Уставниот суд мора да прави баланс и да ја враќа хармонијата на правниот систем - Канал 5

Уставниот суд мора да прави баланс и да ја враќа хармонијата на правниот систем

 Уставниот суд е една од најнереформираните институции во Република Макеоднија.

Уставниот суд мора да прави баланс и да ја враќа хармонијата на правниот систем

Тој мора да се постави како орган, што ќе обезбедува заштита и ќе ги промовира човековите права и уставните вредности, односно ќе прави баланс и ќе ја враќа хармонијата на правниот систем преку усогласување во рамките на уставниот систем.

Тоа беше порачано на денешната работна сесија за „Реформите во Уставниот суд поврзани со Поглавјето 23" на третата работна група од Националната конвенција за Европската унија во Република Македонија.

Според министерката за правда Рената Дескоска, секогаш дури и лошата правна рамка може да биде пренабрегната со добра практика и со добра волја, односно доколку во Уставниот суд имаме луѓе со интегритет и професионален капацитет да ја исполнат несовршената правна рамка со одреден дух на почитување на Уставот.

– Уставната рамка со која се поставени основите на уставното судство или со која е главно регулирана, бидејќи ние немаме Закон за Уставен суд не е идеална и често пати се покажа како непрецизна и ограничувачка. Свеж ни е примерот од 2016 година кога Уставниот суд во период од три месеци донесе две сосема спротивни одлуки што се однесуваа на идентично прашање, изјави Десковска.

Посочи дека предизвик пред Уставниот суд во Република Македонија е тој да се постави како орган што со своето практикување ќе биде баланс на она што значи политичка власт, извршна или законодавна. Посочи дека имаме еден тип на квази уставна тужба, каде Уставниот суд штити само неколку човекови права.

– Во другите земји за разлика од Македонија се штитат основните човекови права, значи поголем корпус на човекови права, додека се лимитираат предлагачите и иницијаторите на постапка за проценка на уставност и законитост. Во Република Македонија имате спротивен парадокс. Имате ситуација кога секој може да покрене постапка за оценка на уставност и законитост, но поединецот има многу мал круг на права што може да ги заштити пред Уставниот суд, изјави Десковска.

За улогата на Уставниот суд на Република Македонија во судските реформи спроведени како дел од процесот на интеграцијата во Европската унија, во рамки на денешната четвртата сесија на третата работна група на НКЕУ-МК учествуваа повеќе експерти од земјата, меѓу кои директорката на Академијата на судии и обвинители Наташа Габер-Дамјановска и професорката по уставно право Гордана Силјановска и кандидатот за уставен судија на Република Словачка, Радослав Прохаска, кој го сподели своето искуство од овој процес и укажа на виталните преговарачки прашања од Поглавјето 23.

Според професорката по уставно право, Гордана Силјановска, Уставниот суд е една од најнереформираните институции во Република Македонија и она што е најпознато е неговото хронично прогласување за ненадлежност.

– Општ заклучок е дека тој потонал во конфорт, изолација, во апстиненција од покренување иницијативи во однос на нужните реформи за статусот, надлежноста, актите, имунитетот и така натаму. Ако на ова го додадеме и отсуството на јавни расправи, тогаш се работи за еден затворен, нетранспарентен орган, што повеќе е уставен декор, па дури понекогаш со чинење и нечинење соучесник во прекршувањето на Уставот и законите, а требало да биде чуварот, а со тоа фактор на демократијата, изјави Силјановска.

Според директорката на Академијата на судии и обвинители Наташа Габер-Дамјановска, реформата на Уставниот суд мора да предвидува проширување на корпусот на слободи и права заштитени преку Уставот, односно да се изврши проширување на уставната тужба.

– Компарирано со наши колеги од сите бивши републики на Југославија единстевно Република Македонија има ваква ограничена уставна тужба. Сите други имаат проширена уставна тужба. Според практичниот исход досега не може да се третира како ефикасен правен лек постапувањето на Уставниот суд. Тоа го гледаме во овој опсег на предмети кои минале од Уставниот суд, каде имаме предмети во кои Европскиот суд за човекови права констатирал дека нашиот суд не постапил правилно и тоа се прашања во слободата на изразување и некои прашања на дискриминација, изјави Габер-Дамјановска.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

ОН предупредува на можни воени злосторства во Газа- под урнатините има уште 8.000 тела

Извлекувањето на стотици тела од урнатините на зградите уништени од израелските напади во Газа за време на војната што започна пред речиси три години предизвика загриженост за можни воени злосторства, изјави високиот комесар на ОН за човекови права.

