Слабее темната енергија: „Универзумот може да заврши со контракција“ - Канал 5

Живот

Слабее темната енергија: „Универзумот може да заврши со контракција“

Темната енергија, мистериозната сила што го поттикнува ширењето на универзумот, се чини дека слабее, според истражувањето кое би можело од корен да го промени сегашното научно разбирање на судбината на универзумот.

Вселена

Доколку се потврдат резултатите од тимот што користи спектроскопски истражувачки инструмент за темна енергија (DESI) во Националната опсерваторија Кит Пик во Аризона, тоа би можеле да има долгорочни последици на теориите за еволуцијата на универзумот. Тие ја зголемуваат можноста дека сегашното ширење на универзумот би можело да тргне во спротивна насока, во процес познат како Големата контракција, пишува Гардијан.

„Она што го откриваме е крајно интригантно. Возбудливо е да се мисли дека можеби сме на работ на големо откритие за темната енергија и фундаменталната природа на нашиот универзум“, изјавила професорката Алекси Леото-Харнет, портпарол на тимот DESI и космолог на Универзитетот во Калифорнија во Санта Круз.

Новите откритија ја доведуваат во прашање судбината на универзумот

Темната енергија за прв пат беше откриена во доцните 1990-ти, кога астрономите ги проучуваа експлозиите на далечни супернови за да истражат како стапката на проширување на универзумот се менува со текот на времето. Се очекуваше гравитацијата да го забави ширењето кое трае од Големата експлозија, но наместо тоа, податоците покажаа дека вселената всушност се шири побрзо, што значи дека таа е управувана од некоја непозната сила, наречена темна енергија.

Темната енергија до сега се сметаше за константна, што би значело дека универзумот би завршил во сценарио познато како Големото замрзнување, кога галаксиите би се оддалечиле толку многу што дури ни светлината повеќе нема да може да го премости јазот. Новите податоци, презентирани на Глобалниот самит за физика, ја доведуваат таа теорија во прашање.

Спектроскопскиот истражувачки инструмент за темна енергија (DESI), кој користи 5.000 оптички влакна за мапирање на универзумот со невидена прецизност, во своето последното истражување вклучило 15 милиони галаксии, покривајќи период од 11 милијарди години космолошка историја. Овие податоци им овозможија на научниците да ја создадат досега најдеталната тродимензионална мапа на универзумот.

Темната енергија губи сила - што значи тоа?

Резултатите сугерираат дека темната енергија била најсилна кога универзумот бил на околу 70% од неговата сегашна возраст, но дека оттогаш ослабела за околу 10%. Со други зборови, универзумот сè уште се шири со забрзана брзина, но темната енергија постепено слабее.

„Она што го откриваме е дека навистина има нешто што ги оддалечува галаксиите една од друга, но таа сила не е константна. Таа слабее“, вели професорот Карлос Френк, космолог на Универзитетот во Дурам и член на тимот DESI.

Податоците сè уште не го исполнуваат прагот од пет сигма на статистичка доверба, што е златен стандард во физиката за потврдување откритија. Но, многу научници од тимот DESI се префрлија од првичниот скептицизам кон верувањето во точноста на податоците во последните месеци. „Немам повеќе сомнежи“, рече Френк. „Детално ги проучував податоците. Ова е солиден резултат. Сведочиме рушење на старата парадигма и појава на нова.

Професорот Џон Пикок, космолог на Универзитетот во Единбург, минатата година беше скептичен во врска со теоријата дека темната енергија се менува, но сега признава дека се премислил. „Екстремните тврдења бараат екстремни докази“, рече Пикок. „Речиси ништо во науката не е доволно сигурно за да се обложувам, но не би имал проблем да вложам 1.000 фунти за овој резултат.

Сепак, другите се повнимателни. Професорот Џорџ Ефстатиу од Универзитетот во Кембриџ, кој не беше вклучен во истражувањето, рече: „Мојот заклучок од оваа анализа е дека мерењата сè уште не даваат убедлив доказ за променливата темна енергија. Можеби тоа ќе го направат кога DESI ќе собере уште повеќе податоци“.

Дали универзумот ќе заврши во Голема контракција?

Ако темната енергија продолжи да слабее до точка каде што станува негативна, универзумот би можел да заврши со обратно сценарио од Големата експлозија (Биг Бенг), сценарио познато како Голема контракција. Во тој случај, проширувањето на универзумот не само што би се забавило, туку би почнало да се враќа назад, сè додека не се сруши во себе, пишува Гардијан.

Научниците сè уште не знаат зошто темната енергија слабее. Генерално се проценува дека сочинува околу 70% од универзумот, а остатокот е темна материја и обична материја. Можно е ова откритие да укажува на фундаментални промени во законите на физиката или да сугерира дека клучен дел од сложувалката сè уште недостасува во нашето разбирање за универзумот.

„Праведно е да се каже дека немаме поим што е темна материја или темна енергија. Теоријата за постојана темна енергија веќе е доволно предизвикувачка. Како работите да не се доволно комплицирани“, вели професорот Офер Лахав, астроном од Универзитетскиот колеџ во Лондон и член на тимот DESI. „Но, има и позитивна страна на ова. Дваесет години сме заглавени со темната енергија. Сега физичарите конечно имаат нови прашања“, заклучува тој.

Тагови: универзум

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Свет

Иран објави снимка на воените тунели (ВИДЕО)

Државните медиуми на Иран објавија снимки за кои тврдат дека ги прикажуваат подземните тунели на морнарицата на Исламската револуционерна гарда (ИРГЦ) на југот од земјата. 

Иран објави снимка на воените тунели (ВИДЕО)

Камиони со лансери и ракетни тенкови може да се видат во ходниците. Ирански извори наведуваат дека во комплексот се складирани противбродски ракети и моторни чамци.

Снимката, исто така, го прикажува Абдолах Хаџи-Садеги, претставникот на иранскиот врховен лидер во ИРГЦ, како го обиколува комплексот со воени претставници. Лансирање ракета беше прикажано во посебни кадри, но не е потврдено дека овие сцени се снимени за време на обиколката.

Точната локација на тунелот и датумот на снимањето не се независно потврдени.

Видеото објавено по американските напади

Видеото е објавено еден ден откако САД извршија ограничени напади на иранскиот остров Кешм во Ормутскиот теснец. Американски функционер ги опиша како одбранбени напади и рече дека тие не значат враќање на големи борбени операции против Иран.

Не е потврдено дека објавувањето на снимките е поврзано со нападите.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Свет

Судот му нанесе уште еден удар на Трамп- блокирана е изградбата на неговата Триумфална капија во Вашингтон

Федералната судијка на САД, Тања Чуткан, издаде привремена забрана за изградба на Триумфалната капија на претседателот Доналд Трамп во областа на Вашингтон.

Судот му нанесе уште еден удар на Трамп- блокирана е изградбата на неговата Триумфална капија во Вашингтон

Федералната судијка на САД, Тања Чуткан, издаде привремена забрана за изградба на Триумфалната капија на претседателот Доналд Трамп во областа на Вашингтон, кратко откако комисија за планирање предводена од членови на Комисијата за планирање на Трамп ја одобри нејзината изградба.

Привремената забрана ѝ забранува на администрацијата да „започне, изврши или на друг начин да изврши каква било изградба, ископ или други чекори“ во проектот Триумфална капија во период од 14 дена, објави NBC News.

Наредбата на судијата дојде еден час откако Националната комисија за планирање на капиталот го одобри огромниот и контроверзен проект за лакови, кој ќе биде сместен во Меморијалниот круг помеѓу Споменикот на Линколн и Националните гробишта Арлингтон.

Дистриктот Колумбија и американската држава Вирџинија поднесоа тужба со која бараат привремена забрана за Триумфалната капија.

Демократскиот конгресмен Дон Бејер од Вирџинија ја поздрави пресудата и го обвини Трамп дека се обидува да ги заобиколи законските пречки.

„Оваа борба не е завршена. Иако оваа одлука го спречува Доналд Трамп веднаш да ги спроведе своите планови за создавање споменик на неговото его, судовите и Конгресот мора да воспостават трајни заштитни мерки за да ја спречат администрацијата на Трамп да го прекрши законот и да продолжи со овој проект“, се вели во соопштението на Баер.

Администрацијата на Трамп ја пофали одлуката на комисијата да ја одобри Триумфалната капија и ја критикуваше пресудата со која беше блокирана.

„Белата куќа ја поздравува одлуката на Националната комисија за планирање на капиталот целосно да ја одобри историската визија на претседателот Трамп за многу потребната Триумфална капија во Вашингтон. Активистичкиот Окружен суд потоа го блокираше проектот“, изјави портпаролот на Белата куќа, Дејвис Ингл, во соопштението на платформата X.

Тој рече дека администрацијата е уверена дека барањата за Триумфалната капија ќе бидат „целосно оправдани додека продолжува овој судски спор“.

Тагови: Доналд Трамп Триумфална капија

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

НБА

НБА шампион реши да ја прекине кариерата- објави загрижувачка порака

Кристапс Порзингис (31), латвиски кошаркар и центар на Голден Стејт Вориорс, објави дека се повлекува од кошарката за да се фокусира на здравјето. 

НБА шампион реши да ја прекине кариерата- објави загрижувачка порака

Веста ја објави вчера на социјалната мрежа X, без да открие какви здравствени проблеми имал. Исто така, не прецизираше дали планира да се врати на професионално играње во иднина.

„Оваа сезона навистина се радував повторно да играм со оваа група играчи, но како што постепено го зголемував интензитетот на тренингот, моето тело не реагираше онака како што очекував“, напиша Порзингис, четвртиот избор на драфтот во 2015 година и играч кој беше познат во НБА како Еднорогот поради неговата тогаш ретко видена способност да создава акции и да погодува тројки на 218 сантиметри висина.

„Добро сум, но знам што е потребно и во моментов не сум таму каде што сакам да бидам за да играм на нивото што го очекувам од себе. Во овој момент решив да го ставам здравјето на прво место и да се оддалечам од играта што ја сакам“, додаде латвискиот кошаркар.

Поради здравствени проблеми, тој ги пропушти подготовките за сезоната

Статусот на Порзингис е неизвесен од крајот на септември, кога Вориорс објавија дека ќе биде надвор од терените на неодредено време поради здравствени проблеми. Потоа беше потврдено дека нема да патува со тимот на Хаваи, каде што Голден Стејт се подготвуваше за новата НБА сезона.

Латвискиот центар не играше ниту еден натпревар оваа сезона, а сега одлучи да ги прекине кошаркарските активности за да се посвети на закрепнување. Во својата објава, тој истакна дека има намера да соработува со Вориорс за да најде решение кое ќе им одговара на двете страни.

Тој беше четвртиот избор на НБА драфтот и освои титула со Бостон

Порзингис пристигна во НБА во 2015 година, кога Њујорк Никс го избраа за четврти играч на драфтот. Во текот на 11 сезони, тој промени шест клубови. Покрај Њујорк, тој играше за Далас Маверикс, Вашингтон Визардс, Бостон Селтикс и Атланта Хокс, пред да се приклучи на Голден Стејт Вориорс.

Тој го постигна својот најголем успех во 2024 година, кога ја освои титулата во НБА со Бостон Селтикс.

За време на својата кариера, тој се профилираше како еден од најпознатите европски високи играчи во НБА, благодарение на неговата комбинација од висина, шут за три поени и способност да ја брани обрачот. Иако неговата објава го поставува прашањето за продолжување на кариерата, Порзингис сè уште официјално не потврди дека трајно завршил со професионалната кошарка.

Во својата кариера, тој одигра повеќе од 530 натпревари во регуларната сезона со просек од 19,5 поени и 7,6 скока.

Тагови: НБА

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер