Во Турција е откриена плоча на непознат јазик, на неа има текст стар 3.000 години - Канал 5

Во Турција е откриена плоча на непознат јазик, на неа има текст стар 3.000 години

Мистериозен текст е откриен во Турција.

Во Турција е откриена плоча на непознат јазик, на неа има текст стар 3.000 години

Бил најден меѓу десетиците илјади древни глинени плочи кои биле напишани за време на Хетитската империја во текот на вториот милениум п.н.е. Засега експертите не знаат што точно пишува на ова необично клинесто писмо, но се чини дека станува збор за одамна изгубен јазик од пред повеќе од 3000 години.

Научниците велат дека мистериозниот идиом не е сличен на кој било друг древен пишан јазик од Блискиот Исток, иако се чини дека споделува корени со анадолско-индоевропските јазици. Мистериозните писма започнуваат на крајот од ритуалниот текст напишан на хетитски, најстариот познат индоевропски јазик, по воведот: „Отсега читајте на јазикот на земјата Калашма“.

Името Калашма се однесува на општество од бронзеното време кое веројатно живеело на работ на многу поголемата империја на Хетитите, недалеку од античкиот град Хатуша, каде подоцна е пронајдена оваа глинена плоча, пишува Science Alert.

Андреас Шахнер, раководител на археолошките истражувања на локалитетот Хатуша, вели дека веднаш забележал дека оваа плоча се разликува од другите. Особено, таа била извонредно добро сочувана во споредба со повеќе од 25.000 други глинени плочи пронајдени во Богазкој, Турција.

Историчарите, археолозите и лингвистите работат заедно повеќе од еден век за да ја преведат неверојатната архива на кралски договори, политичка кореспонденција и правни и религиозни текстови пронајдени на местото Хатуша.

Иако повеќето од овие табли се напишани со хетитско клинесто писмо, има и такви на други јазици, кои најверојатно потекнуваат од различни етнички групи кои некогаш биле во сенка на Хетитската империја.

„Хетитите беа многу заинтересирани за бележење ритуали на странски јазици“, објаснува Швемер. Овој интерес не бил само научен. Илјадници богови и божици биле обожувани во Хетитската империја. Како што Хетитите освојувале сѐ повеќе и повеќе територии на големиот полуостров помеѓу Црното и Средоземното Море, тие веројатно усвоиле нови религии за подобро да ги прифатат своите новостекнати поданици.

„Прифаќањето на различни богови без свој пантеон укажува на култура на толеранција“, напишал историчарот Тулин Џенгиз. Експертите сметаат дека царските архиви биле начин за консолидирање на „култот на државата“. Се чини дека со позајмување идеи како што се клинесто писмо, традиции и религии, Хетитите наишле на помалку пречки за време на проширувањето на досегот на империјата.

Фотографиите од новооткриената плоча се уште не се објавени бидејќи научниците се уште работат на преводот.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Делегација на СДСМ предводена од потпретседателот Трајановски оддаде почит во Скопје

Делегација на СДСМ предводена од потпретседателот Трајановски оддаде почит во Скопје, по повод Денот на Републиката.

Делегација на СДСМ предводена од потпретседателот Трајановски оддаде почит во Скопје


По повод големиот државен и национален празник 2ри август - Денот на Републиката, делегација на СДСМ предводена од потпретседателот Александар Трајановски, заедно со членката на Извршниот одбор Симона Цветановски и советничката во Советот на Скопје, Кети Штерјова, оддаде почит и положи свежо цвеќе пред споменикот на Никола Карев, пред споменикот на АСНОМ и пред споменикот на Методија Андонов - Ченто во Скопје.


За многу години Илинден! Да живее Македонија!