ОН предупредува на можни воени злосторства во Газа- под урнатините има уште 8.000 тела

Волкер Турк рече дека останките од луѓе кои се чини дека припаѓаат на цели семејства се ископуваат од местата уништени за време на израелските напади и додаде дека многу од жртвите се жени и деца. „Шокантно е што членовите на семејствата на лицата кои исчезнале долго време дури сега ги потврдуваат своите најлоши стравови“, рече тој во своето соопштение за медиумите.

Тој истакна дека откритијата повторно ги разгореа загриженостите изразени во извештајот на ОН од 2024 година дека израелските напади врз станбени згради и други цивилни објекти во текот на првите недели од војната можеби го прекршиле меѓународното хуманитарно право.

Канцеларијата на израелскиот премиер и Министерството за надворешни работи не одговорија веднаш на барањето за коментар. Израел постојано ги отфрла обвинувањата дека намерно ги таргетира цивилите и тврди дека дејствувал во согласност со меѓународното право за време на борбата против милитантите на Хамас во Газа.

Израелскиот напад врз Газа, започнат по смртоносниот упад на Хамас во Израел во октомври 2023 година, остави зад себе околу 61 милион тони урнатини и остатоци, чие отстранување може да потрае и до седум години, според проценките на Обединетите нации.

Прекинот на огнот постигнат со посредство на Соединетите Американски Држави ги заврши целокупните борби во октомври 2025 година, но не ги запре редовните израелски напади, при што двете страни се обвинуваат меѓусебно за прекршување на прекинот на огнот.

Огромни размери на уништување во Газа

Палестинската цивилна заштита објави дека од ноември 2025 година, повеќе од 630 тела и останки на мртвите се пронајдени од урнатините на зградите низ Газа. Палестинската власт проценува дека повеќе од 8.000 тела сè уште се закопани под урнатините.

Тирк изрази страв дека остатоците пронајдени досега би можеле да бидат „само врвот на ледениот брег“, истакнувајќи дека големи делови од Газа биле срамнети со земја во израелските бомбардирања или последователните операции за уривање и расчистување.

Во исто време, тој го обвини Израел дека продолжува да населува одредени делови од Појасот Газа каде што се распоредени израелските воени сили и тврдеше дека булдожерите дејствувале „без никакво почитување кон мртвите кои останале под урнатините“.

Аџит Сунгеј, раководител на канцеларијата на ОН за човекови права на окупираните палестински територии, рече дека израелските ограничувања за увоз на предмети како што се комплети за ДНК и багери ги попречуваат напорите за пронаоѓање тела и идентификување на жртвите.

„Кумулативниот ефект од дејствијата на Израел ја прави секоја систематска работа од големи размери за пребарување, пронаоѓање и идентификување на мртвите и убиените речиси невозможна“, рече тој на прес-конференција во Женева. Тој додаде дека понекогаш палестинските тимови морале да копаат низ урнатините со голи раце.

Израелските власти не одговорија веднаш на обвинувањата на ОН за ограничувања на снабдувањето. Израелската воена агенција COGAT, која го контролира пристапот до Појасот Газа, претходно ги оправда долгогодишните ограничувања за предмети за кои тврди дека би можеле да се користат за „зајакнување на терористичките капацитети“.

Повик за пристап до меѓународни истражители

Според израелските податоци, во нападите предводени од Хамас во Израел во 2023 година загинаа 1.200 луѓе и беа земени 251 заложник. Според здравствените власти во Газа, повеќе од 73.000 Палестинци загинале за време на израелската воена кампања.

Израел тврди дека вложува големи напори за да избегне цивилни жртви и дека Хамас ги користи цивилите во Газа како човечки штитови во густо населените области. Хамас го отфрла таквото обвинување.

Висок функционер за човекови права на ОН побара на меѓународните истражители да им се овозможи пристап до сите делови од Појасот Газа со цел да се зачуваат доказите и посочи на правни постапки во кои се разгледуваат дејствијата за време на војната.

Франческа Албанезе, експерт на ОН за палестинските територии, рече дека доказите треба да се соберат и да останат идентификувани пред да може да започне целосното отстранување на урнатините.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Британка не знаела што ѝ прават повеќе од 20 години- сопругот ја дрогирал и силувал заедно со десетици други мажи

Британец признал дека ја дрогирал и силувал својата сопруга повеќе од две децении без нејзино знаење.

Британка не знаела што ѝ прават повеќе од 20 години- сопругот ја дрогирал и силувал заедно со десетици други мажи

Тој се изјасни за виновен по десетици обвиненија вчера во судот во Манчестер во северна Англија, вклучувајќи силување, обид за силување, сексуален напад и давање супстанца со намера да ја повреди, објави CNN.

Мажот, кој е во 60-тите години, не може да се именува за да се заштити идентитетот на неговата сопруга.

Првично сопругот ги негираше сите обвиненија, но ова лето се изјасни за виновен по пет обвиненија за силување, шест обвиненија за сексуален напад со пенетрација, три обвиненија за сексуален напад и едно обвинение за неовластено споделување интимни фотографии од неговата сопруга. Сега тој призна вкупно 60 обвиненија.

Неговата сопруга седеше во судницата додека тој ја поднесуваше својата изјава за вина.

Дванаесет други мажи, на возраст меѓу 28 и 74 години, од различни делови на Обединетото Кралство, исто така се обвинети за сексуални престапи против истата жена. Тие ги негираа сите обвиненија и ќе бидат судени во Манчестер.

Се очекува обвинителството да ги изнесе своите воведни зборови оваа недела.

Помошникот началник на полицијата во Голем Манчестер, Рик Џексон, изјави дека фокусот на полицијата „останува на поддршка на жртвата од овој ужасен случај на злоупотреба за време на многу сложена истрага“, додавајќи дека Британката продолжува да добива специјализирана психијатриска нега.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Мигрантите на Флорида се сместени во метални кафези во „Алигатор Алкатраз“

Некои мигранти држени во сега затворениот притворен центар „Алигатор Алкатраз“ во Флорида биле држени на отворено во метални кафези, малку поголеми од телефонска говорница, повеќе од еден час.

Мигрантите на Флорида се сместени во метални кафези во „Алигатор Алкатраз“

Некои мигранти држени во сега затворениот притворен центар „Алигатор Алкатраз“ во Флорида биле држени на отворено во метални кафези, малку поголеми од телефонска говорница, повеќе од еден час, а во некои случаи и до два часа, според новиот извештај на инспекторите од Министерството за внатрешна безбедност на САД (DHS), објавува NBC News.

Извештајот е првпат владина агенција на САД да потврди постоење на тесни кафези во притворен центар во Јужна Флорида.

Амнести интернешнл претходно изјави, врз основа на интервјуа со притвореници и посети на центарот, дека кафезите се користеле за казнување и претставувале тортура, што предизвика истрага од страна на Конгресот на САД.

Наодите на инспекторите не отишле толку далеку, но во извештајот се вели дека употребата на такви рестриктивни простори е „многу невообичаена и неконзистентна со стандардите за хуман третман“, објавува NBC.

Инспекторите на DHS утврдиле дека малите метални кутии биле приближно 4 стапки на 4 стапки, или околу 5 квадратни стапки, и биле опишани од персоналот како „смирувачки простори“ каде што притворениците можеле да се оддалечат од другите и да поминуваат време сами.

Просторите беа помалку од половина од минималната површина потребна за објект за притвор на едно лице во центрите за притвор на имигранти.

Смерниците на американската Служба за имиграција и царина (ICE) бараат минимум 3,4 квадратни метри простор по лице.

За споредба, самиците во федералните затвори се околу 80 квадратни метри.

Објектот, со прекар „Алигатор Алкатраз“, беше отворен во јули 2025 година во Еверглејдс и беше изграден од администрацијата на гувернерот на Флорида, Рон ДеСантис.

Според договорите меѓу Флорида и ICE, агенцијата требаше да го надгледува спроведувањето на федералните закони за имиграција и сопствените правила, како и директните активности за спроведување на имиграцијата.

Сепак, Министерството за внатрешна безбедност негираше дека има овластување над секојдневното работење на центарот, наведувајќи дека ICE нема договор со Флорида за управување со објектот.

Центарот беше заеднички обиколен од ДеСантис и американскиот претседател Доналд Трамп, кој во тоа време го опиша како важен за спроведување на политиката на масовна депортација.

Сепак, условите во шаторските единици и изложеноста на притворениците на екстремни временски услови предизвикаа критики од демократите и организациите за права на имигрантите, како и низа судски случаи, а објектот на крајот беше затворен во јуни.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер