Полн со циклони, антициклони, промени во брзината и насоката на ветровите, Јупитер има и џиновска портокалова дамка на себе, за која одамна е познато дека е бура, а најголема во Сончевиот систем, пишува SciTech Daily.

Јупитер нема цврста површина како малите карпести планети, тој е секогаш покриен со облаци кои се состојат главно од леден амонијак и на планетата ѝ даваат пругаст изглед. Тие се едвај четириесет километри тенок слој во атмосфера која е дебела илјадници километри.

Овие портокалово-кафеави ленти се создаваат од воздушните струи кои се движат во различни насоки на различни географски широчини, при брзина на ветер од над 500 километри на час. Посветлите полиња, наречени зони, се места каде што се крева атмосферата, додека потемните области, наречени појаси, се места каде атмосферата паѓа. Кога овие спротивставени атмосферски струи се судираат, се јавуваат турбуленции и бури.

Телескопот Хабл, користејќи ги своите неверојатни камери, годишно ги следи овие турбулентни промени во атмосферата на Јупитер со голема прецизност и со големи детали. И секоја година астрономите ги очекуваат нови изненадувања. На најновите фотографии од Хабл од Јупитер направени претходно оваа година, гледаме многу бури, како и мали бели облаци.

Како дел од програмата OPAL (програма за наследство на атмосферите на надворешната планета), Хабл ги следи сите надворешни планети, бидејќи сите тие се обвиткани во магла предизвикана од силни ветрови, што им дава на овие планети голема временски променливост. Јупитер е особено интересен бидејќи е најблискиот гасен џин до нас и најголемата планета што телескопите лесно можат да ја следат. На него, огромна дамка (Големата црвена дамка) се издвојува на јужната хемисфера, всушност бура, доволно голема за да ја проголта целата наша планета. Ова е веројатно најпрепознатливата карактеристика на титаничната планета.

Меѓутоа, малку на исток од него, Хабл забележал малку помала точка наречена Мала црвена дамка (Црвена дамка Џуниор). Овој антициклон е резултат на спојувањето на бурите од 1998 и 2000 година, а првпат се појави како црвеникава дамка во 2006 година, по што стана бледо кремаста боја. Оваа година бурата повторно стана поцрвена, веројатно поради присуството на бројни хемиски елементи како сулфур и фосфор и веројатно голем број други органски соединенија. Двете црвени бури остануваат на исти географски широчини, иако се движат во спротивни насоки, и поминуваат една со друга на секои две години. Уште еден мал црвен антициклон бил забележан далеку северно од Јупитер.

Од другата страна на планетата, бурите се исто така многу присутни. Темно црвениот циклон и побледиот антициклон речиси се допираат на североисток. Тие се движат во спротивни насоки, што укажува на наизменично присуство на висок и низок притисок во атмосферата. Циклонот ја крева атмосферата од подлабоките слоеви на површината, додека облаците во средината паѓаат пониско отстранувајќи ја атмосферската магла. Поради спротивните насоки на овие бури, се очекува тие да се отскокнат еден од друг. Ејми Сајмон, лидер на проектот OPAL, вели дека големите бури и белите облаци се знак за интензивната атмосферска активност на Јупитер во овој период.

Покрај фотографирањето на Јупитер, Хабл снимил и една од четирите галилејски месечини во рамките на своите камери. Иа е всушност највулкански најактивното небесно тело во Сончевиот систем, едвај поголемо од нашата Месечина и е дом на над 400 вулкани кои исфрлаат сулфур. Во далечната 1979 година, мисијата Војаџер 1 ја фотографирала Иа и нејзината вулкански активна површина. Хабл продолжи таму каде што застана Војаџер, и покрај Јупитер, постојано ја држи Иа во своето остро око.

Проект за меѓународна соработка, вселенскиот телескоп Хабл е оперативен повеќе од три децении. Неговите слики постојано ни нудат поглед во универзумот, без разлика дали се во нашето соседство, во Сончевиот систем, или далеку низ просторот и времето, во далечните галаксии, а заклучоците од тоа повторно и повторно го менуваат нашето основно знаење за универзумот.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.