Анкета на Клиниката за психијатрија: Над 40 отсто од испитаниците се соочуваат со проблеми во спиењето - Канал 5

Анкета на Клиниката за психијатрија: Над 40 отсто од испитаниците се соочуваат со проблеми во спиењето

 Речиси 70 отсто од испитаните македонски граѓани користат телефон или екран пред да заспијат, а повеќе од 40 отсто се соочиле со проблеми во спиењето во последниве три месеци. 

Анкета на Клиниката за психијатрија: Над 40 отсто од испитаниците се соочуваат со проблеми во спиењето

Повеќе од 63 отсто од испитаниците се изјасниле дека спијат од 5-7 часа во текот на ноќта, 11,6 отсто спијат помалку од 5 часа, додека 22,8 отсто спијат од 7 до 9 часа. Ова се дел од резултатите од анонимната онлајн анкета спроведена од ЈЗУ Универзитетска клиника за психијатрија во периодот од 2 до 6 март 2026 година, на која одговориле 491 испитаници. Анкетата е спроведена по повод месец март, кој Европското здружение за истражување на спиењето го има прогласено за месец за подигнување на свеста за спиењето, под мотото „Спиј добро, живеј подобро“.

Според резултатите од анкетата, 44,6 отсто од испитаниците би сакале повеќе информации или стручна поддршка за подобрување на квалитетот на спиењето, а речиси ист е процентот (42,2 отсто) на испитаници кои се изјасниле дека само понекогаш се чувствуваат одморено кога ќе се разбудат. Третина од испитаниците се изјасниле дека се чувствуваат одморено, а 24 отсто ретко се чувствуваат одморено по будењето. Најголем процент од испитаниците сметаат дека сонот влијае врз нивното расположение (71 отсто), концентрација (64 отсто) и работна ефикасност (63,3 отсто).

Како што информираат од Клиниката за психијатрија, овие резултати укажуваат на тоа дека голем дел од граѓаните се соочуваат со проблеми во овој сегмент и имаат потреба од повеќе информации и стручна поддршка за подобрување на спиењето.

Иницијативата има за цел да ги охрабри сите индивидуи и здравствени работници да му дадат приоритет на здравјето на спиењето, а Универзитетската клиника за психијатрија се приклучила кон оваа иницијатива, преку едукација на граѓаните и нудење помош за подобрување на квалитетот на спиењето.

-Целта е да се укаже на важноста на спиењето во однос на здравјето како општа благосостојба, да се укаже на последиците од недоволно спиење и да се зборува и за растројствата на спиење и начините на лекување. Недостигот на спиење наредниот ден ги нарушува нашите егзекутивни финкзии, намалена е концентрацијата, забавен е мисловниот процес и успорена е психомоториката, па често може да се погреши во проценката на одредена ситуација (возење, управување со машина и др.). Секако дека сите овие состојби, ако се долготрајни, како хронична несоница или потешкотии со заспивање и одржување на спиењето можат да доведат и до анксиозни состојби, па дури и до депресија, вели проф. д-р Ненси Манушева од Универзитетската клиника за психијатрија.

Фокусот на Европското здружение за истражување на сонот годинава е ставен на промовирање здрави навики за спиење кај децата, имајќи предвид дека спиењето е основа за правилен раст, учење и емоционална благосостојба. Со оглед на сè поголемите предизвици како што се прекумерната стимулација, нередовниот дневен распоред и користењето екрани во вечерните часови, иницијативата има за цел да ги охрабри и поддржи семејствата, наставниците и здравствените работници да му дадат приоритет на здравјето на детскиот спиењето.

Според проф. д-р Стојан Бајрактаров од Универзитетската клиника за психијатрија, спиењето не е само одмор, туку основа на физички развој, когнитивно созревање и емоционална регулација кај децата.

-За време на спиењето, мозокот ги консолидира новите знаења, се лачат хормони клучни за растот, а нервниот систем се обновува. Но, не е важно само колку детето спие, туку и кога и како. Истражувањата покажуваат дека децата со конзистентни рутини пред спиење имаат подобар квалитет на сон, повисока емоционална стабилност и подобри резултати во учењето. Рутината - читање, тивок разговор, намалување на стимулации, му сигнализира на мозокот дека е време за одмор. Кога децата спијат добро, тие растат, учат и напредуваат. Здравиот сон не треба да е привилегија, туку инвестиција во здравјето и иднината на децата, вели проф. д-р Бајрактаров.

Како дел од европскиот месец за подигнување на свеста за спиењето, денеска се одржува „Ден во пижами“ (Pyjama Day), иницијатива која ги повикува учесниците да одат во пижами на работа, на училиште или на локални настани. Овој неформален пристап испраќа пораката дека спиењето е основа за здравјето и благосостојбата, а подобрувањето на навиките за спиење носи придобивки за сите - и за децата и за возрасните.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Седум американски сојузни држави поднесоа тужба против администрацијата на претседателот Доналд Трамп

Калифорнија и шест други американски сојузни држави поднесоа тужба против администрацијата на претседателот Доналд Трамп поради тоа што им ги ускратила средствата одобрени од Конгресот.

Седум американски сојузни држави поднесоа тужба против администрацијата на претседателот Доналд Трамп

Во тој „пакет“ беа вклучени околу 810 милиони долари што Белата куќа се обиде да ги укине пред крајот на фискалната година. Минатата недела, Трамп се обиде еднострано да ги задржи средствата одобрени од Конгресот за трошење во областите на имиграцијата, расните прашања и образованието.

Тужбата претставува нов правен спор околу границите на претседателските овластувања кога станува збор за трошењето јавни пари.

Потегот на Трамп да побара од Конгресот да ги задржи средствата толку блиску до крајот на фискалната година – со што законодавците не би имале доволно време да реагираат – наиде на критики од двете партии.

Имено, критичарите го оценија потегот на Трамп како обид да се заобиколи уставното овластување на Конгресот во однос на федералните расходи.

Во тужбата, поднесена пред окружниот суд во Калифорнија и предводена од јавниот обвинител на Калифорнија, Роб Бонта, се тврди дека одбивањето на администрацијата да ги потроши наменските средства ја нарушува уставната поставеност на власта, како и други одредби од Уставот.

„Сè уште сме згрозени од очигледното непочитување на основните уставни рамки на нашата власт од страна на претседателот Трамп. Тоа што на претседателот не му се допаѓа програмата, не значи дека може да ги скрати средствата за неа“, изјави Бонта.

Уставот му гарантира на Конгресот овластување да троши јавни средства, но Белата куќа минатата недела изјави дека програмите што ги финансираат поттикнуваат нелегална имиграција, расни тензии и непотребни стравови за животната средина.

Федералните држави, пак, тврдат во својата тужба дека напорите на администрацијата на Трамп да ги задржи федералните средства ги поткопуваат ексклузивните права на Конгресот да управува со федералниот буџет.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

МЕРМС, Геолошкиот завод и УГД со заеднички иницијативи за геотермална енергија, критични минерални суровини и геолошки истражувања

Во Министерството за енергетика, рударство и минерални суровини се одржа координативен состанок.

МЕРМС, Геолошкиот завод и УГД со заеднички иницијативи за геотермална енергија, критични минерални суровини и геолошки истражувања

Во Министерството за енергетика, рударство и минерални суровини се одржа координативен состанок со претставници на Универзитетот „Гоце Делчев“ во Штип и Геолошкиот завод, на кој беа разгледани можностите за заедничко учество во европски истражувачки проекти, како и иницијативи за унапредување на геолошките истражувања и подобро искористување на минералните и геотермалните ресурси во државата.

Централна тема на состанокот беше можноста за заедничко учество на повикот во рамките на Хоризон Европа, насочен кон процена на ресурсите во длабоки седиментни и длабински резервоари. Разгледана беше можноста за формирање меѓународен конзорциум и за вклучување странски партнери со искуство во геолошки и геотермални истражувања.

Целта е преку заеднички проект да се придонесе кон подобро утврдување на геотермалниот потенцијал на државата, преку анализа на расположливите геолошки, геофизички податоци, лабораториски испитувања, моделирање и, доколку техничките и проектните услови го овозможат тоа, истражувачко бушење и добивање јадро за понатамошни научни испитувања.

Во рамките на разговорите беше истакната и потребата од системски пристап кон критичните минерални суровини, имајќи го предвид нивното растечко значење за енергетиката, новите технологии и економскиот развој. Во таа насока беше разгледана иницијатива за подготовка на Програма за истражување на критичните минерални суровини, преку која би се дефинирале приоритетите и идните активности за истражување на нивниот потенцијал во државата со вклучување на стручните и научните капацитети на Факултетот за природни и технички науки при УГД.

На состанокот беше отворено и прашањето за Сивец, како препознатлива домашна минерална суровина, при што беше предложено да се разгледаат можностите и условите за негова соодветна заштита и препознатливост преку географска ознака.

Дополнително, беше иницирана подготовка на Каталог на минералните суровини, кој треба систематизирано да ги претстави расположливите информации за минералните суровини и нивниот потенцијал. Идејата е каталогот да придонесе кон подобра достапност и прегледност на геолошките информации, како основа за понатамошни истражувања, планирање и промоција на минералниот потенцијал на државата.

За реализација на активностите беше истакната потребата од зајакната соработка меѓу Министерството, Геолошкиот завод, Универзитетот „Гоце Делчев“ и други научни и стручни институции, како и од активно вклучување во европските програми за истражување и развој.

Во однос на повикот од Хоризон Европа, учесниците се согласија да се работи на подготовка на заеднички проектен концепт и на идентификување соодветни странски партнери. Како потенцијални партнери беа разгледани геолошки и стручни институции од Хрватска, Словенија и Германија.

Со овие активности, Министерството за енергетика, рударство и минерални суровини го насочува фокусот кон систематско истражување на домашниот геолошки потенцијал, развој на геотермалната енергија, подобро познавање на критичните минерални суровини и создавање стручна основа за долгорочно и одржливо управување со минералните ресурси.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Нетанјаху: Рано е да се каже кои биле мотивите за нападот на пилотот и обидот за уривање на авионот на „Флајдубаи“

Изралескиот премиер Бенјамин Нетанјаху изјави оти е прерано да се каже што стои зад спречениот обид на копилотот да предизвика уривање на авионот на „Флајдубаи“ кој летал од Дубаи кон Тел Авив.

Нетанјаху: Рано е да се каже кои биле мотивите за нападот на пилотот и обидот за уривање на авионот на „Флајдубаи“

Властите, како што пренесува Би-Би-Си, сè уште немаат информации за мотивот на копилотот кој со нож го нападна својот колега, пилот во авионот..Изралескиот премиер рекол дека напаѓачот е под истрага во Саудиска Арабија, каде е упасен откако авионот на „Флајдубаи“ принудно слета на аеродромот во табук, по совладувањето на копилотот од страна на патниците.

Вознемирените патници раскажаа како упаднале во пилотската кабина и се бореле со напаѓачот додека авионот нагло почнал да губи висина..

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер