КултураВостановена награда „Оливера Николова“ за најдобар необјавен роман за деца и младиНа 11 март, денот на раѓањето на мајката на сите македонски писателки – Оливера Николова, издавачката куќа „Арс Ламина“ ја востанови наградата „Оливера Николова“ за најдобар необјавен роман за деца и млади. На прес-конференцијата што денеска се одржа во „Литература.мк“, во „Дајмонд мол“ се обратија Бранка Бугариска (директорка на издаваштво во „Арс Ламина“) и членовите на жирито за наградата „Оливера Николова“ за 2025 година: Оливера Ќорвезироска (уредничка и писателка), Весна Мојсова-Чепишевска (универзитетска професорка) и Јагода Михајловска-Георгиева (писателка). Бугариска истакна дека овој датум не е случајно одбран – тој е роденденот на нашата голема писателка, а годинава е и првиот без нејзиното физичко присуство меѓу нас. Но, нејзините дела, нејзините приказни, нејзината посветеност на литературата за најмладите остануваат бесмртни. – Со оваа награда сакаме да ја зачуваме и продолжиме големата книжевна традиција што ја остави Оливера Николова (1936-2024). Нејзиниот придонес во македонската литература, а особено во романот за деца и млади, е немерлив. Со своите дела таа внесе автентичност, емоционална длабочина и хуманост, кои и денес инспирираат генерации читатели. Нашата мисија е да го поддржиме овој книжевен жанр, да му дадеме нова сила и да поттикнеме автори кои ќе ја продолжат оваа значајна традиција. Романот за деца и млади има клучна улога во обликувањето на карактерот, во развојот на емпатијата, во отворањето нови светови за најмладите. Во време кога книжевноста за деца е притеснета меѓу сликовниците и литературата за возрасни, нашата цел е да го ревитализираме овој жанр, да му дадеме простор да расцутува и да стане повторно значаен дел од современата македонска книжевна сцена... Во чест на Оливера Николова, во чест на идните генерации читатели, ги покануваме сите автори да учествуваат и да бидат дел од ова книжевно наследство кое продолжува да живее – рече Бугариска. Мисијата на наградата е двојна: да се одржи континуитет на големото авторско име на Оливера Николова со симболично творечко надоврзување на нејзината бележита трага во современата македонска книжевност, како и да се ревитализира еден од жанровите во кои создаваше Николова – романот за деца и млади. – Нашиот нововостановен конкурс „Оливера Николова“ е за необјавен роман за деца и млади, така што победникот ќе може да си го продолжи патот на рецепцијата, но и на учество во останатите награди во земјава, со што се збогатуваат можностите за што поширока афирмација. Тој не загрозува, ниту се натпреварува со ниту една постојна награда, напротив, придонесува за богатството и квалитетот на македонскиот книжевен живот... Би ја парафразирала изреката на Достоевски за Гогољ: Сите ние сме излезени од шинелот на Оливера Николова. Таа беше и е книжевна мајка на македонските писателки. И воопшто не е важно кој го кажал тоа прв, Лилјана Дирјан, Кица Колбе, Јагода Михајловска-Георгиева, Лидија Димковска, јас или некоја сосем друга авторка. Важно е дека тоа го чувствуваме сите. Речиси сите одевме на книжевна причесна кај Оливера Николова. Ѝ ги носевме своите книги. Макар да ги допре. Востановувањето на оваа награда е исто така причесна за македонската книжевност. Преку неа раскажувачката рака на Николова ќе продолжи да чука како срце и да бие како камбана. Се надевам дека со востановувањето на оваа награда за необјавен роман за деца и млади којашто го носи нејзиното име барем малку ќе ѝ се оддолжиме на Оливера Николова за сето тоа што таа го направи за нас и за современата македонска книжевност – рече Оливера Ќорвезироска, уредничка во „Арс Ламина“ и член на жирито. Професорката на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ Весна Мојсова-Чепишевска, која исто така ќе ги оценува пристигнатите ракописи на конкурсот за најдобар необјавен роман за деца и млади, рече дека време е авторите да покажат колку се навистина добри творци, ставајќи го својот пишувачки порив пред предизвик – да напишат роман за деца или роман за млади и да се борат за наградата „Оливера Николова“. – Оваа идеја да се воведе награда „Оливера Николова“ ќе направи еден сериозен книжевен простор во кој ќе излезат на мегдан и авторите и нивните нови приказни. Времето ќе ги исфилтрира, ќе ги исцентрифугира преку тоа каков прием навистина тие ќе имаат кај самите деца-читатели. И ќе бидам среќна кога по само неколку години, а особено за десет години, полицата со најнови книги за деца и млади ќе биде не само преполна со книги, туку и полна со добри книги кои ќе го задржуваат вистинското внимание на детето на 21. век преку добрите приказни. Приказни што ќе знаат да го забавуваат и кои ќе ја поттикнуваат неговата љубопитност, неговата фантазија, но и ќе му помагаат да го развива својот интелект и да ги објаснува своите чувства – рече Мојсова-Чепишевска. Јагода Михајловска-Георгиева рече дека ниту една досегашна награда за литература, за возрасни или за деца, не ѝ предизвикала олкава радост и ентузијазам како оваа. – Најпрво поради името што го носи во чест на нашата „мајка на сите писателки“ како што со право ја нарекуваме Оливера Николова. Потоа, зашто оваа награда е за роман за деца и за млади, ВО РАКОПИС! Сигурна сум дека ќе им биде поттик на етаблираните, но, уште позначајно, на писателите „новајлии“. Голема е осеката кај нас од овој вид домашни книги. И минимален е интересот за нив од страна на читателите. Имам пет внуци на возраст од три до тринаесет години. Ми се поплакуваат дека македонските дела не биле интересни како странските, особено лектирите. Не тврдам дека се сосема во право, па сепак... Што бара младата читателска публика? Бара книги блиски до нивниот начин на комуникација, забава, блиски до нивните интереси, возбудливи книги, богати со фантазија, духовити, поттикнувачки, не „попувачки“, не „мудрувачки“, не дидактички, иако вклучително и тоа, но вешто камуфлирано. Младите бараат да се препознаат во ликовите, јунаци на кои можат да им веруваат, да се угледуваат на нив... Затоа, според мене, е најтешко да се пишува за овие читатели, но и најчудесно. Еве го мојот „рецепт“: се нурнувам во сопственото детство, го наслушнувам детето во мене, а паралелно, будно ги набљудувам „новите клинци“. Па, сепак, секој автор си го открива својот начин. Најважна е смелоста да се влезе во таа авантура... и да се пишува, пишува, пишува – истакна Михајловска-Георгиева. Наградата „Оливера Николова“ ќе се доделува секоја година на 11 март, а првиот конкурс се отвора денес и трае до 11 јуни 2025 година. Право на учество на конкурсот имаат сите полнолетни лица кои ќе пратат необјавен ракопис – роман за деца и млади, напишан на македонски јазик и со кирилско писмо. За наградата можат да конкурираат необјавени романи (ракописи) за деца и млади, во должина од 2 до 5 авторски табаци (од 32 до 80 страници), што ќе ги достават самите автори по електронска пошта на е-адресата [email protected], како Word или PDF-документ со назнака: за конкурсот „Оливера Николова“. Наградата е откупна и се состои од паричен износ од 60.000 денари, статуетка и објавување на романот во посебна едиција на издавачката куќа „Арс Ламина“. Одлуката за првиот добитник на наградата „Оливера Николова“ ќе биде објавена во септември 2025 година. Наградата ќе биде доделена на посебен свечен настан во организација на издавачката куќа „Арс Ламина“. Издавачката куќа „Арс Ламина“, под својот импринт „Арс Либрис“, во 2022 година го реобјави целокупното творештво за возрасни од Оливера Николова. Станува збор за 12 наслови, спакувани во 10 тома, кои се дел од едицијата „Македонски книжевни класици“, објавени во ново руво и со нови поговори од значајни македонски професори, книжевници и писатели. Исто така „Арс Ламина“ има објавено и дел од романите за деца и млади на Николова: „Преминот не е осветлен“, „Светлосна година“ и „Мојот звук“, како и сликовницата „Сакам-неjќам“. Издавачка куќа „Арс Ламина“Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Бидете информирани следете не на Facebook
МакедонијаПоднесено обвинение за злоупотреби во АД “Државна лотарија”Основното јавно обвинителство Скопје поднесе обвинение против вкупно 8 лица како соизвршители во кривично дело – Злоупотреба на службената положба и овластување од член 353 став 5 во врска со став 4 и став 1 од Кривичниот законик.Обвинетите, во текот на 2023 и 2024 заеднички презеле дејствија со кои ги пречекориле границите на своите посебни овластувања и должности, со намера да му нанесат штета на оштетеното правно лице Акционерско друштво за приредување игри на среќа Државна лотарија на Република Македонија во значителна вредност од 507.632.173 денари. Тие биле свесни дека Акционерското друштво за приредување игри на среќа Државна лотарија на Република Македонија немало право да приредува електронски игри на среќа на видеолотариски терминали на територијата на државава, бидејќи во 2013 година го вложило тоа право како непаричен влог со вредност од 6.244.898 евра при основањето на Друштво за приредување игри на среќа Државна видеолотарија на Република Македонија-КАСИНОС АУСТРИА ДОО Скопје, за што се стекнало со удел во висина од 51% од основната главнина на друштвото. И покрај тоа, првиот обвинет генерален директор и претседател на Управниот одбор на “Државна лотарија” на 09.05.2023 година, до третиот обвинет – Генерален секретар на Владата на РМ доставил Информација за потребата од преземање активности за самостојно приредување на електронските игри на среќа. Во информацијата со предлог заклучоци навел дека вредноста на набавката изнесува 42% од сметководствената вредност на имотот на друштвото, определена врз основа на последните финансиски извештаи на друштвото и како таква ќе претставува голема зделка, а нејзиното одобрување е во надлежност на надзорниот одбор на друштвото. Генералниот секретар на 06.06.2023 година ја предложил оваа информација како дополнување на точка на дневен ред на владина седница, со што постапил спротивно на чл.119 ст.2 од Деловникот за работа на Влада на РМ и не ја вратил информацијата до подносителот односно не ја препратил до надлежниот орган. Вториот обвинет, кој имал реално влијание во раководењето со АД Државна лотарија, во својство на одговорно лице, претседавал со седница на Влада на Република Македонија во својство на собрание на Државната лотарија и предложил вака дополнетата точка на дневен ред да се усвои, иако бил свесен дека одлуката не е во надлежност на Владата како Собрание на Акционерското друштво. Доставената информација била усвоена и Акционерско друштво за приредување игри на среќа Државна лотарија на Република Македонија било задолжено да ги преземе потребните активности за започнување на самостојно приредување на електронски игри на среќа и спроведување на јавна набавка на видеолотариски терминали. Останатите обвинети, претседател и членови на Надзорниот одбор, иако знаеле дека законската процедура не е испочитувана, донеле одлука со која го одобриле отпочнувањето на постапката за јавна набавка на видеолотариски терминали за приредување електронски игри на среќа како голема зделка. Јавната набавка се реализирала и биле преземени обврски за исплата со кои на АД Државна лотарија била нанесена штета во наведениот износ. Имајќи предвид дека првиот обвинет сè уште е недостапен на органите на прогон, односно тој е во бегство, не е пронајден и лишен од слобода речиси една година, јавниот обвинител за него побара да му биде определена мерка притвор од пронаоѓање во траење од 30 дена. За вториот обвинет предложено е продолжување на претходно определената мерка куќен притвор, која му е определена заедно со мерката на претпазливост – привремено одземање на патна исправа и забрана за издавање на патна или друга исправа за преминување на државната граница. Надлежниот јавен обвинител предложи и за останатите обвинети да бидат определени мерки на претпазливост – обврска да се јавуваат повремено во Судот, привремено одземање на патна или друга исправа за преминување на државната граница, како и забрана за приближување или воспоставување, односно одржување контакти или врски со определени лица.Тагови: Државна лотарија Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Бидете информирани следете не на Facebook
ТенисРоџер Федерер веќе не е милијардерЕден од најдобрите тенисери во историјата, Швајцарецот, Роџер Федерер повеќе не е милијардер, флуктуациите на берзата го чинеле десетици милиони долари, а неговото нето-богатство сега изнесува 952 милиони.Федерер се најде на листата на милијардери по завршувањето на својата тениска кариера, благодарение на многу промислени и паметни инвестиции во разни бизниси, но ова е и категорија што може да биде многу „нестабилна“. Во еден ден, Федерер изгуби десетици милиони поради флуктуациите на берзата, откако акциите на луксузниот бренд „On“ забележаа пад поради послабата продажба од предвидената, тоа се одрази и врз сметката на славниот Швајцарец. Падот од 19 отсто го чинеше Федерер најмалку 52 милиони долари, пишуваат американските медиуми, потсетувајќи дека тој поседува удел од 2,5 отсто во оваа компанија. Акциите првпат се појавија на Њујоршката берза во 2021 година и нивната вредност вртоглаво порасна, особено минатата година, кога Федерер за првпат официјално беше вброен меѓу милијардерите. „Форбс“ проценува дека нето-вредноста на имотот на Федерер сега изнесува 952 милиони долари, што е значително помалку од минатата година, кога неговото богатство се проценуваше на 1,1 милијарда долари. Швајцарскиот бренд „On“, кој потекнува од Цирих, денес важи за еден од препознатливите производители на патики за трчање. Федерер првпат се вклучи во работата на компанијата во 2019 година, преземајќи ја улогата на сосопственик и неформален моден консултант, при што наглиот раст во претходната година се поврзуваше и со специјалната линија на Федерер, „The Roger“. Инаку, кон крајот на својата играчка кариера, Федерер почна да истражува можности за инвестирање, а една „локална“ компанија од Цирих се покажа како една од најпримамливите. Неговата сопруга Мирка носеше патики од овој бренд, кој во тоа време беше фокусиран на обувки за трчање. Компанијата беше основана од Швајцарци, поранешни спортисти, кои сакаа на своите колеги да им понудат соодветна опрема за рекреација и натпреварување. Меѓу основачите е Оливер Бернхард, швајцарскиот „Ајронмен“ (Ironman), кој развиваше сосема нова технологија за производство на спортска опрема, но „Најк“ (Nike) – компанијата со која тој тогаш соработуваше – не сакаше да започне нов проект. Од турнири Роџер Федерер има заработено 130 милиони долари и се наоѓа на третото место на „вечната“ листа, зад Новак Ѓоковиќ и Карлос Алкараз; сепак, само прашање на време е кога Алкараз и Јаник Синер ќе го престигнат, едноставно затоа што паричните награди во „нивно време“ се многу повисоки. Од друга страна, Федерер секогаш заработуваше многу пари и надвор од теренот. Имаше неколку силни спонзорски договори, а во 2018 година потпиша и со „Уникло“ (Uniqlo) за сума од 300 милиони долари. Во Азија добро знаеја дека Федерер ќе го помине „половината“ од времетраењето на договорот во пензија, но тоа не им пречеше особено, додека Швајцарецот сакаше да му се „одмазди“ на американскиот гигант „Најк“ по 24 години соработка. Роџер Федерер сè уште има огромни договори со спонзори, но постои голем интерес за соработка со него дури и кај компании што претходно не го спонзорирале. Едноставно кажано, Роџер Федерер е многу привлечен за корпорациите – како поради својата беспрекорна кариера, така и поради начинот на живот по повлекувањето од спортот. Швајцарецот не е поврзуван со скандали, неговото семејство живее мирно, а постојат големи шанси некое од неговите деца да се обиде во светот на тенисот, што би го ставило целото семејство во центарот на вниманието и со тоа би донело профит за компаниите.Тагови: Роџер Федерер тенис Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Претплатете се на нашиот newsletter
СветБитка за критични минерали: САД инвестираат милијарди за намалување на зависноста од КинаСветот повторно ги отвора рудниците.. Американскиот претседател Доналд Трамп и најави три милијарди долари нови инвестиции во рударството, со цел САД да ја намалат зависноста од Кина за критични минерали. Од целиот пакет, една милијарда долари ќе биде вложена во проект за ископ на бакар. Трамп порача дека рударството повторно станува државен приоритет и дека САД сакаат да ја вратат позицијата на минерална суперсила. Повеќе од една милијарда долари треба да бидат обезбедени за проектот „Санта Круз“ во Аризона, а Трамп тврди дека процедурите за рударски дозволи се скратени од три до пет години на само 25 дена. Најавувајќи ги новите инвестиции, Трамп нагласи дека критичните минерали се стратешки ресурси за американската економија и безбедност – одбранбената индустрија, автомобилската индустрија и современите технологии зависат од нив. -Ги враќаме рударите назад на работа и ја потврдуваме позицијата на Америка како светска минерална суперсила. Голем дел од затворените рудници повторно ќе се активираат, а и многу нови рудници се градат. Во последните 18 месеци нашата администрација потпиша и одобри 160 договори за ископ на минерали, во вредност од 40 милијарди долари. Затоа, сега во САД се отвораат рудници на брза трака. Ова не се случило од 50-тите години на минатиот век,- Доналд Трамп – претседател на САД . Додека светските сили ги забрзуваат инвестициите во критични минерали, Македонија се уште не го користи целосно сопствениот потенцијал. Единствениот голем проект за бакар е „Иловица-Штука“, вреден над 350 милиони евра, со години е во застој. Според инвеститорот, во услови кога цената на бакарот надминува 14 илјади долари за тон, проектот може да донесе значителни економски придобивки. Според истражувањата на „Еуромакс Ресурсис“, наоѓалиштето располага со над 700 илјади тони руден концентрат и има потенцијал за годишен извоз од повеќе од 10 илјади тони бакар во период од две децении.Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.Најважни вестиКрај на кризата во Гостивар? Од утре се очекува укинување на забраната за пиење вода15:00Шестмина се приведени за пораките дека во водата во Скопје е пронајдена бактерија08:42Канал 5 дознава: Шестмина се приведени за пораките дека во водата во Скопје е пронајдена бактерија18:00Прогласена епидемија на западно-нилска треска во пет скопски општини- почина 83 годишен пациент15:00Прогласена епидемија од западнонилска треска во Кисела Вода, Илинден, Гази Баба и Бутел12:31
Канал 5 дознава: Шестмина се приведени за пораките дека во водата во Скопје е пронајдена бактерија18:00