Македонија

Сиљановска-Давкова се обрати на 5. Зимска школа на Меѓународниот семинар за македонски јазик

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова преку видео-порака се обрати на свеченото отворање на Петтата Зимска школа на Меѓународниот семинар за македонски јазик, литература и култура при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје.

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова преку видео-порака се обрати на свеченото отворање на Петтата Зимска школа на Меѓународниот семинар за македонски јазик, литература и култура при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, што од денеска, под нејзино покровителство, се одржува на далечина.

Во своето обраќање, претседателката Сиљановска-Давкова ја истакна суштинската вредност на македонскиот јазик како темел на македонскиот ентитет и идентитет, нагласувајќи ја неговата моќ да отвора нови хоризонти и да освојува нови универзуми. Таа упати искрени честитки за сета вложена енергија и посветеност во организацијата на зимската школа, која се одликува со богати програмски содржини и висококвалитетна настава, реализирана од реномирани предавачи и лектори на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје.

„Петтата зимска школа е расадник на светската македонистика преку која студентите, професорите, научните истражувачи, македонистите, филолозите, културолозите од странските универзитети во светот, имаат можност да ја растат и да ја развиваат македонистиката, да ги усовршуваат македонскиот јазик, литература и култура“, истакна претседателката, изразувајќи задоволство што македонистиката е стабилна, студиозна и аргументирана наука со долга традиција и врвни резултати.

Во продолжение е интегралниот текст од обраќањето на претседателката Сиљановска-Давкова

Почитувани македонисти од целиот свет,

Почитувана проф. д-р Биљана Ангелова, ректорка на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје,

Почитувана проф. д-р Кристина Николовска, директорка на Меѓународниот семинар за македонски јазик, литература и култура при УКИМ,

Имам чест да се обратам на ова големо македонистичко собрание од 100-тина македонисти од целиот свет, од 18 земји, амбасадори на импресивната мисија на Меѓународниот семинар за македонски јазик, литература и култура при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје. Семинарот, потомок на древната Охридска книжевна школа на Свети Климент, студиозно ја развива македонистичката наука во светот и кај нас, преку летни школи, зимски школи (на далечина) меѓународни научни конференции во Охрид, и преку лекторати по македонистика на универзитетите во странство.

Чест е да се биде покровителка на Петтата зимска школа на УКИМ, којашто е репрезент на врвната филологија и културологија.

Чест е да се биде репрезент на најстариот, најреномиран државен Универзитет „Св. Кирил и Методиј“, носител на фундаменталната и стожерна мисија во високото образование и науката во Македонија, каде што го градев мојот академски пат како професорка и научна истражувачка.

Чест е да се говори пред македонистички „океан“ како овој колосален собир. Импресивна е бројката на досегашни учесници на летните и зимските школи, на меѓународните конференции на Меѓународниот семинар на УКИМ – над 4 300 учесници од 70 земји, а фасцинантен е огромниот интерес за македонистиката во светот за кој сведочи досега рекордна бројка од 100-тина учесници на оваа Петта зимска школа (на далечина).

Одлично е што постои континуитет меѓу летните школи на Семинарот во Охрид и зимските школи што се одржуваат на далечина, во согласност со најновите можности со кои и денес, сите заедно – македонствуваме: јазично, книжевно и културолошки. Петтата зимска школа е расадник на светската македонистика преку која студентите, професорите, научните истражувачи, македонистите, филолозите, културолозите од странските универзитети во светот, имаат можност да ја растат и да ја развиваат македонистиката, да ги усовршуваат македонскиот јазик, литература и култура.

И со задоволство можам да кажам дека македонистиката е стабилна, студиозна и аргументирана наука со долга традиција, врвни резултати до кои се доаѓа преку студиозен раст и развој, развој во кој стожерно значење има Меѓународниот семинар при УКИМ. Во таа грандиозна мисија, во тој раскошен македонистички „мозаик“, кој секојдневно расте, значајна улога имате вие, почитувани и драги македонисти од сите континенти, кои од денес отворате нова страница во историјата на македонистиката.

И повторно, од денес, македонистиката ќе биде облагородена и „позлатена“ со македонистичко „семе“, коешто ќе биде „посеано“ насекаде кон светот, та како светлина ќе зрачи и ќе ја осветли оваа прекрасна и свечена македонистичка седмица во која 100-тина македонисти раскошно ќе ја растат и ќе ја развиваат македонистиката и ќе пратат моќно македонистичко послание кон светот. Послание со пораки за развој на македонистиката како наука, како извор на мудрословија, цитати, препеви, реплики, стихови, преку „океан од стихови“ на древна култура којашто праќа драгоцени книжевни, културолошки, благородни, благопожелни, мирољубиви пораки кон светот, како и пораки за развој на соработка во високото образование, науката, културната дипломатија – како врвни цивилизациски и хуманистички придобивки.

Зимската школа на Меѓународниот семинар – нема граници, не познава бариери, гради мостови на соработка, научна и културна размена, пријателство и културна дипломатија.

Почитувани македонисти,

Македонскиот јазик е суштина на македонскиот ентитет и идентитет. Македонската реч, уметничка и научна – отвора нови хоризонти и освојува нови универзуми. Македонскиот мелос, фолклорот, историјата, археологијата – се нашите скапоцени и непресушни извори што ги споделуваме со вас.

Честитки за сета вложена енергија во подготовките на Петтата зимска школа со богати програмски содржини и квалитетна настава којашто ја одржуваат реномирани предавачи и лектори на УКИМ. Ректорката на УКИМ, директорката на Меѓународниот семинар при УКИМ и Советот на Семинарот, на најубав начин, успеаја да го кренат Семинарот на највисоко ниво. Како покровителка на летните и зимските школи на Меѓународниот семинар при УКИМ, изразувам поддршка на афирмацијата на македонистиката во светот и кај нас, како што државниот врв и институциите јасно ја искажуваат својата поддршка кон дејноста на Меѓународниот семинар при УКИМ. Сите ние треба да вложиме дел од себе, најубавиот дел од себе, како што се македонскиот јазик, македонската традиција, книжевност, уметност, култура, музика, фолклор и да ги покажеме пред светот како врвна вредност.

Повторно сме заедно почитувани македонисти иако сега на далечина ќе ткаете голем македонистички мозаик налик везот на везилката ни. Ви благодарам што ја развивате македонистиката преку мостови на оваа прекрасна мрежа на соработка. Летните и зимските школи на Меѓународниот семинар при УКИМ се извор на љубов и почит кон јазикот, литературата, науката и културата – што е срцевина на зборот филологија, но и знак за човекољубие и космополитизам.

Македонистичката мрежа е чиста сончевина. Нека зрачи и кон вашите универзитети и училници, и кон вашите срца и нека сјае како зраците на македонското знаме.

Почитувани,

Во својство на покровителка, чест ми е да ја прогласам за отворена Петтата зимска школа на Меѓународниот семинар за македонски јазик, литература и култура при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје и да ви посакам успешна и плодна работа.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Министерот Серафимовски потпиша седум договори за промоција на домашните производи и развој на руралните средини

Седум локални манифестации посветени на домашната храна, земјоделското производство, руралната жена, задругарството, лозарството и локалните традиции ќе се реализираат.

Седум локални манифестации посветени на домашната храна, земјоделското производство, руралната жена, задругарството, лозарството и локалните традиции ќе се реализираат со финансиска поддршка од Министерството за земјоделство, шумарство и водостопанство.

Договорите за техничка поддршка за организирање локални манифестации и саеми од областа на земјоделството и руралниот развој денес ги потпиша министерот Борче Серафимовски, а нивната вкупна вредност изнесува 1.048.509 денари.

Средствата се доделени по спроведен јавен повик, на кој пристигнаа 26 предлози. По завршувањето на административната проверка и постапката за избор, седум од предложените манифестации ги исполнија утврдените услови за добивање техничка поддршка.

„Домашното производство не се зајакнува само со зголемување на произведените количини. Важно е производот да биде препознаен, соодветно вреднуван и да го пронајде својот пат до потрошувачите. Локалните манифестации и саеми ја создаваат токму таа врска, односно ги доближуваат производителите до купувачите, овозможуваат размена на знаења и искуства и внесуваат нова економска енергија во руралните средини“, порача министерот Серафимовски при потпишувањето на договорите.

Поддршка за организирање на манифестации добија:

• Здружението за рурален и регионален развој „Блесок“ од Радовиш, за манифестацијата „Од зрно до погача“;

• Земјоделската задруга „Шари“ од Тетово, за „Ден на задруги 2026“;

• Здружението за земјоделци „Современо земјоделство“ од Битола, за „Рурална жена – силата на Пелагонија“;

• Здружението за заштита, промоција и едукација за храна „Слоу Фуд Водно“ од Скопје, за „Храна за сите“;

• Здружението за негување и развој на винска култура, вински туризам и производи од грозје „Винотек“ од Кавадарци, за „Тиквешија плодна лоза благородна 2026“;

• Здружението на конвивиум „Слоу Фуд Прилеп“ од Прилеп, за „Корени и трпеза – рурална жена денес“;

• Општина Кратово, за манифестацијата „Компиријада 2026“.

Со поддршката на овој тип на манифестации, Министерството за земјоделство, шумарство и водостопанство продолжува да создава простор македонските земјоделски производи да допрат до повеќе потрошувачи, а руралните средини во поголем обем да ги искористат своите производствени, туристички и економски потенцијали, соопштуваат од МЗШВ.

Македонија

Димитриеска-Кочоска: Ребалансот обезбедува повеќе средства за капитални инвестиции, земјоделство, социјална заштита и општините

Со дополнетиот Предлог-ребаланс на Буџетот за 2026 година се обезбедуваат дополнителни средства за забрзување на капиталните инвестиции, поддршка на земјоделството, општините и реализација на развојните приоритети на Владата.

Со дополнетиот Предлог-ребаланс на Буџетот за 2026 година се обезбедуваат дополнителни средства за забрзување на капиталните инвестиции, поддршка на земјоделството, општините и реализација на развојните приоритети на Владата, како и за непречено исполнување на законските обврски. Предложените измени се насочени кон продолжување на политиките за економска стабилност, развој и одговорно управување со јавните финансии, истакна министерката за финансии Гордана Димитриеска-Кочоска, при образложувањето на дополнетиот Предлог за изменување и дополнување на Буџетот за 2026 година пред пратениците во Собранието.

Министерката посочи дека дополнетиот Предлог ги содржи измените предложени од Владата, како и амандманите што беа прифатени во текот на расправата во матичната собраниска комисија, со што дополнително се зајакнува поддршката за граѓаните и развојните политики.

“Дополнетиот Предлог за измени и дополнувања на Буџетот за 2026 година е навремено и одговорно усогласување на буџетските проекции со новите економски околности како како и за обезбедување средства за исполнување на законските обврски кои во меѓувреме се случија и реализација на развојните приоритети. Со овие измени обезбедуваме средства за исплата на зголемените плати во секторите каде што е предвиден раст, дополнителна поддршка за земјоделството, повеќе средства за социјална заштита и за општините. Она што особено го издвојува овој ребаланс е обезбедувањето дополнителни средства за забрзување на инвестицискиот циклус и реализацијата на инфраструктурните проекти“, истакна Димитриеска-Кочоска.

Таа нагласи дека и покрај продолжената глобална економска неизвесност предизвикана од геополитичките случувања, македонската економија покажува отпорност и стабилност.

За 2026 година е проектиран реален раст на бруто-домашниот производ од 3,5 проценти, при што главен двигател на економската активност ќе бидат инвестициите, поддржани од реализацијата на големите инфраструктурни проекти и капиталните вложувања на централно и локално ниво. Се очекува раст на инвестициите од 7,2 проценти, раст на просечната нето-плата од 8,3 проценти, натамошно намалување на невработеноста на 11 проценти и зголемување на стапката на вработеност на 47 проценти. Проектираната просечна инфлација за 2026 година изнесува 4,5 проценти и во најголем дел е условена од надворешните ценовни притисоци и геополитичките случувања.

Посебно беше истакната реализацијата на капиталните расходи, кои во периодот јануари – јуни достигнаа 19,4 милијарди денари, што е за 53,5 проценти повеќе во однос на истиот период минатата година.

Осврнувајќи се на фискалните проекции, Димитриеска-Кочоска посочи дека со ребалансот вкупните приходи се ревидираат на 379,5 милијарди денари, што претставува зголемување од 1,2 проценти во однос на иницијалниот Буџет. Даночните приходи остануваат речиси на првично планираното ниво и се проектирани на 213,2 милијарди денари, додека повисока реализација се очекува кај неданочните приходи и донациите. Намалувањето кај приходите од акцизи и делумно кај ДДВ е резултат на владините мерки за намалување на акцизите на нафтените деривати, со цел ублажување на ценовниот шок врз граѓаните и стопанството.

На расходната страна, средствата се ревидираат на 425,8 милијарди денари и се насочуваат кон јасно утврдени приоритети – обезбедување средства за законските обврски, растот на платите, земјоделството, социјалната заштита, поддршката на општините и капиталните инвестиции. Истовремено, расходите за стоки и услуги се намалуваат за околу 800 милиони денари преку реалокација на средства, со што се задржува определбата за рационално и дисциплинирано управување со јавните финансии.

Истовремено, преку прифатените амандмани се обезбедени средства за поддршка на жените кои вршат земјоделска дејност, за воспоставување национална СОС линија за жртви на семејно и родово базирано насилство, како и за отворање и ставање во функција на два згрижувачки центри за жртви на насилство.

Дополнително, со дополнетиот Предлог за ребаланс се обезбедени средства за реализација на повеќе приоритетни активности и проекти. Предвидени се 6 милиони денари за транспорт на вода за населението во Општина Гостивар поради прогласената епидемија, 1 милион денари за Управата за извршување на санкции, 10 милиони денари за реконструкција на факултети преку Министерството за образование и наука, како и 12 милиони денари за Јавното обвинителство за продолжување на лиценцата за набавка на софтвер.

Во Министерството за земјоделство, шумарство и водостопанство обезбедени се дополнителни 170 милиони денари за изградба на дистрибутивни центри во Скопје и Струмица, како и за реновирање и адаптација на зградата на ИПАРД. Истовремено, извршени се и реалокации на средства во рамки на буџетските корисници и сопствените сметки, кои немаат фискален ефект, а се во функција на поефикасна реализација на утврдените приоритети и проектите

Капиталните расходи се зголемуваат на околу 46 милијарди денари, што е за 5,8 милијарди денари повеќе од иницијалниот Буџет и претставува најсилна потврда дека Владата и со овој ребаланс останува фокусирана на инвестиции кои ќе го поттикнат економскиот раст и ќе го подобрат квалитетот на живот на граѓаните.

Средствата се наменети за реализација на инфраструктурни проекти од национално и локално значење, меѓу кои изградбата на Коридорите 8 и 10-д, железничката инфраструктура, комуналните и енергетските проекти, водоснабдувањето, управувањето со отпад, образованието, здравството, земјоделството и инвестициите во општините.

“Овој ребаланс не е промена на правецот, туку потврда на нашата определба навремено да ги приспособуваме политиките на реалните економски услови, без да се откажеме од развојните цели. Продолжуваме да инвестираме таму каде што се создава нова вредност, да ги поддржуваме граѓаните и економијата и да градиме економија што е поотпорна, поконкурентна и подготвена за идниот раст“, порача министерката Димитриеска-Кочоска.

Таа ги повика пратениците да го поддржат дополнетиот Предлог за изменување и дополнување на Буџетот за 2026 година, истакнувајќи дека со неговото усвојување ќе се обезбедат средства за непречено исполнување на законските обврски, продолжување на инвестициите и зачувување на макроекономската стабилност, како основа за натамошен економски раст и подобар животен стандард на граѓаните.

Согласно Деловникот, собраниската дебата по предложниот ребаланс на Буџетот за 2025 година предвидено е да треа до 5 дена.

Одделение за односи со јавност

Македонија

Кривична за сопственик на фирма од Гевгелија, кој избегнувал да плати надоместок за отпад

Управата за финансиска полиција до Основното јавно обвинителство Гевгелија поднесе кривична пријава против едно физичко лице – сопственик и управител на едно правно лице, како и против самото правно лице.

Управата за финансиска полиција до Основното јавно обвинителство Гевгелија поднесе кривична пријава против едно физичко лице – сопственик и управител на едно правно лице, како и против самото правно лице, поради постоење основи на сомнение дека сториле кривично дело „Даночно затајување“ од член 279 од Кривичниот законик.

Првопријавениот Т.Д., во својство на управител на второпријавеното правно лице, свесно и со однапред утврдена намера да се стекне со противправна имотна корист за себе и за правното лице, во периодот 2024–2025 година, постапувајќи спротивно на членовите 23 и 54 од Законот за управување со дополнителни текови на отпад, за увезениот текстил од страна на второпријавеното правно лице не пријавил и не платил надоместок за отпад кон Министерството за животна средина и просторно планирање, во вкупен износ од 3.852.067 денари.

Со цел да го прикрие непријавувањето и неплаќањето на законскиот надоместок, првопријавениот на 17.04.2026 година покренал постапка за ликвидација на второпријавеното правно лице пред Централниот регистар.

Со наведените дејствија, пријавените го оштетиле Буџетот на Македонија за вкупен износ од 3.852.067 денари.

Управа за финансиска полиција