Министерот Алиу учествуваше на онлајн промоција на „Патоказот за здравје и благосостојба во Западен Балкан 2026–2030“
УЈП: Наближува рокот за поднесување на првите даночни пријави врз основа на законот за минимален глобален данок на добивка
1Министерот Алиу учествуваше на онлајн промоција на „Патоказот за здравје и благосостојба во Западен Балкан 2026–2030“
2УЈП: Наближува рокот за поднесување на првите даночни пријави врз основа на законот за минимален глобален данок на добивка
Прва снимка од природно чудо: Пајакот користи мрежа за да направи пружина и ги лансира мравките побрзо од Ф1
1Прва снимка од природно чудо: Пајакот користи мрежа за да направи пружина и ги лансира мравките побрзо од Ф1
Живот„Рибата на судниот ден“ се појави на плажа во Тасманија (ФОТО)Риба-веслач се насука на западниот брег на Тасманија.Една од најдолгите риби во океаните може да порасне до осум метри. Се нарекува „риба на судниот ден“ бидејќи во некои легенди и приказни се смета за предвесник на несреќа, пишува Гардијан. Сибил Робертсон наишла на оваа необична глетка вчера додека шетала по плажата Оушн во близина на Страхан, Тасманија. „Беше фантастично“, рекла таа, иако во тоа време не знаела што е тоа. „Едноставно знаев дека е нешто необично и чудно“. Но, набрзо открила дека станува збор за риба-веслач. „Исклучително е невообичаено да се види нешто такво“, рекол вонредниот професор Невил Барет, морски еколог од Универзитетот во Тасманија. Рибите-веслачи се „епипелагичен“ вид, објаснил тој, што значи дека живеат на отворен океан на длабочина од 150 до 500 метри, каде што ретко се гледаат или ловат. Рибите-веслачи се „феноменално големи риби“, рекол тој, и можат да тежат повеќе од 400 килограми. Тој ги опиша како мрзливи риби со многу малку мускули кои претежно лебдат во водата, често исправени, хранејќи се со различни видови планктон. „Тие не се активни предатори. Не го ловат својот плен. Тие само грицкаат од она што е во близина. Затоа не мора да бидат многу силни или добри пливачи“, рече тој. NATURE Rare oarfish washed up on Tasmanian beach Oarfish, one of the ocean’s longest fish, are astonishing creatures that grow up to eight metres long. Nicknamed the “king of herrings” or more unkindly the “doomsday fish”, some legends and stories consider the animals to be… pic.twitter.com/QJWf8Gupu6 — Grouse Beater (@Grouse_Beater) June 3, 2025 Многу малку луѓе ја виделе рибата-веслач во нејзиното природно живеалиште. Морскиот биолог Јорја Гилмор е една од ретките среќници. Во 2022 година, таа водеше мала група нуркачи на Големиот корален гребен кај Порт Даглас кога забележаа нешто необично во водата под нив. Тоа беше младенче, долго и тенко како линијар. Се верува дека оваа исклучително ретка средба е првиот регистриран контакт со овој вид на источниот брег на Австралија. „Сè уште е најдоброто нешто што некогаш сум го видела во водата“, рече Гилмор. Робертсон се смета за среќна што наишла на риба во толку добра состојба. Неколку часа подоцна, главата ја немаше, а телото веќе беше растргнато од врани и орли, рече таа. „Неверојатно е што можете да најдете ако само ги држите очите отворени и погледнете наоколу. Навистина е неверојатно.“ Каква риба е тоа? Тоа е вид коскена риба за која долго се веруваше дека изумрела пред околу 66 милиони години, заедно со диносаурусите. Сепак, во 1938 година, жив примерок беше откриен покрај брегот на Јужна Африка, што предизвика големо изненадување во научната заедница. Оваа риба е таканаречен „жив фосил“ бидејќи нејзиниот вид не се променил значително со милиони години. Се карактеризира со своите лобусни перки, кои личат на екстремитетите на копнените животни, што ја прави особено интересна за научниците во проучувањето на еволуцијата. Поврзана е со древна (и неточна) јапонска легенда дека „претскажува земјотрес“, поради што го добила името „риба на судниот ден“. Имено, според јапонската митологија, овие риби се издигнуваат на површината и „се насукуваат пред земјотресот“, а веста дека рибата е забележана во плитки води ги загрижила мештаните. Стравовите беа дополнително зголемени од фактот дека рибите почнаа да се исфрлаат на брегот две години пред катастрофалниот земјотрес и цунамито во Фукушима, што се случија во 2011 година. Иако научниците ја побија оваа идеја и добро е познато дека земјотресите не можат да се предвидат, митот е сè уште присутен.Тагови: риба Тасманија Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Бидете информирани следете не на Facebook
МакедонијаМинистерот Алиу учествуваше на онлајн промоција на „Патоказот за здравје и благосостојба во Западен Балкан 2026–2030“Министерот за здравство, Азир Алиу, денеска, учествуваше на онлајн промоцијата на „Патоказот за здравје и благосостојба во Западен Балкан 2026–2030“, што претставува регионален документ подготвен со поддршка на Светската здравствена организација.Во своето обраќање, министерот Алиу истакна дека приоритетите од Патоказот се целосно поврзани со реформските процеси што ги спроведува Министерството за здравство, со посебен акцент на дигиталната трансформација, електронските здравствени досиеја, подобрата размена на податоци меѓу институциите и усогласувањето со европските стандарди. -Од перспектива на Министерството за здравство го поздравуваме овој Патоказ како вредна регионална рамка. Тој во голема мера ја одразува актуелната состојба и реформските приоритети што се важни за нашата земја. Неговиот фокус на зајакнување на примарната здравствена заштита и јавното здравје, човечките ресурси во здравството, здравствената безбедност и подготвеност, превенцијата и контролата на незаразните болести, имунизацијата и регионалната соработка е исклучително релевантен за нашиот национален контекст. За нас, овие приоритети не се апстрактни. Тие се директно поврзани со реформите што во моментов ги спроведуваме. Нашата цел е да изградиме здравствен систем кој е поотпорен, повеќе насочен кон луѓето, повеќе ориентиран кон превенција и подобро воден од податоци и докази. Здравствен систем што може да одговори на итни состојби, но и секојдневно да обезбедува квалитетни услуги. Систем што ги поддржува граѓаните не само кога се болни, туку им помага и да останат здрави, истакна во обраќањето министерот Алиу. Тој посочи дека првата област е дигиталното здравство и е една од централните реформски области во здравството за подобро планирање, подобра координација, поголема транспарентност и подобри услуги за граѓаните. Втората област е квалитетот на здравствената заштита и безбедноста на пациентите. Пристапот до услуги останува суштински - на граѓаните им се потребни услуги што се безбедни, ефективни, навремени, правични и со висок квалитет. Веруваме дека квалитетот на здравствената заштита и безбедноста на пациентите ќе бидат клучни и во спроведувањето на Патоказот. -Нашата држава е подготвена активно да придонесе во овој процес. Веруваме дека регионалната соработка може да ни помогне да учиме едни од други, да избегнеме дуплирање на напорите и побрзо да се движиме во областите каде што нашите предизвици се слични. Со заедничка работа можеме да ја зајакнеме подготвеноста, да ги подобриме јавно-здравствените функции, да ги поддржиме здравствените работници, да ја унапредиме дигиталната трансформација и да обезбедиме подобри резултати за нашите граѓани, посочи Алиу.Тагови: Азир Алиу Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Претплатете се на нашиот newsletter
МакедонијаУЈП: Наближува рокот за поднесување на првите даночни пријави врз основа на законот за минимален глобален данок на добивкаУправата за јавни приходи ги потсетува засегнатите даночни обврзници дека на 30 јуни 2026 година истекува рокот за поднесување на првите даночни пријави.Управата за јавни приходи ги потсетува засегнатите даночни обврзници дека на 30 јуни 2026 година истекува рокот за поднесување на првите даночни пријави за 2024 година врз основа на одредбите од Законот за минимален глобален данок на добивка (во натамошниот текст: Законот) и Правилникот за начинот на пресметување и наплата на дополнителниот данок на добивка. Законот предвидува мерки со кои се обезбедува минимално ефективно оданочување на добивката на мултинационални групи на компании, како и на големи домашни групи, со минимална даночна стапка на добивка од 15%. Законот се применува на составни субјекти со седиште во РС Македонија кои се членки на мултинационална група на компании и на големи домашни групи и сите нивни составни субјекти кои се наоѓаат во РС Македонија, чиј годишен приход во консолидираните финансиски извештаи на крајната матична компанија во најмалку две фискални години во периодот 2020 – 2023 година е еднаков или поголем од 750 милиони евра. Минималното ефективно оданочување на добивката на мултинационалните групи на компании и на големите домашни групи се обезбедува со примена на следните правила за плаќање на дополнителен данок на добивка (top-up tax): Правилото на квалификуван домашен дополнителен данок (Qualified Domestic Minimum Top-Up Tax - QDMTT), според кое матичната компанија на мултинационална група на компании и сите нејзини составни субјекти кои се наоѓаат во РС Македонија подлежат на обврска за плаќање на квалификуван домашен дополнителен данок за одредена фискална година, доколку нивната ефективна даночна стапка утврдена според одредбите на Законот е пониска од 15%. Правилото за вклучување на добивката (Income Inclusion Rule - IIR), според кое матичната компанија на мултинационална група на компании или на голематa домашна група е одговорна за пресметување и плаќање на дополнителен данок на добивка, доколку ефективната даночна стапка на нејзин составен субјект е пониска од 15%. Правилото за помалку оданочена добивка (Undertaxed Payment Rule - UTPR), според кое составниот субјект на мултинационалната група на компании подлежи на дополнителен данок еднаков на неговиот дел од дополнителниот данок што не бил наплатен врз основа на правилото за вклучување на добивката, за составни субјекти на групата кои подлежат на ниска даночна стапка под 15%. Кои се обврските на засегнатите даночни обврзници кон УЈП? Најдоцна до 30.06.2026 година да поднесат електронско известување до УЈП за составниот субјект / локалниот субјект кој од страна на крајната матична компанија е назначен за поднесување на Пријавата на информации за дополнителен данок (GloBE Information Return - GIR), како и на Пријавата за квалификуван домашен дополнителен данок (образец „КДДД/П”) за 2024 година. Образецот на известување е поставен на веб-страницата на УЈП и може да се преземе од следниот линк: http://www.ujp.gov.mk/mk/obrasci/opis/261 Скенирана верзија од пополнетото известување треба да се поднесе до УЈП на следната адреса: [email protected] Најдоцна до 30.06.2026 година во електронска форма да поднесат до УЈП Пријава на информации за дополнителен данок (GIR) за 2024 година. Пријавата GIR се поднесува преку системот е-даночни услуги преку менито “Извештај за глобален данок”. За таа цел, составниот субјект на групата кој се наоѓа во РС Македонија, а во случајот на два или повеќе составни субјекти во РС Македонија - оној кој од групата е назначен за поднесување на пријавата КДДД/П, доделува овластувања за поднесување на пријавата преку системот е-даночни услуги на начин како што истото се прави за поднесување на другите поднесоци преку овој систем. По поднесувањето, GIR пријавата треба да биде електронски потпишана со дигитален сертификат. Начинот на поднесување на пријавата GIR е детално опишан во Упатството за поднесување на извештај за глобален данок кое е објавено на системот е-даночни услуги во делот на упатства. Најдоцна до 30.06.2026 година во електронска форма да поднесат до УЈП Пријава за квалификуван домашен дополнителен данок (образец „КДДД/П”), односно најдоцна до 30.07.2026 година да поднесат Пријава за дополнителен данок (образец „ДДД/П”) за 2024 година. Даночните пријави „КДДД/П” и „ДДД/П” се поднесуваат електронски преку системот е-даноци. Пријавата КДДД/П или ДДД/П треба да се поднесе и во случај кога пресметаниот данок за плаќање изнесува нула. Најдоцна до 30.07.2026 година да го платат квалификуваниот домашен дополнителен данок пресметан во пријавата КДДД/П, односно најдоцна до 30.08.2026 да го платат дополнителниот данок пресметан во пријавата ДДД/П. Плаќањето на дополнителниот данок треба да се изврши на новата уплатна сметка 840 – општина – 01877 и следните приходни шифри: - 711236 – за квалификуван домашен дополнителен данок, и - 711237 – за дополнителен данок на добивка. За дополнителна поддршка во врска со поднесувањето на даночните пријави и плаќање на дополнителниот данок може да се обратите на: е-пошта: [email protected] Телефонски броеви: Од фиксна линија: 0800 33 000 Од мобилен телефон: 02 3253 200Тагови: УЈП Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Бидете информирани следете не на Facebook
МакедонијаЗапочнува „Везилка“: Македонија го добива првиот Национален центар за вештачка интелигенцијаМинистерството за дигитална трансформација и ФИНКИ денес официјално го означија почетокот на проектот „Везилка“Министерството за дигитална трансформација и ФИНКИ денес официјално го означија почетокот на проектот „Везилка“ – првиот Национален центар за вештачка интелигенција во Македонија, кој ќе претставува клучна национална инфраструктура за развој на знаење, иновации и примена на вештачката интелигенција. Проектот се реализира како стратешко партнерство меѓу Владата, Министерството за дигитална трансформација, академската заедница и Европската Унија. Негов носител е Факултетот за информатички науки и компјутерско инженерство (ФИНКИ), а истиот е избран за финансирање преку програмата Horizon Europe и иницијативата EuroHPC, како дел од европската мрежа на AI Factory Antennas. Во своето обраќање, министерот за дигитална трансформација Стефан Андоновски истакна дека „Везилка“ е системска инвестиција во иднината на државата. „Денес поставуваме темел на една нова национална инфраструктура за знаење, иновации и технолошки развој. Ова е проект што ги поврзува науката, технологијата, институциите, бизнисот и младите таленти во заедничка визија за иднината. Визија во која Македонија не е само корисник на новите технологии, туку нивен активен создавач“, истакна Андоновски. Министерот нагласи дека преку „Везилка“, Македонија станува дел од најамбициозната европска иницијатива во областа на вештачката интелигенција и добива директен пристап до европски суперкомпјутери, напредни податочни простори и современи алатки за развој и тестирање на ВИ модели. Посебен акцент беше ставен на развојот на македонски јазични модели и дигиталното присуство на македонскиот јазик во идните генерации на системи за вештачка интелигенција. „Во ерата на вештачката интелигенција, дигиталното присуство на македонскиот јазик станува прашање на зачувување на културниот идентитет. Нашата цел е македонскиот јазик да биде рамноправно присутен во идните генерации на ВИ системи“, истакна министерот. Покрај научната и технолошката компонента, проектот ќе овозможи развој на решенија во здравството, енергетиката, земјоделството и јавната администрација, како и воспоставување центар за обуки, трансфер на знаење и развој на човечки капитал. Во своето обраќање, претседателот на Владата, проф. д-р Христијан Мицкоски, истакна дека „Везилка“ претставува инвестиција во знаење, во луѓе и во капацитетот на Македонија да биде дел од европските и глобалните технолошки текови, потенцирајќи дека идната конкурентност на државите ќе зависи од нивната способност да инвестираат во иновации, истражување и таленти. Проектот „Везилка“ ќе биде поврзан со европската AI фабрика „Фарос“ во Грција и ќе стане дел од поширокиот регионален и европски екосистем за вештачка интелигенција, отворајќи нови можности за македонските истражувачи, компании, стартапи и институции. Министерството за дигитална трансформација останува посветено на создавање на современа дигитална држава, заснована на знаење, иновации и добро управување, во која новите технологии ќе бидат ставени во служба на граѓаните, економијата и долгорочниот развој на Македонија.Тагови: Везилка Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Бидете информирани следете не на Facebook