Прв пат е направена снимка од црна дупка што голта материја - Канал 5

Прв пат е направена снимка од црна дупка што голта материја

Црните дупки обично се замислуваат како вселенски тела кои е невозможно да се видат бидејќи ништо не може да избега од нивната гравитација, па дури ни светлината.

Прв пат е направена снимка од црна дупка што голта материја

Но, тоа не е целосно точно веќе неколку години. Соработката со телескопот Event Horizon (EHT), која ја објави својата прва слика на црна дупка во 2019 година, денеска го претстави новиот изглед на масивниот објект во центарот на галаксијата Messier 87 (M87) - неговиот изглед на поларизирана светлина. Ова е прв пат астрономите да можат да ја измерат поларизацијата, што е потпис на постоењето на магнетни полиња, толку близу до работ на црната дупка.

Овие набљудувања се клучни за да се објасни како галаксијата М87, оддалечена 55 милиони светлосни години, е способна да лансира исклучително моќни енергетски млазови од нејзиниот центар.

„Сега ги гледаме следниве круцијални докази неопходни за да разбереме како магнетните полиња се однесуваат околу црните дупки и како активноста во овој многу компактен дел од вселената може да предизвика моќни млазови кои се протегаат далеку од галаксијата“, рече Моника Мочиброџка, координатор на работната група полариметрија на ЕХТ и доцент на Универзитетот Радбуд во Холандија за European South Observatory.

На 10 април 2019 година, научниците ја објавија првата слика на црна дупка - светла структура слична на прстен со темна централна област. Всушност се снимени контурите, односно силуетата на црната дупка што се гледа во позадината на областа покрај самата црна дупка, што се нарекува хоризонт на настанот.

Кога гасовите влегуваат во црната дупка, тие се загреваат со триење на температури од повеќе од милијарда степени поради големата гравитација, поради што околината, односно хоризонтот на настанот, може да се гледа како светлечко подрачје.

Со други зборови, научниците забележале светло зрачење од материја што циркулира со голема брзина на работ на хоризонтот, околу областа на темнина што ја претставува црната дупка. Средината што останала темна во тој сјаен прстен на блескава материја е црната дупка.

Следејќи го овој потфат, ЕХТ влезе во подетална анализа на податоците за црната дупка во галаксијата М87 во центарот на соѕвездието Девица. Неговата маса е шест милијарди пати поголема од масата на Сонцето и таа е една од најмасовните познати црни дупки. Деталните анализи покажале дека значителен дел од светлината снимена околу црната дупка во М87 е поларизирана.

„Оваа работа е голема пресвртница: поларизацијата на светлината носи информации што ни овозможуваат подобро да ја разбереме физиката зад сликата што ја видовме во април 2019 година, што не беше можно порано“, објасни Иван Марти-Видал, исто така координатор на ЕХТ и истакнат истражувач на Универзитетот Валенсија во Шпанија.

Тој додава дека „биле потребни години работа за да се открие оваа нова слика на поларизирана светлина, поради сложените техники вклучени во добивањето и анализата на податоците“.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Академија 8 со злато на турнирот „Идни ѕвезди 2026“

Младите фудбалери на Академија 8, генерација 2018, го освоија првото место на турнирот „Идни Ѕвезди 2026“, кој се одржа на 31 октомври на стадионот на ФК Лепенец во Бардовци.

Академија 8 со злато на турнирот „Идни ѕвезди 2026“

За екипата Академија 8 (1) настапија осум фудбалери: Стеван Видов, Давид Богојески, Иван Иљоски, Јаков Стефановски, Константин Ристески, Јован Јанковиќ, Адни Кадри и Матеј Богдановски.

Со борбена игра, тимска поврзаност и посветеност, младите фудбалери стигнаа до заслуженото прво место.

Тимот го предводи тренерот Павел Ристов, заедно со тренерите Боби и Пане, со поддршка од родителите, кои беа нивна верна публика во текот на турнирот.

Уште еден убав спортски успех за Академија 8 и осумте млади фудбалери кои со својот настап го заслужија златото.

Фото: АФТ

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Тошковски на почетокот на евалуациската посета на ОН: Македонија ги зајакнува капацитетите за справување со современите терористички закани

Тошковски истакна дека посетата претставува значајна можност за сеопфатна процена на напредокот на државата, особено имајќи предвид дека последната ваква евалуација била спроведена во 2011 година.

Тошковски на почетокот на евалуациската посета на ОН: Македонија ги зајакнува капацитетите за справување со современите терористички закани

Министерот за внатрешни работи Панче Тошковски денеска (02.11.2026) се обрати на почетната сесија од евалуациската посета на Извршната дирекција на Комитетот за борба против тероризмот при Советот за безбедност на Обединетите нации (CTED), која се одржува во Скопје од 2 до 6 ноември. Делегацијата на Обединетите нации ја предводи заменик директорката на CTED, Кармен Кантор.

Целта на посетата е да се оцени спроведувањето на релевантните резолуции на Советот за безбедност на ОН, да се согледаат националните капацитети и предизвици во борбата против тероризмот и насилниот екстремизам и да се идентификуваат можностите за дополнително унапредување на институционалниот одговор и меѓународната соработка.

