изјава на шефицата на бугарската дипломатија Петрова-Чамова, која како нетипични ги квалификуваше сите предлози да своевидно посредништо меѓу Македонија и Бугарија.

Според Претседателот на Институтот за демократија, Марко Трошановски, ваквата изјава е јасен индикатор дека можат „да пропадне во вода“ нашиот обид да се вклулчиу директно Брисел во дијалогот. Вели Бугарија во овој случај има многу по комотна улога и може да ја диктира динамиката и форматот на разговорите.

На сличен став е и аналитичарпт Петар Арсовски, кој смета дека и покрај ваквиот став на официјална Софија, напорите за дијалог да продолжат и ова да не предизвика никакво разочарување во Македонија.

Инаку, вчера одговорајќи на новинарско прашање, бугарскта министерка за нодворешни работи.. кажа дека Бугарија не гледа потреба од посредник во разговорите со Македонија и дека прашањата поврзани со евроинтегративниот процес веќе се утврдени на европско ниво.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Метео

УХМР: Променливо време за викендот, од вторник затоплување

Променливо облачно за викендот и во понеделник, а од вторник затоплување – покажуваат прогновите на УХМР.

Облачно време со сончеви периоди се очекува денеска утре и во понеделник, кога се очекуваат и локални врнежи од дожд.

Од вторник пак следува стабилизирање на времето и пораст на температурите, а нови врнежи од дожд се најавуваат од петок.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Здравје

Временски шокови и во ноември: Просекот на колапси на јавни места ист како во летните месеци

Наглите температурни промени земаат сериозен данок, па така во ноември просекот на колапси на јавни места останува висок со пет до шест лица дневно.

Времето не бира кого ќе кутне, наглите температурни разлики земаат данок во здравје, па колапс на улица повеќе не е слика само за летните горештини, бидејќи и во ноември просекот на колабирања е ист како во август – пет до шест лица губат свест на јавни места во текот на 24 часовната смена на службата за Итна помош. И овој период, атмосферскиот притисок и влажноста на воздухот влијаат врз здравјето, па најчесто на удар се хронично болните, за нив наглите промени знаат да имаат посилни последици, вели д-р Елена Карева Пиловска. Од Итната медицинска помош нотираат дека освен за колапси, имаат повеќе интервенции за случаи на срцев удар, но и повици кога граѓаните се жалат на слабост, вртоглавица, тресење и конфузија, што се симптоми на хипогликемија, или „паѓање на шеќерот“.

При нагло заладување се стеснуваат крвни садови што може да доведе до покачен крвен притисок и оптоварување на срцето, објаснуваат лекарите и апелираат дека хронично болните кои секако се почувствителни на промените на време да ја земаат својата терапија, а претходно редовно да го мерат притисокот.

Сепак, главната препораката до сите граѓани е да се води поголема грижа за општата состојба, бидејќи само со здрави навики, спортувања и грижа за себе може да се влијае организмот полесно да ги поднесува временските шокови.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.