Светлината исчезнува од океаните: Оваа невидлива промена може да го уништи целиот морски живот! - Канал 5

Светлината исчезнува од океаните: Оваа невидлива промена може да го уништи целиот морски живот!

Океаните го губат своето светло — а со него, можеби и својот живот. Нова студија открива дека над 20% од океаните на Земјата, површина поголема од Азија, се затемнила во последните две децении.

Светлината исчезнува од океаните: Оваа невидлива промена може да го уништи целиот морски живот!

Овие наоди предизвикуваат загриженост околу тоа како ова проширување на сенката би можело да ги промени морските екосистеми што зависат од сончевата и месечевата светлина за опстанок.

Речиси 90% од морскиот живот живее во т.н. фотична зона – површинскиот дел од океанот каде што продира доволно светлина за да се стимулираат биолошки процеси како фотосинтеза и однесување на животните. Со просечна длабочина од 200 метри, фотичната зона е од витално значење за рибните фондови и глобалниот циклус на хранливи материи. „Затемнувањето на океаните“ се случува кога доволно светлина не може да продре до овие фотични зони.

„Постоеја истражувања што покажуваат како површината на океанот ја менувала својата боја во последните 20 години, веројатно како резултат на промени во зоопланктонските заедници,“ вели д-р Томас Дејвис, доцент по морска конзервација. „Но, нашите резултати даваат докази дека ваквите промени предизвикуваат широко затемнување, што ја намалува површината на океанот достапна за животните што се потпираат на сонцето и месечината за преживување и размножување.“

За да ги испитаат промените во фотичната зона, истражувачите од Универзитетот во Плимут ја користеле „NASA Ocean Color Web“, која го следи количеството светлина што продира во морската вода преку анализа на нејзината боја. Користејќи податоци од 2003 до 2022 година, тимот открил дека речиси 10% од фотичната зона на океанот е намалена за 50 метри. Уште подраматично, во некои делови фотичните зони се намалиле за дури 100 метри.

Фото: New Atlas/ Davies and Smyth, Darkening of the Global Ocean: Global Change Biology

Ова значи дека морските организми, чие однесување е под влијание на фотони, нема да имаат доволно светлина за раст, движење, лов и размножување, што ќе ги натера вертикално да мигрираат поблиску до површината на океанот. Кога видовите што зависат од светлина се принудени да се преселат во потесен појас близу површината, конкуренцијата за ресурси и храна се зголемува, а животните се изложени на поголем ризик од предатори.

Ваквите услови можат да имаат сериозни последици за морските синџири на исхрана. Тие би можеле да предизвикаат фундаментални промени во целиот екосистем и дури да ја нарушат улогата на океанот во регулирањето на климата.

Што се однесува до причините за затемнувањето, тие веројатно варираат по региони. По крајбрежјата, зголемените врнежи и земјоделскиот отпад носат хранливи материи и талог во морето, поттикнувајќи раст на планктон. Дополнително, растворената органска материја и распаѓачката вегетација апсорбираат дел од достапната светлина. Во отворените океани, покачените температури на површината и цутењето на алги веројатно влијаат врз тоа како светлината се движи низ горните слоеви.

„И ние самите зависиме од океанот и неговите фотични зони – за воздухот што го дишеме, рибата што ја јадеме, нашата способност да се бориме со климатските промени и за општото здравје и благосостојба на планетата,“ вели Дејвис. „Земајќи го сето тоа предвид, нашите наоди се навистина причина за загриженост.“

(NewAtlas)

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Пожарот на Брач ​​сè уште активен: Евакуирани речиси 700 луѓе

Пожарот е сè уште активен на хрватскиот остров Брач, две лица се повредени, а речиси 700 луѓе се евакуирани, додека населбата Милна е спасена од пожарот, изјави денес началникот на противпожарната служба Славко Туцаковиќ.

Пожарот на Брач ​​сè уште активен: Евакуирани речиси 700 луѓе

Тој рече дека постара жена, која паднала од чамец за време на евакуација и речиси се удавила, е во критична состојба, додека другото повредено лице е млад човек кој вдишал чад.

Туцаковиќ истакна дека ситуацијата на местото на пожарот на Брач ​​утрово била помирна, иако сè уште дува ветер, по тешката ноќ во која пожарникарите ги бранеле куќите од пожарот, и дека, и покрај нивните напори, неколку згради биле оштетени, објави Индекс.

Туцаковиќ рече дека четворица канадери учествуваат во гаснењето на пожарот од воздух.

Хрватската противпожарна служба претходно објави дека пожарот се приближил до Милна поради ветер и дека сите расположиви противпожарни сили се ангажирани во гаснењето на пожарот и спречувањето на ширењето на пожарот кон самото населено место. Ветерот влијаел врз ширењето на пожарот кон јужната страна на Брач ​​на тешко пристапен терен покриен со густа вегетација, се вели во соопштението.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Превентивни активности на полицијата за унапредување на безбедноста на граѓаните

Денеска (13.09.2026), полициски службеници од СВР Тетово и СВР Битола спроведоа превентивни активности насочени кон подигнување на свеста кај граѓаните за одговорно однесување и почитување на безбедносните правила.

Превентивни активности на полицијата за унапредување на безбедноста на граѓаните

Полициски службеници од Отсекот за превенција и Полициската станица за безбедност на патниот сообраќај при СВР Тетово, на автопатот Скопје-Тетово-Гостивар, на наплатните рампи Желино и Тетово, спроведоа превентивна активност под мотото „Стави појас – вози одговорно“.

Преку делење едукативни летоци, возачите и сопатниците беа потсетени дека користењето на сигурносниот појас е пред сè за нивна лична безбедност и значително влијае врз последиците од евентуални сообраќајни незгоди. Воедно, беа информирани и за прекршочните одредби со кои се предвидува санкционирање за некористење сигурносен појас.

Во исто време, полициски службеници од СВР Битола, во содејство со Шумската полиција, спроведоа превентивни активности на подрачјето на Општина Могила и во селата Будаково, Трап и Ношпал, насочени кон превенција и заштита од пожари.

На граѓаните им беше укажано на опасностите од несовесно однесување и предизвикување пожари, како и на потребата од зголемена внимателност при престој во шумски и земјоделски подрачја.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Се појавува нов план: Канада сака „влезница“ за ЕУ

Канадскиот премиер Марк Карни сака поблиски врски со Европската Унија и ја разгледува можноста неговата земја да стане „придружна членка“ на блокот, објави денес американскиот весник „Волстрит џурнал“.

Се појавува нов план: Канада сака „влезница“ за ЕУ

ЕУ, која во минатото не покажа флексибилност кога станува збор за правилата за членство, е отворена за идејата за доделување статус на придружна членка на Канада, кој сè уште не е дефиниран, објави весникот, повикувајќи се на неименувани претставници на ЕУ и Канада.

Канадската амбасада во Брисел и портпаролите на Европската комисија не одговорија на конкретните барања за коментар, објави „Ројтерс“.

Ескалацијата на трговската војна на Канада со САД го забрза стратешкиот пресврт на земјата кон други трговски партнери.

Односите меѓу Канада и Вашингтон нагло се влошија откако американскиот претседател Доналд Трамп се врати во Белата куќа на почетокот на 2025 година, поради несогласувања околу трговијата и други прашања, потсетува агенцијата.

Трговскиот спор доведе до воведување царини на десетици милијарди долари во прекугранична трговија.

Канада и ЕУ разгледуваат начини да овозможат слободно движење на канадски стоки, услуги и работници ангажирани во стратешки синџири на снабдување, како што се енергетиката, вештачката интелигенција, одбраната и критичните минерали, што, всушност, би ја поместило границата на ЕУ, објави „Волстрит џурнал“.

Весникот додаде дека двете страни разговараат и за поставување подводни кабли, заедничка изградба на центри за податоци, капацитет за складирање во облак, како и нови сателитски мрежи и инфраструктура за транспорт на канадски енергетски производи во ЕУ.

Карни постојано разговарал со неколку лидери на ЕУ, а особено со францускиот претседател Емануел Макрон, за можноста да им се дозволи на Канаѓаните да живеат и работат во ЕУ без визи, објави весникот, повикувајќи се на двајца неименувани функционери запознаени со ситуацијата. Двајцата лидери треба да се сретнат подоцна овој месец.

Извор: Б92

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер