Ова го открија тројца разузнавачки службеници. Претходно непријавената помош сигнализира дека еден од главните соперници на Америка, нуклеарна сила со извонредни разузнавачки способности, сега се вклучил во брзорастечкиот конфликт, пишува „Вашингтон пост“.

Откако започна војната во саботата, Русија му ги пренесува локациите на американските воени средства, вклучувајќи воени бродови и авиони, на Иран, рекоа тројцата службеници, кои зборуваа под услов да останат анонимни поради чувствителноста на темата. „Се чини дека станува збор за прилично сеопфатен напор“, рече еден од нив.

Руската амбасада во Вашингтон не одговори на барањето за коментар. Москва повика на крај на војната, која ја нарече „неиспровоциран чин на вооружена агресија“. Не е сосема јасно колкав е обемот на руската таргетирање на помошта за Иран. Способноста на иранската војска сама да ги лоцира американските сили е намалена за помалку од една недела по почетокот на борбите, рекоа службениците.

Ситуацијата на бојното поле

Во неделата, во напад со ирански беспилотни летала во Кувајт беа убиени шест американски војници, а неколку други беа ранети. Иран испали илјадници еднонасочни беспилотни летала за напад и стотици ракети кон американските воени позиции, амбасади и цивили, додека заедничката американско-израелска кампања погоди повеќе од 2.000 ирански цели, вклучувајќи локации за балистички ракети, поморски средства и раководството на земјата.

„Иранскиот режим е целосно скршен“, изјави портпаролката на Белата куќа, Ана Кели, без да коментира за руската помош за Иран. „Нивната способност да возвратат со балистички ракети слабее од ден на ден, нивната морнарица е уништена, нивниот производствен капацитет е уништен, а нивните сојузници едвај се држат.“

Реакции на САД и Кина

ЦИА и Пентагон одбија да коментираат за обвинувањата. На прашањето оваа недела каква порака има за Русија и Кина, кои се меѓу најмоќните сојузници на Иран, министерот за одбрана Пит Хегсет рече дека нема порака и дека „тие всушност не се фактор тука“.

Двајца функционери запознаени со руската поддршка за Иран рекоа дека Кина не изгледа дека му помага на одбраната на Иран, и покрај блиските врски на двете земји. Кинеската амбасада во Вашингтон не одговори на барањето за коментар. Пекинг, исто така, повика на прекин на конфликтот.

Анализа на иранските напади

Аналитичарите велат дека споделувањето разузнавачки информации би се вклопило во шемата на иранските напади врз американските сили, кои имаат цел командна и контролна инфраструктура, радари и импровизирани објекти, како оној во Кувајт каде што беа убиени шест војници. Во последните денови, беше погодена и филијалата на ЦИА во американската амбасада во Ријад, главниот град на Саудиска Арабија.

„Иран спроведува многу прецизни напади врз радари за рано предупредување или радари над хоризонтот“, рече Дара Масикот, руски воен експерт во Карнеги фондацијата за меѓународен мир. „Тие го прават тоа на многу целен начин. Тие ги таргетираат командните и контролните центри“, додаде таа.

Иран има само неколку воени сателити и нема сопствена сателитска констелација, поради што сликите обезбедени од многу понапредните вселенски капацитети на Русија се исклучително вредни, особено затоа што Кремљ го усоврши своето таргетирање по годините војна во Украина, објасни Масикот.

Никол Грајевски, која ја проучува соработката на Иран со Русија во Центарот Белфер на Харвардската школа „Кенеди“, рече дека одмаздничките напади на Иран покажуваат високо ниво на „софистицираност“, како во насочувањето, така и во способноста, во некои случаи, да ја надвладеат американската и сојузничката одбрана.

„Тие минуваат низ воздушна одбрана“, рече таа, забележувајќи дека квалитетот на нападите на Иран се подобрил дури и во споредба со неговата 12-дневна војна со Израел минатото лето.

Пошироки импликации

Пентагон брзо ги осиромашува своите залихи од прецизно оружје и пресретнувачи на воздушна одбрана, изјавија извори запознаени со ова прашање за „Вашингтон пост“, нагласувајќи ја загриженоста изразена од генералот Ден Кејн, претседател на Здружениот штаб, додека претседателот Доналд Трамп размислуваше дали да ја одобри операцијата. Администрацијата се обиде да ја намали проценката на Кејн.

Руската помош ја преобликува динамиката на прокси војната воспоставена по руската инвазија на Украина во 2022 година. За време на тој конфликт, противниците на Америка, вклучувајќи ги Иран, Кина и Северна Кореја, ѝ дадоа на Русија директна воена помош или материјална поддршка за нејзината огромна одбранбена индустрија.

Соединетите Американски Држави, пак, ѝ дадоа на Украина воена опрема во вредност од десетици милијарди долари и споделени разузнавачки информации за руските позиции за да го подобрат таргетирањето на Киев.

Во четврток, украинскиот претседател Володимир Зеленски објави на платформата X дека администрацијата на Трамп побарала помош во заштитата од ирански беспилотни летала и дека Киев ќе обезбеди „експерти“ како одговор.

„Русите се добро запознаени со помошта што им ја даваме на Украинците“, рече еден од функционерите запознаен со поддршката на Москва за Техеран. „Мислам дека беа многу среќни што добија шанса да добијат некаков вид одмазда“. Лицето додаде дека квалитетот на руското собирање разузнавачки информации не е на американско ниво, но сепак се рангира меѓу најдобрите во светот.

Стратешка пресметка на Кремљ

„Пост“ претходно објави дека Кремљ, и покрај тоа што му зададе удар на еден од своите најблиски партнери, гледа можни придобивки во долготрајна војна меѓу САД и Иран, вклучително и повисоки приходи од нафта и криза што ги одвлекува вниманието на Америка и Европа од војната во Украина.

Иран, чиј врховен лидер беше убиен на почетокот на конфликтот, би можел да стане најновата земја што изгуби проруска влада во последниве години, по востанието во Сирија кон крајот на 2024 година, со кое беше соборен долгогодишниот диктатор Башар ал-Асад и американската воена акција во јануари, во која беше уапсен венецуелскиот претседател Николас Мадуро.

Сепак, недостатокот на директно воено учество на Москва е делумно знак за нејзината потреба да се фокусира на други проблеми, верува Масикот. Кремљ, рече таа, „многу сериозно го сфаќа тоа дека ова не е нивен проблем и дека не е нивна војна. Од перспектива на стратешкиот буџет, Украина е сè уште убедливо највисок приоритет“.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.