Скопје, 02.08.2026

СДСМ

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Фото: Ноле како вистински капетан заплови со јахтата од 5 милиони евра

Најтрофејниот светски тенисер на сите времиња, Новак Ѓоковиќ, одлучи да одмори во Црна Гора по „работното лето“, во текот на кое стигна до полуфиналето на Вимблдон

Фото: Ноле како вистински капетан заплови со јахтата од 5 милиони евра

Најтрофејниот светски тенисер на сите времиња, Новак Ѓоковиќ, одлучи да одмори во Црна Гора по „работното лето“, во текот на кое стигна до полуфиналето на Вимблдон, а потоа имаше и бројни медиумски активности пред финалето на Светското првенство во фудбал, на кое присуствуваше како ВИП-гост во Њујорк.

Екипа на српски „телеграф“ го улови Ноле зад кормилото на својата јахта вреда 5 милиони евра.
Како вистински капетан Новак марината во Портоново, во местото Кумбор во Бока Которска, Црна Гора заплови со семејството по крајбрежјето.

Во овој дела на Јадран, во близина на комплексот „Портонови“ –Новак Ѓоковиќ поседува луксузен апартман.

https://www.instagram.com/reel/Dbd7HlvyXnT/

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Рајна и Дунав пресушуваат. Европа се соочува со економски удар од 126 милијарди евра

Европа се соочува со суша од големи размери по неколкумесечни слаби врнежи, високи летни температури и втор екстремен топлотен бран во рок од само еден месец. 

Рајна и Дунав пресушуваат. Европа се соочува со економски удар од 126 милијарди евра

Според проценките на експертите, економската штета предизвикана од сушите и горештините во Европа би можела да достигне и до 126 милијарди евра годишно до 2029 година, пренесува ХРТ.

Последиците се видливи низ целиот континент.

Во периодот од април до јуни, на огромни површини од Европа – кои се протегаат од Португалија до јужна Финска – се регистрирани врнежи под просекот за овој период од годината.

Ова, во комбинација со последователните топлотни бранови, ја засили сушата и доведе до невообичаено ниски водостои на реките, особено на Дунав и Рајна.

Влијанието ги надминува рамките на големите речни системи; и алпските езера останаа без вода. Езерото Брене (Lac des Brenets), сместено на швајцарско-француската граница, речиси пресуши и е непроодно за пловни објекти веќе повеќе од една недела.

„Загрижен сум; ова се катастрофи какви што не можевме ни да замислиме. Очекувавме многу работи, но не и суши што се појавуваат една по друга во толку краток интервал. Тоа тешко нè погодува бидејќи едноставно сме беспомошни пред ваквите климатски промени“, изјави Иван Дуриг од Ле Брене, Швајцарија.

Поради сушата, Франција стравува од најслабата жетва на пченка во последните 50 години, додека Шпанија го ограничи пристапот на земјоделците до вода за наводнување. Холандија минатата недела воведе посебни мерки поради недостигот на вода, а на седум грчки острови беше прогласена вонредна состојба.

Екстремно ниското ниво на водата го попречи и транспортот на стока по реката Рајна, принудувајќи ги германските фабрики да го намалат производството. Некои економисти предупредуваат дека прекините во транспортот би можеле да го намалат германскиот економски раст за 0,2 процентни поени.

Бидејќи Рајна ги поврзува индустриските центри на Швајцарија, Германија и Холандија со Ротердам – најголемото пристаниште во Европа – проблемите во речниот транспорт брзо влијаат врз голем дел од европската економија.

Биологот Торстен Ренебарт од Институтот за истражување на езера во Келн ја објасни состојбата на Рајна: „Вообичаено, водостојот е низок во зима, а висок во лето, бидејќи реката се полни со вода од Алпите. Кон крајот на пролетта или почетокот на летото, снегот на Алпите се топи и тогаш обично имаме голем прилив на вода. Сепак, минатата зима имаше многу малку снег, а сега нема вода.“

Научната мрежа „World Weather Attribution“ во своите анализи наведува дека климатските промени не биле причина за значителниот недостиг на врнежи во Европа во периодот од април до јуни. Сепак, научниците објаснуваат дека високите температури и сè почестите топлотни бранови стануваат главниот двигател на сушата. Имено, порастот на температурите ја зголемува способноста на атмосферата да ја извлекува влагата од почвата, реките, езерата и акумулациите.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер