Култура

Сто години од раѓањето на Блаже Конески

Блаже Конески бил прв претседател на Друштвото на писателите на Македонија, прв претседател на Македонската академија на науките и уметностите, почесен доктор на Чикашкиот универзитет и на Универзитетот во Врацлав.

На денешен ден, пред 100 години во прилепското село Небрегово, е роден академик Блаже Конески, еден од најистакнатите македонски културни дејци, писател, врвен поет и научник, чие творечко истражување дало огромни резултати во македонската литература, во областа на граматиката и во историјата на македонскиот јазик и во областа на културната историја на македонскиот народ.

Блаже Конески бил прв претседател на Друштвото на писателите на Македонија, прв претседател на Македонската академија на науките и уметностите, почесен доктор на Чикашкиот универзитет и на Универзитетот во Врацлав.

Неговото прво дело, поемата „Мостот", ја објавил непосредно по војната во 1945 година, а потоа следуваат „Земја и љубовта", „Песни", „Везилка", „Лозје", „Записи", „Стари и нови песни", „Чешмите", „Послание", „Светото на песната и легендата" и други.

Автор е на повеќе значајни трудови, меѓу кои и на „Граматика на македонскиот јазик", „Историја на македонскиот јазик", „Македонскиот јазик во развојот на словенските литературни јазици и јазикот на македонската поезија". Во македонската современа општествена стварност, во смисла на одбрана на македонската држава и македонскиот јазик, како темели на македонскиот национален и историски идентитет е позната неговата максима: „Јазикот е нашата единствена целосна татковина". Покрај другите награди, добитник е на „Златниот венец" на „Струшките вечери на поезијата" во 1981 година.

Од 4 јуни 1997 година Филолошкиот факултет во Скопје го носи неговото име.

Блаже Конески почина на 7 декември 1993 година.

Стогодишнината од неговото раѓање годинава беше одблежана со повеќе настани. Денот кога е роден Конески, 19 декември, е ставен и на листата на значајни јубилеи на УНЕСКО што се одбележуваат во 2021 година.

Во рамките на одбележувањето на 2021 – година во чест на Блаже Конески по повод 100 години од раѓањето, во свечената сала на Македонската академија на науките и уметностите утре ќе се одржи свечен собир.

На собирот ќе говорат претседателот Стево Пендаровски, претседателот на МАНУ, акад. Љупчо Коцарев, проф. д-р Никола Јанкуловски, ректор на УКИМ, акад. Катица Ќулавкова, секретар на ОЛЛН – МАНУ и раководител на проектот „Критичко издание на целокупните дела на Блаже Конески. Со омаж за Конески ќе се претстават акад. Зузана Тополињска и акад. Влада Урошевиќ.

На свечениот собир ќе биде претставено уметничкото и научното дело на Блаже Конески во контекст на критичкото издание на неговите целокупни дела на МАНУ. Станува збор за 12 тома со целокупните дела на Блаже Конески, а ќе ги претстават професорите Венко Андоновски, Наташа Аврамовска, Иван Џепароски, Анастасија Ѓурчинова, Красимира Илиевска, Марјан Марковиќ, Веселинка Лаброска, Људмил Спасов, Лилјана Макаријоска и Станислава-Сташа Тофоска.

Ќе биде промовирана и веб-страницата со дигиталните изданија на објавените томови од „Критичкото издание на целокупните дела на Блаже Конески" што ја подготви Истражувачкиот центар за ареална лингвистика при МАНУ.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Младеновска: Нов скандал на Тошковски –полицијата е како „швајцарско сирење“, наркодилер избега низ прозорец

Нов скандал на Панче Тошковски, наркодилер му побегна од полициска станица во Кочани.

Александар Лазаров Цуна познат криминалец кој и претходно бил осудуван и лежел во затвор за трговија со дрога бега од сред полициска станица.

Ако наркодилери можат слободно да бегаат од полициска станица што значи тоа?

Тотален распад. Швајцарско сирење. Тоа е сликата за денешната партизираната полиција која наместо да ги гони, ги штити криминалците на власт.

Но, овој скандал отвора сериозни сомнежи за пропусти, злоупотреби и спрега на ВМРО со криминалци и наркодилери на секое ниво.

Тошковски треба да излезе пред граѓаните и да одговори, кој ќе понесе одговорност за овој скандал?

Има ли барем малку грижа на совест што го пушти да избега наркодилерот Цуната, кој се поврзува и со дискотеката „Пулс“ во Кочани?

Каква е поврзаноста на Цуната со началникот на ОВР Кочани, Тоше Стојанов, поставен од Тошковски?

Каква е поврзаноста со пратеникот на ВМРО Миле Лефков, кој има слики со него?

Кој дозволи да побегне преку прозор од полициска станица Кочани, или пак некој намерно го пуштил?

Зошто наркодилерот не бил чуван во просториите за задржување?

Доколку обвинителството навистина подготвувало предлог за определување мерка притвор, тогаш овој случај е уште посериозен и бара итна и темелна истрага. Но пред се бара одговорност.

Во секоја нормална држава, ваков случај ќе значеше итна одговорност и оставки.

Овој скандал му се случува на истиот оној Панче Тошковски на кого му поминаа пет тони дрога преку македонската граница без никој да понесе одговорност.

На истиот оној Панче Тошковски за време на чиј мандат криминалци бегаа преку граница кога сакаат.

На истиот оној Тошковски кој ветуваше: „Брат да ми е, ќе одговара“, а по две години мандат никој не одговара а криминалнци бегаат од полициска станица.

СДСМ бара целосно расчистување на случајот, утврдување одговорност за сите инволвирани службени лица, вклучително и на раководството на ОВР Кочани.

Уште колку скандали во МВР се доволни за Тошковски да понесе оставка?

Прес-конференција на СДСМ, Рената Младеновска, членка на Извршниот одбор

Тагови: Рената Младеновска

Македонија

Лишени од слобода тројца скопјани, во продажен објект во Велес извршиле кражба

Одземеното вратено на сопственикот.

На 11.07.2026 во 12:30 часот во Велес, полициски службеници од СВР Велес ги лишија од слобода С.С.(32), М.Х.(22) и Б.Ј.(19) сите од Скопје. Претходно, 39-годишна велешанка пријавила дека забележала две машки лица кои го напуштаат објектот каде била вработена со поголема количина на роба и кога се упатила кон нив, истите се дале во бегство, по што влегле во патничко возило и го напуштиле местото, а пријавителката забележала дека од објектот биле одземени повеќе предмети. Набргу, по преземени мерки, полициски службеници од СВР Велес сопреле патничко возило „голф“ со скопски регистарски ознаки, управувано од С.С., а сопатници биле М.Х. и Б.Ј. и при преглед одземеното било пронајдено во возилото и вратено на сопственикот. Тие биле приведени во полициска станица, известен бил јавен обвинител и по документирање на настанот против нив ќе бидат поднесени соодветни пријави.

Тагови: кражба

Македонија

Уставниот суд реагира на обидите за политизација на неговите одлуки и меѓународни активности

Уставниот суд упатува остри критики кон обидите за груба партизација и политизација.

Уставниот суд упатува остри критики кон обидите за груба партизација и политизација која деновиве одредени политички партии се обидуваат да ја наметнат со цел да ја зголемат сопствената визибилност на политичкиот простор, користејќи ги работата, одлуките, како и меѓународните активности на Судот.

Така, унапредувањето на меѓународната соработка на Уставниот суд беше ставена во дневнополитички контекст и искористена за партиски пресметки и стекнување политички поени.

Меѓународната соработка била и ќе остане една од стратешките определби на Судот и претставува составен дел од неговото институционално дејствување. Оваа година, како и претходно, Уставниот суд интензивно работи на афирмирање на својата меѓународна позиција, при што има склучено три Меморандуми за соработка и разбирање со сродни институции, односно со Уставниот суд на Република Косово, со Врховниот Уставен суд на Арапската Република Египет и пред два дена, со Уставниот суд на Република Србија. Дополнително, на Судот му е доверено да претседава оваа година со Балканскиот форум на уставни судови и да го претставува на значајни меѓународни настани.

Уставниот суд останува доследен на својата уставна надлежност и независност. Судот нема да подлегне на какви било политички притисоци, влијанија или обиди за дискредитација и ќе продолжи и да ја зајакнува својата меѓународна соработка.

Воедно, Судот апелира политичките фактори да покажат поголема уставна и политичка култура и да работат во интерес на државата и граѓаните, а политичките разлики и партиските конфронтации да не се водат на грбот на владеењето на правото и на институциите кои се најповикани да го штитат уставниот поредок.

Независноста и кредибилитетот на Уставниот суд се вредности што треба да бидат заеднички интерес на сите општествени чинители.

Затоа, недозволени се и апсурдни квалификациите од некои политички фактори дека одлуки на Уставниот суд се „неуставни” или „незаконски“. Согласно член 112 од Уставот, одлуките на Уставниот суд се конечни и извршни, и општозадолжителни. Наместо да повикуваат на протести насочени дирекно против владеењето на правото, партиите е потребно да покажат вистинска посветеност кон европските вредности и потребите на граѓаните.

Посебно сакаме да нагласиме дека за Судот нема никаква релевантност какви и кои се имињата на улици, школи, инфраструктурни објекти и слично. Тоа се политички одлуки кои ние не ги цениме, но она што е важно за Судот и за граѓаните е дали тие одлуки се донесени во законски пропишана постапка.

Доказ за ваквото објективно и независно работење на Уставниот суд, базирано исклучиво врз оцена на уставноста и законитоста на прописите донесени од сите власти во државава се и одлуките за законитоста на постапката за преименување на улиците во Чаир. (https://ustavensud.mk/archives/32056 и https://ustavensud.mk/archives/20991 ).

Оттука ги повикуваме сите политички чинители, да покажат одговорност и воздржаност во јавната комуникација и да се воздржат од ширење невистини и манипулации на сметка на единствената институција која е чувар на Уставот и на уставно правниот поредок на државта.

Тагови: Уставен суд