Седумдесет и пет години Државен архив - столб на македонското битие - Канал 5

Седумдесет и пет години Државен архив - столб на македонското битие

Архивот не е само минато. Архивот е темел. Темел врз кој ја градиме сегашноста и врз кој ја проектираме иднината. 

Седумдесет и пет години Државен архив - столб на македонското битие

Во неговите депоа, во неговите ракописи, во неговите документи, живее сведоштвото за нашите борби, за нашите победи, за нашите падови и повторни исправувања. Таму се наоѓаат и најсветлите страници од нашата историја, но и поуките кои нè направиле посилни, порача вечерва премиерот Христијан Мицкоски на свечената академија по повод одбележување на 75-годишнината од основањето на Државниот архив.

Архивот, додаде тој, е институција која не е само чувар на документи, туку и чувар на нашата меморија, нашиот идентитет и нашата вистина.

- Денес одбележуваме 75 години од постоењето на Државниот архив. Седум и пол децении во кои се собира се чува и раскажува приказната за Македонија. Архивот не е само минато, Архивот е темелот. Темел врз кој ја градиме сегашноста и врз кој ја проектираме иднината, рече Мицкоски.

Во неговите депоа, неговите ракописи, во неговите документи, како што исткан премиерот, живее сведоштво за нашите борби, за нашите победи, за нашите падови и повторени исправувања.

- Таму се наоѓаат и најсветлите страници од нашата историја, но и поуките кои не направиле посилни. Да се биде народ без архив подразбира да се биде народ без паметење, а народ без паметење е народ без иднина. Затоа оваа институција е многу повеќе од установа, таа е чувар на вистината. Таа е сведок на времето. Таа е мост меѓу генерациите. Во изминатите 75 години, Државниот архив успеа да собере и заштити огромно културно и историско богатство. Илјадници метри архивска граѓа, милиони документи, записи, фотографии, сведоштва. Секој од нив носи дел од мозаикот на нашата национална приказна, истакна премиерот Мицкоски.

Додаде дека со оглед на тоа што живееме во време на дигитална трансформација, време кога информациите патуваат со брзина на светлината, и архивите мора да чекорат напред, да се дигитализираат, да станат подостапни, да се отворат за јавноста, за научниците, за младите.

- Нашата држава поминала низ многу предизвици. Имало моменти кога се губеле траги, кога вистината била искривувана, кога идентитетот бил оспоруван. Токму затоа архивите се нашата најсилна одбрана, бидејќи тие не зборуваат со емоции. Тие зборуваат со факти, а фактите се најсилниот темел на една држава. Денес, кога градиме модерна европска Македонија, не смееме да заборавиме дека секој чекор напред мора да биде поткрепен со знаење за тоа кои сме и од каде доаѓаме, нагласи премиерот.

И затоа, потенцира тој, оваа годишнина не е само јубилеј туку потсетник дека сме должни да го чуваме она што сме го наследиле и да го пренесеме на идните генерации, да го чуваме јазикот, да ја чуваме културата и да ја чуваме вистината, бидејќи кога ја чуваме историјата, ја зачувуваме и иднината.

На одбележувањето на јубилејот под слоганот „Државен архив, столб на македонското битие“, се обрати и директорот на оваа институција Димитар Богески.

- Блаже Конески вели корените се тие што ја држат круната. Така и Државниот архив е чувар на македонските корени. Темелот врз кој се издигнува нашата државност и културна зрелост, столб на македонското битие. Во секој документ, во секој ракопис, во секоја фотографија е втиснато она што не го обликува како народ. Архивот е мост помеѓу минатото и иднината, место каде што корените не само што се чуваат, туку и се пренесуваат како сила и инспирација за новите генерации. Тој е живо сведоштво дека без корени нема круна. Државниот архив е повеќе од институција, тој е светилник на нашата иднина, рече во обраќањето на Академијата директорот Димитар Богески.

Денес, рече тој, кога сме пред редок и величествен јубилеј, седумдесет и пет години од постоењето на Државниот архив на Македонија, може да се каже дека седум ипол децении оваа институција не беше само чувар на депото на документи, туку и чувар на нашето минато, сведок на нашата сегашност и темел за иднината.

- Слоганот на јубилејот, не е само убава мисла, туку е суштината на нашата мисија. Архивот е столб затоа што ја поддржува нашата историска свест, нашата култура, зрелост и нашиот државен континуитет. Тоа е темелот што ги одржува врските меѓу генерациите. Мост помеѓу она што сме биле и што сакаме да станеме. Во него се изградени сите наши приказни, сите наши борби, сите наши успеси, сè што го прави нашето битие цврсто, препознатливо и трајно. Архивот е наша основа и наша сила. Доказ дека минатото не е заборавено, туку живо и присутно на секој чекор кон иднината, рече Богески.

Во оваа прилика тој им се заблагодари на вработените, затоа што, како што истакна, ниедна институција не може да биде силна без луѓе што стојат зад неа во случајов вработените, архивистите, конзерваторите, истражувачите, техничари, стручни соработници.

- Вие сте вистинското срце на архивот. Вашата работа е тивка, но огромна, невидлива, но присутна. Вие сте тие што го чувате сеќавањето на Македонија. Вие сте тие што секој ден ја штитите вистината од заборавот. Денес, повеќе од кога било, вработените се наш приоритет, затоа што без вас, не нема ни нас. Вашата посветеност е темелот врз кој стои оваа институција. Во секој обработен документ, во секој спасен лист, во секоја дигитализирана страница има дел од вашата љубов кон професијата и одговорност кон земјата. Вашата работа не се гледа, но затоа секогаш се чувствува, рече директорот на Државниот архив.

Се осврна и на иднината на Архивот и притоа истакна дека нивната визија е јасна да се создаде архив кој ќе биде институција која преку масовна дигитализација, современо научни информациски системи и отворен пристап за истражувачи, ученици, студенти и граѓани, ќе ја обезбеди трајноста на државната меморија и нејзина достапност за идните генерации.

Богески истакна дека по повод овој јубилеј, претставуваат нова монографија, дело, кое, како што рече, не е само книга, туку е симбол на нашата зрелост, континуитет и визија.

- Оваа монографија е наш начин да ги доближиме богатите архивски ризници до јавноста. Ова е нашиот подарок за идните генерации. Доказ дека сме знаеле да чуваме, да градиме но и да оставиме трага. Монографијата претставува целосен преглед на дел од архивскиот материјал што го чува архивот. Документи од првостепено значење за историјата и културата на македонскиот народ и сите граѓани што живеат во Македонија, рече тој.

Во неа се вклучени се клучни историски моменти, како и сведоштва, кои, како што потенцира, ја отсликуваат културата на животот, архитектурата и секојдневниот живот низ вековите.

- Ова дело е повеќе од збирка документи. Ова е патување низ времето кое не се враќа кон нашите корени, но во исто време не нè потсетува на одговорностите што ги имаме кон иднината. Монографијата ја покажува моќта на архивското богатство и ја утврдува улогата на Архивот како чувар на националната меморија, со неа ја за=цврстуваме врската меѓу минатото и сегашноста и испраќаме порака дека нашата историја не е само споменик туку живо наследство кое постојано се обликува и не води напред.

Информира дека во чест на јубилејот, отвораат и посебна јубилејна изложба „Ризница на постоењето од документ до историја“, која, рече, е прозорец кон нашето минато, можност граѓаните да го видат она што со децении се чува во тишината на депоата.

- Оваа изложба е доказ дека архивот не е затворен простор, туку отворено национално ризница, место каде што минатото станува живо, достапно и разбирливо. Изложбата вклучува важни документи од централниот дел на Државниот архив и неговите одделенија, кои зборуваат за културното и историското минато, како и за историјата на самата институција. Документите претставуваат еден вид времеплов кој не води наназад низ времето, дозволувајќи ни да ги почувствуваме неговите корени во нашата државност и култура.

Според него, изложбата го прикажува архивското богатство во полната сила на ракописи, акти, фотографии, карти и сведоштва што ја градат нашата колективна меморија. Со оваа изложба, архивата ги отвора своите врати пред јавноста, потсетувајќи нè дека секој документ е жив сведок на приказна, борба, надеж.

По повод јубилејот промовирана е и поштенска марка мал симбол со огромна вредност. Печат кој, како што истакна Богески, ќе патува низ целиот свет и ќе сведочи за нашата историја, култура и државност.


YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Герасимовски: Меѓународен спектакл со над 90 уникатни мотоцикли, рокенрол и уметност во Центар

На настанот, во организација на CRUISE CULT и ЦСУ – Скопје, ќе бидат изложени над 90 мотоцикли од Англија, Холандија, Германија, Белгија и Македонија.

Герасимовски: Меѓународен спектакл со над 90 уникатни мотоцикли, рокенрол и уметност во Центар

Во Паркот на Франкофонија, во сабота, 27 јуни, од 12:00 до 18:00 часот, ќе се одржи петтото издание на меѓународната манифестација „CRUISE CULT – The Art of the Motorcycle 2026“, финансиски поддржана од Општина Центар и Министерството за култура и туризам.

На настанот, во организација на CRUISE CULT и ЦСУ – Скопје, ќе бидат изложени над 90 мотоцикли од Англија, Холандија, Германија, Белгија и Македонија.

Посетителите ќе имаат можност да разгледаат уникатни примероци на мотоцикли во повеќе категории, уметнички дела , односно цртежи изработени на самите мотоцикли, а ќе бидат доделени и награди (вредносни ваучери од спонзори) за најдобрите примероци на мотоцикли во различни класи.

Програмата ќе биде збогатена и со настапите на блуз и рок групите In The Mood & Band, Eruption и Saigon.

„Ги поканувам сите граѓани, а пред сè љубителите на моторите и моторџиската култура, да го посетат овој атрактивен настан и да се препуштат на едно посебно искуство на дружење, добра музика и уметност. Општина Центар продолжува да поддржува манифестации кои ја збогатуваат разновидната културна понуда и го прават Центар препознатливо место за квалитетни содржини“, порача градоначалникот на Општина Центар Горан Герасимовски.

Општина Центар - Скопје

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Движење ЗНАМ: Средби со граѓаните, панел дискусии и теренско зајакнување на партијата под мотото: „Европска ЗНАМ, Европска иднина, Европска Македонија“

Под мотото „Европска ЗНАМ, Европска иднина, Европска Македонија“, Движењето ЗНАМ за Наша Македонија започнува серија регионални панел-дискусии и отчетни трибини, проследени со непосредни средби и отворен дијалог со граѓаните.

Движење ЗНАМ: Средби со граѓаните, панел дискусии и теренско зајакнување на партијата под мотото: „Европска ЗНАМ, Европска иднина, Европска Македонија“

Во текот на месец јули ќе бидат организирани осум регионални панел-дискусии и отчетни трибини низ државата, посветени на отчетот за првите две години од мандатот на Владата и придонесот на функционерите на Движењето ЗНАМ во реализацијата на владината програма.

„Европска ЗНАМ, Европска иднина, Европска Македонија“ не е само наслов на трибините, туку и јасен израз на визијата – Македонија како модерна европска држава со силни институции, владеење на правото, професионална администрација и одговорна власт која работи во интерес на граѓаните.

Оваа иницијатива претставува дел од заложбата за отчетност и отвореност кон јавноста.

Наместо политиката да се води зад затворени врати, излегуваме пред граѓаните за да дадеме отчет за сработеното, да ги слушнеме нивните ставови и да одговориме на сите прашања што ги засегаат. На овие панел дискусии говорници ќе бидат сите избрани и именувани функционери од редовите на Движењето ЗНАМ, предводени од претседателот на Движењето ЗНАМ за Наша Македонија, Максим Димитриевски.

Во нивната работа ќе се вклучат министрите, замениците министри, државните секретари, директорите и останатите носители на јавни функции од редовите на ЗНАМ, кои ќе дадат отчет за својата работа и ќе одговараат на сите отворени прашања од граѓаните во рамки на своите надлежности.

Секој од нив ќе има можност да ги презентира резултатите од својата работа, а граѓаните директно да поставуваат прашања и да добијат конкретни одговори за политиките, реформите и проектите што се реализираат во нивните области на надлежност.

Првата трибина ќе се одржи на 27 јуни во Скопје, во хотел Холидеј Ин, со почеток во 12:30 часот.

Во рамките на настанот ќе се одржи панел-дискусија на тема „Европска ЗНАМ, Европска иднина, Европска Македонија“, на која ќе учествуваат претседателот на Движењето ЗНАМ за Наша Македонија, Максим Димитриевски, генералниот секретар и министер за јавна администрација Горан Минчев и претседавачот на Централниот одбор и министер за правда Игор Филков.

Овие регионални панел-дискусии и отчетни трибини ќе бидат можност граѓаните непосредно да се запознаат со резултатите од работењето на институциите и придонесот на функционерите на ЗНАМ во спроведувањето на владините политики, но и да дадат свои предлози, сугестии и критики.

Веруваме дека довербата се гради преку работа, резултати и постојана отчетност пред јавноста.

Покрај активностите поврзани со регионалните трибини, Движењето ЗНАМ за Наша Македонија во наредниот период ќе реализира и сеопфатен процес на организациско зајакнување на партијата.

Во таа насока ќе започне формирањето на Клубот на жени на ЗНАМ и Клубот на млади на ЗНАМ, како важни столбови за поголема вклученост на жените и младите во политичкото дејствување и креирањето политики.

Истовремено, ќе биде спроведен процес на евалуација, координација и освежување на раководствата на општинските организации преку организирање изборни конференции во сите 53 општински организации на партијата.

Со ова дополнително ќе бидат зајакнати локалните структури, ќе се обезбеди уште подобра организациска подготвеност и ќе се создаде силна и функционална партиска мрежа подготвена да одговори на сите политички предизвици.

Крајната цел е Движењето ЗНАМ да биде целосно подготвено за следните парламентарни избори, кога и да се одржат, со јасна програма, силна организација и кадри кои уживаат доверба кај граѓаните. Затоа, ги покануваме граѓаните, сите членови на ЗНАМ, медиумите, граѓанските организации и сите заинтересирани активно да се вклучат во овие отворени форуми и заеднички да разговараме за предизвиците и перспективите на Македонија.

На прес конференцијата портпаролот на партијата, Никола Мемов беше запрашан која е генералната оценка на работата на функционерите од ЗНАМ, а особено на двата министири.

„Ние направивме анализа на работењето на нашите функционери и генералната оценка е дека се во рамките на спроведување на владината програма“.

Запрашан до каде се преговорите за владината реконструкција и дали се веќе договорени промените и ЗНАМ ќе го изгуби ресорот правда, протпаролот Мемов одговори:

„Ние имавме неколку средби на партиско лидерско ниво и преговарачките тимови работат во континуитет. На маса се сите отворени теми. Нема конечен договор за ниту едно прашање. Очекуваме разврска кон средината на следната недела“.

На прашањето што бара за возврат ЗНАМ за да го напушти ресорот правда и дали е точно дека се тоа МВР, финансии или одбрана, Мемов рече:

„Пред две години Движењето ЗНАМ – За Наша Македонија беше покането од страна на ВМРО-ДПМНЕ да учествува во владата со свои кадри, имајќи ги во предвид изборните резултати, но и кадровскиот потенцијал и искуство што може да го даде ЗНАМ во владата. Оттаму, ние не сме тие кои што бараа да влезат во владата. Ние бевме поканети да влеземе во владата“.

Запрашан дали се врши анализа на работата на секој министер одделно и дали е тоа можна причина за промена или се работи за некои други фактори, Мемов рече дека во разговорите се прави анализа и евалуација на работата на сите министри и додаде:

„Ова не е испитување и оценка на министрите на ЗНАМ од страна на ВМРО-ДПМНЕ. Значи, се прави анализа на работата на сите министри во владата и генерално работата на владата и спроведувањето на владината програма.

ЗНАМ во владата влезе не заради задоволување на лични амбиции и задоволување на кадровски решенија од ЗНАМ.

Ние влеговме во владата поради остварувањето на програмските определби, цели и принципи на ЗНАМ кои што се составен дел на владината програма.

Оценуваме дека во овој двегодишен мандат владината програма се спроведува со интензитет и на начин кој што сме го димензионирале на самиот почеток при влезот во владата“.

Центар за комуникации и аналитика На прашањето дали постои можност ЗНАМ да нема конечен договор со ВМРО и што тоа ќе значи, портпаролот Мемов рече дека сите опции се отворени.

ЗНАМ

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Актерот Тони Наумовски е добитник на наградата „Мето Јовановски“ на Фестивалот на балкански и медитерански филм „Преку езерото“

Тони Наумовски е овогодинешниот добитник на престижната награда „Мето Јовановски“ 

Актерот Тони Наумовски е добитник на наградата „Мето Јовановски“ на Фестивалот на балкански и медитерански филм „Преку езерото“

Тони Наумовски е овогодинешниот добитник на престижната награда „Мето Јовановски“ за високо уметничко достигнување во уметноста на филмот за 2026 година, на петтото јубилејно издание на Фестивалот на балкански и медитерански филм „Преку езерото“ во Дојран.

-Секое признание значи, исполнува, мотивира, обрзува и е привилегија посебно кога тоа признание доаѓа од дома. Мето Јовановски е голем мајстор кој што играше во лига на светски шампиони. За жал никогаш немав прилика да соработувам со него но секогаш уживам, се радувам и му се воодушевувам на неговите маестрални актерски остварувања, вели Наумовски.

Тони Наумовски е единствениот македонски актер, но и еден од малкумината балканци кои во Њујорк имаат своја кариера во театар, на филм и телевизија. Tоа што актерот го живее таму, во рајскиот голем град, не може да се раскаже, треба да се одживее, да се преживее и да се живее, секој ден, секоја секунда и секој здив со кој се дише животот и прима духот на слободата за да се прави тоа што се мечтае со отворени очи. Или да се одигра на филм.

Тој тоа го направи во прво лице еднина во `„Мојот Њујорк“ каде се игра себе самиот, емигрант и лунатик. Да се биде на сцена, да се стои пред камера и да се живее шансата да се биде `„Ноќен агент“, да се биде Марко, да се биде Виктор во „Лос Кос“, да се дојде до „Крајот на играта“ како Иван Асланов, да се биде бедник и таксист „Тука денес“, да се биде Александар Леко и да и се служи на „Ѓоспоѓата Министерка“ ама и Ајнштајн во „Медени ноќи“, да се верува повеќе од Олег дека „Портокалово е новото црно“, во меѓувреме да се боксува и раскажува дома на своите дека животот „Не е американски филм“, да се биде војник кој умира од живот и бара лек „На терапија“, да се биде убав, ама и да се биде со лузна на лицете, да се биде во реалноста, да се врати во минатото, да одлета во иднината и да јава во светот на бајките. Тоа се неговите животи. Не внимавајте кога живеете! Според житието на Тони Наумовски, некои животи може и да се живеат.

Како да се прочита листата на животот на актерот Тони Наумовски одигран во повеќе од осумдесет карактери, во исто толку продукции на филм и телевизија, на повеќе од десетина јазици меѓу кои и неколку продукции во Македонија, татковината на татко му која тој ќе ја открива и препознава со секое негово враќање во потрага по духот на слободата кој, барем тоа нешто, духот во Тони Наумовски е во безгранични количини. Таа магија што Тони Наумовски во карактерот на Владимир ќе ја донесе со себе во неговата, но и во приказната за Лена во македонскиот филм „Лена и Владимир“ само минатата 2025 година ќе му донесе четиринаесет награди и исто толку номинации за актерско достигнување во уметноста на филмот на повеќе од осумдесет фестивали во Европа и Америка.

Тони Наумовски е актер кој е пример за желба, посветеност и бескрајна љубов кон уметноста на филмот, актер со иста дива сила и питома страст кон триаголникот на светот во кој тој е круг во правоаголната рамка на филмот во која стоеше и Мето Јовановски. Тони Наумовски е актер што игра со филигранска точност и одмереност на раскажувач на приказни и продавач на лосиони за растење на коса. Во иста приказна и во еден карактер што само уште еднаш, и во случајот на човекот Тони Наумовски потврдува дека она што во уметноста треба да им го дадеме на другите, во професијата актерство - може да се земе единствено од себе самиот.

Тони Наумовски е уметник кој има образование и знаење за животот и уметноста, не само за филмот, дури и повеќе отколку што му треба на актер кој знае до каде сака да стигне. Ама Тони Наумовски е актер кој не сака да знае каде почнува и каде завршува тоа што го сака - наспорти тоа што го има. Тони Наумовски е уметник, ама и занаетчија со совршена техника на говор, со атлетско тело на змија во кожа на лав и со поглед на дете што секој ден го бара патот од училиште до дома, затоа што актерството во уметноста на филмот е патување кое има само една цел – да продолжи зад следниот агол, зад следната средба со себе самиот, во улогата на некој друг, во потрага по патот до дома.

Тони Наумовски е актер кој во уметноста на филмот е почеток и крајот на патувањето кое сакаме никогаш да не заврши. Тони Наумовски е актер кој раскажува и кому му раскажуваме, пред и после приказната за тоа дека соништата се остваруваат. Бескрајно му благодариме за сите овие соништа и за сите патишта на сите актери во светот на уметноста на филмот. Добро дојде дома. Добродојде во светот на вљубениците на сликите што се движат преку морињата и преку езерото.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер