Научниците на НАСА прв пат креирале „марсовски пајаци“ на Земјата - Канал 5

Технологија

Научниците на НАСА прв пат креирале „марсовски пајаци“ на Земјата

Научниците на НАСА ги репродуцираа на Земјата морничавите црни „пајаци“ кои се расфрлани на површината на Марс.

Научниците на НАСА прв пат креирале „марсовски пајаци“ на Земјата

„Пајаци на Марс“ е името дадено на геолошка карактеристика, позната како арахноидален терен, видлива на неколку локации на Црвената планета, пишува Live Science.

На овие места, стотици темни структури слични на пукнатини се појавуваат на површината на Марс, секоја со потенцијално стотици индивидуални линии или „нозе“. Кога се гледаат одозгора, овие густо групирани деформации, кои можат да бидат широки повеќе од 1.000 метри, изгледаат како куп пајаци на површината на Марс.

Вселенските летала околу Марс првпат ги забележале овие пајаци во 2003 година и оттогаш тие редовно се појавуваат на сателитските снимки. Отпрвин, овие стационарни пајаковини биле целосна мистерија, но научниците утврдиле дека пајаците се формираат кога замрзнатиот јаглерод диоксид на површината на планетата одеднаш се сублимира - т.е. се претвора во гас без да се топи во течност.

Во новото истражување, истражувачите го имитираат тој процес во помал обем користејќи специјализирана лабораториска комора за да создадат речиси совршена минијатурна верзија на пајак.

Во 2021 година за прв пат е објаснето како настануваат овие пајаци - преку таканаречениот модел Кифер. За време на пролетта на Марс, сончевата светлина сјае низ листовите мраз од јаглерод диоксид на површината, загревајќи ја земјата долу. Ова предизвикува дел од мразот да се сублимира во гас, создавајќи зголемување на притисокот во ледените плочи.

Кога притисокот ќе достигне превисоко ниво, мразот пука и гасот може да избега. Како што гасот излегува од мразот, тој собира темна прашина и песок од површината, оставајќи зад себе лузни како пајаци кои се појавуваат кога мразот целосно се топи во текот на летото на Марс.

Научниците ги репродуцираа тие чекори во комората во Лабораторијата за млазен погон (JPL), која го репродуцираше екстремно нискиот притисок и температура на Марс - минус 185 степени Целзиусови.

Симулирана марсовска почва се става во комора и е покриена со мраз од јаглерод диоксид. Смесата потоа се загревала со светилка поставена под симулираната земја за да се повтори ефектот на загревање на Сонцето.

Биле потребни неколку обиди пред да се најдат соодветни услови за мразот да стане доволно густ и транспарентен за експериментот да биде успешен. Сепак, мразот на крајот пукнал и гас истече од дупката околу 10 минути пред да исчезне замрзнатиот јаглерод диоксид, оставајќи зад себе еден пајак.

Новата студија открива и скриен чекор во моделот Кифер: мразот исто така се формирал во почвата, предизвикувајќи почвата да пука заедно со мразот. Ова може да објасни зошто нозете на пајаците имаат цик-цак форма.

Истражувачите планираат да спроведат слични експерименти за да ги решат најголемите преостанати мистерии за марсовските пајаци: зошто на некои места ги има повеќе, а на други не, и зошто нивниот број се чини дека не се зголемува секоја година.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Формула

Проговори пилотот, кој го спасувал Шумахер по несреќата- откриени се нови детали за трагедијата

Пилотот на хеликоптерот кој помогна во спасувањето на Михаел Шумахер по сериозната несреќа при скијање во француските Алпи, за прв пат јавно проговори за деталите од драматичната операција што се случи на 29 декември во Мерибел.

Проговори пилотот, кој го спасувал Шумахер по несреќата- откриени се нови детали за трагедијата

Јаник Даинезе, тогашниот пилот на хеликоптерот за итни случаи на SAF Hélicoptères, откри дека го знаел идентитетот на повредениот човек пред полетувањето. Затоа, од самиот почеток беа воведени посебни мерки на претпазливост, а на членовите на екипажот им беше кажано да ги отстранат микрофоните и GoPro камерите за да избегнат снимање што би можело да ја загрози приватноста на легендарниот возач на Формула 1.

Дополнително обезбедување беше присутно и на местото на несреќата. Луѓето што го придружуваа Шумахер се погрижија областа да биде затворена и никој да не може да снима фотографии или видеа што подоцна би можеле да протечат во јавноста.

