Ескалацијата на војната со Иран ги потресе пазарите: остар пад на берзите и скок на нафтата - Канал 5

Ескалацијата на војната со Иран ги потресе пазарите: остар пад на берзите и скок на нафтата

Светските берзи бележат остар пад, додека цената на нафтата надмина 100 долари за барел, поради стравувања дека ескалацијата на војната меѓу САД и Израел со Иран може подолгорочно да го наруши транспортот на енергенси низ Ормускиот Теснец.

Ескалацијата на војната со Иран ги потресе пазарите: остар пад на берзите и скок на нафтата

Иран вчера го именуваше Моџтаба Хамнеи за наследник на неговиот татко Али Хамнеи на функцијата врховен лидер, што според аналитичарите покажува дека тврдокорната струја во земјата останува на власт и по една недела од почетокот на конфликтот.

Во текот на викендот САД и Израел извршија нови воздушни напади врз цели во Иран, меѓу кои и складишта за нафта.

Сериозно нарушување на енергетските испораки од регионот би можело да доведе до пораст на цените за потрошувачите и компаниите низ светот, посочува Би-Би-Си.

Во утринското тргување во Азија, цената на нафтата „Брент“ скокна за речиси 24 проценти на 114,74 долари за барел, додека американската нафта „лајт свит“ на берзата „Најмекс“ порасна за повеќе од 26 проценти, на 114,78 долари.

Берзите во азиско-пацифичкиот регион исто така забележаа остри падови. Јапонскиот индекс Никеи 225 загуби повеќе од седум проценти, индексот Ханг Сенг во Хонгконг падна за над три проценти, а австралискиот ASX 200 за повеќе од четири проценти.

Јужнокорејскиот индекс Коспи, кој е особено погоден од почетокот на конфликтот, се намали за повеќе од осум проценти, по што тргувањето беше прекинато на 20 минути.

Таканаречениот „прекинувач“ (circuit breaker) е механизам што се активира за да се спречи панично распродавање на акции. Тој беше активиран и минатата среда, кога Коспи падна за 12 проценти.

Околу една петтина од светското снабдување со нафта вообичаено се транспортира преку Ормускиот Теснец. Но, сообраќајот низ овој тесен морски премин речиси целосно запре по почетокот на војната пред една недела.

Многу аналитичари претходно прогнозираа дека цената на нафтата оваа недела ќе достигне 100 долари за барел, но скокот беше многу побрз од очекуваното.

Во раното азиско тргување цената порасна за 10 проценти за околу една минута, а во следните 15 минути скокна за дополнителни 10 проценти.

Минатата недела финансиските пазари беа релативно мирни и покрај ризикот милиони барели сурова нафта и течен природен гас да останат блокирани во Персискиот Залив поради проблеми со преминот низ Ормускиот Теснец.

Но, ескалацијата во текот на викендот, заедно со извештаите за уништена енергетска инфраструктура во Иран и во земјите од Заливот, предизвика нагло зголемување на загриженоста на пазарите.

Некои аналитичари предупредуваат дека доколку блокадата на Теснецот трае до крајот на март, цената на нафтата може да достигне рекордни нивоа над 150 долари за барел.

Аднан Мазареи од Институтот „Питерсон“ за меѓународна економија изјави дека скокот на цените бил очекуван, имајќи предвид дека производството е прекинато во некои земји од Заливот и дека има знаци за долготраен конфликт.

- Луѓето сфаќаат дека ова нема брзо да заврши - рече Мазареи, додавајќи дека ветувањата за гаранции и цели од страна на САД „стануваат сè понереални“.

Растот на цената на нафтата може да доведе и до поскапување на дериватите, како авионското гориво, но и на клучни суровини за производство на ѓубрива.

Физичките испораки на енергенси од Персискиот Залив најчесто се наменети за азиските пазари.

Сепак, веќе има знаци дека азиските купувачи плаќаат повисоки цени за американски природен гас, при што некои танкери кои првично се движеле кон Европа се свртеле назад во средината на Атлантикот.

