На денешен ден - Канал 5

На денешен ден

8 јануари

На денешен ден

1297.- Франческо Грималди, преоблечен во калуѓер продрел во крепоста Монако која тогаш била под владение на Џенова. Притоа во неа ги пуштил своите војници и истата ја освоил. Тој е основач на династијата Грималди која и денес е на власт во кнежеството Монако.

1324.- Умрел италијанскиот истражувач Маро Поло, најпознат европски средновековен патешественик. Во 1271 година од Венеција на 17-годишна возраст тргнал кон Далечниот Исток. Пропатувал низ Месопотамија, Курдистан, Персија, Туран, Памир, Кинески Туркестан и Монголија и стигнал во Пекинг во 1275 година. Како прв Европеец преминал преку Памир, Туркестан и Монголија. Од 1275 до 1292 година ја пропатувал речиси цела Кина, а на враќањето од 1292 до 1295 година патувал преку Индокина, денешна Индонезија, Сингапур и Индискиот Океан, Персија и Црното Море. Своите патувања ги опишал во „Книга за светските чуда“, објавена во 1298 година, подоцна наречена „Милион“.

1589.- Во Дубровник е роден Иван Гундулиќ, епски, лирски и драмски писател. Напиша многу мелодрами, пасторали и лирски песни од кои многу се загубени. Најпознати негови дела се „Осман“, „Дубравка“, „Аријана“ и други. Умрел во Дубровник, на 8 декември 1638 година.

1642.- Во Фиренца умрел Галилео Галилеј, италијански астроном, еден од најпознатите физичари и астрономи воопшто. Ги проучувал проблемите на механиката, како што се: слободното паѓање, хоризонталниот истрел и други. Го конструирал првиот термоскоп, го открил телескопот, распаѓањето на Млечниот пат, појавата на сончевите дамки и друго. Неговото залагање за системот на Коперник го довело во судир со црквата и во 1616 година инквизицијата донесла решение со кое на Галилео Галилеј му се забранило да ја пропагира тезата дека Сонцето се наоѓа во центарот на светот и дека Земјата се врти околу Сонцето. Роден бил во Пиза, во 1564 година.

1679.- Храбриот француски истражувач Роберт Кавелје де ла Сал ги открил величенствените водопади на Нијагара во САД, кои се меѓу најубавите природни убавини на светот. За три години го поминал целиот тек на реката Мисисипи и од името на Луј Четиринаесетти долината ја прогласил за француски имот. Во бунт на членовите на неговата експедиција бил убиен во 1687 година.

1896.- Умрел францускиот писател Пол Верлен чија поезија е полна со лиризам и музикалност, а која значително влијаела на француските симболисти. Дела: збирките “Романси без зборови“, „Галантни свечености“, „Елегија“, „Мудрост“.

1899.- Роден е цејлонскиот државник Соломон Бандаранаике, основач и водач на Партијата за слобода и претседател на владата на Целјон (сегашна Шри Ланка) од 1956 до 1959 година кога бил убиен во атентат. Се залагал за укинување на странските воени бази, национализација на странскиот капитал и за вонблоковска надворешна политика. По победата на изборите, на функцијата престедател на владата го наследила неговата вдовица Сиримаво.

1923.- Француските и белгиските трупи навлегле во Рурската област обидувајќи се од поразената Германија да изнудат отплата за воените штети во Првата светска војна. Бидејќи кон крајот на 1922 година Репарационата комисија констатирала дека доцни испораката на јаглен на име отштета за Франција и Белгија, францускиот претседател на владата Рејмон Поенкар објавил дека војската ќе ја запоседне областа Рур со што ќе обезбеди ефикасна наплата на воената штета. Кризата договорно била решена во средината на 1924 година, а во јули 1925 година Французите почнале да ги авакуираат трупите од Рур.

1935.- Во Тупело, Мисисипи, се родил американскиот музичар Елвис Присли, „кралот на рокен-ролот“. Бил исклучително популарен во педесеттите и шеесеттите години од 20. век. Продал повеќе од 150 милиони плочи и играл во дваесетина филмови. Умрел во Мемфис, на 16 август 1977 година.

1942.- Родена е Валја Младенова Балканска, пејачка на народна музика од Бугарија. Во нејзиниот репертоар, претставуван во целиот свет, влегуваат песни како "Шар Планина", "Девојко, бално ли ти е", "Триста са пушки пукнали", "Хајдутине се молеха", "А бре, јуначе лудо и младо", "Горо ле, горо зелена", "Мајчинко, стара мајчинко". Нејзината најпозната изведба на песната "Излегол е Делјо хајдутин" е повод за национална радост во Бугарија, откако во 1977 година нејзин запис е вклучен во Златната плоча, испратена во вселената со двата американски вселенски брода „Војаџер“, кои во 2004 година ги напуштиле пределите на Сончевиот систем.

1942.- Роден е англискиот физичар Стивен Хокинг, еден од водечките светски научници на 20. век. Со оваа репутација се стекна со книгата за потеклото на универзумот „Кратка историја на времето“, објавена во 1988 година.

1943.- Кај селото Сливник, Велешко, во борба против бугарската полиција загинал (се самоубил) Трајко Бошкоски - Тарцан, илинденски првоборец, комесар на Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов“. Тој бил командант на прилепските партизани на 11 октомври 1941 година, кога во Прилеп почнало востанието на македонскиот народ. Роден е во селото Радобил, на 14 август 1918 година.

1944.- Во Верона во Втората светска војна почнал дводневен процес на шестмина членови на Големиот фашистички совет, вклучувајќи го и поранешниот шеф на дипломатијата Галеацо Чано, зет на Бенито Мусолини, кои пред крахот на фашистичка Италија во Втората светска војна му изгласале недоверба на Мусолини. Нацистичката тајна служба во последен момент се обидела да го спаси Чано, но акцијата ја сопрел Адолф Хитлер, а сите шестмина биле стрелани.

1951.- Во Софија умрел Војдан Поп Георгиев - Чернодрински, македонски патриот, револуционер, писател, театарски режисер, артист и основоположник на македонскиот театар. Тој ги напишал првите страници на македонската драмска литература и ги удрил темелите на македонското театарско дело. Сето тоа го сторил во името на слободата на македонскиот народ. Делата на Чернодрински се непосредно инспирирани од македонското револуционерно минато. Негово најпознато дело е драмата "Македонска крвава свадба", што ја напишал во 1900 година, а премиерата се одржала во Софија, на 20 ноември 1900 година. Чернодрински потекнувал од свештеничко семејство. Учел во егзархиското училиште "Свети Климент" во Охрид, а потоа образованието го продолжил во Солун. Во 1897 година бил учител во битолското село Могила, а потоа заминал да студира во Грац и во Берн, во Швајцарија. Во 1900 година семејството на Чернодрински се преселило во Софија. Роден е во селото Селци, Дебарско, на 15 јануари 1875 година.

1959.- Генералот Шарл де Гол станал првиот претседател на Петтата Француска република.

1973.- Американскиот и северновиетнамскиот преговарач, Хенри Кисинџер и Ле Дук То, во Париз ги обновиле преговорите за ставање крај на Виетнамската војна.

1976.- Умрел кинескиот државник Чу Ен Лај, еден од најистакнатите водачи на Кинеската револуција. Бил претседател на владата од 1949 до смртта и шеф на дипломатијата од 1949 до 1958 година. На Револуционерната студенска организација „Разбудено општство“ од која во 1921 година настанала Комунистичката партија на Кина и пристапил во 1919 година. Учествувал и во „Вториот марш“ во 1934 и во 1935 година. Успеал да опстане во врвот на Комунистичката партија на Кина и покрај низата чистки, вклучувајќи ја и „Културната револуција“.

1991.- Банкротирала една од најголемите светски авиокомпании, американскиот „Пан Американ“.

1991.- Во Скопје е конституирано првото повеќепартиско Собрание на СР Македонија. За прв претседател бил избран Стојан Андов, пратеник тогашната партија Сојуз на реформиски сили.

1996.- Умрел францускиот државник Франсоа Митеран, кој како прв социјалист во 1981 година бил избран за претседател на Франција. На функцијата претседател на Франција останал 14 години. Во Втората светска војна бил еден од водачите на Движењето на отпорот, а од 1971 година ја предводел Социјалистичката партија.

1996.- Заирски товарен авион паднал на пазар полн со луѓе во центарот на Киншаса, усмртувајќи најмалку 350 луѓе.

1998.- Исламскиот терорист Ремзи Ахмед Јусеф бил осуден на доживотна робја, плус 240 години затвор, како организатор за подметнувањето експлозив во 1993 година во Светскиот трговски центар во Њујорк, кога загинале шест лица.

2004.- Британската кралица Елизабета Втора го крстила најголемиот патнички брод во светот „Квин Мери 2“. Неговата изградба чинела 800 милиони долари. Беродот е долг 345 и висок 72 метри.

2007.- Умрел Ивао Такамото, креатор на симпатичната дога Скубиду, како и на други ликови од популарното семејство „Кременко“. Такамато е автор или коавтор на цртаните филмови „Пепелашка“, „Петар Пан“, „100-от далматинец“, „Семејството Кременко“. Името на симпатичната дога Скубиду е инспирирано од импровизацијата со која Френк Синатра ја завршува својата прочуена песна „Странец во ноќта“. Во текот на 50-годишното продуценско работење Такамото создал 260 филмови.

2015.- На 42-годишна возраст починал актерот Кан Бонфилс, кој се прославил со филмовите „Скајфол“ и „Војна на ѕвездите“. Покрај во „Скајфол“ и „Војна на ѕвездите: Епизода Прва“, Бонфилс глумел и во „Лара Крофт: Ограбувачи на гробници“ и „Бетмен почнува“.

2018.- На 80-годишна возраст во Тирана почина Павли Борис Никола, еден од најголемите поборници за правата на Македонците во Албанија. Роден е во селото Врница, област Голо Брдо, каде завршил основно образование, а потоа се дообразувал и работел воглавно во Тирана. Со неговите дела и активност помогна многу во негувањето на македонските обичаи, фолклор, традиции и нивното пренесување кај помладите генерации на Македонци во Република Албанија. Иако целиот свој живот го минал надвор од родното село, тој никогаш не го заборавил, често доаѓал да го посети.

2022.- На 68-годишна возраст во Скопје почина Благоја Јанаков, професор на Филозофскиот факултет во Скопје. Проф. Јанаков по основното и гимназиското образование во родниот Велес студирал психологија во Белград каде го оформил своето високо образование на сите студиски циклуси. Во звањето редовен професор првпат е избран во 2001 година, а потоа реизбран во 2006 година. Проф. Јанаков професионално членувал во Друштво на психолози на Србија, Сојуз на друштва на психолози на Југославија, Европска асоцијација за психологија на личност, Американска психолошка асоцијација, Европска асоцијација за психотерапија…Во текот на својот работен век напишал голем број учебници, книги, статии и прирачници.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

„Белиот стап не е доволен“ - Лицата со оштетен вид бараат подобри услови и еднакви права

Непристапни тротоари и бројни пречки во секојдневието – слепите лица и лицата со оштетен вид сè уште се соочуваат со секојдневните предизвици .

„Белиот стап не е доволен“ - Лицата со оштетен вид бараат подобри услови и еднакви права

Не е доволно само да се обезбеди бел стап, туку и обука за безбедно и самостојно движење, вели директорката на „Димитар Влахов“, Александра Јаковчевска.

„ Затоа обуката за ориентација и мобилност ја сметаме за еден од основните предуслови за самостојност во таа насока веќе имаме поднесе Иницијатива до Бирото за образованието и заеднички работиме на создавање услови оваа обука системски да стане достапна за учениците со оштетен вид во редовните училишта“, --Александра Јаковчевска.

Беира Салифоска од училиштето „Димитар Влахов“ ја потенцира важноста токму на стручната обука:

„Правилната употреба на белиот стап се учи со стручна обука, таа вклучува препознавање пречки, користење ориентири, процена на безбедност и совладување на познати и нови маршути. Потребите се менуваат со возраста, па подршката треба да продолжи и кога ученикот преминува во средното образование и почнува почесто да се движи надвор од училиштет“– Беира Салифоска, државно училиште „Димитар Влахов“.

Од Сојузот на слепи лица предупредуваат дека и по децении постоење, правата на овие граѓани сè уште не се остваруваат според меѓународните стандарди. Кети Петреска бара законско признавање на факсимилот како начин на потпишување, но и поголема пристапност на јавниот простор, со тактилни патеки, безбедни премини и достапен јавен превоз.

Министерката за образование, Весна Јаневска, посочи дека годинава е зголемен бројот на образовни асистенти, што според неа е важен чекор кон поинклузивно образование.

„Меѓународниот ден на белиот стап е можност да се потсетиме до каде сме и до каде сме стигнале како општество, во нашата обврска на секое дете да му увозможиме да ги реализира своите соништа, таленти и потенцијали. Оваа учебна година ја почнавме со најголем број на образовни асистенти до сега, ангажиравме 1602 образовни асистенти во основното и 176 во средното образование“- Весна Јаневска.

На дебатата во Собранието, по повод Меѓународниот ден на белиот стап, министерот Ѓоко Велковски порача дека Министерството ќе продолжи да работи на подобрување на социјалната заштита, поголема достапност на услугите и создавање еднакви можности за лицата со попреченост.

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Ревизорите откриле сериозни неправилности во работата на Општина Кичево

Сомнителен договор од над шест милиони евра за јавно осветлување, речиси еден милион евра за капитални проекти кои воопшто не биле предвидени од годишната програма

Ревизорите откриле сериозни неправилности во работата на Општина Кичево

Сомнителен договор од над шест милиони евра за јавно осветлување, речиси еден милион евра за капитални проекти кои воопшто не биле предвидени од годишната програма, како и побарувања од до граѓани и фирми што останале неплатени со години, дел од нив повеќе од деценија – извештајот на ревизорите за работата на опшитина Кичево за 2024 година, кога со нејзе стопанисуваше Фатмир Дехари, утврди сериозен законски и финансиски хаос. Покрај договорот за осветлувањето, со кој општината била обврзана да плаќа 34 илјади евра месечно во период од 15 години за модернизација и одржување, се истакнува и паркот во с. Зајас од речиси половина милион евра без соодветна документација, а денеска и запуштен.

-Јавното приватно партнерство за модернизација на јавното осветлување, кој поради својата значајна финансиска вредност и долгорочно обврски претставува прашање од висок ризик за буџетот. Утврдени се значајни отстапувања во сите фази на постапката, вклучително недостиг на целосна подготвителна документација исто така и слабости во реализација на договорт, што создава финансиски и правни ризици во текот на целиот период на реализацијата на договорот. Одржувањето на системот опфаќа замена на светилки со лед, поставување на дополнителни илјада светилки и поставување на 234 ормарчиња за контрола на истите,- -Марина Блажеска – Пом. главен државен ревизор.

Фрапиран од договорот за осветлување бил и актуелниот градоначалник Александар Јовановски, кој вели секој месец стигала фактура за плаќање на нешто што воопшто не соодвествувало со фактичката состојба и без никаков извештај за што и каде се потрошени тие средства. Општината го раскинала договорот.

Според тој фамозен договор се наведени илјадници, илјадници сијалици кои треба да се менуваат, се менувале или не се менувале со различни спецификации, искрено не можам да ви кажам што точно е сработено, само можам да кажам дека ништо од тоа што е договорено не соодвествува со фактичката состојба.Презедовме чекори за расчистување на случајот и раскинување на договорот, и на почетокот на овој месец успеавме конечно да го раскинеме и го известивме конзорциумот од четири фирми, едната со седиште во Гостивар, носителот.

Во Кичево не била направена ниту ре-проценка на недвижните имоти од 2008 година, па 1340 лица плаќале данок на имот само по 200 денари. Јовановски вели дека процесот на ре-проценка е во полн ек ќе ја опфати целата општина. Дополнително, за 100 телефонски броеви од договор во 2023 година нема никаква документација дека се распределени на вработени и не функционираат, а за тоа се плаќа 10.000 евра годишно.

Од скопското обвинителството за Канал 5 посочија дека ревизорскиот извештај е веќе кај нив и дека по истиот ќе се постапува за проверка на наводите. Неофицијално, според информации на Канал 5 и МВР веќе го чешла извештајот. Екс-градоначалникот на Кичево – Фатмир Дехари веќе се соочува со повеќе кривични пријави за злоупотреби во работењето во општината.

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Пред Европскиот Совет предлогот за квалификувано мнозинство

Предлогот за квалификувано мнозинство при одлучувањето во пристапниот процес на прв тест пред Европскиот Совет. 

Пред Европскиот Совет предлогот за квалификувано мнозинство

И покрај евидентата поделеност околу прашањето кое треба во иднина драстично да го ограничи ветото, европските лидери во Брисел имаат два дена да ги доближат ставовите. Основната цел, како што најави шефицата на европската дипломатија е билатералните прашања да останат на страна.

-Ќе дискутираме и за процесот на проширување. Навистина е важно да не го билатерализираме процесот на проширување. Ако го гледаме процесот на проширување како таков, Европа е многу мал континент. Всушност, треба да бидеме посилни заедно со оние земји што се во Европа. , изјави Каја Калас, висока претставничка за европска и безбедносна политика.

Но, билатералните прашања во Брисел не останаа на страна. Хрватскиот премиер Пленковиќ излезе со список од осум услови за Црна Гора, кои Подгорица треба да ги исполни пред да стане полноправна членка, а се поврзани со хрватските бранители, со имотно-правниот статус на Хрватите во Црна гора и со процесуирање на воени злосторства. Пленковиќ вели досега Хрватска ja имала толеранцијата, што на пример, ја немале Грција и Бугарија кон Македонија.

-Го имате примерот со Македонија, која во времето на Самитот во Загреб во 2000 година беше пред Хрватска од институционалниот аспект, пред Хрватска. Тие се уште не ги отвориле преговорите. Постојат две држави, кои од 2005-та до 2026-та ѝ зедоа 21 година иституционално приближување на Македонија во ЕУ. Хрватска не зазеде таков пристап. , изјави Андреј Пленковиќ, премиер на Хрватска.

Црна Гора и денеска во Брисел беше посочена за најнапредна меѓу земјите – кандидатки, а по неа Албанија, Украина и Молдавија, кои наскоро ќе треба да добијат таканаречени патокази за забрзано членство. Унгарскиот премиер Маѓар порача Украина да не се става на брза лента.

-Не постои таков датум (за Украина). Ако го погледнеме Западен Балкан, каде што земји чекаат по 15 години да ѝ се придужат на Унијата, така што, таа не е многу блиску до приклучување. Не веруваме во послаби или посилни членства, во пасивни или паралелни членства. Веруваме само во вистинско членство, кое (за Украина) може да потрае 15 или 20 години. , изјави Петер Маѓар, премиер на Унгарија.

Еврокомесарката Марта Кос, која неодамна го презентираше предлогот за ограничување на ветото, пред два дена призна дека предлогот не е прифатен подеднакво од сите.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер