Источна Европа планира со мински полиња да се брани од Путин - Канал 5

Свет

Источна Европа планира со мински полиња да се брани од Путин

Неколку европски земји планираат да постават мински полиња на границата со Русија и Белорусија. 

Источна Европа планира со мински полиња да се брани од Путин

Дојче Веле

Неколку европски земји планираат да постават мински полиња на границата со Русија и Белорусија. Нивната цел е да го заштитат источното крило на НАТО од евентуален руски напад. Но, тоа има сериозни последици.

Од почетокот на руската агресија врз Украина во февруари 2022 година, тешко дека имало поважно прашање за НАТО од тоа како подобро да го брани својот источен дел. Финска, Естонија, Летонија, Литванија и Полска се пет од шесте земји-членки на НАТО што граничат со Русија и Белорусија, потсетува Дојче Веле.

Од 2022 година, овие земји инвестираа многу во обезбедувањето на своите граници - на пример, со изградба на огради и системи за надзор. Сега, меѓутоа, се појави нов план за заштита на границите: противтенковски и противпешадиски мини.

Повлекување од Договорот од Отава

Во последните месеци, тие пет земји-членки на НАТО постојано го најавуваат своето повлекување од таканаречената Конвенција од Отава - договор што беше склучен во 1997 година и стапи на сила две години подоцна. Со него се забрануваат противпешадиските мини низ целиот свет и нивната употреба, производство и дистрибуција.

Тој вид мини е многу проблематичен, меѓу другото, бидејќи и војниците и цивилите можат да бидат убиени од нив неселективно. Покрај тоа, преостанатите мини остануваат долгорочна закана дури и по завршувањето на конфликтот. Само во 2023 година, речиси 6.000 луѓе беа убиени или ранети во светот - 80 проценти од жртвите беа цивили, вклучувајќи деца. Од друга страна, деминирањето и расчистувањето на тие експлозивни направи е опасно, скапо и трае исклучително долго.

Повлекувањето на овие пет земји од договорот сега треба да се официјализира - само Норвешка, која исто така има граница со Русија долга речиси 200 километри, не сака да го напушти договорот. Од крајот на годината, тие пет земји-членки на НАТО би можеле повторно да почнат да произведуваат и складираат противпешадиски мини во близина на нивните граници - кои потоа, во сериозни ситуации, треба да се користат брзо и масовно.

Вкупно 164 земји ширум светот ја потпишаа Конвенцијата од Отава, но 33 не ја потпишаа. Покрај големите сили, како што се САД и Кина, во оваа група спаѓа и Русија. Всушност, земјата има убедливо најголеми залихи на противпешадиски мини во светот - околу 26 милиони од нив. Многу од нив се користат во Украина.

Милиони мини во шумски области

До денеска, според податоците на невладината организација „Хендикеп Интернешнл“, 58 земји и други области се контаминирани со мини - и покрај фактот дека конфликтите во некои од овие земји се случиле пред неколку децении.

Во најлош случај, во следните неколку години би можеле да се додадат нови големи области. Границата на петте земји на НАТО со Русија и Белорусија, од финската Лапонија на север до полската покраина Лублин на југ, е долга околу 3.500 километри. Голем дел од овие области е ретко населен и густо пошумен, што го отежнува целосното следење на граничната област.

Но, сега постои голема загриженост поради можен руски напад врз територијата на НАТО. Толку голем што тие земји сега би можеле да прибегнат кон употреба на оружје што светот всушност сакаше да го забрани и укине. Според извештајот на британскиот весник „Телеграф“, експертите на НАТО веќе анализираат кои области би биле погодни за евентуално минирање. Целта на земјите-членки на Алијансата е максимално одвраќање: заедно со други мерки за обезбедување на границата, тој мински тепих, за многу краток временски период, во случај на руски напад, би предизвикал толку големи загуби за непријателот што Москва би морала да се воздржи од понатамошна војна.

Новата „Железна завеса“

Но, за ефикасно да се заштити таа долга граница, би биле потребни неколку милиони мини и експлозивни стапици. Големите области би морале да останат ненаселени со децении, а евентуалната штета врз луѓето и животната средина би била тешко да се предвиди.

За експлозивната „Железна завеса“ веќе пишуваше Дејвид Блер, дописник на „Телеграф“ - алудирајќи на силно чуваната граница меѓу НАТО и земјите од Варшавскиот пакт за време на Студената војна.

Паралелно со евентуалното поставување мини, источноевропските земји-членки на НАТО иницираа и многу други мерки. Граничните огради и ѕидови веќе се покренати или зајакнати, инсталирани се модерни системи за надзор и рано предупредување, а зголемен е и бројот на војници.

Некои од овие земји планираат да користат одбранбени системи против беспилотни летала по границата, да ги продлабочат системите за наводнување за да можат да се користат како ровови во итни ситуации или да садат дрвја на важни патни комуникации, со цел да се обезбеди помала видливост, а со тоа и заштита на цивилите и војниците.

Неопходност или неодговорност

Особено ранлива членка на источното крило на НАТО е Литванија. Таму, помеѓу руската енклава Калининград на запад и Белорусија на исток, поминува таканаречениот Сувалски коридор, тесна копнена врска од само 65 километри помеѓу Балтикот и остатокот од територијата на НАТО.

Владата е многу загрижена дека евентуален руски напад би можел прво да се случи таму. Поради оваа причина, самата Литванија има намера да инвестира околу 800 милиони евра во производство на нови мини во наредните години. Министерот за одбрана на земјата, Довиле Шакалиене, ги оправда тие планови како „егзистенцијална опасност“ за неговата земја. Покрај тоа, како што нагласува, Русија во последно време произведува сè повеќе мини, додека Европа, во согласност со Конвенцијата од Отава, ги уништува своите залихи.

Во интервју за Дојче Веле, Ева Марија Фишер, која е раководител на правната служба во организацијата Хендикеп Интернешнл Германија, ги смета сегашните планови за опасен и загрижувачки развој на настаните.

„Секако, загриженоста за безбедноста на земјите од Источна Европа во сегашниот нестабилен меѓународен контекст може да биде оправдана“, рече Фишер уште во март, кога првата од тие пет земји ги објави своите планови.

„Меѓутоа, трајната безбедност не може да се изгради врз оружје кое убива неселективно, останува во земјата долго по завршувањето на конфликтот и продолжува да ги осакатува цивилите и да ги уништува основните ресурси за живот. Постојат и други алтернативи за одбрана на земјата. Тие може да изгледаат поскапи, но не се, кога ќе ги земете предвид огромните последователни трошоци за користење на противпешадиски мини“, заклучува Ева Марија Фишер.

Тагови: НАТО русија

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Фудбал

Халанд и Норвежаните на удар на критики поради снимките пред почетокот на СП (ВИДЕО)

Ерлинг Халанд и неговите соиграчи од норвешката репрезентација се соочија со критики поради „шовинизам“ и „неонацистичка“ иконографија откако се претставија како Викинзи за Светското првенство. 

Халанд и Норвежаните на удар на критики поради снимките пред почетокот на СП (ВИДЕО)

Напаѓачот на Манчестер Сити и остатокот од тимот беа фотографирани на плажа во Осло, а впечатливите фотографии предизвикаа мешани реакции во Норвешка, каде што дел од јавноста се спротивставува на викиншката естетика поради нејзините негативни конотации.

Обвинувања за шовинизам

Новинарот на „Моргенбладет“, Маркус Слетхолм, ги нарече фотографиите „шовинистички и исклучувачки“. Во интервју за НР Кина, тој отиде чекор понатаму, велејќи дека сè „го потсетува на она што го правеа неонацистите пред десет години“.

На критиките се придружи и истражувачката и академик Џејн Хауг Скјолдли, која неодамна за весникот „Класекампен“ тврдеше дека дресовите на Норвешка за Светското првенство може да се сметаат за „хипермаскулинични и десничарски екстремистички“. Дресовите имаат руни напишани на задната страна, а Скјолдли рече дека овие елементи се „несреќни и типични за неонацистичкиот и фашистичкиот симболичен јазик“. Официјалното фотосесија на националниот тим само ги засили таквите критики.

Реакција на селекторите и федерацијата

Дискусијата стана толку гласна што норвешкиот тренер Стале Солбакен исто така беше прашан за тоа на прес-конференцијата. Тој, сепак, ја отфрли контроверзноста. „Постојат многу поголеми и потешки теми од ова. Не можам да си дозволам да трошам време на тоа“, рече тој кратко.

Идејата за снимањето, каде што играчите држат штитови, лакови, стрели и секири со викиншки бродови во позадина, дојде од Норвешката фудбалска асоцијација. Ова го продолжува трендот на потпирање на националната историја, слично на тоа како навивачите на неодамнешните натпревари изведоа синхронизирано „викиншко веслање“, слично на исландскиот хак.

Зад објективот

Норвешката фудбалска асоцијација го ангажираше шкотскиот фотограф Дејвид Јароу по препорака на самиот Халанд, со кого веќе соработуваше на слично снимање. Јароу изјави за „Атлетик“ дека предвидел дека фотографиите ќе предизвикаат критики. „Сакам да фотографирам луѓе на необичен начин. Знаев дека ова може да предизвика критики, но сакав да си поиграм со чувство за патување кое потсетува на Викинзите, како да пловат кон Америка“, рече тој.

„Ако го правите тоа без размислување или во студио, може да испадне лошо, но ние отидовме до крај. Ги донесовме бродовите и ги облековме сите во вистинска викиншка опрема, а не во некаков костим“, додаде тој. За потребите на снимањето, Халанд ја држеше косата спуштена, додека Антонио Нуса, кој има платинесто руса коса, носеше шлем за да ја покрие за автентичност. Дрвеното пристаниште видливо на фотографиите е изградено исклучиво за снимање, а подоцна е отстрането.

Во пресрет на Светското првенство

Норвешката фудбалска асоцијација објаснува дека идејата не била да се сведе националниот тим на стереотип, туку да се покаже единство пред турнирот. Се чини дека играчите добро го прифатиле снимањето и наскоро ќе започнат своја „викиншка кампања“ на четвртото Светско првенство во историјата на норвешкиот фудбал.

Халанд и неговите соиграчи се во група со Франција, Сенегал и Ирак, што на хартија се чини дека е една од најтешките групи на турнирот. Сепак, со Халанд, Мартин Одегард и Нус, златната генерација на норвешкиот фудбал се надева дека ќе остави длабок белег и ќе се пласира во нокаут фазата од натпреварувањето.

Тагови: Светското првенство Халанд

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Заврши самитот во Тиват- Фон дер Лајен: Кога реформи ќе бидат испорачани, тогаш пристапниот пат кон ЕУ мора да биде награден

Заврши самитот ЕУ - Западен Балкан во Тиват, Црна Гора.

Заврши самитот во Тиват- Фон дер Лајен: Кога реформи ќе бидат испорачани, тогаш пристапниот пат кон ЕУ мора да биде награден

Македонската делегација ја предводи премиерот Мицкоски, кој имаше две одделни средби со францускиот претседател Макрон и германскиот канцелар Мерц.

Со слика одиме директно во Тиват. Таму е колешката Афродита Рамос. Афродита, дали имаше некаков заклучок, односно што е епилогот на Самитот?

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Балкан

Косово викендов ќе одржи трети избори за една година

Косово ќе одржи парламентарни избори во недела по трет пат за нешто повеќе од една година, откако партиите не успеаја да постигнат договор за избор на нов претседател.

Косово викендов ќе одржи трети избори за една година

Предвремените избори се одраз на долготрајната политичка и институционална криза во која движењето Самоопределување (Ветевендосје) на премиерот Албин Курти се надева на уште една победа, објави Индекс.

Тоа ќе бидат 11-ти парламентарни избори од 2001 година, кога беа одржани првите повоени национални избори, а повеќето беа нерегуларни.

Османи ја губи поддршката од Курти

Предвремените избори беа распишани бидејќи косовскиот парламент не успеа да избере нов претседател во уставниот рок по завршувањето на мандатот на претседателката Вјоса Османи.

Претседателот се избира индиректно, во парламентот.

Османи, кој беше избран за претседател во април 2021 година по победата на Самоопределување, изрази желба за втор мандат, но не ја доби поддршката од Курти. Самоопределување предложи неколку кандидати за претседател, но ниту еден од нив не ја доби потребната поддршка од опозицијата.

По истекот на мандатот на Османија, претседателските овластувања на 4 април ги презеде претседателката на парламентот, Албулена Хаџиу, која ќе биде вршител на должноста претседател до изборот на нов претседател.

Политичката криза трае од минатогодишните избори

Политичката и институционалната криза во Косово се продлабочи по парламентарните избори во февруари минатата година, кога, и покрај убедливата победа на Самоопределување, следеа бројни неуспешни обиди за конституирање на парламент и формирање влада.

Курти ја обвинува опозицијата за политичкиот застој, додека најголемата опозициска партија, Демократската партија на Косово (ПДК), смета дека владејачката Самоопределување е одговорна за нови предвремени избори.

Според државната изборна комисија, на изборите во недела учествуваат 21 политичка партија или сојузи.

Резултати од последните избори

Самоопределување, кое исто така победи на предвремените парламентарни избори минатиот декември, смета на трета победа. Османи, која бара враќање на претседателската функција, оттогаш повторно се приклучи на нејзината поранешна партија, Демократската лига на Косово (ЛДК).

Партијата на Курти освои 51 процент од гласовите на последните избори. ДПК беше втора со 20 проценти поддршка, ЛДК трета со околу 13 проценти од гласачите, а Алијансата за иднината на Косово (ААК) четврта со 5,5 проценти поддршка.

Малцински места во парламентот

Десет места во косовскиот парламент со 120 члена му припаѓаат на српското малцинство, а уште десет се резервирани за претставници на другите малцинства.

Српската листа, поддржана од официјален Белград, освои девет места резервирани за српската заедница на претходните предвремени избори. Десеттото место го освои листата „За слобода, правда и опстанок“ на Ненад Рашиќ, кој е министер за заедници и враќање во владата на Курти.

Тагови: избори Косово

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер