Астрономите што го користат вселенскиот телескоп Џејмс Веб го измериле најмоќниот одлив на гас од „мртва“ галаксија надвор од нашето космичко соседство и откриле дека дури и таквите екстремни одливи можеби не се доволни за трајно запирање на формирањето на ѕвездите, објави Psyh.com.

Проучувајќи 23 масивни, мирни галаксии од период од пред околу 11 до 13 милијарди години, истражувачите го следеле неутралниот, надворешно насочен гас користејќи специфичен апсорпционен потпис во нивната светлина и, во многу случаи, откриле одливи.

Кога материјата паѓа во супермасивни црни дупки, тие ослободуваат огромни количини на енергија што можат да предизвикаат моќни ветрови или млазови од центарот на галаксијата. Овие одливи можат да загреваат и исфрлаат гас, да го разгорат материјалот од кој се формираат ѕвездите и да спречат формирање на нови ѕвезди. Тие исто така можат да го прекинат снабдувањето со гас на црната дупка, помагајќи во регулирањето на еволуцијата на галаксиите. Директното проучување на овие одливи е од суштинско значење за разбирање како галаксиите умираат или „гасат“.

Повеќето студии мерат топол, јонизиран гас, но ладниот, неутрален гас често носи многу поголем дел од вкупната маса на одлив.

„Во галаксиите што имаат и неутрални и јонизирани одливи, стапките на неутрални одливи се обично од 10 до 100 пати повисоки од стапките на јонизирани одливи“, велат истражувачите. „Блискиот инфрацрвен спектрограф (NIRSpec) на вселенскиот телескоп Џејмс Веб сега овозможува директно откривање на одливи далеку надвор од локалниот универзум.“

Следење на натриумот

Студијата, од Центарот „Зора на космичките настани“ (DAWN) во Копенхаген, се фокусираше на 23 масивни мирни галаксии - галаксии што престанале да формираат нови ѕвезди. Тогаш универзумот бил стар околу 1,3 до 2,3 милијарди години.

За да бараат натриумови сигнали во галаксиите, истражувачите прво ја отстраниле апсорпцијата на натриум произведена од самите ѕвезди, користејќи детални модели на ѕвездените популации на галаксиите. Користејќи илјадници тестови, тие провериле дали сигналите што ги детектирале се реални.

За потврдени одливи, тие ја моделирале апсорпцијата за да ја измерат брзината на гасот, густината и колку од галаксијата опфатил одливот. Овие мерења потоа биле користени за пресметување на масата на исфрлениот гас.

Конечно, тие ги споредија брзините на одлив со „брзината на бегство“ за секоја галаксија за да утврдат дали гасот може да избега или на крајот ќе се врати.

Не се ли тие целосно мртви?

Поголемиот дел од гасот, откриле тие, не се движи доволно брзо за да ја напушти галаксијата засекогаш. Поверојатно е дека гасот ќе се врати во галаксијата како фонтана за неколку милиони до неколку стотици милиони години.

Кога повторно ќе има доволно гас, формирањето на ѕвезди би можело да продолжи. „Бидејќи повеќето од одливите веројатно нема да избегаат, нивната директна улога во одржувањето на мирувањето е неизвесна“, пишуваат истражувачите. „Тие веројатно претставуваат краткотрајни циклуси, а не настани на гаснење предизвикани од исфрлање.“

Една галаксија, DD-236, се издвојува со најекстремната брзина на одлив измерена надвор од блискиот вселенски простор. Нејзиниот одлив беше придружен со знаци на активно хранење од црна дупка во нејзиниот центар.

Истражувачите сè уште не се сигурни кој механизам ги движи овие одливи. Врската помеѓу активноста на црната дупка и овие одливи не е добро утврдена. Само две од 13-те галаксии со одливи покажуваат знаци на активно хранење од црни дупки, додека двете потврдени активни црни дупки не покажуваат одливи. Сепак, двата најекстремни одливи се поврзани со активни црни дупки.

„Нивното потекло не е директно поврзано со тековната активност на AGN (активно галактичко јадро) или со неодамнешното формирање на ѕвезди, но потенцијално одразуваат комбинација од мината активност на AGN и тековните спојувања.“

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Пресретнувањето на едрилица што превезувала повеќе од два тона кокаин во Атлантскиот Океан доведе до демонтирање на логистичка мрежа за трговија со дрога.

Заедничка воено-царинска операција покрај брегот на Галиција во Шпанија заврши со апсење на членови на екипажот на отворено море, како и водачот на мрежата во Жирона, во една од најголемите заплени на поморските патишта што ги користат нарко-картелите, објави „Еуроњуз“.

Операцијата „Дончела“, спроведена од Шпанската служба за царински надзор заедно со француските царински власти, резултираше со пет апсења и запленување на повеќе од 2.000 килограми кокаин, на околу 600 километри од брегот на Галиција.

Истрагата беше започната во Жирона во февруари, со цел да се испита сомнителна јахта.

Spain's Tax Agency and French customs seized the drugs in the Atlantic and arrested four crew members of the yacht and the ringleader based in Girona. #EuropeNews ➡️ https://t.co/LmTBHBnaqG https://t.co/aQVtLWWaT3

— euronews (@euronews) September 21, 2026

Бродови за источноевропски и балкански мафии

Истрагата се фокусираше на 14-метарска јахта, која пловеше под полско знаме, но дел од документацијата покрена сомнежи, а се покажа дека нејзиниот сопственик имал претходна пресуда за кражба.

Собраните докази потврдија дека мрежата снабдувала криминални организации од Источна Европа и Балканот со чамци за рекреација регистрирани под странски знамиња.

По собирањето информации во Полска преку Центарот за разузнавање за борба против тероризмот и организираниот криминал, полициските службеници ја лоцираа јахтата во Роузес, Жирона, и ја држеа под надзор до 11 јули, кога исплови со исклучен систем за следење за да се избегне надзор.

🔴⛵️ Plus de 2 tonnes de cocaïne saisies sur un voilier qui faisait route vers l'Europe par les douanes espagnoles et françaises. #JT20h https://t.co/oinvg6FEuO

— Le20h-France Télévisions (@le20hfrancetele) September 21, 2026

Уапсени пет осомничени

Со помош на американската Администрација за борба против дрога (DEA), Националната агенција за криминал на Велика Британија и Поморскиот центар за анализа и операции за борба против наркотици на Португалија, шпански патролен брод ги следеше и ги лоцираше шверцерите на околу 600 километри од брегот на Галиција.

По операцијата за качување во раните утрински часови на 14 септември, полицајците пронајдоа 70 бали што содржеа вкупно 2.100 килограми кокаин, складирани низ целата палуба.

Операцијата доведе до апсење на четири члена на екипажот - државјани на Аргентина, Уругвај, Колумбија и Албанија, а осомничениот Албанец наводно бил одговорен за надгледување на испораките до клиентите на Балканот.

Додека „Петрел И“ ја влечел јахтата кон Виго, полицијата во Жирона го уапсила водачот на групата, чилеански државјанин кој бил задолжен за пронаоѓање на бродот. Истрагата е во тек, додека полицајците работат на апсење на човек во Барселона за кој се верува дека бил одговорен за надзор и логистика на групата.

Обвинетите ќе бидат изведени пред Националниот суд под сомнение за припадност на организирана криминална група, како и за шверц и трговија со дрога, додека властите се обидуваат да го спречат атлантскиот пат за шверц на кокаин.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Сега Мбапе во интервју за RFI изјави: „Чувствувам дека ова е добра година за мене. Би бил разочаран ако не ја освојам Златната топка. Кога натпреварувачот не победува, тој е разочаран, а јас сум натпреварувач.“

„Ги исполнувам клучните критериуми за Златната топка“

Тој објасни зошто треба да ја освои Златната топка: „Мојата индивидуална година беше одлична. Бев најдобар стрелец на сите големи натпреварувања, што е клучен критериум за Златната топка. Знам дека направив сè како што треба за да ја освојам и смирен сум додека ги чекам резултатите од изборот.“

Мбапе, син на Алжирец и Камерунец, им се обрати на африканските гласачи на изборите: „Никогаш не сум изгубил контакт со моите африкански корени. Роден сум во Европа, но ја сакам Африка и моето африканско потекло. Секој пат кога одам во Африка ја чувствувам љубовта на луѓето таму. Отсекогаш сум се чувствувал сакан на африканскиот континент. Се надевам дека ќе ја освојам Златната топка и ќе ја посветам на Африка.“

Мбапе тврди дека ова е индивидуална награда. За разлика од Јамал, тој не освои ништо како тим.

Јамал беше далеку поуспешен од Мбапе како тим минатата сезона. Тој ја освои Ла Лига со Барселона, титулата светски шампион со Шпанија, додека Мбапе не успеа со Реал и Франција. Французинот затоа беше подобар индивидуално бидејќи ја заврши сезоната како најдобар стрелец во Ла Лига (25 гола), Лигата на шампионите (15 гола) и Светското првенство (10 гола).

Сепак, Јамал сигурно има што да покаже на тоа поле бидејќи беше најдобар асистент во Ла Лига (12), во која постигна 16 гола, а беше прогласен и за најдобар играч на шпанското првенство.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.