Какви се резултатите од австралиската забрана за социјални мрежи за млади? - Канал 5

Какви се резултатите од австралиската забрана за социјални мрежи за млади?

Исклучете го паметниот телефон и вратете го детството – тоа беше слоганот под кој Австралија пред четири месеци тргна во забрана на социјалните мрежи за помлади од 16 години. Но, дали забраната успеа? И резултатите и впечатоците се различни.

Какви се резултатите од австралиската забрана за социјални мрежи за млади?

Од брегот на Квинсленд до оддалечените делови на Северната Територија, во некои австралиски домови навистина се видливи промени. Паметните телефони наутро остануваат заборавени на кујнската маса, децата поминуваат помалку време на социјалните мрежи, а членовите на семејството почесто разговараат лице в лице. Владата во Канбера тврди дека токму тоа и се сакало да се постигне.

Австралија на 29 ноември 2024 година во парламентот усвои закон со кој беше воведена минимална возраст од 16 години за користење на социјалните мрежи. Законот почна да се применува на 10 декември 2025 година, со што Австралија стана првата земја во светот со таква забрана за социјалните мрежи. Освен желбата на децата да им го „врати детството“, владата рече дека сака да ги заштити од онлајн насилство и вознемирувачки содржини.

Забраната се однесува на деца и тинејџери помлади од 16 години кои се наоѓаат во Австралија. Тие не смеат да имаат постоечки профил, ниту пак можат да отворат нов профил на повеќето големи социјални мрежи, вклучувајќи ги Facebook, Instagram, TikTok, Snapchat, X, YouTube, Reddit, Threads, Twitch и Kick, како и други платформи кои владата ги одреди како релевантни. Од друга страна, некои услуги како Roblox, WhatsApp и Facebook Messenger се изземени од забраната.

Спроведувањето потешко од очекуваното

Австралискиот премиер Ентони Албанезе тврди дека законот веќе дава резултати. За време на божиќните училишни празници, вели тој, младите поминувале повеќе време на отворено – возејќи велосипеди, читајќи книги и дружејќи се со семејството. Претходно тој изјави дека социјалните мрежи се „зло на општеството“.

Во јануари, владата објави дека од стапувањето на законот во сила, деактивирани, избришани или ограничени се повеќе од 4,7 милиони профили на деца и млади. Но, спроведувањето на законот во пракса се покажа посложено отколку што се очекуваше.

Одговорноста за спроведувањето е префрлена на самите платформи. Компаниите мора да преземат „разумни чекори“ за да ги спречат корисниците помлади од 16 години да отвораат или да задржуваат профили. Тоа вклучува системи за проверка на возраста и идентитетот преку различни методи – од технологија за препознавање лица до проверка на идентификациски документи или банкарски податоци.

Платформите кои не го почитуваат законот ризикуваат казни до 49,5 милиони австралиски долари. Примената ја надгледува австралискиот комесар за интернет безбедност. За потврда на возраста, корисниците мораа да го докажат идентитетот преку австралиска банкарска сметка, процена на возраста со помош на препознавање лице или со документи како пасош или возачка дозвола.

Досетливи тинејџери

Но, голем број родители тврдат дека тинејџерите брзо нашле начини за заобиколување на системот.

„Имам близнаци и ништо суштинско не се промени – освен што владата самата на себе си честита“, напиша една мајка на Instagram, додавајќи дека повеќето млади набрзо отвориле нови профили.

Тинејџерите пак велат дека да се измами системот за процена на возраста е многу едноставно. „Погледнав во камерата, малку се намрштив и ми рекоа дека имам повеќе од 16“, напиша еден 15-годишник на Reddit.

Една мајка за австралиската телевизија ABC раскажа дека нејзината 12-годишна ќерка и нејзините пријателки биле прогласени за постари од 17 години само затоа што носеле вештачки трепки и шминка. Некои се служат и со постари браќа или сестри кои наместо нив гледаат во камерата. „Мислев дека забраната ќе биде многу построга, но на крајот сè испадна прилично благо, како ништо да не се случило“, рече 14-годишниот Адјан за ABC.

Дел од младите сметаат дека законот ги замолчува. На Reddit еден тинејџер напиша дека социјалните мрежи се „еден од најголемите, најлесните и најпопуларните начини на кои младите го изразуваат своето мислење“ и дека забраната ја занемарува нивната слобода на изразување. Законот го нарече „неверојатно глупав, погрешен и штетен“.

Незадоволни наставници

Во анкетата спроведена меѓу повеќе од 400 наставници, мнозинството изјавиле дека не се чувствуваат доволно подготвени да се носат со последиците од забраната во секојдневната училишна работа. Повеќе од 80 проценти од наставниците користат YouTube во наставата. Иако на младите им е забрането да имаат кориснички профили, платформата и понатаму може да се користи во училниците, што го отвори прашањето за нејасните насоки.

Забраната притоа не значи целосна дигитална изолација. Децата и тинејџерите и понатаму можат да пристапат на интернет и да гледаат содржина што не е поврзана со нивниот личен профил, на пример видеозаписи без најава. Санкции не се изрекуваат на децата или родителите, туку на платформите кои не обезбедуваат почитување на законот.

Експертите предупредуваат дека сигурната проверка на возраста е технички тешка и дека може да доведе до грешки или до прибирање чувствителни податоци, додека дел од младите се обидуваат да ги заобиколат ограничувањата со користење на VPN или со давање неточни податоци. Премиерот Албанезе, пак, порачува дека промените не доаѓаат преку ноќ.

На друго место во светот

Но, интересот за слични мерки веќе расте ширум светот. Шпанскиот премиер Педро Санчез најави намера за воведување забрана на социјалните мрежи за помлади од 16 години, што предизвика остра реакција на сопственикот на платформата X, Илон Маск. Во Данска владата планира минимална возраст од 15 години, со можност родителите да ги регистрираат децата веќе од 13.

Во Обединетото Кралство, Домот на лордовите поддржа забрана за помлади од 16 години, но конечната одлука ќе ја донесе Долниот дом на парламентот. Во Германија, истражување на YouGov покажа дека повеќе од 70 проценти од граѓаните поддржуваат воведување минимална возраст за пристап до социјалните мрежи, додека во Франција се планира забрана за помлади од 15 години, со исклучок на научни и образовни платформи.

На ниво на Европската Унија засега нема план за единствена забрана, иако Европскиот парламент ја поддржа идејата за минимална возраст од 16 години, со родителска согласност за децата постари од 13, но таа одлука не е обврзувачка. Истовремено, Брисел истражува дали технолошките платформи доволно ги штитат младите корисници. Прелиминарните наоди покажаа дека TikTok потенцијално го крши европското право поради автоматската репродукција на видеозаписи и изразено персонализираните препораки, што би можело да резултира со парична казна.

Австралискиот експеримент така стана глобален тест. Дали забраната навистина може да им го врати детството на децата или дигиталниот свет, и покрај законите и казните, секогаш ќе најде пат до нив, е прашање на кое јасен одговор нема да дојде толку брзо.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Расел Кроу привлекува внимание во Венеција, ослабнал 26 килограми

Расел Кроу се појави на 83-тиот Меѓународен филмски фестивал во Венеција во петокот, привлекувајќи внимание со својата значително послаба фигура.

Расел Кроу привлекува внимание во Венеција, ослабнал 26 килограми

Тој пристигна на црвениот тепих со својата партнерка, Бритни Терио, а парот присуствуваше на проекцијата на филмот „What Love Builds“ во салата „Дарсена“.

За оваа пригода, Кроу (62) избра елегантен црн костум и бела кошула, а сивата коса ја зачешла наназад. Додека позираше за фотографите, ја држеше раката околу половината на својата партнерка. Бритни (42), неговата партнерка со која е во врска шест години, носеше црн фустан што ја следи линијата на телото и има длабоко деколте, а изгледот го надополни со црни чевли со високи потпетици и дијамантски накит.

Откри колку килограми изгубил

Кроу изгубил значителна тежина во текот на изминатата година. За време на неодамнешното гостување во подкастот „The Joe Rogan Experience“, тој откри дека ослабел 26 килограми.

Исто така, сподели дека значително го намалил консумирањето алкохол, иако не се откажал целосно од него. По снимањето на филмот „Nuremberg“, како што рече, тежел 126 килограми. „Сега тежам 100,9 килограми“, откри тој.

Актерот неодамна објави фотографии од теретана на социјалните мрежи, а неговата физичка трансформација ги воодушеви многубројните обожаватели. Во коментарите, тие забележаа дека тој повторно изгледа како „Гладијатор“, алудирајќи на неговата култна улога како Максимус во филмот „Gladiator“ од 2000 година, која ја одбележа неговата кариера. Му помогна и здравствена програма.

Актерот исто така спомена дека во тој период му помогнала програмата „Way2Well“. Како дел од програмата, тој прима инјекции кои, според него, помагаат да се ублажат последиците од стари повреди здобиени за време на физички напорни филмски улоги.

„Не ја разбирам науката зад сето тоа, но чувствувам вистинска корист во рамената и колената. И инјекциите и инфузиите го смирија воспалението во моето тело“, рече Кроу.

Во врска е со Бритни од 2020 година

Кроу и Бритни Терио се заедно од ноември 2020 година; Тие за првпат се појавија заедно на црвениот тепих како пар во октомври 2022 година, на премиерата на неговиот филм „Poker Face“.

Се запознале уште во 2013 година, на снимањето на трилерот „Broken City“. Терио е од Њу Орлеанс и претходно работела како актерка и навивачка.

Кроу претходно беше во брак со Даниел Спенсер, со која ги има синовите Чарлс и Тенисон. Тие стапија во брак во 2003 година, се разделија во 2012 година, а нивниот развод беше официјално финализиран во 2018 година.

Извор: Индекс.хр

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Трамп: Би сакал да видам обединета Ирска

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека „би сакал да види“ обединета Ирска, тврдејќи дека „тоа на крајот ќе се случи“.

Трамп: Би сакал да видам обединета Ирска

За време на средбата со ирскиот премиер на имотот Фармли во Даблин, американскиот претседател рече дека обединета Ирска би била „големо признание за сите“. „Како би можело тоа да биде лошо?“, праша тој.

Еден новинар го праша за неговото мислење за ирското обединување. Свртувајќи се кон ирскиот премиер Михол Мартин, кој седеше до него, Трамп додаде: „Разговараме за тоа, а вие го имате вистинскиот човек овде кој би можел да го придвижи процесот. Но, да, мислам дека тоа би било фантастична работа“.

„Новинарите се обидуваат да ми наместат стапица“

Тој подоцна дополнително го нагласи својот став за време на обраќањето во резиденцијата на американскиот амбасадор. Тој се потсети како еден новинар го прашал што мисли за обединувањето на Северна Ирска и Република Ирска.

„Морате да разберете дека со новинарите – барем кога станува збор за мене – секое прашање е стапица. Тие секогаш се обидуваат да ви наместат стапица, прашувајќи: 'Што мислите за обединувањето на Северна Ирска и Ирска?' Мислам дека дадов добар одговор. Утре ќе читаме за тоа“, предвиде Трамп.

„Тоа е едно од оние прашања на кои, без разлика што ќе кажете или колку добро ќе го кажете, нема добар одговор, нели? Има четири или пет такви – би можел да набројам и други, но нема да ве охрабрувам. Сепак, тоа беше едно од тие прашања. Всушност, реков дека, искрено, тоа би било многу одлична работа. Мислам дека би било одлично“, додаде тој. За време на средбата со Мартин, тој рече дека односите меѓу Ирска и САД „никогаш не биле толку добри како сега“. Тој го опиша Мартин како „пријател“ и рече дека „имале одличен однос уште од почетокот“. Трамп подоцна ќе отпатува во своето одморалиште за голф во Дунбег, округот Клер, каде што се одржува турнирот „Ириш опен“.

Бурнам ја отфрли можноста за референдум

Британскиот премиер Енди Бурнам поттикна политичка дебата на островот Ирска претходно оваа година, кога изјави дека референдум за обединување „не доаѓа предвид“. Според одредбите на Договорот од Белфаст, односно Договорот од Велики петок од 1998 година, британскиот министер задолжен за Северна Ирска е должен да распише референдум за статусот на Северна Ирска доколку смета дека обединувањето ќе биде поддржано од мнозинството гласачи. За да дојде до уставна промена, и граѓаните на Република Ирска мора да гласаат за обединување.

Извор: Индекс.хр

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Зошто Германците ја намалуваат брзината на автопатите дури и таму каде што нема ограничување?

Препорачана брзина од 130 км/ч во Германија: Што значи „Richtgeschwindigkeit“?

Зошто Германците ја намалуваат брзината на автопатите дури и таму каде што нема ограничување?

На одредени делници од германските автопати сè уште не постои општо ограничување на брзината. Сепак, сè поголем број возачи се придржуваат до брзина од околу 130 км/ч, а за тоа постојат неколку причини.

Во Германија постои таканаречена „Richtgeschwindigkeit“ – препорачана брзина од 130 км/ч.

Иако не е задолжителна на делниците без ограничување, надминувањето на оваа брзина може да има последици во случај на сообраќајна несреќа.

Ако возачот ја надмине брзината од 130 км/ч, може – под одредени околности – да сноси делумна одговорност за евентуалната штета.

Компаниите воведуваат сопствени ограничувања

На однесувањето на возачите влијаат и политиките на компаниите. Сè повеќе фирми ја ограничуваат брзината на службените возила на 130 км/ч, делумно за да ја намалат потрошувачката на гориво и трошоците за возниот парк.

Препораки за компаниите издадоа и организациите „Agora Verkehrswende“ и „Öko-Institut“, истакнувајќи дека ограничувањата на брзината можат да придонесат кон помала потрошувачка на гориво и поголема одржливост.

Некои институции одат и чекор понатаму. Државната канцеларија за финансии на Северна Рајна-Вестфалија (*Landesamt für Finanzen Nordrhein-Westfalen*) препорачува максимална брзина од 110 км/ч за службените возила на автопатите.

Ограничување од 130 км/ч важи и за возилата со кои управува „BwFuhrparkService“, организацијата одговорна за голем дел од возниот парк на германската војска.

Според „Autoblog.nl“, постојат и извештаи дека почитувањето на ова правило се следи преку телеметрија. Горивото е уште една причина за возење со помала брзина.

На крајот на краиштата, постои и многу практична причина: цената на горивото.

Кога литар гориво во Германија чини околу 2,30 евра, возењето со поголеми брзини резултира со значително поголема потрошувачка.

Според тоа, фактот што на одредени делници од патот нема ограничувања на брзината, не значи дека повеќето возачи ќе возат со максимална брзина.

За многумина, 130 км/ч е едноставно компромис помеѓу брзината, потрошувачката на гориво, безбедноста и трошоците.

Извор. Б92

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер