Европа со највисока стапка на пушење во светот - Балканот предводи со двојно повисоки бројки од западноевропските земји - Канал 5

Европа со највисока стапка на пушење во светот - Балканот предводи со двојно повисоки бројки од западноевропските земји

Земјите од Балканот се меѓу европските држави со највисоки стапки на пушење. Најголем број активни пушачи е регистриран во Бугарија и во Србија, каде што 39,5 отсто од возрасното население користи тутун. 

Европа со највисока стапка на пушење во светот - Балканот предводи со двојно повисоки бројки од западноевропските земји

Европа е регион со највисока стапка на пушење во светот, каде што просечно 25,9 отсто од возрасното население над 15 години користи тутунски производи, покажуваат податоците на платформата „Брилијант мапс“ (Brilliant Maps) врз основа на глобалниот извештај на Светската здравствена организација (СЗО) за трендовите во употребата на тутун и никотин од 2000 до 2022 година, со проекции до 2030 година.

Земјите од Балканот се меѓу европските држави со највисоки стапки на пушење. Најголем број активни пушачи е регистриран во Бугарија и во Србија, каде што 39,5 отсто од возрасното население користи тутун. Следуваат Хрватска со 37 отсто, Грција со 32,8 проценти, Словачка со 32,4 проценти, Унгарија со 32,2 процента и Романија со 30 проценти, што е значително над европскиот просек.

Во Западна Европа стапките на пушење се пониски, но со значителни разлики меѓу земјите. Највисок процент е забележан во Франција, со 34,6 проценти, што е над европскиот просек и блиску до нивото на балканските држави.

Загрижувачки е трендот кај младите, особено во однос на електронските цигари и новите никотински производи. Повеќе од 100 милиони луѓе во светот користат електронски цигари, а во некои европски земји стапките кај адолесцентите од 13 до 15 години се повисоки отколку кај возрасните.

Извештајот на СЗО покажува дека и покрај глобалното намалување на бројот на корисници на тутун, од 1,38 милијарда во 2000 година на речиси 1,2 милијарда во 2024 година, употребата на тутун останува сериозна закана за јавното здравје. Европскиот регион е единствениот што не се очекува да ја постигне целта од 30 отсто предвидена во глобалниот акциски план на СЗО и се проектира дека до 2030 година Европа ќе остане со највисока преваленција на тутун, со над 23 проценти.

Податоците укажуваат дека 18 отсто од смртните случаи од незаразни болести во Европа во 2019 година биле поврзани со употребата на тутун, што значи дека речиси секој петти предвремен смртен случај би можел да се избегне доколку тутунот се елиминира.

Во Република Македонија, податоците на Институтот за јавно здравје (ИЈЗ) по повод Светскиот ден против употребата на тутун, минатата година покажуваат дека 45,4 отсто од населението се активни пушачи, што е значително над просекот на Европската Унија и ја става земјата меѓу државите со највисоки стапки на пушење во светот.

Според ИЈЗ, посетеноста на советувалиштата за откажување од пушење, кои функционираат во склоп на вентрите за јавно здравје, е многу мала, односно во 2023 година само 43 лица се јавиле за помош.

Од Институтот посочуваат дека употребата на тутун сериозно придонесува кон нарушувањето на општото здравје на популацијата нагласувајќи дека како последица на редовна употреба на тутун може да се јават кардиоваскуларни, респираторни, репродуктивни, малигни, ендокрини и многу други видови заболувања.

Тутунската индустрија, како што наведуваат од Институтот, со сите свои ресурси успешно се бори против напорите за зајакнување на законската легислатива, која всушност е еден од условите за пристап кон Европската Унија, па така потреба од приспособување на законите со оние од ЕУ е неопходна за напредокот на земјата.

- Иако Република Македонија во 2006 година ја ратификува Рамковната конвенција за контрола на тутунот на СЗО и во текот на годините имало напори за да се зајакне здравствената регулатива поврзана со употребата на тутун, во последните години има застој на ова поле со укинување на забраните за пушење на терасите од угостителските локали, а дополнително се дозволи употреба на електронските уреди што го загреваат, а не го горат тутунот во јавни затворени локали - беше посочено од страна на Институтот по повод минатогодишниот Светски ден против употребата на тутун.

СЗО и други меѓународни здравствени институции апелираат за зајакнување на националните и регионалните политики за контрола на тутунот преку зголемување на даноците, строго спроведување на забраните за пушење на јавни места, ограничување на рекламирањето и проширување на програмите за поддршка за откажување од пушење.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Ужасни бројки од Венецуела: Скоро 5.000 загинати

 Бројот на загинати во двата земјотреси во Венецуела минатиот месец се искачи на 4.829, соопшти претседателот на Националното собрание на земјата, Хорхе Родригез.

Ужасни бројки од Венецуела: Скоро 5.000 загинати

Тој изјави дека бројот на повредени во земјотресите што се случија на 24 јуни останал непроменет и изнесува 16.740, пренесе Ројтерс.

Родригез наведе дека 17.907 лица останале без дом. Два силни земјотреса ја погодија Венецуела на 24 јуни – првиот, со јачина од 7,2 степени, погоди област на околу 160 километри западно од Каракас, а по 39 секунди уследи уште посилен земјотрес со јачина од 7,5 степени.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Фото: Џиџи Хадид објави ретка фотографија со Бредли Купер

Популарниот холивудски пар манекенката Џиџи Хадид и актерот Бредли Купер не сака да ја експонира својата врска, а сега ги изненади сите со кадри од одморот на Инстаграм.

Фото: Џиџи Хадид објави ретка фотографија со Бредли Купер

Еден од најбараните модели, Џиџи Хадид (31), и холивудскиот актер Бредли Купер (51) се пар што привлекува големо внимание во светскиот шоу-бизнис.

Нивната романса првпат стана јавна кон крајот на 2023 година, кога се појавија гласини дека меѓу нив има нешто повеќе од пријателство.

Со текот на времето, тие станаа сè поблиски, а извори блиски до парот наведоа дека нивната врска се заснова на разбирање, поддршка и заедничко време што успеваат да го најдат и покрај бројните деловни обврски.

Според информациите, Џиџи и Бредли не брзаат со носење важни животни одлуки, туку уживаат во врската што постепено ја градат, иако се ширеа гласини дека актерот веќе ја побарал раката на својата избраничка.

Наводно, Бредли совршено се вклопил во кругот на семејството и пријателите на Џиџи, а оние што ги познаваат забележуваат колку е опуштена и среќна манекенката кога е со него.

Особено е значајно тоа што нејзиното семејство позитивно гледа на нивната врска и го цени начинот на кој актерот се однесува кон неа. Џиџи сега ги објави првите заеднички фотографии од одморот, а коментарите од воодушевените фанови постојано пристигнуваа:

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Сопругата постојано се жалела на погледот од домот – тој ѝ изградил куќа што се врти!

Самоукиот мајстор од Србац инспирацијата ја пронашол кај Тесла и Пупин, собирал делови од отпад, а денес градителите што некогаш му се потсмеваа доаѓаат да му се восхитуваат.

Сопругата постојано се жалела на погледот од домот – тој ѝ изградил куќа што се врти!

Додека повеќето луѓе би го преместиле мебелот или би ги промениле завесите, Војин Кушиќ од Србац, Босна и Херцеговина, решил да направи нешто што ретко кој би го замислил – изградил куќа што ротира околу својата оска, за неговата сопруга секогаш да може да го избере погледот што најмногу ѝ се допаѓа.

„Се уморив од нејзините поплаки и постојаното преуредување на нашата семејна куќа, па ѝ реков: Ќе ти изградам куќа што ќе можеш да ја вртиш како што сакаш“, изјавил Кушиќ за Ројтерс во 2021 година. Неговата необична приказна тогаш го обиколи светот.

Од постојано рушење ѕидови до неверојатна идеја

По изградбата на семејната куќа, сопругата не била задоволна од распоредот на просториите. Војин прво рушел и преградувал ѕидови на горниот кат, потоа и во приземјето, но промените никогаш не биле доволни.

Тогаш добил идеја која целосно му го променила животот – да изгради куќа што ќе може да се врти.

Кога им ја претставил идејата на градежници и проектанти, никој не сакал да се впушти во таков проект. Наместо да се откаже, решил сам да ја реализира.

фОТО: youtube/PIXSELL

Куќа што за 22 секунди го менува целиот поглед

Куќата е изградена во рамнината кај вливот на реката Врбас во Сава и може да ротира со различна брзина.

При најбавното движење прави цел круг за 24 часа, а при најбрзото – за само 22 секунди.

Тоа значи дека за неколку моменти погледот може да се смени од полиња со пченка, кон шума, па кон река.

Бидејќи и влезната врата ротира заедно со куќата, Војин на шега вели дека, ако пристигнат непосакувани гости, доволно е само да ја свртат куќата на другата страна.

Целата куќа ја носел во својата глава

Најневеројатниот дел од приказната е што Војин никогаш не направил проект на хартија. Целиот механизам го осмислил во својата глава.

Кога поради срцеви проблеми завршил во болница, го замолил лекарот да му помогне да издржи барем уште една година.

„Ако се исклучи компјутерот во мојата глава, никој нема да знае како да ја доврши куќата“, рекол тогаш.

Изградбата траела околу шест години. Многу делови пронашол на отпад, а механизмот за ротирање, според регионалните медиуми, користи валјаци од воен транспортер.

фОТО: youtube/PIXSELL
Инспирацијата ја пронашол кај Тесла и Пупин

Кушиќ вели дека отсекогаш му се восхитувал на Никола Тесла и Михајло Пупин. Бидејќи пораснал во сиромашно семејство и немал можност за високо образование, самиот научил да конструира и поправа различни механизми.

„Ова не е некаква голема иновација. Потребни се само волја, знаење и многу трпение“, вели скромно.

Иако можел да ја патентира својата идеја, решил тоа да не го направи. Наместо тоа, со задоволство ги пречекува сите што сакаат да ја посетат неговата необична куќа и да видат како функционира.

А сопругата, која несвесно ја инспирирала оваа необична градба? Таа никогаш јавно не ја коментирала куќата. Очигледно, некои работи остануваат само нејзина тајна.

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер