Што празнуваме на Нова година - Канал 5

Култура

Што празнуваме на Нова година

Нова година! Што, всушност, празнуваме на 31 декември/1 јануари? И што значи тоа граѓанска, односно секуларна Нова година? 

Што празнуваме на Нова година

Тоа е моментот кога сите ние, сиот свет влегува во следното новолетие, т. е. започнува Новата година. Зборуваме за граѓанско празнување, не за црковно. Па и таканаречената Василица, 1 јануари, Нова година по јулијанскиот календар, чиешто предание е поврзано со Св. Василиј Велики (бидејќи на истиот ден се празнува овој светец), заедно со Обрезанието Господово, меѓу народот е позната и како Стара Нова година, но во самата богослужба на празникот нема никакви сведоштва и молитви во однос на Новата година. Тоа, пак, ни докажува дека кај православните народи Новата година не се празнувала на 1 јануари. Но доколку Црквата го одбележува и одобрува граѓанското новолетие, тоа го прави поради фактот што таа постои во општеството и секое општествено прославување ги опфаќа нејзините верни членови.

Но ајде да видиме како стојат работите?

За оние кои не знаат, а веројатно поголемиот дел од нашиот народ воопшто не знае, и Црквата си има свое празнување на Новата година, но тоа се случува во сосема поинаква атмосфера и на сосема друг датум. А тој датум е 1/14 септември.

Уште во древноста, мeсeцoт сeптeмври кај Eврeитe бил пoчeтoк на нoвата граѓанска гoдина (II Мoј. 23, 16). Тоа бил мeсeц на собирањe плoдoви и принeсувањe жртви на благoдарнoст кон Бoга. За врeмe на oва празнувањe Гoспoд Исус влeгoл вo синагoгата вo Назарeт, ја oтвoрил книгата на прoрoкoт Исаија и ги прoчитал збoрoвитe: „Духoт на Гoспoда Бoга e врз Мeнe заштo Гoспoд Мe пoмаза за да им благoвeстувам на бeднитe, Мe испрати да лeкувам сoкрушeни пo срцe, да им прoпoвeдам на зарoбeнитe и на затвoрeницитe – oтвoрањe на тeмницата, да ја прoпoвeдам благoпријатната Гoспoдoва гoдина и дeнoт за oдмазда на нашиoт Бoг; да ги утeшам ситe oниe штo тагуваат“ (Иса. 61, 1-2).

Подоцна, пак, за време на царот Диоклецијан, за секоја нова година се користел зборот индикт. Овој збор – индикт или indiction = објава, првично значел годишен данок во производи, којшто бил воведен токму од страна на овој цар. Големината на данокот се определувала врз основа на пописот на населението којшто се спроведувал секои 15 години. Индикт се нарекувал како самиот 15 годишен временски интервал, така и секоја година во неговите рамки. Почетокот на годината се паѓал на 1 септември, кога се собирал родот и се плаќал данокот.

Подоцна, Првиот всeлeнски сoбoр oпрeдeлил и цркoвната гoдина да пoчнува на 1 сeптeмври. Важно е да се одбележи и дека IV век бил златен период на Црквата. Тогаш престанале мачеништвата, христијаните можеле слободно да ги практикуваат своите богослуженија, но Црквата не можела да ги заборави храбрите подвизи на мачениците за верата. Верниот народ чувствувал огромна потреба да ги сочува овие спомени, заради што во овој период започнал да се составува црковниот календар. Во спомен на мачениците претходната историска епоха била наречена „Ера на Диоклецијан“ или „Ера на мачениците“.

Дoлгo врeмe вo христијанскиoт свeт и граѓанската, и цркoвната гoдина биле одбележувани на 1 септември. Подоцна граѓанската Нова година била пренесена на 1 јануари, и тоа најпрвин на Запад, во Европа. Историските факти зборуваат за можни причини поради кои Западниот свет ја преместил традицијата на празнување на Нова година од 1 септември на 1 јануари. Оваа традиција била поврзана со римскиот пагански свет. Имено, според јулијанскиот календар за почеток на Новата година бил сметан 1 ден од месец јануари. Во време на римското паганско општество, Римјаните го славеле богот Јанус (според кој е добиено и името на месецот јануари) и главниот ден Saturnalia, а исто така од времето на царевите и почетокот на Новата година. Овој ден паганите го поминувале со особена свеченост и веселие. Пријателите едни на други си испраќале подароци, кои ги нарекувале Strenae, а во чест на богот Strena или Strenie, приредувале гозби, ноќите ги поминувале во песни, игри и театарски претстави. Ваквите забави траеле повеќе денови. Со ослободувањето на христијанството и воспоставувањето на неговите традиции, биле забранети сите учества на овие пагански собири. Во VII век, со доаѓањето на паганите од Фландрија и Холандија, повторно се направиле обиди да се воспостави традицијата на ваков начин да се прославува Новата година на 1 јануари. Но повторно за кратко време била потисната, за во 1582 година, кога бил воведен григоријанскиот календар, Западот конечно да донесе одлука почетокот на Новата година да го одбележува на 1 јануари.

На Истокот, пак, ситуацијата била поинаква. Во Русија, сѐ до времето на владеење на царот Петар Велики, и црковниот и граѓанскиот календар започнувале на 1 септември. Поведен од својот интерес за западниот начин на живот, Петар тргнал на пат за Европа со намера што подобро да се запознае со обичаите на западните земји, а со цел да ги примени во својата, според него, „заостаната“ земја. Така, Петар прифатил Новата година да се слави на 1 јануари. Нова година бил световен празник и на славење се пристапувало после Рождеството Христово, кое до револуцијата од 1917 година се паѓало на 25 декември. Со револуцијата била спроведена уште една календарска реформа: наместо јулијанскиот бил прифатен григоријанскиот календар (нов стил), така што празнувањето на Новата година почнало да се паѓа непосредно пред Божик, кој со оваа реформа започнал да се слави на 7 јануари. Затоа кај луѓето коишто ја пазеле духовната традиција се појавила недоумица: Како да се празнува Новата година и дали воопшто да се празнува? Одговорот на ова прашање е веќе друга тема.

Кога сме кај календарите, добро е да појасниме дека денес постојат два: еден древен, таканаречениот јулијански календар, кој бил изработен во 46 г. пред Христа од страна на александрискиот астроном Созиген, а на иницијатива на римскиот владетел Гај Јулиј Цезар, според кого и го добил името. Овој календар бил прифатен од страна на Црквата во IV век со извесни измени. Но, јулијанскиот календар не е сосема точен: тој се разликува за 11 минути и 14 секунди од вистинската сончева (тропска) година. Оваа разлика за 400 години се искачила на 3 дена, 2 часа, 53 минути и 20 секунди, а пак, во 1700 година изнесувала цели 10 дена. Денес таа изнесува 13 дена.

Подоцнежниот календар е григоријанскиот, изработен по указ на папата Григориј кон крајот на XVI век. Имено, веќе во средниот век, тогашните научници ја воочиле неправилноста на јулијанскиот календар. Па така, на иницијатива на споменатиот папа, во 1576 година била формирана посебна комисија од астрономи и математичари која имала за цел да спроведе реформа на јулијанскиот календар. Во врска со ова комисијата предложила и конкретни мерки за реформа на календарот. Тие биле прифатени од страна на папата на 24 февруари 1582 година со издавање посебна папска була со споменатите мерки. Тогаш, меѓу другото, било утврдено секоја година пролетната рамнодневница да биде фиксирана на 21 март. Понатаму, со цел да се изедначи дотогашната разлика меѓу јулијанската и реалната (тропска) година, која во 1582 година изнесувала 10 дена, со папската була било решено, во таа година 5 октомври да се смета како 15 октомври.

Овој календар стана примарен во католичка Европа. Потоа, од практични причини постепено почнаа да го примаат и другите народи, и денес се користи на глобално ниво.

За жал, од иста причина, сите празници веќе одамна се преведени на григоријанскиот календар. Малкумина од новите генерации знаат дека 14 јануари, познат по така нареченото празнување на Стара Нова година, е всушност 1 јануари (овој датум може да се воочи и во самата богослужба), токму поради тие 13 вишок денови кои григоријанскиот календар ги избришал од годината. Многу често во православниот свет се прави една грешка поради неупатеност и незнаење. Имено, Обрезанието Господово кое се празнува на 14 јануари заедно со оддавањето почит на Св. Василиј Велики, се смета за почеток на новата црковна година (Василица). Кога би се вратиле назад 13 дена, односно оние денови кои реформите на календарот ги избришал, тогаш овој празник би се паднал на 1 јануари и би се поклопил со датумот на граѓанската Нова година, со која Црквата и нема баш некоја врска. Но бидејќи Црквата постои и опстојува во општеството, а не надвор од него, таа ја почитува важноста на граѓанската Нова година, за која повторно ќе нагласиме дека не е, и не може да биде црковен или христијански празник.

Црквата ја празнува својата Нова година, но на друг датум и во сосема поинаква атмосфера. Радосна атмосфера, ама духовна и торжествена радост. За христијанинот Новата година е празник кој според црковниот термин се одбележува на 1/14 септември. И тогаш не се практикуваат забави. Секоја Нова година започнува со возгласот: „Благословено е Царството на Отецот, и Синот, и Светиот дух, сега, секогаш и во сите векови. Амин“. Тој празник постои во нашиот месецослов и се нарекува Почеток на Новото лето.

Извор: Бигорски манастир

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Судбина

Тинејџерка среде погреб стана од мртовечкиот ковчег пред шокираното семејство (ВИДЕО)

Во Гватемала, 15-годишно девојче за кое се верува дека е мртво ги шокираше семејството и пријателите кога се разбуди во ковчегот на сопствениот погреб. 

Тинејџерка среде погреб стана од мртовечкиот ковчег пред шокираното семејство (ВИДЕО)

Видеото од тој момент стана вирално, а „Њујорк пост“ пишува за неверојатниот настан.

Таа беше прогласена за мртва од нејзиниот татко

Сè започна минатата сабота наутро, кога тинејџерката Јулеиди Икскотоак се онесвести додека нејзиниот татко Абрахам ја возел во медицинскиот центар. Таткото, евангелистички пастор, го запре автомобилот и го провери нејзиниот пулс и дишење. Бидејќи не почувствува витални знаци, ја прогласи за мртва на самото место.

„Таа едноставно престана да постои, почина на пат“, изјави Икскотоак за локалните медиуми. „Видов дека повеќе не дише и не можев да го почувствувам нејзиниот пулс на зглобовите. Ситуацијата беше многу тешка за мене. Не стигна до болницата.“

Будење среде погребот

Смртта никогаш не беше официјално потврдена од лекар, ниту беше издадена смртна потврда. Семејството, следејќи го локалниот обичај за брз погреб, веднаш купило ковчег. Погребот се одржа во семејниот дом во руралното село Ел Џокот само осум часа откако девојчето се онесвестило.

Видеото од погребот покажува луѓе собрани околу дрвен ковчег. Мајката на Јулеиди, Лесвија Риос, се наведна над ковчегот и ја забележа нејзината ќерка како се движи. „Постојано велев дека е жива, не е мртва“, рече мајката. „Додека плачев над нејзиниот ковчег, го отворивме малото прозорче и таа се движеше. Се будеше и одеднаш седна.“

На чудење на присутните, тинејџерката се исправи во ковчегот и почна да зборува. Семејството ѝ помогна да излезе и ѝ даде чаша вода, а тагата се претвори во прослава со извици „алелуја“.

Закрепнување и поделени реакции

Јулејди се сети на моментите пред да ја изгуби свеста. „Срцето почна многу да ме боли, се чувствував тешко, а потоа паднав, како да сум се онесвестила“, рече таа. 15-годишната девојка сега се опоравува дома, е свесна и вели дека „му благодари на Бога“ што е жива.

Видеото од настанот се прошири на социјалните мрежи и предизвика стотици коментари. Додека многумина зборуваат за „чудо“, други изразуваат загриженост дека девојката веројатно е трауматизирана.

Некои се обидоа да направат шега од целата ситуација. „Потсетник за иднината - не паѓајте во несвест во Гватемала“, напиша еден корисник. Други беа изненадени од брзината со која беше организиран погребот: „Колку брзо успеаја да ја стават во ковчегот?!“. Имаше и коментари како: „Затоа сакам кремација, за секој случај да не се разбудам под земја“ и „Моментот кога ирационалните стравови повеќе не се ирационални“.

Здравствените власти во Гватемала сè уште не го коментираа инцидентот.

Тагови: погреб тинејџерка

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Бизарно

Му ги запалиле роговите и му ги пресекле гласните жици за да не испушта крици- Полворин го преживеал „toro embolado“ (ВИДЕО)

Спасен бик, одгледуван исклучиво за борба со бикови, е жив доказ дека секое животно заслужува сочувство, а не суровост. 

Му ги запалиле роговите и му ги пресекле гласните жици за да не испушта крици- Полворин го преживеал „toro embolado“ (ВИДЕО)

Приказната, која ја сподели Лук Барит, директор на кампањата во Network for Animals, е за бик кој одамна требало да биде мртов. Бикот се вика Полворин и е „toro embolado ', шпанска раса за борба со бикови одгледувана за индустријата во која биковите се провоцираат, исцрпуваат, рануваат и убиваат пред разбеснетата толпа. Најмалку 7.000 бикови се убиваат во Шпанија секоја година за време на традиционалните борби со бикови и фестивали. Полворин речиси стана еден од биковите што не ја преживеале традицијата. На локалниот фестивал „торо емболадо“ (бик со оган) во Мединасели, Шпанија, роговите на бикот се палат: топки од запалив материјал се прицврстуваат на роговите.

Со пламен што пламти само на неколку сантиметри од нивните очи и жешки парчиња што паѓаат врз нивните тела, биковите трчаат во паника, гонети од толпа што вреска и се смее на нивниот страв. Полворин беше предодреден за истата судбина: беше принуден да трча сè додека не се сруши од исцрпеност. Доби тешки изгореници на грбот и го изгуби видот на едното око. Неговите мачители му ги пресекоа гласните жици за никој да не може да ги чуе неговите вресоци, а кога заврши фестивалот, тој не беше поштеден, туку беше предодреден за колење.

Но, приказната на Полворин не заврши трагично. Бикот беше спасен и однесен во засолништето „Ла Кандела“ во Андалузија, со кое соработува Мрежата за животни. И за прв пат во неговиот живот, никој не се обиде да му наштети на Полворин. Кога волонтерите го посетија Полворин, тие стоеја само неколку метри од неговото огромно тело од 850 килограми. Никој не чувствуваше страв, дури ни Барит, директорот на кампањата, кој го гледаше бикот како полека оди низ оградениот простор - смирен и љубопитен, повеќе заинтересиран за храна отколку за луѓе. Полворин беше она што навистина е: нежен џин, жив, безбеден и конечно слободен да ужива во сонцето, тревата и мирот што суровоста и колењето се обидоа да му ги одземат.

На Полворин му беше дадена втора шанса за живот, шанса што многу малку бикови ја добиваат во индустријата за борби со бикови. Но, спасувањето не е само момент, туку ветување што мора да се одржува секој ден. Организацијата „Мрежа за животни“ сака Полворин да ја добие потребната грижа до крајот на животот: големи количини храна, специјализирана ветеринарна грижа и цврста и добро одржувана безбедносна ограда.

Поради овие трошоци, линијата никогаш не се повлекува и помошта во форма на донации од сите добротвори, и организации и богати поединци, е секогаш добредојдена.

Полворин веќе заборави дека бил жртва на индустријата за борби со бикови. Никогаш не смееме да го заборавиме ова: затоа организацијата Мрежа за животни одлучи да стави крај на тортурата врз биковите, а на 14 ноември, од 18:00 часот, Плаза Мајор во Мединасели, во шпанската покраина Сорија, ќе стане почетна точка на борбата и ќе започне меѓународна кампања на социјалните мрежи за да се стави крај на страдањето на биковите што горат поради оваа сурова традиција.

Тагови: рогови

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Европа

Не се намалува поддршката за крајната десница во Франција- Марин ле Пен во голема предност во првиот круг претседателски избори

Лидерката на француската крајнодесничарска партија Национален митинг, Марин Ле Пен и натаму има убедлива предност во првиот круг од претседателските избори што ќе се одржат следната година.

Не се намалува поддршката за крајната десница во Франција- Марин ле Пен во голема предност во првиот круг претседателски избори

Лидерката на француската крајнодесничарска партија Национален митинг, Марин Ле Пен и натаму има убедлива предност во првиот круг од претседателските избори што ќе се одржат следната година, а во вториот круг би ѝ се придружил и лидерот на левицата Жан-Лук Меланшон, според најновата анкета, пренесува денеска Bfmtv.

Антисемитските изјави што му се припишуваат на Жордан Бардела, сепак, не ја запреа динамиката на партијата Национален собир, покажува истражувањето на агенцијата „Толуна Харис интерактив“ за М6 и РТЛ.

Според резултатите од истражувањето, меѓу 35 и 37 отсто од француските гласачи би гласале за кандидатот на Националното собрание, според пет сценарија тестирани од агенцијата за испитување на јавното мислење.

Во сите варијанти, лидерот на Неосвоена Франција, Жан-Лук Меланшон, би ѝ се придружил во вториот круг од изборите, освојувајќи меѓу 18 и 19 отсто од гласовите.

Тој на тој начин би го надминал Едуард Филип од централно-десничарската партија Хоризонти, кој би добил меѓу 13 отсто, доколку Габриел Атал исто така бил кандидат, и 17 отсто од гласовите, доколку центристичкиот блок има само еден кандидат.

Атал, лидерот на партијата Ренесанса, би освоил меѓу 5 и 12 отсто од гласовите.

Рафаел Глуксман, неодамна назначениот социјалдемократски кандидат, се предвидува дека ќе освои меѓу 10 и 11 отсто од гласовите. Од друга страна, се проценува дека лидерот на централно-десничарската Републиканска партија Бруно Ретахо би освоил меѓу 7 и 10 отсто од гласовите.

Ова истражување, исто така, покажува дека откритијата на Медиапарт во врска со антисемитските изјави кои му се припишуваат на Жордан Бардела од неговата младост не му наштетиле на Националното собрание, но донекаде го нарушиле неговиот имиџ во споредба со оној на Марин Ле Пен.

Додека претходните истражувања покажаа дека нема разлика во перцепцијата на јавноста кога станува збор за овие двајца партиски лидери, се чини дека Жордан Бардела сега изгуби дел од довербата, па Марин Ле Пен изгледа поубедлива отколку што беше минатиот јули.

Имено, 51 отсто од Французите сметаат дека Марин Ле Пен би била добар претседател, што е зголемување за 6 процентни поени во однос на почетокот на летото, додека 47 отсто од нив имаат исто мислење за Жордан Бардела.

Тагови: Марин Ле Пен Франција

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер