Во организација на грчката амбасада: Музички спој и традиција од целиот Медитеран пред полна сала во Скопје
2Во организација на грчката амбасада: Музички спој и традиција од целиот Медитеран пред полна сала во Скопје
СветКинезите можат од далечина да ги онеспособат новите електрични автобуси во Осло (ВИДЕО)Норвешката „Рутер“, јавната компанија која го надгледува градскиот превоз во и околу Осло, долго време шпекулираше дека нејзините електрични автобуси произведени во Кина имаат системски безбедносни ризици.Минатото лето, „Рутер“ тајно тестираше два електрични автобуси, еден кинески и еден холандски, и откри дека кинеските автобуси можат да се онеспособат од далечина. Експертите ги расклопија автобусите во изолирана просторија и ги анализираа нивните функции и врски. Автобусот од кинескиот производител „Јутонг“ покажа дека овозможува далечински пристап до ажурирања на софтверот, дијагностика и систем за напојување на батериите. „Во теорија, производителот би можел да го запре автобусот или да го направи неупотреблив“, рече „Рутер“. Кинески автобуси на европските патишта „Ги информиравме националните и локалните власти со кои соработуваме за да воспоставиме јасни барања за сајбер безбедност во идните набавки“, изјави директорот на „Рутер“, Бернт Рејтан Јенсен, за Норвешката јавна радио телевизија (НРК) и додаде дека технологијата станала толку сложена и напредна што „Рутер“ повеќе не може сам да се справи со предизвиците. „Јутонг“ е еден од најголемите светски производители на автобуси, со седиште во кинескиот град Женгжу. Минатата година, произведе околу 47.000 автобуси. Околу 1.200 електрични автобуси „Јутонг“ моментално работат во Европа, од кои околу 300 се во Осло, а уште 200 на други места во Норвешка. Покрај тоа, на норвешките патишта има стотици кинески автобуси од други производители. Како и во другите европски градови, јавните градски автобуси во Осло се важна ставка во плановите за итна евакуација. Затоа „Рутер“ се обрати до Универзитетот во Југоисточна Норвешка, чии експерти ги расклопија и анализираа автобусите. Производителот на тригодишниот електричен автобус од Холандија воопшто не може да влијае на возилото. Кинески автобус, пак, може да се запре од далечина, да се исклучи или да се извршат ажурирања што можат да ја оштетат технологијата потребна за нормално работење. Сепак, производителот или хакерот не можат целосно да ја преземат контролата врз автобусот во однос на насоката на возење, бидејќи конкретното возило нема камери или сензори што можат да препознаваат ознаки на патот и сообраќајни знаци. Ризикот е мал, но постои Можно е, велат норвешките експерти, трета страна да провали во системот и далечински да ги запре сите електрични автобуси во Осло поради саботажа или за да изнуди пари од Рутер, но ризикот од такво сценарио е доста мал. „Автобусот може да се спореди со мобилен телефон во овој случај. Ажурирањето на софтверот доаѓа преку ноќ и мобилниот телефон одеднаш не работи. Но, за некој друг, а не производителот, да го стори тоа, би морал да биде навистина добар хакер“, изјави за NRK Арилд Тјомсланд од Универзитетот во Југоисточна Норвешка. „Јутонг се придржува до строгите меѓународни прописи. Дизајнот на производот е фокусиран на безбедноста на корисниците и суверенитетот на податоците и нема технички функции за далечинско манипулирање со возењето. Контролата е целосно во рацете на возачот“, изјави Силви Сун од Јутонг за норвешкиот Bussmagasinet и продолжи: „Системот Intelligent Vehicle+ на Јутонг е дизајниран да ја подобри ефикасноста и корисничкото искуство при возење возила. Податоците за следење собрани од автобусот и ажурирањата на софтверот се во согласност со прописите на Европската Унија, а пристапот е ограничен на клиентите и сервисните инженери на Јутонг со одобрение од клиентот.“ Промени во идните тендери За да се спречи далечинското запирање на автобусите, норвешките експерти се обидуваат да развијат техничко решение што ќе овозможи контрола врз автобусите дури и во кризни ситуации. На пример, со исклучување на SIM-картичките, тие можат да се користат локално без интернет-врска. „На идните тендери, мора да поставиме нови барања за нашите добавувачи. Малку е веројатно дека некој ќе ги запре автобусите, но тоа не значи дека не треба да ја сфаќаме таквата можност многу сериозно. Секако ќе го однесам автобусот дома денес“, рече Јенсен. Recently, Yutong's new battery electric intercity bus IC12E has successfully passed the world's first long-distance full-scenario test, covering 1,272 km across Germany, Denmark, Sweden, and Norway.#Yutong #ElectricBus #IC12E pic.twitter.com/wmcyWcxtQE — China International Bus Expo (@BusChina41900) July 15, 2025 Случајот со електричниот автобус во Норвешка е само најнов потсетник за тоа како дигиталните врски со физичката инфраструктура станаа безбедносно прашање. Слични дилеми ја следат кинеската опрема во европските мрежи и уреди со години. Најпозната е серијата одлуки за ограничување на пристапот на Huawei и ZTE во 5G мрежите, каде што ризиците беа оценети како неприфатливи без оглед на техничките предности. Од слични причини, TikTok е забранет на уредите на државната администрација во неколку европски институции и земји, со образложение дека не е можно да се гарантира целосна контрола врз податоците. Во Велика Британија и некои други земји, јавниот сектор ја ограничи употребата на камери за надзор од кинески производители како што се Hikvision и Dahua, бидејќи снимките и метаподатоците можат да бидат злоупотребени или извлечени. Софтверот е составен дел од физичкиот производ Пред неколку години, Литванија откри дека кинески паметен телефон има техничка способност да цензурира зборови. Дроновите од кинеските производители се најдоа под лупа и во јавниот сектор, каде што приоритет им се дава на уреди со проверлив софтвер и локална обработка на податоци. Норвешкиот случај е, всушност, примерен пример за тоа како органите за јавни договори мора да го третираат софтверот како составен дел од физички производ. Прашањето е кој ги издава сертификатите, кој го потпишува фирмверот и кој може да го повлече или оневозможи. Геополитичкиот ризик дополнително ја комплицира приказната, бидејќи законските обврски на производителот во земјата на потекло може да се судрат со европските правила и интереси.Тагови: автобуси Осло Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Претплатете се на нашиот newsletter
Шоу бизЏони Деп за враќањето во „Пирати од Карибите“: Тоа е единственото што го сакам (ВИДЕО)Џони Деп е отворен за враќање во улогата на капетанот Џек Спероу ако франшизата „Пиратите од Карибите“ продолжи, но има специфична причина за тоа.Во разговор за „Ентертејнмент тунајт“, актерот објасни како би можел да биде убеден повторно да ја носи пиратската шапка. Збогум на ликот „Ако работите се одвиваат како што треба во однос на тоа како ќе заврши франшизата... единствената обврска што навистина ја сакам, искрено, е да ги испратам на подобар начин“, рече Деп. Во исто време, тој ја нагласи својата доверба во продуцентот Џери Брукхајмер. „Би направил сè со Џери Брукхајмер утре. Не е важно што е. Ако е Џери, му верувам. Имаме длабоко пријателство“. Деп беше главна ѕвезда во пет филмови од серијата „Пиратите од Карибите“ кои беа прикажани во периодот од 2003 до 2017 година. Планови за нов филм Брукхајмер, продуцентот на сите пет филмови досега, изјави за „Холивуд репортер“ во 2022 година дека се „многу блиску“ до шестото продолжение и дека веќе имаат „многу добро сценарио“. Продуцентот во тоа време забележа дека серијата веројатно ќе има рестартирање бидејќи е „полесно да се организира“ бидејќи „не мора да чекате одредени актери“. Последниот филм од франшизата, „Мртвите не зборуваат“, беше објавен во 2017 година. Заедно со Деп, во него глумеа Хавиер Бардем и Каја Скоделарио, а се вратија и редовните членови на екипата Џефри Раш, Орландо Блум и Кира Најтли. Два проекти во развој Брукхајмер отворено зборуваше за работата на нов филм, чие сценарио го пишува Џеф Натансон. Втор филм, од авторката Кристин Ходсон, исто така беше во подготовка, а Марго Роби требаше да ја игра главната улога. Роби изјави за „Венити фер“ за тој проект во 2022 година: „Имавме идеја и ја развивавме пред некое време, одамна, за да ја направиме приказната повеќе фокусирана на женски ликови. Не е целосно женска приказна, само поинаков вид приказна, која ја сметавме за навистина кул, но не мислам дека сакаат да ја снимаат.“ Сепак, Брукхајмер изјави за „Ентертејнмент викли“ дека планира да направи рестарт и филм со Марго Роби. „Се надеваме дека ќе ги снимиме и двата, и мислам дека Дизни се согласува дека навистина сакаат да го направат оној со Марго“, рече тој. Сценариото и враќањето на Деп Брукхајмер рече дека е задоволен од сценариото на Натансон за рестартирањето. „Мислам дека е погодок. Има неверојатен трет чин. Само треба да ги дотераме првиот и вториот и тоа е тоа. Но, тој напиша одличен, навистина одличен трет чин.“ Продуцентот претходно изјави дека би сакал повторно да го види Деп во улогата и дека разговарал за тоа со актерот. „Тоа е рестартирање, но ако мене ме прашувате, тој би бил во неа“, рече Брукхајмер. „Го сакам. Тој е добар пријател, неверојатен уметник и има уникатен изглед. Тој го создаде Капетан Џек. Не беше запишано; тој внесе малку од Пепе Ле Пју и Кит Ричардс во улогата. Тоа беше неговата интерпретација на Џек Спероу.“Тагови: Џони Деп Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Најважни вестиДали Софија дефинитивно го одби европско посредништво во дијалогот со Скопје?15:44Мицкоски: Продолжуваме со посветена работа на реформите12:29Муцунски: Работиме на дијалогот со Бугарија, имаме поддршка од ЕУ и земјите членки15:00Народна банка: Пензионерите кои сакаат нова банка, мора прво да се одјават од АЛТА банка 10:27Муцунски: Нема назадување во ниту една област во извештајот на ЕК08:28
ЕвропаХоландија од следната година ќе мора да прифати баратели на азил од другите држави на ЕУ Холандија следната година, заедно со другите членки на Европската Унија (ЕУ), ќе мора да прифати одреден број баратели на азил од земјите кои биле изложени на „натпросечен миграциски притисок“ .Холандија следната година, заедно со другите членки на Европската Унија (ЕУ), ќе мора да прифати одреден број баратели на азил од земјите кои биле изложени на „натпросечен миграциски притисок“ оваа година или, наместо тоа, финансиски да придонесе за нивната грижа, објави Европската комисија. Според предлогот на Комисијата, земјите кои примиле надпросечен број баратели на азил оваа година се Грција, Кипар, Италија и Шпанија, а другите членки на ЕУ треба да им помогнат да го споделат миграцискиот товар, објави NL Times. Голем број барања за азил се поднесени во Грција и Кипар, додека Италија е прогласена за земја под „миграциски притисок“ поради непропорционално големиот број мигранти кои пристигнале откако биле спасени на море. Шпанија, од друга страна, се соочи со голем прилив на мигранти ова лето во нејзината северноафриканска енклава Сеута, каде што, според извештаите, десетици илјади луѓе пристигнале по море. Бугарија, Чешка, Естонија, Хрватска, Австрија и Полска, исто така, во принцип треба да прифаќаат баратели на азил, но овие земји можат да побараат од Европската комисија ослободување или намалување на нивните обврски, наведувајќи го високиот миграциски притисок со кој веќе се соочуваат. Сепак, Европската комисија утврди дека Холандија, Германија и неколку други земји-членки на ЕУ немаат право да бараат ослободување од обврската за прифаќање баратели на азил. Комисијата го проценува миграцискиот притисок во секоја земја-членка поединечно, земајќи го предвид бројот на пристигнати мигранти и поднесените барања за азил, како и бруто-домашниот производ (БДП) и населението на секоја земја. Предлогот на Европската комисија наскоро ќе биде дискутиран меѓу земјите-членки на ЕУ, кои на крајот ќе одлучат за конечниот број баратели на азил што секоја земја ќе мора да ги прифати.Тагови: Холандија баратели на азил Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Претплатете се на нашиот newsletter
НаукаЛансирањето на ракетата „Артемис II“ предизвика пореметување во атмосферата на Земјата, тврдат научниците Научниците од Националниот универзитет Ченг Кунг во Тајван тврдат дека лансирањето на ракетата „Артемис II“ предизвикало огромни нарушувања во атмосферата на Земјата што можеле да го нарушат GPS и другите комуникации.Тие велат дека мисијата „Артемис II“, која беше лансирана на 1 април 2026 година, за деветдневно патување околу Месечината, создала дупки во атмосферата на Земјата и предизвикала модулации на шок-акустични и гравитациски бранови, објави списанието „Скај ат Најт“. „Горењето што го покачува апогејот предизвикало шок бранови и невидено големи нарушувања што се прошириле на 50 степени географска должина низ Северна Америка“, рекоа авторите на студијата. Тие додадоа дека ова е прв пат една вселенска мисија да произведе три случаи на јоносферски нарушувања над истиот регион за време на последователни орбитални маневри. Фотографија: Танјуг/АП Фото/Крис О'Мира Иако утврдиле дека самиот настан на лансирање на „Артемис II“ не предизвикал широко распространети прекини на GPS, тие забележале промени во јоносферата што потенцијално би можеле да предизвикаат проблеми за време на идните лансирања на ракети. „Ваквите пречки би можеле да ги нарушат комуникациите на Земјата, на пример, со попречување на радио сигналите. Исто така, лансирањата на ракети би можеле да влијаат на други технологии на Земјата кои се потпираат на GPS за позиционирање, како што се автомобилите без возач и беспилотните летала“, се вели во студијата. „Артемис II“ патуваше подалеку од Месечината од која било претходна мисија, користејќи ја гравитационата сила на Месечината за да се катапултира околу неа и да го започне своето враќање кон Земјата. Ова беше првата мисија со екипаж на Месечината од програмата Аполо и беше клучна пресвртница во плановите на НАСА за воспоставување трајно човечко присуство на површината на Месечината.Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Најважни вестиДали Софија дефинитивно го одби европско посредништво во дијалогот со Скопје?15:44Мицкоски: Продолжуваме со посветена работа на реформите12:29Муцунски: Работиме на дијалогот со Бугарија, имаме поддршка од ЕУ и земјите членки15:00Народна банка: Пензионерите кои сакаат нова банка, мора прво да се одјават од АЛТА банка 10:27Муцунски: Нема назадување во ниту една област во извештајот на ЕК08:28