Даинезе ја опиша и атмосферата за време на летот, нагласувајќи дека во хеликоптерот владеела целосна тишина бидејќи сите биле фокусирани на задачите што ги имале.

- Секако, го чувствував притисокот внатре. Луѓето го обожаваа како бог, иако не бев фан на Формула 1 - рече пилотот.

Летот до Универзитетската болница во Гренобл траел околу 25 минути, по што Шумахер бил предаден на лекарите.

Дајнезе открил дека подоцна, за време на вториот лет до истата болница, сфатил колку вниманието на јавноста било насочено кон легендарниот спортист. Кога пристигнал, нашол автобуси, црвени знамиња и голем број луѓе, а болничкиот комплекс го потсетил, како што рекол, на патека од Формула 1.

Случајот останал под строга тајност со години. Минатата година, тројца мажи беа осудени во Германија за обид за уцена на семејството Шумахер, користејќи снимки направени по несреќата.

Од неговата фатална несреќа на скијање, семејството на легендарниот возач строго ја чува неговата приватност, а информациите за неговата здравствена состојба речиси никогаш не стигнуваат до јавноста.

Тагови: Михаел Шумахер

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Свет

Украинските напади драстично ги намалуваат руските нафтени капацитети

Според два извори од индустријата, украинските напади со беспилотни летала врз руските рафинерии го намалиле капацитетот на Русија за преработка на нафта за приближно 30 отсто.

Украинските напади драстично ги намалуваат руските нафтени капацитети

Украинските удари врз руските рафинерии дополнително ги отежнуваат напорите на Москва да се справи со недостигот на гориво на домашниот пазар, и тоа во време кога Русија продолжува да испорачува дизел на меѓународните пазари, согласно договорот со американскиот претседател Доналд Трамп.

Украина ги зачести нападите врз руските рафинерии од крајот на октомври, откако пропадна предложениот договор за прекин на нападите врз енергетската инфраструктура.

Значителен пад

Според извори од индустријата и официјални претставници, во текот на изминатата недела, украинските напади го попречиле работењето и предизвикале вонредни ситуации во девет од 35-те големи руски рафинерии.

Извори од индустријата наведуваат дека вкупниот дневен капацитет на руските рафинерии погодени од напади со беспилотни летала од крајот на октомври – вклучително и три големи постројки во централна Русија – изнесува приближно 300.000 тони (2,2 милиони барели). Ова е во контекст на вкупниот примарен капацитет за преработка на нафта во Русија, кој изнесува околу 930.000 тони дневно.

До крајот на октомври, руските рафинерии преработувале приближно 700.000 тони (пет милиони барели) сурова нафта дневно, наведуваат изворите.

Според проценките на изворите, реалното намалување на преработката на сурова нафта во руските рафинерии би можело да достигне и до 200.000 тони дневно. Меѓу погодените постројки се рафинериите во Рјазањ, Јарослављ и во областите долж реката Волга.

Постојани напади

Гувернерот на Ленинградската област изјави дека во понеделникот, во ноќен напад, украински беспилотен летало ја погодило рафинеријата за нафта „Кириши“ – втората по големина во Русија – при што избувнал пожар. Тој додаде дека во нападот загинала една жена.

Во напис објавен во вторникот во рускиот дневен весник „Комерсант“, рускиот министер за надворешни работи Сергеј Лавров изјави дека Украина ги игнорира повиците на Трамп за прекин на нападите врз руските енергетски цели.

Украинскиот претседател Володимир Зеленски минатата недела изјави дека Киев продолжува со нападите врз цели поврзани со рускиот нафтен сектор, како одговор на руските напади врз енергетските капацитети. Тој посочи дека украинските електрани, енергетските мрежи, системите за греење и водоснабдување се под постојан напад и дека Москва одбива да ја намали ескалацијата.

Извор: Индекс.хр

Тагови: напади русија украина

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Власта го одби барањето на СДСМ, предлог – законот за јавни набавки да биде повлечен од дневен ред

Предлог законот за јавни набавки попладнево стаса на дневен ред во Собранието, откако владеачкото мнозинство го отрфли предлогот на СДСМ тој да биде повлечен.. 

Власта го одби барањето на СДСМ, предлог – законот за јавни набавки да биде повлечен од дневен ред

Дејан Трајкоски е во Парламентот..

Дејан, откако вчера претседателката Сиљановска стави вето на еден член од предлог законот, мнозинството експресно реагираше...

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер