Култура

75 години од основањето на Македонскиот народен театар

Имајќи ја зад себе традицијата на патувачките и општинските театри и театрите на други јазици, во Македонија во средината на четириесеттите години започнуваат да се основаат првите професионални театри на македонски јазик.

Прв од нив е Македонскиот народен театар. Со своите први чекори го започна патувањето на огромниот број претстави кои се на неговиот репертоар, актерите кои играат со постојана страст и емоција, режисерите кои создаваат дела за кои се зборува, авторите низ чии зборови се раскажува за животот и сите личности зад сцената кои неуморно прават сѐ да се одржи магијата.

По ослободувањето во 1944 година, веќе афирмираните македонски театарски дејци продолжуваат активно да се занимаваат со театар. Се сместуваат во различни општински згради и институции, организирано подготвуваат драмски претстави, патуваат низ Македонија и го развиваат и го обновуваат театарскиот живот на ново ниво, со примарен центар во Скопје. На тој начин се поставуваат темелите на Македонскиот народен театар. Во аналите на историјата и на меморијата останува правото за создавање на рамноправен член на големата театарска заедница и податокот за решението на Президиумот на АСНОМ (бр. 581/45) од 31 јануари 1945 година – за основање на Македонскиот народен театар. Работи во тогаш единствениот театарски објект во градот, кој е изграден на иницијатива на Бранислав Нушиќ – од левата страна на Вардар, каде што е денешната местоположба. Изникнува од сценската активност на група актери и уметници како дел од партизанскиот театар во текот на војната и социјалистичката револуција, и тогаш најпознатата културно-уметничка група „Кочо Рацин", за да стане јадро на театарската дејност. Станува прв национален македонски професионален театар. За директор е поставен режисерот Димитар Ќостаров, а актерот Илија Милчин за секретар-драматург, а веднаш потоа и за актер. Потребата да се игра на професионална сцена и да се говори на сцена на својот јазик ја почувствуваа веднаш примените актери: Петре Прличко, Тодор Николовски, Крум Стојанов, Трајко Чоревски, Мирко Стефановски, Благоја Црвенков, Вера Вучкова, Тодорка Кондова, Тома Кировски, сценографите Томо Владимирски и Василие Поповиќ – Цицо и повеќе сценски и административни работници. Уште пред официјалното формирање, тие го започнуваат патувањето на МНТ кон крајот на 1944 година со рецитирање поезија и изведба на едночинките: „Еден е патот", „Нашето девојче", „Љубов и долг", „Гардиското знаме" и „Силата на љубовта", сите во режија на Димитар Ќостаров.

Основањето на МНТ како законски конституирана национална установа е надоврзување на патувањето кое го започнаа: Јордан Хаџи Константинов-Џинот, Војдан Чернодрински, Петре Прличко и Димче Трајковски. Продолжи на 3 април 1945 година со првата премиера „Платон Кречет". Оттогаш Македонскиот народен театар и понатаму патува и сведочи за раѓањето, растежот и сегашниот миг на Македонскиот народен театар. Создава свое место во земјата и на мапата на некогашна Југославија, Европа и светот.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Владо Мисајловски во „Вести плус“

Почитувани, вечерва во Вести плус гостува Владо Мисајловски

Живот

Објавени се најпознатите „предвидувања“ на Баба Ванѓа- следбениците тврдат дека го знаела и крајот на светот

Слепата претскажувачка Баба Ванѓа почина пред речиси три децении, но интересот за нејзините „предвидувања“ продолжува со несмалена мера.

Меѓу приказните што се пренесуваат, особено се издвојуваат оние за далечната иднина - споменувајќи неверојатни научни достигнувања, вонземски живот, разговори со Бога и границите на познатиот универзум.

Таа самата не запишала ништо

Според толкувањата на нејзините следбеници, Баба Ванѓа оставила „предвидувања“ што датираат „илјадници години нанапред“. Едно од најдалечните е поврзано со годината 5078, за која се тврди дека го означува „крајот на светот каков што го знаеме“.

Важно е да се нагласи, сепак, дека овие „предвидувања“ не можат со сигурност да се припишат на самата Ванѓа. Таа самата не ги запишала, па затоа голем дел од информациите стигнале до јавноста преку други луѓе, преку последователни толкувања и прераскажувања.

Поради оваа причина, скептиците со години се прашуваат колку се точни денешните верзии на „предвидувањата“ на Баба Ванѓа.

Следбениците тврдат дека таа „предвидела“ откривање на „универзален лек“ за годината 4302, додека 4308 треба да донесе „промена во човековото однесување“.

Толкувањата што ѝ се припишуваат на Ванѓа, исто така, наведуваат дека до 4509 година, луѓето ќе можат да „комуницираат со Бога“, додека моралот на човештвото ќе достигне „повисоко ниво“.

„Временска линија“

Таа наводно „предвидела“ дека „бесмртноста ќе стане вообичаена“ за годината 4599, додека за 4674 година се вели дека претставува „врв на човековата благосостојба“.

Според истата „временска линија“, населението тогаш „ќе достигне дури 340 милијарди“, а луѓето ќе стапат во „контакт и ќе се мешаат со вонземјани“.

Потоа доаѓа годината 5076, кога човештвото ќе ја открие „границата на познатиот универзум“, објавува Unilad.

И потоа доаѓа „последната година“ на оваа необична „временска линија“ - 5078. Според толкувањето што ѝ се припишува на Ванѓа, тогаш треба да се случи „крајот на светот каков што го знаеме“.

Следбениците на наследството на Ванѓа често ја цитираат „приказната“ дека бугарските и советските научници процениле дека предвидувањата на Ванѓа „биле околу 85 проценти точни“. Сепак, нема доволно сигурни докази за ова да се земе како утврден факт.

Тагови: баба Ванѓа

Судбина

Осумгодишниот Фабијан бил избоден и запален со средство за палење скара- ѝ се суди на девојката на неговиот татко

Судењето за убиството на осумгодишниот Фабијан од Гистрово пред Регионалниот суд во Росток, Германија, не се однесува само на денот на убиството, туку и на денот пред тоа.

Обвинителството тврди дека обвинетата Џина Х. (30) го убила момчето со шест убодни рани на 10 октомври 2025 година, а потоа му го запалила телото со течност за запалување скара.

Истрагата покажува дека Фабијан можеби се сретнал со својот наводен убиец уште на 9 октомври 2025 година. „Билд“ реконструираше кога, каде и како можела да се случи средбата.

На 9 октомври 2025 година, Фабијан се пожалил на крварење од носот во училиште. Неговата мајка Дорина Л. (32) дошла да го земе околу 10:15 часот наутро. Бидејќи морала да се врати на работа, го пуштила Фабијан сам да си оди дома на Шверинерштрасе, каде што пристигнал во 10:42 часот наутро.

„Само ќе си легнам дома и ќе го вклучам телевизорот“, ѝ рекло момчето на мајка си.

Околу 12:30 часот, Дорина Л. му донела ручек на негово барање. После тоа, тој сакал повторно да излезе.

Во 14:06 часот, неговиот телефон сè уште бил поврзан со домашниот Wi-Fi, а потоа тргнал на велосипед.

Според истражителите, тој го сретнал својот најдобар пријател (9), кој штотуку се враќал од училиште, во пекарницата. Кратко потоа, Фабијан и неговиот пријател пристигнале заедно во неговата куќа на Плауерштрасе. Помеѓу 14:10 и 14:20 часот, телефонот на Фабијан се обидел да се поврзе со Wi-Fi-то на неговиот пријател. Бидејќи момчето морало да оди на кошаркарски тренинг, неговата мајка го испратила Фабијан дома.

Осумгодишникот затоа тргнал кон младинскиот клуб „Алте Молкереј“ околу 14:20 часот. Неговата рута можеби го однела низ Улменштрасе, споредна улица во близина на неговата куќа. Тој би поминал оттаму околу 14:25 часот. Фабијан пристигнал во младинскиот клуб во 14:32 часот. Сепак, патувањето му траело пет минути подолго од вообичаеното.

Обвинетата имала закажан состанок тој ден

Истиот ден, поранешната девојка на таткото на Фабијан, Џина Х., се сретнала со својот познаник Кристијан Д. (37) на езерото Кребзе, во близина на Белин, од 13:14 до 13:47 часот. Ова било утврдено со анализа на податоците од мобилниот телефон. Тие разговарале за проблеми поврзани со Џина Х. и често го споменувале Матијас Р. (35).

Обвинетата требало да оди на состанок со својот биолошки син Ј. во 14:00 часот. тој ден со службата за поддршка на семејствата на Организацијата за благосостојба на работниците (AWO) во Гизтрово. Ќе ѝ требале околу 19 минути за да стигне таму од езерото Кребзе, што значи дека можела да стигне малку подоцна, околу 14:06 часот.

Сепак, таа воопшто не се појавила. Затоа, вработената во AWO ја повикала по телефон во 14:14 часот и ја прашала каде е. Џина Х. тврдела дека нејзиниот син е болен и затоа не може да дојде. Разговорот завршил во 14:25 часот.

Што видел сведокот?

Во 14:30 часот, еден сведок видел впечатлив портокалов Форд Ренџер паркиран на Улменштрасе, на аголот со Шверинерштрасе, додека самиот се обидувал да паркира.

„Се изнервирав. Зафати две паркинг места“, рече сведокот. Тој не го видел возачот.

Сепак, и Џина Х. вози такво возило. Доколку таа отишла од езерото Кребзе преку AWO до Улменштрасе, возилото можело да биде паркирано таму уште во 14:09 часот.

Клучниот момент е 14:25 часот. Според истражителите, тогаш Џина Х. и Фабијан можеле да се сретнат во Улменштрасе. Средбата, според оваа реконструкција, можела да трае не повеќе од пет минути.

Битка меѓу одбраната и обвинителството

„Фаби никогаш не ми кажуваше многу за тоа каде е. Секогаш само накратко ќе споменеше нешто, никогаш навистина не зборуваше за тоа“, рече мајката на Фабијан, Дорина Л., на суд.

Судијата ја праша: „Доколку се сретнал со својот татко, г-ѓа Х. или неговите баба и дедо, дали би ви кажал за тоа?“

„Да, ќе ми го кажеше тоа“, одговори мајката.

Одбраната на Џина Х. сака да ги искористи податоците за движењето на нејзиното возило за да докаже дека нејзината средба со Кристијан Д. траела подолго. Во тој случај, таа и Фабијан не можеле да се сретнат.

Според судијата Холгер Шит, вработената во AWO треба повторно да сведочи за време на судењето и да ги дополни или исправи своите претходни изјави.

Зошто Џина Х. всушност го откажала состанокот во AWO и зошто го зела својот син од училиште дури доцна попладне е сосема нејасно во овој момент.

Тагови: девојка татко