НаукаЅвездена прашина, заробена во мразот на Антарктикот ги открива тајните на Сончевиот систем Сончевиот систем моментално минува низ Локалниот меѓуѕвезден облак, регион од многу тенок гас и прашина помеѓу ѕвездите. По својот пат, Земјата постојано акумулира железо-60, редок радиоактивен изотоп на железо произведен во ѕвездени експлозии. Ова сега е потврдено од меѓународен истражувачки тим предводен од HZDR (Хелмхолц-Центар Дрезден-Росендорф), со анализа на антарктичкиот мраз кој е стар десетици илјади години, пишува EurekAlert! Врз основа на постојаниот, но временски променлив прилив, истражувачите заклучија дека овој радиоактивен изотоп е складиран во облакот по одамна ѕвездена експлозија. Студијата е објавена во списанието Physical Review Letters. Железо-60 се формира во внатрешноста на масивните ѕвезди и се исфрла во вселената кога тие експлодираат. Геолошките записи покажуваат дека нашиот Сончев систем бил двапати погоден од железо-60 од супернови пред неколку милиони години. Сепак, во последно време немало блиски ѕвездени експлозии, па затоа нема ни директен прилив на железо-60. Кога научниците открија железо-60 во површинскиот снег на Антарктикот, кој беше стар помалку од дваесет години, се појави прашањето за неговото потекло. - Нашата идеја беше дека Локалниот меѓуѕвезден облак содржи железо-60 и може да го складира подолг временски период. Како што Сончевиот систем се движи низ облакот, Земјата може да го собира овој материјал. Сепак, во тоа време не можевме да го докажеме ова - објасни д-р Доминик Кол од Институтот за физика на јонски зраци и истражување на материјали во HZDR. Во последниве години, тим предводен од Кол и професорот Антон Валнер анализираше дополнителни примероци, вклучувајќи седименти од длабоко море стари до 30.000 години. Железо-60 е пронајдено и таму, но спротивставените теории продолжуваат. Новите примероци од мраз на Антарктикот се стари помеѓу 40.000 и 80.000 години. Нивната анализа сега јасно покажува: Локалниот меѓуѕвезден облак е веројатниот извор. „Ова значи дека облаците што го опкружуваат Сончевиот систем се поврзани со ѕвездена експлозија. За прв пат, ова ни дава можност да го истражиме потеклото на овие облаци“, рече Кол. Нашиот Сончев систем влегол во Локалниот меѓуѕвезден облак пред десетици илјади години и ќе го напушти за неколку илјади години. Моментално сме близу до неговиот раб. За нивната студија, истражувачите анализирале ледено јадро од времето на наводното влегување во облакот. Институтот Алфред Вегенер, Центарот за поларни и морски истражувања Хелмхолц (AWI), го обезбеди примерокот од европскиот проект за дупчење на ледено јадро EPICA. Споредбата на содржината на железо-60 со претходните примероци од длабокото море и снегот покажа дека помалку железо-60 стигнало до Земјата пред 40.000 до 80.000 години отколку денес и поскоро. „Ова сугерира дека претходно сме биле во медиум со помала содржина на железо-60, или дека самиот облак покажува силни варијации на густината“, објасни Кол. Така, сигналот од железо-60 се менува само во текот на неколку десетици илјади години - што е екстремно брзо во космичките временски рамки. Со овој увид, истражувачите беа во можност да ги исклучат алтернативните објаснувања за изворот на приливот на железо-60, како што се постепеното исчезнување на ефектите од ѕвездените експлозии стари милиони години. За мерењата, тимот транспортираше околу 300 килограми мраз во Дрезден, каде што беше хемиски обработен - процес што одзема многу време и на крајот остави само неколку стотици милиграми ѕвездена прашина. Чекор по чекор, тие го изолираа железото-60, внимавајќи да избегнат загуби во секоја фаза. Во Лабораторијата за масена спектрометрија за акцелератори на Дрезден (DREAMS) во HZDR, тие го проверија примерокот по хемиската подготовка користејќи два други радиоизотопи: берилиум-10 и алуминиум-26. Очекуваните концентрации на овие изотопи во мразот се добро познати. Секое губење на железо-60 би било придружено и со намалување на нивните количини. Тимот беше во можност да го исклучи ова. Наоѓање игла во пласт сено За конечното мерење, тимот го користеше Центарот за забрзување на тешки јони (HIAF) на Австралискиот национален универзитет, моментално единствениот објект во светот способен за откривање на толку мали количини на железо-60. Користејќи електрични и магнетни филтри, тие ги одделија несаканите атоми според нивната маса сè додека не останаа само неколку атоми на железо-60 од почетните 10 трилиони атоми. - Тоа е како да барате игла во 50.000 фудбалски стадиони исполнети до врв со сено. Машината ја наоѓа иглата за еден час - објасни Анабел Ролофс од Универзитетот во Бон. - Преку долгогодишна соработка со колегите, развивме исклучително чувствителен метод кој сега ни овозможува да откриеме во денешните геолошки архиви јасен потпис на космички експлозии што се случиле пред милиони години - резимира Валнер.Тагови: прашина Сончевиот систем Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Најважни вестиМицкоски: Сакам да се извинам на вас, на пратениците и на граѓаните што денеска бевме сведоци на овие настани08:36Собранието ги избра новите 8 министри23:39Ескалираше седницата за реконструкција: СДСМ обвини дека Стоилковиќ упатил навреди и пцовки кон Битиќи и Трајчулевски20:55Собраниска седница за реконструкција на Владата, ќе се сменат 8 министри18:18Убиство во Скопје: Син со нож го убил татко си кој претходно ја нападнал неговата мајка10:58
Мицкоски: Сакам да се извинам на вас, на пратениците и на граѓаните што денеска бевме сведоци на овие настани08:36
Ескалираше седницата за реконструкција: СДСМ обвини дека Стоилковиќ упатил навреди и пцовки кон Битиќи и Трајчулевски20:55
МакедонијаСДСМ: Реконструкција или театар за прикривање на неуспехот?Вчера во Собранието се водеше расправа за таканаречената реконструкција на Владата.Мицкоски зборуваше за „нова енергија и ново темпо“, додека во реалноста се работи за козметички потези кои не ја менуваат суштината. Ова не е реконструкција која носи одговорност туку е прегрупирање на луѓе кои веќе две години ја водат државата во криза. Економијата тоне, буџетот е празен, европскиот пат е блокиран, а граѓаните се соочуваат со секојдневно поскапување. Наместо да се соочи со сопствените неуспеси, Мицкоски прави театар во Собранието. Прво со Изборниот законик, сега со реконструкцијата. Наместо да признае дека нема пари и дека не може да го издржи мандатот, се обидува да создаде привид на активност. Особено е цинично што дел од владејачкото мнозинство се впушта во навреди на пратеници од опозицијата. Во тоа директно учествува и Мицкоски. Неговиот прв соработник, Иван Стоилковиќ, како претставник на „српскиот свет“, предничи во навредите, дури и отворено псуе пратеници од опозицијата во Собранието. Со тоа ја понижуваат највисоката институција во државата, а со тоа и граѓаните. Тоа не е сила, туку слабост. Мицкоски сака предвремени избори. Повеќе не може да ги крие неуспесите. Но му треба алиби. Веќе рече дека нема да има предвремени избори, па сега прави реконструкција, а паралелно создава хаос во Собранието за да има причина да ги распише. Сценариото е јасно: или преку некоја сателитска партија, или преку инциденти во парламентот, се обидува да си обезбеди изговор. Реконструкциите и преименувањата не ја решаваат кризата. Граѓаните веќе сè знаат. Лагите и празните ветувања повеќе не поминуваат. Скопје, 14.07.2026 СДСМКрадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Претплатете се на нашиот newsletter
ФудбалФранција- Шпанија, европски класик, битка за мундијалско финалеВечерва од 21 часот со судирот меѓу европскиот првак Шпанија и светскиот вицешампион Франција стартува елитното полуфинале на 23 Светски фудбалски шампионат. До крајот на Мундијалот остануваат четирите средби оние најзначајни, дуелите кои решаваат за освојувачите на медалите. Елитното полуфинале во Далас може да се најави и како дуел меѓу Мбапе и Јамал? или како пресметка меѓу најдобриот напад против најдобрата одбрана на шампионатот. Секако едно е сигурно вечерва светот ќе ужива во сите убавини на најважната споредна работа на светот фудбалот. Полуфиналето на Светското првенство меѓу Франција и Шпанија носи судир на две сосема различни фудбалски филозофии. Дуел помеѓу две селекции кои се меѓу главните фаворити за освојување на трофејот. Французите го сакаат своето трето последователно финале на Светското првенство, додека Шпанците, предводени од Ламин Џамал, имаат можност да го потврдат почетокот на нова златна ера. Додека францускиот селектор Дидие Дешан ја нагласува силата на единството и напаѓачкиот потенцијал на својот тим, шпанскиот стратег Луис де ла Фуенте верува дека најголемите успеси се постигнуваат преку борбеност, многу трчање и упорност. Мундијалската завршница ќе се игра со нова топка наречена „Триода“. 🚨Mbappe certainly doesn’t like the new World Cup ball for the Semi finals pic.twitter.com/QHXZQPCDGO — Kalshi Footy (@KalshiFooty) July 13, 2026 ФИФА го претстави специјално издание на топката „Триода“, која ќе се користи во завршните фази на Светското првенство. Иако техничките карактеристики на топката останаа непроменети, новата комбинација на црна и златна боја веднаш му го привлече вниманието на Килијан Мбапе за време на последниот тренинг на француската репрезентација. Пред да им се придружи на соиграчите, Мбапе зеде една од новите топки, внимателно ја разгледа неколку секунди за да ги забележи разликите во однос на верзијата користена во четвртфиналето, а потоа ја постави на теренот за да го испроба чувството при неколку удари кон голот.Тагови: СП2026 Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Најважни вестиМицкоски: Сакам да се извинам на вас, на пратениците и на граѓаните што денеска бевме сведоци на овие настани08:36Собранието ги избра новите 8 министри23:39Ескалираше седницата за реконструкција: СДСМ обвини дека Стоилковиќ упатил навреди и пцовки кон Битиќи и Трајчулевски20:55Собраниска седница за реконструкција на Владата, ќе се сменат 8 министри18:18Убиство во Скопје: Син со нож го убил татко си кој претходно ја нападнал неговата мајка10:58
Мицкоски: Сакам да се извинам на вас, на пратениците и на граѓаните што денеска бевме сведоци на овие настани08:36
Ескалираше седницата за реконструкција: СДСМ обвини дека Стоилковиќ упатил навреди и пцовки кон Битиќи и Трајчулевски20:55
ЕвропаФранција со традиционална воена парада го одбележува Денот на БастилјаФранција денеска со традиционална воена парада ќе го одбележи националниот празник – Денот на падот на Бастилја.На Парадата на авенијата „Шанзелизе“ предвидено е да учествуваат околу 6.700 војници, 98 авиони, 31 хеликоптер и 315 единици копнена воена техника. Дел од дефилето ќе бидат и припадници на земјите од коалицијата на подготвените што ја поддржува Украина, како и 25 украински војници. Годинешната парада има за цел да ја демонстрира подготвеноста на Франција за зајакнување на своите одбранбени капацитети и да го симболизира стратешкото будење на Европа. Почесни гости се украинскиот претседател Зеленски и 24 шефови на држави и влади од европските земји-членки на коалицијата на подготвените, меѓу кои германскиот канцелар Фридрих Мерц, италијанскиот претседател Серџо Матарела, данската премиерка Мете Фредериксен и британскиот премиер Кир Стармер. Францускиот претседател Макрон вчера беше домаќин и на состанок на лидерите од коалицијата на подготвените, кои најавија нова воена поддршка за Украина, особено во областа на противвоздушната одбрана.по завршувањето на парадата, Макрон ќе отпатува во Ница, каде ќе се одбележи десетгодишнината од терористичкиот напад извршен на 14 јули 2016 година, кога напаѓач со камион влезе меѓу граѓани кои го прославуваа националниот празник. Во нападот загинаа 86 лица, повеќе од 450 беа повредени, а напаѓачот беше убиен.Тагови: Франција Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Претплатете се на нашиот newsletter