Култура

Три документарни и три играни филмови на 10. ММФ Киненова од 28 септември до 5 октомври

Три документарни и три играни филмови ќе бидат прикажани на 10. Меѓународен филмски фестивал на дебитантски филм Киненова 2025. Фестивалот ќе се одржи од 28 септември до 5 октомври.

На отворањето на фестивалот во Македонската опера и балет ќе биде прикажан филмот „Изгубениот сон на југословенскиот дрим тим“ на хрватскиот режисер Јуре Павловиќ. Останатите филмови ќе бидат прикажани во Киноверзумот во Домот на културата „Билјана Беличанец“ во Кисела Вода.

Директорот на Киненова, Небојша Јовановиќ денеска на прес-конференција рече дека Фестивалот ќе биде отворен со еден од најзначајните филмови за овие простори во последните три декади, филмот на еден од најталентираните хрватски млади режисери Јуре Павловиќ, „Изгубениот сон на југословенскиот дрим тим“.

Посочи дека се работи за филм за кој немам никаква дилема дека силно ќе ги разбранува чувствата на сите генерации особено на оние кои живееле во една друга задничка држава со повеќе братски народи наречена Југославија.

- Се работи за филм во кој учествуваат сите најголеми екс југословенски кошаркарски легенди како што се Јуре Здовц, Дино Раџа, Тони Кукоч, Владе Дивац, Зоран Ивановиќ, Жарко Паспаљ и останати, а неколку од овие легенди ќе бидат дел од свеченото отворање на македонската премиера на филмот на Киненова во Скопје. Дејството на филмот е за време на натпреварите на Европското кошаркарско првенство кое се одржуваше во Италија, буквално во деновите на почетокот на распадот на Југославија, на големата војна со која живееме особено генерациите кои паметат. Зошто овој за отворање на Киненова, затоа што на еден крајно суптилен уметнички начин од здрава дистанца и крајно непристрасен поглед на нештата ги анализира феномените на колективен успех, колективен неуспех, заедништвото кое постоеше во минатото, а исто така и крајно сирово ги спротивставува другарството наспрема националистичките пориви, рече Јовановиќ.

Тој потенцира дека поминале десет неверојатно турбулентни години, десет изданија низ кои ги преживеале филмските и лични приказни на бројни храбри автори од целиот свет.

- Се соочивме со обиди за цензура, за премолчување, за замолчување, обиди дури и за стопирање на подемот на растежот, на развојот на овој пркос од фестивал. Преку Киненова успеавме да создадеме меѓународна мрежа на истомисленици, слободоумни луѓе, уметници, искрени филмски создавачи со кои заедно фестивалот можеше да расте, нивните идеи, советите, концептите и поддршката да бидат вградени во фестивалот, истакна Јовановиќ.

Фестивалот нагласи тој, годинава наградува тројца големи автори во светски рамки меѓу кои и еден Македонец, а тоа е Владимир Самоиловски.

- Годинашен лауреат е една од најголемите и најмаркантните европски филмски диви Лив Улман која ја добива наградата за животно дело, а третиот добитник кој ја добива наградата за особен придонес во филмската уметност е годинашниот победник на Берлиналето, тоа е Даг Јохагн Хагеруд, додаде Јовановиќ.

Селекторот на главната програма Игор Анѓелов рече дека и годинава на фестивалот ќе има вкупно шест возбудливи филмови од различни кинематографии.

- Покрај „Изгубениот сон на југословенскиот дрим тим“ на Јуре Павловиќ, уште еден наслов кој сакам да го потенцирам е словенечкиот филм „Прасловен“ на Слободан Максимовиќ, кој ќе биде прикажан на затворањето на Фестивалот. Третиот документарен филм е од германско-јапонската копродукција „Јохатсу“ („Со малку воздух“) на авторскиот двоец Андреас Хартман и Рата Мори, „Беше некогаш во Газа“ на Араб Насер и Тарзан Насер, „Паноптикон“ на Ѓорѓи Пикарулизе и „Помеѓу боговите“ од Вук Ршумовиќ, додаде Анѓелов.

Уметничкиот директор Гена Теодосиевска рече дека Даг Јохан Хагеруд е ново име во норвешката и во европската кинематографија, бидејќи со своето познавање на литературата тој како да и приоѓа на филмската уметност со една спонтаност, но и со една бунтовност, такви се и неговите филмови.

- Тој за себе вели вака „Јас сум прво библиотекар, потоа сум романописец - писател, потоа сум сценарист, а на крај сум филмски режисер“, посочи Теодосиевска.

За своите филмови тој е добитник на многу награди. Во 2020 година тој за својот втор долгометражен филм „Чувајте се од децата“ (Beware of the Children) награден е со дури девет Аманда статуетки, додека за филмовите од неговата позната Осло трилогија „Секс“ (Sex), „Љубов“ (Love) и „Соништа“ (Dreams) е награден со највисоката награда на Нордискиот филмски совет и со наградата на Здружението на филмската критика на Норвешка. Последниот „Соништа“ му ја донесе Златна мечка за најдобар филм на годинешното 75.Берлинале и наградата на Fipresci. Даг Јохан Хагеруд е роден 1964 година, тој се школувал за библиотекар, а подоцна ги завршува Академиите за филм, театар и креативно пишување и драматургија во Стокхолм и Осло.

Кинематограферот Владимир Самоиловски, кој е добитник на Специјалната награда за особен придонес во филмската уметност, е член на жири комисијата на Киненова.

- Среќни сме што Владимир Самоиловски е наш добитник на специјалната награда „Златна грива“ за исклучителчен придонес во филмската уметност на 10 јубилејно издание на МФФ Киненова. Со него сме горди на македонскиот филм. Неговото професионално портфолио содржи близу 100-тина долгометражни играни, документарни, кратки играни филмови ТВ драми, тв серии, емисии. Потекнува од фамилија на филмски работници, така што веќе доста млад навлегува во тајните на филмската магија и на технологијата на ТВ и филмската камера, мотивиран од својот татко, ветеранот на македонската и југословенската филмска кинематографија, Мишо Самоиловски во чии филмови соработувал како снимател оператор. Роден е во Скопје, во 1953 година. Неговата кариера како филмски работник и професионален соработник на филм ја започнува во 1976 година кога се вработува во продуцентската куќа „Вардар филм“, посочи Теодосиевска.

Таа се осврна и на годинашниот лауреат норвешката актерка Лив Улман, која, како што рече, е една од најзначајните актерки во минатиот, 20 век, векот на филмската уметност.

- За неа е доволно да се каже дека е „муза“ на големиот Ингмар Бергман, играјќи во десет од неговите, според многумина, најдобри филмови. Но Лив Улман, се разбира, е многу повеќе од тоа. Љубовта кон уметноста безброј пати ја докажала и на театарската сцена, но и на режисерското столче, на кое милува да седи во последните три декади од својата богата кариера. Таа се’ уште е витална и полна со енергија, и со радост и’ ја доделуваме највисоката награда за животно дело, заслужено вбројувајќи ја меѓу великаните кои во изминатите години ја добија нашата фестивалска награда. Во 2022 година, Лив Улман ја доби почесната награда „Оскар“ за „храброста и емоционалната транспарентност кои на публиката ѝ подарија длабоко трогателни човечки портрети на екранот“. Лив Улман е родена на 16 декември 1939 година во Токио, Јапонија, додаде Теодосиевска.

Тагови: КИНЕНОВА

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Технологија

Македонско еколошко друштво: Во полн ек се теренските истражувања на дивиот свет во Преспа

Преспанскиот Регион претставува вистинска лабораторија на отворено, што јасно го потврдуваат и тековните теренски истражувања на биолошката разновидност кои Македонското еколошко друштво ги спроведува во соработка со локалните заштитени подрачја.

Преспанскиот Регион претставува вистинска лабораторија на отворено, што јасно го потврдуваат и тековните теренски истражувања на биолошката разновидност кои Македонското еколошко друштво ги спроведува во соработка со локалните заштитени подрачја како дел од проектот „Иницијатива за зелена и сина Преспа“, финансиран од Европската Унија во рамки на програмата „ЕУ за Преспа“.

Долж крајбрежјето на Преспанското Езеро е веќе отпочнат мониторингот на повеќе видови птици, вклучувајќи ги големиот северен нуркач, белиот пеликан и секако кадроглавиот пеликан - како еден од најрепрезентативните симболи на Преспа. Овие истражувања овозможуваат континуирано следење на состојбата со нивните популации и навремено препознавање на потенцијалните закани со кои се соочува живиот свет во езерскиот екосистем.

Особено внимание се посветува и на влажните живеалишта и нивните жители. Во фокусот на истражувањата се македонскиот мрморец, жолтиот мукач и блатната желка - клучни видови чиј мониторинг дава значајни информации за состојбата со влажните екосистеми, кои сè почесто се изложени на притисоци од климатските промени и човековитеактивности.

Островот Голем Град продолжува да го привлекува вниманието на меѓународната научна јавност. Здружен тим на истражувачи од Македонија, Србија, Грција и Франција учествуваа во годишните студии на неколку видови влекачи, меѓу кои змиите- рибарки, поскокот и шумската желка. „Овогодинешните истражувања укажуваат на позитивните ефекти на необично влажната пролет, видливи не само во нивото на езерската вода и во снежните покривки на високите падини на Галичица и Пелистер, туку и во големиот број на заловени и обележани животни на Голем Град (>500). Меѓу другото, за прв пат по многу години успеавме да обележиме голем број на бебиња и млади шумски желки. Тие се поактивни од вообичаено заради обилната храна во интензивната зелена пролетна покривка на островот. Ова навидум нуди надеж за оваа популација на која и се ближи истребување, но сепак, најверојатно е само резултат на влажната пролет, додека пак малиот број на јајца забележани во островските женки, во споредба со оние од копното, нѐ потсетува на трагичната судбина на оваа популација. Можеби следната година ќе сведочиме подобра ситуација потпомогната од наталожените резерви од оваа година, но генералните климатски проекции ни укажуваат дека оваа година е само исклучок во една многу сушна иднина“ - објаснува д-р Драган Арсовски од Македонското еколошко друштво.

Собраните податоци од сите овие истражувања, заедно со истражувањата на ренџерските служби на Паркот на природата „Езерани“ при Општина Ресен и националните паркови „Галичица“ и „Пелистер“, ќе бидат интегрирани во единствена дигитална платформа којана различните засегнати страни ќе им овозможи сеопфатен увид во состојбата и трендовите со биолошката разновидност во регионот.

„Спроведувањето континуирани и систематски истражувања е неопходно за обезбедување релевантни податоци за состојбата со дивата флора и фауна во Преспа, како предуслов за паметно планирање на мерките за заштита, зачувување и одржливо управување со природното наследство на еден од најубавите и најуникатни прекугранични региони во Европа“ - посочува м-р Даниела Заец, раководител на канцеларијата на Македонското еколошко друштво во Ресен.

Активностите за мониторинг на биолошката разновидност во Преспа се реализираат во рамки на проектот „Иницијатива за зелена и сина Преспа - Зајакнување на заштитата преку истражување, едукација и комуникација“, финансиран од Европската Унија (ЕУ) во рамки на програмата „ЕУ за Преспа“ и кофинансиран преку Фондот за природа „Преспа - Охрид“ (ПОНТ). Покрај Македонско еколошко друштво, партнери во имплементацијата на проектот се Општина Ресен, Националниот парк „Галичица“, Друштвото за заштита на Преспа (SPP) од Република Грција и Друштвото за заштита и зачувување на природната средина во Албанија (PPNEA) од Република Албанија. Спроведувањето на проектните активности е поддржано од Министерството за животна средина и просторно планирањена Република Македонија и Националниот парк „Пелистер“.

Балкан

Србија воведе забрана за влез на државјани од Црна Гора

Според локалните медиуми ниту еден црногорски државјанин не преминал во соседната земја на граничните премини Гостун, Јабука и Драченовац.

Според извештаите, од 19:30 часот ниту еден црногорски државјанин не бил пропуштен да влезе во Србија, што предизвикало застои и колони на границите.

Медиумите наведуваат дека мерката е воведена по протерување на повеќе од 80 српски државјани од Тиват поради безбедносни причини. Засега нема официјална потврда за траењето на мерката, а се очекува ситуацијата да се нормализира

Македонија

Започна првиот ИКТ бизнис форум - Македонија – Грција: МАСИТ и Setpe потпишаа меморандум за соработка

Форумот, организиран од МАСИТ во соработка со грчката асоцијација SETPE, ги обедини претставниците на ИКТ индустријата.

Со учество на над 130 претставници на компании, институции и организации од Македонија и Грција, денеска во Скопје започна првиот „North Macedonia – Greece Digital Bridge & Business ICT Forum“, настан посветен на продлабочување на економската и технолошката соработка меѓу двете земји.

Форумот, организиран од МАСИТ во соработка со грчката асоцијација SETPE, ги обедини претставниците на ИКТ индустријата, државните институции и бизнис-заедницата со цел создавање нови партнерства, размена на знаење и отворање нови можности за регионален раст.

Во рамки на свеченото отворање беше потпишан и Меморандум за соработка помеѓу МАСИТ и SETPE, документ кој претставува основа за поинтензивна институционална соработка, размена на искуства и заеднички активности во областа на дигиталната економија, иновациите и технолошкиот развој.

Претседателот на МАСИТ, Јордан Димитровски, истакна дека форумот е создаден со јасна цел – да ги поврзе компаниите од двете земји и да создаде конкретни деловни можности.

„Денешниот форум не е само уште една конференција или настан за вмрежување. Тој е создаден со многу конкретна цел – да ги поврзе компаниите, да поттикне директен дијалог и да создаде нови бизнис можности меѓу нашите две земји. Меморандумот што денес го потпишуваме не е крајна дестинација, туку почетна точка за посилна соработка, поголема размена на знаење и повеќе можности компаниите од двете земји да работат заедно“, изјави Димитровски.

На отворањето се обратија и министерот за надворешни работи и надворешна трговија Тимчо Муцунски, амбасадорката на Република Грција во Македонија Н.Е. Софија Филипиду, заменик-министерот за дигитална трансформација Радослав Настасијевиќ Варџиски и претседателот на SETPE, Анастасиос Манос.

Во текот на денот учесниците ќе имаат можност да присуствуваат на презентации, тематски дискусии и над 150 однапред организирани B2B средби насочени кон создавање конкретни деловни партнерства и нови заеднички проекти.

Организаторите очекуваат токму овие средби да резултираат со нови соработки и да придонесат за натамошно поврзување на технолошките екосистеми на Македонија и Грција.