Во своето обраќање, министерот Тошковски истакна дека посетата претставува значајна можност за сеопфатна процена на напредокот на државата, особено имајќи предвид дека последната ваква евалуација била спроведена во 2011 година.

„Во изминатите петнаесет години Македонија помина низ значајни институционални, законодавни и структурни реформи, со кои ги зајакна своите безбедносни капацитети и ја потврди својата улога на одговорен партнер во зачувувањето на регионалната и меѓународната стабилност. Нашата определба е да продолжиме со развојот на систем кој навремено ги препознава заканите, ефикасно ги спречува и обезбедува сигурност за граѓаните“, нагласи Тошковски.

Министерот посочи дека во изминатиот период се унапредени механизмите за меѓуинституционална координација, размена на оперативни информации и соработка меѓу полицијата, разузнавачките служби и органите за гранично управување. Истовремено, посебно внимание е посветено на превенцијата на насилниот екстремизам, раното препознавање на радикализацијата, дерадикализацијата и ресоцијализацијата, преку вклучување на локалните заедници, образовните институции и граѓанскиот сектор.

Говорејќи за идните приоритети, Тошковски го најави донесувањето на ревидираната Национална стратегија за борба против тероризмот, со посебен акцент на дигиталната радикализација и новите безбедносни закани.

„Терористичките закани сè повеќе се пренесуваат во дигиталниот простор. Затоа веќе го започнавме процесот на формирање специјализирана Национална единица за следење и сузбивање на терористичките содржини на интернет. Паралелно, планираме меѓуинституционални симулациски вежби за заштита на критичната инфраструктура и справување со хибридни закани, со вклучување и на приватниот сектор“, истакна министерот.

Во рамки на петдневната евалуациска посета ќе се разгледуваат повеќе области, меѓу кои антитерористичкото законодавство, спречувањето на финансирањето на тероризмот, граничната безбедност, меѓународната полициска и правосудна соработка, спречувањето на радикализацијата, злоупотребата на интернетот и новите технологии, како и заштитата на критичната инфраструктура. Предвидени се и теренски посети на Меѓународниот аеродром Скопје и граничниот премин „Табановце“.

На завршните сесии делегацијата ќе ги презентира своите прелиминарни согледувања и препораки, кои ќе послужат како основа за натамошно унапредување на националните капацитети.

Министерот Тошковски ја потврди подготвеноста на Министерството за внатрешни работи за целосна соработка со експертскиот тим на Обединетите нации, нагласувајќи дека објективната процена и меѓународната размена на искуства се важни за градење поотпорен и поефикасен безбедносен систем.

„На оваа евалуација гледаме како на можност да ги потврдиме постигнатите резултати, но и да ги препознаеме областите во кои можеме да бидеме подобри. Борбата против тероризмот бара постојана будност, силни институции и меѓународно партнерство. Нашата крајна цел останува заштитата на граѓаните и обезбедувањето стабилна и безбедна држава“, порача Тошковски.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Јапонскиот ден на култура со деветнаесетото издание на Недела на јапонски филм и работилници за оригами и чај

Амбасадата на Јапонија, Кинотеката и Центарот за култура во Битола ќе го одбележат Денот на културата на Јапонија (кој секоја година се слави на 3 ноември) со 19-тото издание на Неделата на јапонски филм и работилница за оригами.

Јапонскиот ден на култура со деветнаесетото издание на Недела на јапонски филм и работилници за оригами и чај

На 4 ноември во 19:00 часот во Кинотеката во Скопје, амбасадорот Кавахара ќе го отвори 19-тото издание на Неделата на јапонски филм, кое ќе понуди разновиден избор на современи јапонски филмови. Два од филмовите ќе бидат прикажани на 11 ноември во Центарот за култура во Битола. На истото место, Амбасадата ќе организира и работилница за оригами што ќе ја води г. Јошио Којама, предавач по јапонски јазик.

Одбележувањето на Денот на културата ќе продолжи на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје. На 13 ноември, Јапонската фондација од Будимпешта ќе организира предавање и работилница за сенча (јапонски чај), кои ќе ги води г-ѓа Курита Јунко, специјалист за јапонски чај.

3 ноември е Ден на културата (Bunka no Hi), национален празник што секоја година се одбележува во чест на слободата и мирот, како и за промовирање на културата, уметноста и науката. На Денот на културата, многу музеи во Јапонија се отворени за посетители и нудат бесплатен влез. Во периодот околу овој датум се организираат бројни фестивали за промоција на уметноста и културата, а различни јавни и приватни организации низ целата земја доделуваат награди од повеќе области.

Во Империјалната палата во Токио се одржува свечената церемонија за доделување на Орденот за култура. Царот лично им ги врачува признанијата на поединци кои дале исклучителен придонес во областа на науката, уметноста или културата.

Учеството на сите настани е бесплатно. За работилницата за оригами во Центарот за култура Битола е потребна претходна резервација.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер