Колку електрична енергија потрошиле Македонците, а колку Европејците во декември? - Канал 5

Колку електрична енергија потрошиле Македонците, а колку Европејците во декември?

Најновите податоци од Државниот завод за статистика за декември 2025 година откриваат интересна слика за енергетските навики на граѓаните. 

Колку електрична енергија потрошиле Македонците, а колку Европејците во декември?

Европа забрзано се движи кон „зелена“ транзиција, а бројките дека инашата земја се труди да го фати овој тренд, иако се уште сме цврсто зависни од традиционалните енергенти за да ја пребродиме зимата.

Сепак, она што дава надеж е дека само за една година видно е зголемено производството на електрична енергија од обновливи извори (дури за 16 отсто повеќе од лани). Дополнително, потрошувачката на гас, кој се смета за екогориво, во декември 2025 година е зголемена за 34,3 отсто (најмногу поради когенеративните постројки) споредено со декември 2024 година.

Што покажува ДЗС?

Според последниот извештај на Државниот завод за статистика, објавен во средата (25.02.2026), во декември 2025 година биле потрошени над 821 илјада мегават-часови електрична енергија, 47 милиони кубици природен гас и безмалку 262 илјади тони јаглен.

Најголем дел од потрошената струја — 78,4 отсто — била обезбедена преку домашно производство на електрична енергија. Од друга страна, дури 99,6 отсто од потрошениот јаглен бил искористен за производство на струја.

Иако сè уште најголем дел од струјата се произведува во термоцентрали или, пак, комбинирани централи и индустриски енергани, согласно податоците од Државниот завод за статистика, во декември 2025 година производството на струја од обновливи извори (хидроцентрали, соларни панели или ветерници) се зголемило за 16 отсто за само една година (споредено со декември 2024 година). Најголем пораст има кај производството на струја од соларни панели.

ТАБЕЛА 1 Споредба на производство обновливи извори (декември 2025 наспроти декември 2024: Државен завод за статистика)

Повеќе од половина од произведената струја во декември редовно ја трошат домаќинствата (во декември 2025 година домаќинствата потрошиле 365 илјади 539 мегават-часови). Ако официјалните податоци ги сведеме на ниво по глава на жител, во просек секој Македонец во текот на декември потрошил околу 453 kWh електрична енергија. Но, она што нè издвојува од европскиот просек е високата потрошувачка на јаглен – дури 144 килограми по глава на жител за само еден месец.

Во истиот период, потрошувачката на природен гас се движи во просек од 26 кубни метри по жител, што е прилично скромно. Но, споредено со декември 2024 година, потрошувачката на гас годинава е зголемена за 34,3 отсто (најмногу поради когенеративните постројки).

Колку трошиме во споредба со Балканот и Европа?

Ако се земат предвид официјалните податоци од неколку балкански и неколку европски држави, ќе се види дека Македонците во месецот кој се смета за еден од најтрошаџиските во годината, трошат приближно струја колку и нивните сограѓани на Балканот или во Европа.

На Балканот се чини дека најштедливи се Албанците (тие трошат само по 270 киловат-часови месечно, додека Македонците и Србите по 453 kWh, односно 512 kWh). Сепак, тоа се должи на помалиот број индустриски капацитети и специфичната енергетска мрежа. Она по што е лидер Албанија е тоа што според некои податоци, над 90 отсто од струјата ја произведува преку хидроцентрали.

Просечниот Германец троши слично количество струја како Македонецот (~515 наспроти 453 kWh), со тоа што таму потрошениот гас по глава на жител е фрапантен и највисок во Европа (102 кубици гас месечно по жител). Французите се најкомотни во трошењето струја. Во просек, во студениот декември лани потрошиле по 600 kWh по жител. Причината е едноставна: огромниот дел од француските домаќинства се греат на струја произведена од нуклеарни централи. На Балканот ваква комоција поради нуклеарната енергија имаат Бугарите.

ТАБЕЛА 2 Месечна потрошувачка по жител (декември 2025)

Други извори:

· Државен завод за статистика на Р. С. Македонија, Соопштение за енергетика (декември 2025/јануари 2026).

· Eurostat Monthly Energy Statistics, data series 2025.

· Ember: European Electricity Review 2026 (Annual insights).

· IEA World Energy Outlook 2025 - Monthly trackers.

· National Statistical Institutes (NSI Bulgaria, RZS Serbia, INSTAT Albania).

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Драма на Јамал по натпореварот: Додека прославуваше пласман во финалето, крадци ја нападнаа вилата што ја купи пред Мундијалот

Само неколку часа откако ја фрли Шпанија во транс и, со своите соиграчи, ја одведе до финалето на Светското првенство, Ламин Јамал ​​(19) доживеа трагедија. 

Драма на Јамал по натпореварот: Додека прославуваше пласман во финалето, крадци ја нападнаа вилата што ја купи пред Мундијалот

Додека нацијата славеше победа од 2-0 над Франција, во која Јамал ​​го изнуди решавачкиот пенал, маскирани крадци се обидоа да провалат во неговиот дом.

Според медиумските извештаи, двајца маскирани крадци биле забележани во раните утрински часови како се качуваат по ѕидот на луксузниот имот на Јамал ​​во предградието на Барселона. За среќа, трагедијата била избегната благодарение на брзата реакција на приватното обезбедување.

Штом бил активиран безбедносниот протокол, обезбедувањето веднаш се фрлило во акција, а крадците, сфаќајќи дека се снимени и дека полицијата е на пат, избегале во непознат правец. Каталонската полиција веднаш започнала истрага, а веќе имаат снимки од безбедносните камери во рацете, кои се користат за пронаоѓање на осомничените.

Особено интересен факт е дека Јамал ​​живее во вила вредна 11 милиони евра, која ја купил непосредно пред да замине на Мундијалот. Ова е величествена зграда која претходно била во сопственост на легендарниот дефанзивец Жерар Пике и поп-ѕвездата Шакира, и каде што живееле пред нивната бурна разделба во 2022 година.

Овој инцидент не е изолиран случај. Јамал ​​е третиот фудбалер на каталонскиот гигант кој е цел на крадци во последните месеци. Да потсетиме дека во февруари беше ограбен Пау Кубарси, на кого му беше украден скап часовник, како и Жоан Гарсија, од чија куќа беа украдени накит и пари.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Екс шефот на унгарската дипломатија се вработи во кинески авто гигант, Орбан му порача: Напред Сијарто

Петер Сијарто, поранешен унгарски министер за надворешни работи и еден од најблиските соработници на Виктор Орбан, поднесе оставка од својот пратенички мандат и објави дека заминува на водечка позиција во кинескиот автомобилски гигант BYD.

Екс шефот на унгарската дипломатија се вработи во кинески авто гигант, Орбан му порача: Напред Сијарто

Сијарто изјави дека добил, како што изјави, исклучително ласкава понуда од една од најважните светски компании. На својата нова позиција во BYD, тој ќе биде задолжен за надворешните односи на целата група и развојот на нови деловни области, пренесе Индекс.

BYD Унгарија објави дека Сијарто нема да биде дел од менаџментот на унгарската подружница. Станува збор за глобална, меѓународна функција која, според компанијата, не е поврзана со нејзиното работење во Унгарија. Новата работа ќе вклучува многу патувања во странство.

Во парламентот од 2002 година

Сијарто за прв пат беше избран во унгарскиот парламент во 2002 година. Тој беше портпарол на тогашниот премиер Виктор Орбан, потоа државен секретар задолжен за надворешна политика и економија, а го водеше Министерството за надворешни работи од 2014 година до промената на владата во 2026 година.

По победата на партијата Тиса на изборите во април и заминувањето на владата на Орбан, Сијарто ја изгуби министерската функција, но беше повторно избран во парламентот на листата на Фидес. Во новиот состав, тој ретко се појавуваше: до 15 јули, не учествуваше во 110 од вкупно 185 гласа.

Неговата оставка ја завршува неговата парламентарна кариера, која започна пред 24 години.

Како министер, тој помогна во доаѓањето на BYD во Унгарија

Неговото преселување во BYD привлече посебно внимание бидејќи токму Сијарто како министер одигра важна улога во доведувањето на кинеската компанија во Унгарија.

Сијарто на крајот на 2023 година објави дека BYD ќе ја изгради својата прва европска фабрика за патнички автомобили во Сегед. Во тоа време, тој рече дека на одлуката ѝ претходеле 224 рунди преговори меѓу компанијата и унгарските институции за привлекување инвестиции. Износот на директната државна поддршка за таа фабрика не е објавен.

Во Унгарија, BYD веќе имаше фабрика за електрични автобуси во Комаром, додека во Сегед започна со развој на фабрика што би можела да произведува до 300.000 автомобили годишно на долг рок. Компанијата, исто така, објави преместување на својот европски корпоративен и развоен центар во Будимпешта.

Сијарто објави во 2025 година дека вредноста на проектот во Будимпешта е 100 милијарди форинти и дека унгарската влада има намера да му даде 20 милијарди форинти државна поддршка.

Унгарскиот премиер: Претходно ги застапуваше странските интереси

Сегашниот унгарски премиер Петер Маѓар остро ја критикуваше одлуката на Сијарто. Тој тврдеше дека поранешниот министер ги застапувал странските интереси дури и додека бил на државна функција и потсети дека му помогнал на BYD во добивањето државни субвенции и даночни олеснувања.

Маѓар тврди дека преселбата во кинеска компанија покажува чии интереси ги застапувал Сијарто кога подготвувал големи инвестиции во автомобилската индустрија и батериите. Сијарто сè уште јавно не одговорил на овие обвинувања.

Маѓар, исто така, ја прикажа оставката на Сијарто како нов знак за распаѓање на Фидес, од кој некои од најпрепознатливите функционери од ерата на Орбан почнаа да се повлекуваат по изборниот пораз.

Орбан: Најголемиот трансфер на летото

Фидес, од друга страна, ја поздрави новата позиција на Сијарто „со гордост и задоволство“. Партијата го прогласи за најуспешен унгарски министер за надворешни работи по падот на комунизмот и потврди дека на неговата нова позиција ќе ја претставува Унгарија во рамките на една од најважните компании во светот.

Поранешниот премиер Виктор Орбан накратко го коментираше неговото заминување во BYD, нарекувајќи го „најголемиот трансфер на летото“ на компанијата.

„Оди напред, Петер“, порача Орбан.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Украина од Франција купи 16 борбени авиони „Рафал“

Украина купи 16 борбени авиони „Рафал“ од Франција, а обуката за пилоти ќе започне „уште во 2026 година“, како што објави Канцеларијата на украинскиот претседател.

Украина од Франција купи 16 борбени авиони „Рафал“

Овие авиони, кои го сочинуваат 'рбетот на француското воздухопловство, се замислени како клучен дел од идната повоена украинска флота, заедно со шведските ловци „Грипен Е“.

Веста беше објавена како дел од заедничката декларација со Франција, во која се споменува набавката на системот за воздушна одбрана SAMP/T NG и лиценцираното производство на крстаречките ракети „Сторм Шедоу“/СКАЛП во Украина, пишува „Киев пост“.

Детали за договорот и финансирање

Канцеларијата објасни дека купувањето на овие авиони, од вкупно 100 планирани, е дел од договорот потпишан во ноември 2025 година. Набавката ќе биде финансирана од заемот на Европската Унија за поддршка на Украина во износ од 90 милијарди евра за периодот 2026-27 година, како и преку „сите други извори на финансирање“.

Вооружување и испорака

Авионите ќе бидат испорачани со неодредена количина оружје, а испораките се очекуваат штом украинските пилоти ја завршат обуката. „Оружје воздух-земја и воздух-воздух, вклучувајќи AASM (модуларно оружје воздух-земја), ласерски водени противдронови ракети и ракети MICA и METEOR, ќе бидат испорачани во согласност со оперативното воведување на авионот во употреба“, се вели во соопштението.

„Секој авион Рафал ќе биде опремен со оружје во количината што беше договорена за време на консултациите на билатералните технички тимови“, се додава.

Што носи францускиот ловец во украинските воздухопловни сили?

Dassault Rafale е француски повеќенаменски борбен авион кој, со вклучувањето во украинските воздухопловни сили, би ги подигнал своите борбени способности на највисоко ниво на Запад.

Тоа е високомобилен, едноседен, двомоторен авион способен за широк спектар на мисии, од воспоставување воздушна супериорност и длабински напади до блиска воздушна поддршка, противбродски операции, па дури и носење нуклеарно оружје.

Напредна електроника како клучна предност

Дизајнот на „Рафал“ е препознатлив по неговото делта крило со предни канарди, кои ги заменуваат класичните хоризонтални стабилизатори на опашката, но неговата вистинска сила лежи во неговите напредни системи за обработка на податоци и фузија.

Тие вклучуваат интегрирана модуларна авионика (IMA) и модуларна единица за обработка на податоци, кои работат заедно со повеќемодниот радарски систем Thales RBE2 AA со активен електронски скениран низ (AESA). Покрај тоа, интегрираниот одбранбен систем SPECTRA му овозможува на авионот самостојно да извршува мисии за сузбивање на непријателската воздушна одбрана (SEAD), клучна способност во современиот конфликт.

Предизвици за авион од четврта генерација

Како и другите авиони во руско-украинскиот конфликт, „Рафал“ е платформа од четврта генерација, што значи дека не е дизајниран со технологија на прикривање. Во времето кога се развиваше оваа генерација борбени авиони и бомбардери, компјутерската моќ не беше доволна за да се дизајнира платформа што би била многу мобилна, аеродинамички ефикасна и тешко откриена со радар.

Од друга страна, борбените авиони од петта генерација, како што се американските F-22A и F-35A/B/C и бомбардерите B-2, беа дизајнирани од крајот на 1980-тите до почетокот на 2000-тите со примарна цел намалена видливост. Како резултат на тоа, тие можат да работат со значително помал ризик во близина на најсовремените системи за воздушна одбрана.

Авионите како што се F-16, Gripen и Rafale, како и постојните MiG-29 и Su-27, сè уште мора да се потпираат на други методи, како што е поддршката на специјализирани платформи за противвоздушна одбрана, за да се избегнат заканите што ги претставуваат најсовремените руски системи.

Срцето на идната авијација

Авионите Rafale се срцето на француските воздухопловни сили. Се очекува дека Rafale ќе го формираат срцето на планираните повоени украински воздухопловни сили, заедно со западните авиони што веќе се во употреба, како што се американските F-16 и француските Mirage, како и ловците Gripen E од најновата генерација, стекнати во јуни оваа година. Покрај тоа, Украина треба да добие и 16 постари ловци „Грипен Ц/Д“ од Шведска, чии први испораки се очекуваат на почетокот на 2027 година.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер