Само два отсто од возилата користат плин, Македонците претпочитаат дизел и бензин - Канал 5

Автомобилизам

Само два отсто од возилата користат плин, Македонците претпочитаат дизел и бензин

Македонија има стар возен парк со просечна старост на возилата од 18 години. 

Само два отсто од возилата користат плин, Македонците претпочитаат дизел и бензин

Половина од регистрираните возила користат дизел-гориво, додека од 218.544 возила со бензински погон, пренаменети на гас и метан се само 12 илјади возила, или само 2,6 проценти од возилата.

Владата најави субвенции за инсталирање уреди на гас во возилата, но предвидува да бидат искористени само за 1.200 возила.

Емисијата на цврсти честички при согорување на пропан бутан или метан е речиси нула

Даме Димитровски, професор на Машинскиот факултет и раководител на Лабораторијата за мотори и горива, нагласува дека транспортот не е главен фактор за цврсти честички, ниту во Скопје ниту во другите градови, но дека сепак во суштина нешто треба да се воведе во врска со емисиите на возилата.

– Дали се тоа вакви лепенки, дали е тоа даночење по емисија, што ќе оди во фондот за животна средина, кој ќе се справува со оваа тема. Некаков систем во кој ги промовираме зелените возила треба да направиме, па макар и ваков систем со лепенки со кој, без разлика колку некој вистински загадува, бидејќи не знаеме колку километри поминува, ставаме лепенка и го ограничуваме каде во градот смее да вози. Сметам дека за почеток може да се направи доста полесно или полабаво ограничување, така што Еуро 4, 5 и 6 треба да се зелена лепенка, а да се промовираат возила на ТНГ и метан, што секако ќе добијат зелена лепенка, вели Димитровски.

Во однос на најавените субвенции за монтирање уреди на гас во возилата, Димитровски смета дека со конверзија на гас може да се очекува одредено намалување во емисијата од возилата речиси по сите параметри.

– Би требало да се очекува дека ќе се намалат сите емисии од возилото со бензиски мотор, независно дали е тоа Еуро 1, 2, 3 или 4. Очекуваме дека емисијата на цврсти честички при согорување на пропан бутан или метан ќе биде речиси нула, вели Димитровски.

Конверзија на гас е можна и кај бензиски и кај дизел-мотори

Конверзија на погонските мотори на возилата, посочува Димитровски, е можна и кај бензинските и кај дизел-моторите, со тоа што бензинските мотори може многу лесно да поминат на метан или пропан бутан и тоа не е прескапа метода, додека кај дизел-моторот се прави конверзија, но и понатаму е потребно да се користи и дизел и гасно гориво.

– Кај дизел-моторот се прави конверзија, но за да остане циклусот дизелов треба да користи и дизел и гасно гориво. Таква конверзија во Македонија е направена во 2006 година во ЈСП, кое имаше 30 автобуси со најлошите дизел-мотори во тоа време и ги направија да бидат со двојно гориво, 50 проценти дизел и 50 отсто метан. Како што знам, а бевме вклучени во мерењата како факултет, емисиите драстично се намалија на цврсти честички и исплатливоста беше голема, затоа што метанот е многу поевтин од дизелот. Со тој проект се престана и понатаму се купија Еуро 5 дизел-автобуси, изјави Димитровски.

Во тој контекст посочува дека одлуката на Град Скопје да купи гасни автобуси е за поздрав, затоа што емисијата од нив е нула цврсти честички, има инфраструктура за полнење, има сервисери и може веднаш откако ќе ги купат да ги користат.

– Електричните автобуси не се лоши, но за нив немаме инфраструктура и можеби треба постепено да ги носиме. Ќе треба доста време за да се замени тоа што ЈСП сега го има како возен парк, изјави Димитровски.

Многу е јасно дека дизел-технологијата е повалкана од ото-технологијата, затоа што користи потешко гориво, но од друга страна дизеловиот циклус дава поголема моќност.

– Ако кај лесните возила многу полесно може да ги убедиме луѓето да возат полесно гориво, кај тешките товарни возила сѐ уште е голем проблем да се најде добар камион што е со исти перформанси и користи чисто гориво. Во најава следува дека ќе има некакви електични или други почисти технологии и затоа Еуро 7 и 8 нормите ќе се развиваат кај тешките возила, а потоа и кај автомобилите, изјави Димитровски.

Субвенции за вградување уреди на гас до 300 евра за 1.200 возила годишно

Заменик-министерот за животна средина и просторно планирање Јани Макрадули со новите законски измени најави и субвенции за електрични и хибридни возила, како и субвенции за течен нафтен гас или метан.

Со Програмата за субвенционирање за купување нови хибридни и електрични возила се предвидуваат субвенции од 5.000 евра во денарска противвредност за набавка на електрични возила, а 3.000 евра во денарска противвредност за набавка на хибридно возило, а во првата година се предвидува да бидат доделени субвенции за 200 возила.

Со овој закон се предвидува Програма за субвенционирање на трошоците за вградување уред за погон на ТНГ, метан или друг вид алтернативно гориво во постојните возила.

Со Програмата се субвенцинираат 50 проценти од цената на трошоците за набавка и вградување на уредот, но не повеќе од 300 евра во денарска противвредност за возило и се предвидува да бидат опфатени над 1.200 возила на годишно ниво.

Истовремено со овој предлог-закон се предвидува Програма за субвенционирање за купување нови возила со одјава на старо возило со цел да се зголеми увозот на нови возила во однос на половните и значително ќе се забрза обновата на возниот парк, што значително ќе влијае на намалувањето на загадувањето на амбиенталниот воздух.

Во Македонија половина од возилата се дизел со просечна старост од 18 години

Во Македонија има над 400 илјади регистрирани автомобили со просечна старост од 18,7 години. Од нив, над 80 отсто се постари од десет години, а речиси половина користат дизелски погон.

Податоците од МАКСтат базата покажуваат дека просечната старост на патните моторни возила во Македонија е зголемена од 18,4 години во 2016 на 18,7 години во 2017 година, додека во истиот период и бројот на автомобили е зголемен за осум илјади од 395 илјади во 2016 на 403 илјади во 2017 година.

Најголем дел автомобили 84,1 отсто се постари од десет години, што во однос на 2016 година е зголемување од околу два процента од 81,8 отсто. Вкупниот број автомобили до пет години изнесува десет илјади, или 2,5 проценти од вкупниот број возила и во 2016 и во 2017 година.

Забележително е дека со растот на бројот на возила во Македонија и дозволениот увоз на половни се менува и процентот на застапеност на дизел-возила во однос на бензинските. Така, во 2012 година од вкупно 301 илјада автомобили на дизел биле помалку од една третина, или 92.799 автомобили. Таа бројка е во постојан раст, и во 2016 година во Македонија има вкупно 192.816 дизел-автомобили, што е речиси половина од вкупниот број автомобили и се изедначува со бројот на бензински возила, што изнесува 197.880 возила. Во истиот период, бројот на бензински автомобили е речиси стабилен, со тоа што има минимално зголемување на бројот на автомобили што користат бензин и гас, односно од 9.501 возило во 2012 година, на вкупно 11.445 возила во 2016 година. Бројот на електрични возила, иако незначителен, е намален во овој период, па така од 41 електрично возило во 2012 година, во 2016 година има 37 електрични возила во Македонија./МИА

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Свет

Синот на Болсонаро сериозно му се заканува на бразилскиот претседател- изедначени се пред изборите

Опозицијата во Бразил вчера излезе на улиците на Денот на независноста за да покаже поддршка за десничарскиот претседателски кандидат, сенаторот Флавио Болсонаро.

Синот на Болсонаро сериозно му се заканува на бразилскиот претседател- изедначени се пред изборите

Опозицијата во Бразил вчера излезе на улиците на Денот на независноста за да покаже поддршка за десничарскиот претседателски кандидат, сенаторот Флавио Болсонаро, кој се обидува да ја искористи кризата со Врховниот суд за да води кампања против левичарскиот претседател Луиз Инасио Лула да Силва пред изборите следниот месец.

Околу 28.500 луѓе се собраа на авенијата Паулиста во Сао Паоло на митинг на конзервативците, проценуваат истражувачите од Универзитетот во Сао Паоло. Организаторите го претставија протестот како митинг против владата на Лула и судијата на Врховниот суд, Александар де Мораес, пред првиот круг гласање на 4 октомври.

Судијата агресивно го гонеше поранешниот претседател Жаир Болсонаро, таткото на сенаторот, за заговор за државен удар во 2023 година и ја доби пресудата во 2025 година, додека самиот Мораес стана една од најраздорните личности во Бразил. „На овој конзорциум од Лула и Мораес ќе му дојде крајот“, им рече Флавио Болсонаро на поддржувачите. „Секој што гласа за Лулу, гласа за Александар де Мораес.“

Судир во Врховниот суд

Митингот се случи откако Врховниот суд се вмеша во расправија откако судијата Андре Мендонка, назначен од Болсонаро, објави извештај во кој се покренаа прашања за наводните контакти меѓу Мораес и банкар обвинет за измама од повеќе милијарди долари. Мораес одговори со барање за истрага против Мендонка за наводна злоупотреба на моќ.

Болсонаро тврдеше дека неговиот татко, кој моментално е во домашен притвор и му е забрането да се кандидира за функција, е жртва на политички прогон од страна на Мораес. Зборувајќи од камион заедно со други конзервативни политичари, Болсонаро се обиде да ги оживее масовните улични демонстрации кои беа белег на кампањата на неговиот татко, иако одѕивот беше помал отколку на митинзите на постариот Болсонаро.

Сличен настан минатата година привлече околу 42.000 луѓе, додека митингот организиран од Жаир Болсонаро на почетокот на 2024 година привлече околу 185.000 поддржувачи. Балон на кој се прикажуваше американскиот претседател Доналд Трамп, долгогодишен сојузник на Болсонаро, како држи затворена фигура на Лула, лебдеше над толпата. Многу демонстранти мавтаа со бразилски знамиња, додека други носеа американски и израелски знамиња.

Болсонаро и Лула изедначени на анкетите

Левичарскиот претседател Луиз Инасио Лула да Силва и десничарскиот противкандидат Флавио Болсонаро се изедначени за евентуален втор круг на 25 октомври, според анкета објавена вчера нарачана од бразилската телевизија „Глобо“.

Во симулиран втор круг, Лула би освоил 41 процент од гласовите, а најстариот син на поранешниот претседател Жаир Болсонаро би освоил ист број гласови. Анкетата има маргина на грешка од два процентни поени.

Тагови: Болсонаро

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Наука

Јапонија испраќа летало на мистериозната месечина на Марс- треба да донесе материја од Фобос

Јапонија подготвува мисија што би можела да го донесе првиот примерок од Месечината што орбитира околу Марс. 

Јапонија испраќа летало на мистериозната месечина на Марс- треба да донесе материја од Фобос

Вселенското летало MMX е закажано да биде лансирано на 20 октомври од Вселенскиот центар Танегашима, да пристигне на Марс околу една година подоцна и на крајот да донесе најмалку 10 грама материјал од Фобос на Земјата.

Се очекува примерокот да се врати во 2031 година, што значи дека целата мисија ќе трае околу пет години.

Најголемиот предизвик нема да биде само пристигнувањето на Марс. Јапонската вселенска агенција JAXA мора да направи исклучително прецизно слетување на Фобос, мала месечина со радиус од само околу 11 километри.

Фобос има премалку гравитација за конвенционални техники на слетување како оние што се користат на Месечината на Земјата, но доволно за да го направи пристапот што се користи на астероидот Рјугу непрактичен поради неговата голема потрошувачка на гориво.

Затоа, MMX ќе мора многу да се потпре на сопствената автономија. Сигналот помеѓу Земјата и вселенското летало може да се одложи до 20 минути, па затоа контролата на земјата нема да може да го контролира секој момент од слетувањето.

Како што се приближува кон површината, вселенското летало ќе го спореди теренот под него со постојните мапи на кратери и релјеф. На надморска височина помала од 300 метри, дополнително ќе провери за неочекувани промени на теренот што би можеле да го загрозат слетувањето.

Доколку детектира проблем, MMX може да го откаже обидот и повторно да полета.

Примерокот би можел да реши голема мистерија

Пред главниот обид за слетување, мал ровер, IDEFIX, развиен од француската и германската вселенска агенција, ќе биде фрлен на Фобос. Се очекува да ја истражува површината околу 100 дена и да им помогне на научниците да ги проценат условите на земјата.

Потоа MMX ќе користи роботска рака за да зема материјал од земјата. Исто така, има уред што користи азотен гас за собирање фина прашина од површината.

Научниците сакаат да утврдат од каде всушност потекнуваат Фобос и Деимос, две мали месечини што орбитираат околу Марс.

Една теорија е дека тие се формирани од материјал фрлен во вселената по огромен удар врз Марс. Друга можност е дека некогаш биле астероиди што биле заробени од гравитацијата на Марс.

Нивните темни површини личат на оние на астероидите богати со вода и јаглерод, што ја поддржува теоријата за астероиди. Од друга страна, нивните речиси кружни орбити и движење во рамнината на екваторот на Марс се поконзистентни со сценариото во кое се формирани од материјал исфрлен од планетата.

Примерокот би можел да обезбеди уште една важна индикација. Научниците очекуваат дека Фобос содржи и материјал од самиот Марс, кој бил исфрлен од удари на астероиди во текот на милиони години.

Проценките сугерираат дека околу 0,1 процент од собраниот материјал би можел да потекнува од Марс.

Се очекува мисијата да чини околу 345 милиони долари и е прв обид на Јапонија да испрати сонда на Марс за 28 години. Покрај самиот примерок, MMX ќе тестира автономна навигација, слетување и враќање на материјал, технологии кои еден ден би можеле да бидат клучни за многу поамбициозни мисии на самиот Марс.

Тагови: марс летало

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Култура

Археолозите во Египет открија гробница на познат владетел и неговиот син, стара 4.400 години (ФОТО)

Шпанско-египетски археолошки тим откри гробница во Сакара од доцната Петта династија на Старото кралство на Египет со две погребни капели и релјефи кои ги задржале своите оригинални бои и покрај тоа што се стари повеќе од 4.000 години.

Археолозите во Египет открија гробница на познат владетел и неговиот син, стара 4.400 години (ФОТО)

Шпанско-египетски археолошки тим откри гробница во Сакара од доцната Петта династија на Старото кралство на Египет со две погребни капели и релјефи кои ги задржале своите оригинални бои и покрај тоа што се стари повеќе од 4.000 години, објави денес египетското Министерство за туризам и антиквитети.

Според египетските власти, откритието дава нови и вредни информации за архитектурата, уметноста и административниот живот на антички Египет.

Министерството соопшти дека гробницата ги содржела останките на познатиот владетел Јунмин и неговиот татко Ити, а меѓу најзначајните карактеристики на откритието се погребните текстови кои се во одлична состојба.

Гробницата е пронајдена за време на летните ископувања оваа година, предводени од Автономниот универзитет во Барселона и Египетскиот Врховен совет за антиквитети.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер