Студија: Како последица на жештините летово во Европа починале 16.500 лица - Канал 5

Живот

Студија: Како последица на жештините летово во Европа починале 16.500 лица

Климатските промени и растот на температурите предизвикани од човечкиот фактор се одговорни за смртта на околу 16.500 лица во Европа во текот на ова лето, се наведува во студија на група британски истражувачи на климата и здравјето. 

Студија: Како последица на жештините летово во Европа починале 16.500 лица

Врз основа на истражување на климатскиот модел во 854 европски градови, научници од Империјалниот колеџ во Лондон и епидемиолози од Лондонската школа за хигиена и тропска медицина, утврдиле дека како резултат на глобалното затоплување температурите во Европа во периодот јуни-август биле за 2,2 степени Целзиусови повисоки во однос на просекот за тој период од годината.

Според нив, во посочениот период бројот на починати лица во тие градови бил за околу 24.400 поголем од просечниот, но дека сите тие смртни случаи не се последица на зголемените температури. Сепак, глобалното затоплување, како што се оценува во студијата, е одговорно за речиси 70 отсто од „вишокот“ смртни случаи или за смртта на околу 16.500 лица.

Научниците посочуваат дека до овие резултати дошле врз основа на истражувачкиот модел и дека не се базираат на вистинските бројки на смртни случаи во европските градови во текот на ова лето, бидејќи „на повеќето земји им треба долго време да ги објават тие податоци“. Сепак, тие нагласуваат дека нивните проценки се во „реалната рамка“ на смртни случаи.

Во студијата се проценува дека бројот на смртни случаи за време на топлотните бранови е значително потценет, бидејќи дел од официјално наведените причини за смрт, како срцеви, респираторни или други здравствени проблеми, бележат раст со зголемувањето на температурите.

Во земјите најтешко погодени од топлотниот бран - Романија, Бугарија, Грција и Кипар, каде температурите беа и до шест степени Целзиусови повисоки од просекот, во периодот од 21 до 27 јули се проценува дека имало 950 „вишок“ смртни случаи како последица жештините или околу 11 смртни случаи дневно на еден милион луѓе.

Според истражувањето, најмногу проценети смртни случаи како резултат на климатските промени – 835 имало во Рим, по што следуваат Атина со 630 и Париз со 409. Повеќе од 85 отсто од проценетите „вишок“ починати биле луѓе на возраст од 65 години, а околу 40 проценти постари од 85 години.

Ваквите податоци, според научниците се особено алармантни ако се земе предвид дека се очекува до 2100 година над 15 отсто од жителите на Европа да бидат на возраст од 80 години, додека во исто време континентот се затоплува најбрзо во светот.

Во градовите во Европа живее околу 70 проценти од вкупното население, а до 2050 година се проценува дека таа стапка ќе се зголеми на 80 отсто. Дополнително, температурите во европските урбаните средини можат да бидат и до 10 степени Целзиусови повисоки отколку во руралните области, ефект нарече „урбан топлотен остров“.

- Дури и неколку степени плус можат да предизвикаат големи скокови на смртни случаи кога ранливите популации се изложени на температури над границите на кои се навикнати, се наведува во студијата.

Еден од авторите на студијата, Гарифалос Константинудис вели дека зголемувањето на температурите при топлотен бран за само 2 до 4 степени Целзиусови, може да биде резултира со смрт на илјадници луѓе, па оттаму, според него, топлотните бранови се „тивки убијци“.

Но, во истражувањето се посочува и дека причината за зголемената смртност ова лето, покрај на зголемените температури, се должи и на подготвеноста на градовите да реагираат на екстремните жештини, демографската структура на населението, како и на загадувањето на воздухот.

Истражувачите посочуваат и дека изнесените бројки во студијата не се целосни, бидејќи со анализата не биле опфатени некои региони во Европа, како на пример делови од Балканот.

Во слична студија на „Нејчр Медисин“ за летото 2023 година, беше проценето дека растот на температурите резултира со над 47.000 „вишок“ смртни случаи во Европа.

Оваа 2025 година беше регистрирано четвртото најжешко лето во Европа откако се води евиденција за температурите.

Тагови: Сончевo

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Сиљановска-Давкова се сретна со претставници на Проект ХОУП и Фондацијата БД

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова денеска ги прими Раби Торбеј, извршен директор на Проект ХОУП (Project HOPE) и Сиен Авалос, претседателка на Фондацијата БД (Becton, Dickinson and Company Foundation).

Сиљановска-Давкова се сретна со претставници на Проект ХОУП и Фондацијата БД

За Сиљановска – Давкова, повеќе од три децении Проект ХОУП значајно придонесува во јакнењето на македонските здравствени капацитети, унапредување на професионалните знаења на здравствените работници и воведување нови технологии во здравството.

Претседателката ги поздрави донациите на современа медицинска опрема, примената на инвентивни методи, како и инвестициите во човечки ресурси преку клинички обуки со меѓународна експертиза.

Според неа, меѓународните партнерства се важни во креирањето одржливи системски решенија, коишто на долг рок ќе влијаат на подобрување на квалитетот на здравствените услуги.

Оценувајќи ја како исклучително успешна и инспиративна работата на Проект ХОУП, Сиљановска-Давкова се заблагодари за нивната посветеност и присуство во државава.

Соговорниците информираа за нивните досегашни и тековни здравствени и хуманитарни програми и активности.

Тие изразија задоволство од соработката со македонските институции, пред сѐ со здравствените работници и ја нагласија подготвеноста за натамошна помош и поддршка.

Проект ХОУП е глобална организација со 65 годишно искуство, присутна во повеќе од 25 земји, соопштуваат од Кабинетот.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Серафимовски: Охридското Езеро порибено со 6,5 тони пастрмка, годишниот план е надминат за 1,6 тони

Со денешното пуштање на 100.000 единки охридска пастрмка, порибувањето на езерото за 2026 година заврши со вкупно 6,5 тони одгледан подмладок, односно за 1,6 тони над планираните 4,9 тони.

Серафимовски: Охридското Езеро порибено со 6,5 тони пастрмка, годишниот план е надминат за 1,6 тони

Министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство, Борче Серафимовски, при посетата на Хидробиолошкиот институт во Охрид соопшти дека со денешното пуштање на 100.000 единки охридска пастрмка, порибувањето на езерото за 2026 година заврши со вкупно 6,5 тони одгледан подмладок, односно за 1,6 тони над планираните 4,9 тони.

„Потпишан е договор со Хидробиолошкиот институт и за следниот циклус на вештачки мрест и порибување во наредната година со нови 1.550.000 млади пастрмки“, изјави министерот Серафимовски.

Тој појасни дека во годинашното порибување биле вклучени и 100.000 поголеми единки од минатогодишниот мрест, со просечна тежина од 16 грама, за надоместување на пропуштеното по паузата во вештачкиот мрест од 2019 до 2023 година, притоа посочи и дека кај летната форма на охридската пастрмка, по 23 години од последниот вештачки мрест, експериментално е добиен подмладок кој успешно се одгледува.

„Министерството за земјоделство, шумарство и водостопанство ја засилува заштитата и на јагулата, која е критично загрозен вид. Нејзиното зачувување го поставуваме како институционален приоритет. Владата за првпат усвои Национален план за управување со јагула“, нагласи министерот Серафимовски.

YouTube video

Тој најави дека Хидробиолошкиот институт ќе ги спроведува мерките за внесување млади јагули и безбеден транспорт на сребрените јагули кон морето, при што за пренос се предвидени 40 отсто од утврдената годишна квота за лов на традиционалната рибарска замка „Далјан“ на Црн Дрим кај Струга, за да им се овозможи да го продолжат патот кон Саргасовото Море, избегнувајќи го минувањето низ турбините на хидроцентралите.

Директорот на Државниот инспекторат за земјоделство, Ивица Ангеловски, информираше дека надлежните инспектори од одделението за рибарство, во соработка со рибочуварската служба од охридскиот регион и со езерската гранична полиција, вршат редовни контроли на работата на концесионерите.

„Нашите инспектори се вклучени и во процесот на сузбивање на нелегалниот риболов, односно во борбата со рибокрадците. Заклучно со денес, од почетокот на 2026 година, имаме спроведено вкупно 231 инспекциски надзор на Охридското Езеро и за сторени прекршоци имаме издадено 21 платен налог. Во наредниот период ќе продолжиме со борбата против рибокрадците со цел да обезбедиме заштита на биодиверзитетот и зачувување на рибниот фонд“, изјави директорот Ангеловски.

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Свет

Спор околу Сеута: Шпанската опозиција бара распоредување на морнарицата

Алберто Нуњез Феихоо, лидер на шпанската конзервативна Народна партија (ПП), во петокот побара распоредување на морнарицата во Сеута. 

Спор околу Сеута: Шпанската опозиција бара распоредување на морнарицата

Неговото барање доаѓа како одговор на непотврдени извештаи дека марокански патролен брод претходниот ден навлегол во водите на шпанската енклава. Како лидер на опозицијата, Феихоо му се спротивставува на актуелниот социјалистички премиер Педро Санчез на предвремените избори закажани за 29 ноември, пренесува „Политико“.

„Честите упади на Мароко во шпанските води не се изолирани инциденти, туку модел на агресија што бара одлучен одговор. Распоредете ја морнарицата. Повикајте го мароканскиот амбасадор. Повлечете го нашиот амбасадор од Рабат на консултации и побарајте објаснувања од највисоките нивоа на мароканската влада“, напиша Феихоо во петокот на платформата „X“. Својата објава ја заврши со пораките: „Шпанија не е на продажба. Шпанија се брани“.

Неговото барање е дел од поширока низа критики упатени кон владата на Санчез. Тензиите се зголемени од крајот на јули, кога повеќе од 70.000 мигранти пристигнаа во Сеута, шпанска енклава на границата со Мароко. Во последните месеци, министрите за внатрешни работи од земјите-членки на Европската унија постојано повикуваат на спроведување построги миграциски политики низ целата Унија.

Непотврден инцидент во водите кај Сеута

Повикот на Феихоо уследи по непотврдени извештаи дека марокански патролен брод во четвртокот поминал неколку часа во шпанските води крај брегот на Сеута. Шпанската Граѓанска гарда ги демантираше овие тврдења. Слични наводи за навлегување на марокански воени бродови во шпанските води се појавија и во јули.

Во средата, портпарол на Европската комисија изјави за шпанската новинска агенција ЕФЕ дека „шпанските и мароканските власти треба да ги разјаснат фактите“.

Зголемени тензии и кралска посета

Вчера во Брисел, Феихоо присуствуваше на самитот на Европската народна партија (ЕПП), чија членка е и неговата Народна партија (ПП). Според мадридското издание на „Политико“, во завршната декларација на Европската народна партија (ЕНП) остро се критикува шпанската влада поради кризата во Сеута. Конзервативците најавија дека, доколку дојдат на власт по изборите, ќе спроведат мерки за ограничување на имиграцијата.

„Цела Европа мора да го признае неуспехот на шпанската влада и да изврши неопходен притисок за да се спречи оваа криза да се вкорени, да се прошири или да се повтори“, напиша Феихо во авторски текст претходно овој месец. Тензиите околу Сеута и Мелиља – кои Мароко ги смета за свои окупирани територии – се засилуваат.

Анкета објавена од „Политико“ оваа недела покажува дека 58 отсто од испитаниците сметаат оти е веројатен вооружен судир меѓу Мадрид и Рабат во текот на следната деценија. Шпанскиот крал Фелипе VI, исто така, оваа недела ги посети овие енклави – посета која беше оценета како историска.

При таа пригода, тој изјави: „Сеута и Мелиља се неотуѓив дел од политичката и националната реалност на Шпанија. Суверенитетот и територијалниот интегритет на нашата земја не се предмет на преговори“. Последната посета на шпански монарх на овие територии се случила во 2007 година, кога поранешниот крал Хуан Карлос I ги посетил Сеута и Мелиља за време на дипломатски спор со Мароко.

Извор: Индекс.хр

Тагови: Сеута

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер