На средбата меѓу Курти и српскиот претседател Александар Вучиќ во Брисел на 2 мај, ќе биде претставен нацрт-статусот на општините на северот на Косово, каде живеат мнозинство Срби, што е клучна точка на преговорите.

Курти, кој разговараше со Хина во петокот на економски форум во грчкиот град Делфи, сè уште не го видел нацртот.

Српската страна има приоритет на формирање на заедница на општини со српско мнозинство на северот на Косово, што е предвидено со бриселскиот договор за нормализација на односите од 2013 година.

Косово, од друга страна, се обидува да ја спречи таа заедница да има извршни овластувања, нагласувајќи дека не сака нешто како Република Српска во БиХ на нејзина територија.

„Со оглед на инсистирањето на Брисел, со задоволство ќе видам каков нацрт подготвиле, иако мислам дека ќе биде подобро ако ми го презентираат прво во Приштина. Сепак, ќе се погрижам она што е веќе договорено на 27 февруари во Брисел е исполнето постоењето на соодветно ниво на самоуправа на српската заедница според највисоките европски меѓународни стандарди за заштита на малцинствата“, рече тој.

„Но, она што ние нема да го дозволиме е правото на територијализација и создавање на сѐ што би изгледало како Република Српска во БиХ. Нема да дозволиме сателитска парадржава со деструктивна суштина што ќе ја поткопа државноста на Косово“, нагласи тој.

Курти тврди дека гледа сличности со Русија во односите на Србија со соседните земји. „Сепак, нашата земја е нормална демократска земја која им дава индивидуални и други права на своите граѓани, но не дозволува територијализација врз основа на етничката припадност бидејќи тоа е против демократијата и републиката“, додаде Курти, кој е на власт од март 2021 година.

Тој рече дека им служи на сите граѓани на Косово без разлика на етнички идентитет, социјална припадност или верска припадност и дека во Брисел ќе гарантира уставност и законитост на целата територија на Косово.

„Територијалниот суверенитет и интегритет се нешто што не смее да се нарушува. Сакам нормални односи со Србија, европски односи, добрососедски односи. Заштитата на малцинствата ни е важна. Но, ние не можеме да и дадеме извршни овластувања на локалната заедница бидејќи извршните овластувања припаѓаат до Владата и општините“, нагласи тој.

Дополнително, сакаме да ги зајакнеме јавните услуги кои би им се нуделе на сите граѓани без разлика на етничката припадност, а не да ги обезбедуваме поради етничка припадност“, рече тој.

„Значи, да почекаме и да видиме како ќе се развива средбата во Брисел“, изјави тој.

Курти вели дека „појдовна точка“ на состанокот ќе биде усвојувањето на заедничката декларација за исчезнатите лица на Косово, кое прогласи независност од Србија во 2008 година.

„Во Косово сè уште имаме 1.617 исчезнати лица. Тие беа насилно киднапирани, а нивната судбина сè уште не е позната. Во текот на последните децении во Србија беа откриени пет големи масовни гробници, а од нив беа ексхумирани 950 Албанци, особено во Батајница. Две од гробниците се езера каде мртвите тела на Албанците беа потопени во камиони-ладилници, но подоцна испливаа на површината. Затоа ни треба заедничка декларација како почетна точка за средба на високо ниво“, објасни Курти.

Водачот на студентските протести на Косово во 1997 година против режимот на Слободан Милошевиќ, а денес претседател на движењето Самоопределување (Ветевендосје), патува во Брисел охрабрен од двата меѓународни успеси постигнати минатата недела.

Советот на Европа го одобри приемот на Косово во таа организација за човекови права бидејќи така гласаа 33 земји членки од вкупно 45.

Во исто време, ЕУ ги укина визите за Косоварите, за да можат полесно да патуваат во сите земји освен Шпанија, која го задржа претходниот визен режим.

„Сите граѓани на Косово, сите луѓе во мојата земја, оваа недела се чувствуваа поевропски од кога било“, истакна Курти.

Тој додаде дека визниот режим е укинат по многу години во кои Косово „ги исполни сите поставени критериуми и услови“.

„Ни беа наметнати два и пол пати повеќе услови од нашите соседи. Одлично е што од 1 јануари следната година луѓето нема да имаат потреба од визи за заминување, студирање, работа или посета на нивните семејства во дијаспората. Исто така, направивме огромен напредок во економијата и демократијата“, рече тој, осврнувајќи се на извештаите на организации како Фридом Хаус, Транспаренси Интернешнл и Светската слобода на печатот.

„Тие го потврдија напредокот на Косово во демократските стандарди, владеењето на правото и човековите права. Поминувањето на таа прва пречка кон членството во Советот на Европа е признание за нашиот домашен напредок“, рече Курти.

Пред една недела се одржаа избори во четири општини во Косово со српско мнозинство, но со поддршка на официјален Белград, Србите ги бојкотираа, спротивставувајќи се на одлуката на косовската влада да ги пререгистрира автомобилите со таблички издадени во Србија на таблички на Република Косово.

Србите порачаа дека не ги признаваат резултатите од изборите одржани под бојкот, односно не сакаат нивните места да бидат управувани од победничкото косовско малцинство.

„Србија не е демократска земја, таа е хибриден режим. Тамошната влада се смета за носител на власт. Ние во демократијата гледаме на владата што служи. “, одговори Курти, додавајќи дека масата со прашања е веќе решена во Брисел на 27 февруари.

Во 1998 година, по почетокот на војната во Косово, Курти работел како секретар во канцеларијата на главниот политички претставник на Ослободителната војска на Косово (ОВК). Во 1999 година бил уапсен од српската полиција во Приштина.

„Неколку месеци бев во затвор во Косово, кое беше окупирано од Србија. За време на повлекувањето на српската полиција и воените единици, тие со себе поведоа две илјади воени заробеници. Бев политички затвореник кој стана воен заробеник. “, раскажа тој.

„Поминав еден месец во Србија како исчезнато лице додека не нѐ посети меѓународниот комитет на Црвениот крст и конечно заклучи дека сме во службен затвор. Иронично, бев во Пожаревац, родниот град на Слободан Милошевиќ“, рече тој.

Тој бил осуден на 15 години затвор за, како што вели, „загрозување на територијалниот интегритет и суверенитет на Југославија“.

Српскиот претседател Вучиќ пред неколку месеци го нарече „терористичко ѓубре“.

Тој беше ослободен откако помина две години и седум месеци во затвор.

„Мислам дека преживеав, и покрај тортурата и гладот, бидејќи бев млад. Некои постари луѓе не преживеаја“, истакна тој.

Курти денеска тоа го смета за драгоцено искуство „за водење на земјата, за правда, мир, безбедност и помирување“.

„Времето поминато во затвор е вреден дел од моето искуство, иако таму страдав“, заклучил тој во интервјуто за хрватската агенција Хина.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.