Светски ден на контрацепција

На позитивната листа на лекови во земјава и натаму нема ниту еден модерен контрацептив.

Само 14 проценти од жените кои се во врска или брак користат контрацепција што проверено штити од непланирана бременост. Во периодот од 2011 до 2018 година се намалува користењето на модерната контрацепција кај нас, вклучително и на оралната контрацепција и на спиралата, а во 2018 година машки кондом користеле само 10 отсто од паровите.

Ова денеска беше истакнато на конференцијата тема „Контрацепција на позитивната листа! Зошто сè уште не сме спремни?“, организирана од ХЕРА, по повод 26 септември – Светски ден на контрацепција.

– И покрај децениските заложби на Владата, во државата ниту едно контрацептивно средство сè уште не е на позитивната листа на лекови што се покриени од Фондот. Преку програмата на Владата се обезбедува орална контрацепција, спирали или кондоми само за ограничен број на жени од социјално ранливи категории, како и за жени со повторливи абортуси, изјави Драгана Каровска-Чемерска, програмска раководителка во ХЕРА.

Каровска-Чемерска вели дека загрижува и тоа што во 2018 година оваа програма покривала околу 150 жени, а во 2022/2021 година бројот на жени е намален на 50.

– За споредба, во младинските центри на ХЕРА каде исто така е достапна бесплатна контрацепција, годишно во просек се обезбедува контрацепција за 500-600 жени, додаде таа.

Според д-р Ана Данева-Маркова финансиските и економските бариери го попречуваат пристапот до контрацепција, особено за младите или лица со пониски приходи и вели дека е потребно државата да обезбеди бесплатна контрацепција или субвенции за одредени категории граѓани.

– Кога станува збор за рангирањето на државата во рамки на Европа, од пет достапни категории на атласот, Северна Македонија се наоѓа во категоријата „слабо“, информираше д-р Данева Маркова и додаде дека пристапот до модерна контрацепција ги намалува мајчината смртност за 25 проценти, а смртноста на новороденчиња за 20 отсто.

Одредени методи на контрацепција, како што посочи таа, ја намалуваат инциденцата на ХИВ и на сексуално преносливите инфекции, а соодветната информираност и употреба на контрацепција спречува непланирани бремености.

Марија Ристевска, извршна директорка на Центарот за истражување и креирање политики и авторка на анализата „Носителите на одлуки се согласни дека кондомите треба да бидат бесплатни и достапни за секого во здравствените установи, а контрацептивните пилули вклучени на позитивната листа на лекови“, вели дека преку користење методи на интервјуа со репрезентативен примерок на пратениците во Собранието дојдено е до сознанија дека пратениците и пратеничките и покрај различните идеолошки ставови, се согласуваат дека контрацепцијата е право на жени и мажите и треба да имаат пристап до современи контрацептивни средства.

– Истражувањето покажа дека помеѓу пратениците и пратеничките, имаме консензус околу тоа да презервативите бидат бесплатни и достапни за секого во здравствените установи. Пилулите исто така треба да бидат ставени на позитивната листа на лекарства, за што исто така има консензус во Собранието, а советувањето, сметаат дека не треба да биде задолжително, туку опционално за сите оние кои ќе побараат совети за планирање на семејство, додаде Ристевска.

Од ХЕРА порачаа дека Влада и сите одговорни институции треба во најкус можен рок да пристапат кон остварување на бројните ветувања што ги имаат дадено како потписници на меѓународни документи, но и на задачите што самите си ги поставиле во рамки на националните стратегии.

Ова, како што велат подразбира отпочнување на процесот на ревидирање на Позитивната листа на лекови заради нејзино проширување со најмалку едно модерно контрацептивно средство, со што би се подобрила универзалната покриеност со здравствена заштита.

Санкционирани возачи 154 во Скопје, 25 за брзо возење

На територија на град Скопје вчера се изречени вкупно 154 мерки, меѓу кои за возење повеќе од дозволената брзина 25 санкции, 13 мерки за возење без возачка дозвола....

На територија на град Скопје вчера се изречени вкупно 154 мерки, меѓу кои за возење повеќе од дозволената брзина 25 санкции, 13 мерки за возење без возачка дозвола, шест санкции за користење мобилен телефон при возење, шест мерки за минување на затворен сигнал - црвено светло, две санкции за управување под дејство на алкохол.

Сообраќајните контроли продолжуваат и во наредните денови, соопшти МВР.

Кличко: Смената на Залужни е грешка, тој не бранеше од најмоќната армија во светот

Украинскиот претседател Володимир Зеленски згреши што го разреши популарниот врховен командант на вооружените сили на Украина, изјави градоначалникот на Киев, Виталиј Кличко.

„Отказот на Валери Залужни беше голема грешка. Мораме да се обединиме околу луѓето кои имаат најголема поддршка - како Залужни, кој има најголем рејтинг на анкетите“, изјави Кличко за италијанскиот весник „Ла Република“.

„Две години успешно ја бранеше нашата земја од најголемата и најмоќната армија во светот“, рече Кличко, додавајќи дека јавноста го гледа познатиот генерал како „најважниот бранител на нацијата“.

Кличко, кој претходно го обвини Зеленски за „авторитаризам“, тврдеше дека претседателот „требаше да објасни зошто донел одлука што го шокираше секој Украинец“, бидејќи „многумина се чувствуваа збунети, очајни“.

Тој додаде дека „големата грешка што многу луѓе ја прават денес е играњето политика“.

Како што јавуваат медиумите, Валери Залужни беше заслужен за водењето на одбраната на Киев во раните фази на конфликтот, како и за успешните операции во втората половина на 2022 година.

Овие успеси беа нарушени со неуспешна контраофанзива во 2023 година, за време на која украинските војници претрпеа големи загуби и изгубија многу тенкови и друга опрема обезбедена од Запад. Сепак, Залужни остана популарен, со рејтинг од повеќе од 80 отсто според анкетата во декември.

ЦУК: Седум пожари на отворено изминатото деноноќие

Седум пожари на отворено изминатото деноноќие, отстранета опасност од истечен хлор во филтер станица.

Центарот за управување со кризи (ЦУК) информира дека имало вкупно седум пожари на отворено во државата во последното деноноќие.

Регионалните ЦУК Скопје и Битола информирале за по два, РЦУК Охрид, РЦУК Штип и РЦУК Куманово за по еден изгаснат пожар на отворено.

ОД ЦУК соопштуваат за ретка, но сепак опасна ситуација при што е отстранета опасност од истечен хлор во филтер станица.

- РЦУК Штип информира дека пожарникарите од ТППЕ Виница вчера од 08:00 до 11:00 часот, имале техничка интервенција на испукана боца со хлор од 50 кг. во филтер станицата. Интервенирале со две возила, четири пожарникари и четири други лица. Нема повредени лица, но на вработените во филтер станицата во Виница им е даден кислород, заради можност од вдишување на отровниот гас, се наведува во соопштението.

Центарот за управување со кризи соопшти дека во последното деноноќие имало вкупно 1 920 повици на Единствениот повикувачки број за итни случаи 112, од коишто „реални“ повици биле 47,40 отсто, а 52,60 проценти за други потреби на граѓаните што не биле итни.

Кон полиција биле упатени 71,20 отсто, кон итната медицинска помош 23,20 отсто, а кон пожарникарите 3,60 отсто од реалните повици кон 112 во ЦУК.

притисни ентер