Американскиот претседател Доналд Трамп реагираше на растот на цените изјавувајќи дека краткорочниот пораст е „мала цена што треба да се плати“ за елиминирање на иранската нуклеарна закана.

Американскиот секретар за енергетика изјави за американски медиуми дека Израел, а не САД, ја напаѓа иранската енергетска инфраструктура, во услови на загриженост поради растот на цените на горивата на домашниот пазар.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Ве буди анксиозноста наместо будилникот?

Пробајте ги овие 4 рецепти против утринската анксиозност

Ве буди анксиозноста наместо будилникот?

Многу луѓе со и без анксиозни нарушувања се будат со чувство на грижа и страв дотолку што попрво би останале во кревет и би го избегнале претстојниот ден. Не сте единствени! Не обесхрабрувајте се, бидејќи постојат многу начини да ја намалите утринската анксиозност и посмирено да зачекорите во денот.

Рецепт број 1: Обрнете внимание на вашите навики и рутина за спиење

Квалитетниот сон е неопходен за менталното и физичкото здравје. Проблемите како тешкотии при заспивање или често будење може да предизвикаат главоболки, замор, слаба концентрација, губење на меморијата, раздразливост и анксиозност.

Здравите навики за спиење вклучуваат избегнување на стимулирачки активности 2-3 часа пред спиењето (ТВ, компјутер, интензивно вежбање, кофеин). Наместо тоа, опуштете се пред спиење со книга или топла бања. Легнувајте во исто време и станувајте во исто време секој ден, вклучително и викендите.

Одржувајте ја вашата соба ладна (околу 18 °C) и темна, а креветот користете го само за спиење и интимност со вашиот партнер. Запишувајте ги вашите грижи во дневник пред заспивање за да не го нарушувате вашиот одмор - ова делумно ќе ги елиминира од вашата потсвест.

Ако сè уште не спиете добро и покрај добрите навики, разговарајте со лекар.

Рецепт број 2: Идентификувајте ги утринските нешта што ви предизвикуваат стрес

Некои делови од вашата утринска рутина можат да ја зголемат анксиозноста, како што е гласен аларм што нагло ве буди. Обидете се со потивка мелодија.

Долгата листа на обврски може да биде дополнителен товар за вас. Затоа:

оставете си доволно време наутро за да се разбудите, избегнувајте го копчето „snooze“ (одложување).

Дел од задачите завршете ги претходната вечер (спакувајте ужина или ручек, подгответе ја облеката...)

правете вежби за релаксација.

Започнувањето на денот со мир и фокус на обврските помага да ја одржите емоционалната рамнотежа. Можете да пробате длабоко дишење, кое ја враќа рамнотежата на кислородот и јаглерод диоксидот и го смирува стресот. Потоа, со водени медитации, замислете се себеси на плажа или во цветна ливада. Пишувањето дневник навистина помага: запишете ги вашите чувства и мисли, на овој начин ќе ја намалите тензијата.

Фокусирајте се на сегашниот момент и на сопствените сензации со медитација. Прогресивната мускулна релаксација исто така може да помогне. Затегнете ги и опуштете ги мускулите од глава до пети.

Рецепт број 3: Размислувајте позитивно кога ќе ги препознаете негативните мисли

Ако често се будите вознемирени, можеби сте развиле негативен модел на размислување. Ова може да ја зголеми вашата анксиозност штом ќе ги отворите очите. Прво, препознајте ги, а потоа заменете ги со позитивни тврдења. На пример:

Негативна мисла: „Се чувствувам ужасно, не можам да се справам денес.“

Позитивна замена: „Анксиозен сум, но се справував со тоа и претходно. Ако стане тешко, ќе користам техники за релаксација. Ја имам контролата и можам да управувам со моите чувства.“

Овој процес бара пракса, но може да ги промени вашите модели на размислување. Ако ви е потребна стручна помош, когнитивната бихејвиорална терапија (КБТ) може да биде ефикасна.

Рецепт бр. 4: Обрнете внимание на вашата исхрана

Исхраната има сериозно влијание врз анксиозноста. Истражувањата покажуваат дека поверојатно е луѓе со нарушено расположение да имаат лоша исхрана, не јадат доволно овошје, зеленчук и не внесуваат доволно протеини, наместо тоа јадат брза храна, богата со масти и рафинирани јаглехидрати.

Обидете се:

повеќе протеини, омега-3 масни киселини (риба), овошје и зеленчук

јаглехидрати со низок гликемиски индекс за постабилно ниво на шеќер во крвта.

И не заборавајте го кофеинот. Тоа е моќен стимуланс кој ја зголемува анксиозноста кај многу луѓе. Ако се сомневате дека ова може да придонесува за вашата утринска нервоза, намалете го консумирањето кафе или црн чај.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Може ли да се предвиди колку ќе живееме? – научниците развија нова метода

Научниците развија нов биолошки часовник базиран на генска активност кој прецизно ја проценува биолошката возраст и ризикот од смртност и открива индикатори за хронични болести.

Може ли да се предвиди колку ќе живееме? – научниците развија нова метода

Иако оваа алатка не може точно да предвиди кога некој ќе умре, се покажа како многу успешна во проценката на стадиумот на животниот век на една личност или животно, пишува Science Alert.

Според истражувачкиот тим, алгоритмот базиран на биомаркери ќе биде корисен за анализа на стапките на биолошко стареење кај различни видови, вклучувајќи ги и луѓето, и за разбирање кога тоа стареење се забрзува или забавува.

Нов пристап кон мерење на стареењето

Сегашните алатки за проценка на биолошкото стареење, таканаречените епигенетски часовници, ги следат хемиските ознаки на ДНК кои се акумулираат со возраста, но тие не се секогаш сигурни. Новиот часовник е транскриптомски, што значи дека ги анализира молекулите на РНК кои ги носат генетските инструкции за создавање протеини. Ова одредува кои гени се активни, а кои се неактивни, и бидејќи оваа активност се менува со возраста, овие податоци можат да се користат како индикатор за стареење.

Истражување на четири видови цицачи

Една од клучните иновации на истражувањето беше фактот дека научниците собраа огромен сет на податоци за четири видови - глувци, стаорци, макаки и луѓе - и ги споредија процесите на стареење помеѓу животните и различните делови од телото.

„Стареењето и надворешните влијанија влијаат на здравјето и смртноста, но основните молекуларни механизми на овие процеси остануваат нејасни“, наведуваат истражувачите во својот труд.

„Развивме транскриптомски часовници за хронолошка возраст и ризик од смртност за повеќе видови и ткива, врз основа на повеќе од 11.000 примероци од четири цицачи. Така одговоривме на потребата за биомаркери на стареење што можат да се применат на различни органи и видови, а во исто време да ја одразуваат здравствената состојба.“

Што откриваат гените за стареењето?

Тимот откри дека гените поврзани со здрава клеточна делба и заздравување на раните се знак на побавно молекуларно стареење. Од друга страна, гените поврзани со клеточната смрт и воспалението се индикатори за побрзо стареење и постара биолошка возраст.

Новиот молекуларен часовник, прилагоден на овие наоди, се покажа како точен во проценката на побавното или побрзото биолошко стареење, како и на ризикот од смртност. Во примероци од човечка крв, тој го процени ризикот од смртност исто толку успешно како и најдобрите постоечки епигенетски часовници.

Покрај тоа, тој идентификуваше познати фактори кои придонесуваат за стареење, како што се хроничните болести, кај животински модели и примероци од ткива од човечки пациенти.

Изненадувачка сличност меѓу видовите

Научниците беа изненадени од фактот дека генетските индикатори за стареење беа многу слични кај сите четири набљудувани видови. Оваа конзистентност е покажана и кај различни типови клетки, вклучувајќи мускулни и крвни клетки.

„Истите гени се поврзани со стареењето, на пример, во црниот дроб и срцето на стаорци и луѓе“, изјави за Scientific American водечкиот автор на студијата, биоинформатичарот Александар Тишковски од Медицинскиот факултет Харвард.

„Иако клетките имаат сосема различни функции и потекло, тие сепак ги делат истите биомаркери поврзани со стареењето.“

Причина, последица или адаптација?

Овие заеднички карактеристики сугерираат дека овие биомаркери може да бидат вистински маркери на стареење, иако сè уште не е јасно дали тие придонесуваат за самиот процес на стареење.

„Одамна е познато дека активноста на гените што штитат и реагираат на клеточниот стрес се зголемува со возраста, што укажува на адаптација, а не на предизвикувачки двигатели“, напиша молекуларниот биолог Жоао Педро де Магаљаес од Универзитетот во Бирмингем во коментар за студијата.

„Затоа, не е сигурно дали транскриптомските маркери го поттикнуваат стареењето, се резултат на него или претставуваат компензаторни механизми.“

Потенцијална примена на новата алатка

Иако не можеме да влијаеме на поголемиот дел од процесот на стареење, некои фактори, како што се исхраната, болестите или загадувањето, можат да го забрзаат или забават нашиот биолошки часовник. Новата аналитичка алатка би можела да биде корисна токму за тестирање на ефектите од различни интервенции.

Може да се користи за следење на тоа како промените во животниот стил или лековите влијаат на биолошкото стареење, без потреба од долгорочни клинички испитувања. Сепак, важно е да се напомене дека ова е сè уште алатка за проценка што во многу случаи нема да го замени класичното тестирање, но би служела за рани проценки.

Научниците сè уште имаат многу работа да направат за да ја развијат оваа техника, вклучително и понатамошно тестирање на поразновидни човечки популации и попрецизно дефинирање на мерењето на стареењето. Сепак, се чини дека ова би можело да биде уште една важна алатка во истражувањето на стареењето.

Истражувачите веруваат дека откриле заеднички модели на биолошко стареење кај различни видови и ткива.

„Оваа студија открива зачувани модели и модуларна архитектура на регулирање на смртта, обезбедувајќи рамка за квантифицирање и таргетирање на стареењето на клеточните подсистеми кај различни видови и ткива“, заклучуваат истражувачите во труд објавен во списанието Nature.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Украинците тестираа опасен проектил: Треба да биде исто толку добар, но поевтин од американскиот

„Фајер Поинт“, најголемиот украински производител на ракети и беспилотни летала, спроведе пробен лет на балистичка ракета што ќе биде основа за нов проект за систем за ракетна одбрана.

Украинците тестираа опасен проектил: Треба да биде исто толку добар, но поевтин од американскиот

„Фајер Поинт“, најголемиот украински производител на ракети и беспилотни летала, спроведе пробен лет на балистичка ракета што ќе биде основа за нов проект за систем за ракетна одбрана, изјави директорката на компанијата, Ирина Терек.

„Неодамна спроведовме исклучително важен тест: целосно контролиран маневар на летот на ракетата FP-7.X, што ќе биде основа на идниот пресретнувач на антибалистички ракети „Фреј“, објави Терек на платформата X, пренесува Ројтерс.

FP-7.X е варијанта на пресретнувачот на балистички ракети FP7 на „Фајер Поинт“, кој моментално е во фаза на развој и, според раководството на компанијата, ќе може да погодува и копнени цели.

Коосновачот на „Фајер Поинт“, Денис Штилерман, во април изјави за Ројтерс дека компанијата е во преговори со „некои европски компании“ за лансирање на нов систем за воздушна одбрана способен да соборува суперсонични балистички ракети, создавајќи поевтина алтернатива на американскиот систем за воздушна одбрана „Патриот“.

Самата ракета е само еден дел од системот за воздушна одбрана, а аналитичарите посочуваат дека најсложените делови од системот се копнената радарска мрежа и системот за водење инсталиран во проектилот.

Од почетокот на војната во Украина во 2022 година, Русија често извршува напади со балистички ракети.

Украинскиот претседател Володимир Зеленски денес изјави дека Европа мора да ја забрза својата програма за антибалистичка ракетна одбрана.

Официјален Киев со месеци се жали на критичен недостиг на пресретнувачки ракети за системот за воздушна одбрана „Патриот“, единственото сигурно оружје за одбрана од балистички закани.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер