Сé повеќе деца стануваат насилници-промената може да се направи само дома - Канал 5

Сé повеќе деца стануваат насилници-промената може да се направи само дома

Оливера Цветковска, која повеќе децении работи како психолог во Центарот за социјални работи во Тетово токму во делот на малолетничката деликвенција, вели дека станува се полошо. 

Сé повеќе деца стануваат насилници-промената може да се направи само дома

Многу примери во Тетово укажуваат на тоа дека деца на помала возраст стануваат насилници и имаат проблеми со законот, а институциите постапуваат со нив како со сторители на кривични дела. Психолозите алармираат дека насилството оди до крајни граници, па така во градот има примери како во декември лани кога средношколка на 17 години уби 16-годишник. За 14 годишно дете е почната кривична постапка затоа што со нож повредил врсник, а група на деца од основно училиште снимајќи видео за социјалните мрежи влегле во куќа и краделе.

Оливера Цветковска, која повеќе децении работи како психолог во Центарот за социјални работи во Тетово токму во делот на малолетничката деликвенција, вели дека станува се полошо. Потенцира дека децата одат до крајности. Ако до пред некоја година преовладувало вербално насилство и обидите за доминација, сега веќе се повеќе работите се надминуваат со насилство.

-Порано децата сакаа да се омаловажат едни со други за да покажат авторитет во групата. Меѓутоа станува се полошо. Меѓу младите многу има што одат со ножеви на училиште, метални боксови или „шокери“. Бројката на насилства се зголемува. Не би можела да кажам бројки, но процентот е зголемен на врсничкото насилство. За жал завршува со тешки телесни повреди, со модрици, скршеници, повредена вилица и слично, објаснува Цветковска.

Децата како да немаат страв од последици, потенцира Цветковска.

-Имавме неколку предмети слични каде што децата се обидоа да направат тешка кражба за да се снимат за Тик-ток и да покажат како влегуваат во напуштена куќа, како немаат страв од ништо, како скокаат од втори на први спрат, меѓутоа беа откриени од униформираните полицајци и беа донесени кај нас како извршители на кривично дело – обид за кражба, за што од Центарот беа советувани како да не прават такви работи, посочува Цветковска.

Од тетовската полиција велат дека поради се поголемиот број на деца учесници во насилство, Отсекот за превенција се обидува превентивно да делува. Такви се превентивно-едукативните проекти како „Децата, правата и обврските“. На посебни часови, обучени полициски службеници ги запознаваат основците со детските права, но и обврски.

-Учениците се информираат што значи тоа детска деликвенција и за други девијантни појави, асоцијални постапки, но и за можните законски импликации доколку се инволвираат во истите. Целта е да се запознаат какви последици може да имаат доколку иницираат или учествуваат во незаконски постапки и дејствија, истакнува Марјан Јосифоски, портпарол на СВР Тетово.

Психологот Цветковска смета дека за подобрување на состојбите односно намалување на агресијата кај децата важна улога имаат родителите. Препораките се родителите да не заборават дека мора да најдат време за децата односно за нивниот психолошки развој или едноставно да разговараат за секојдневнието, но и самите да внимааат како се однесуваат дома и дали тоа влијае на агресивноста кај нивното дете.

- Децата пред сè сакаат љубов, сакаат насмеани родители и задоволни родители. Наместо тоа цел ден дома гледаат родители кои се караат за пари, „не купувај тоа е скапо“, „ова е поважно“ – децата се сведоци на тие секојдневни расправии, и го собираат сето тоа во душата. Кај нив се создава една голема агресија која некаде мора да ја исфрлат. Потоа тоа го прават на училиште, на улица и доаѓа до разни несакани последици од тие насилства, вели Цветковска.

Порачува родителите барем по еден до два часа да им посветат на своите деца, да разговараат со нив за случките на училиште, за другарите, за местата каде излегуваат, за нивните проблеми.

- На пример таа другарка, тој другар денес ми се налути, не зборува. Родителот ќе каже „ајде детска игра“, денеска не зборуваат, утре ќе зборуваат. Не. Треба да му објаснат на детето како да се однесува, ако погрешил да се извини, ако не погрешил, дека има друг начин како да се зближи, да не се повтори повторно. Мора да им помогаат во решавање на проблемите. Од друга страна, родителите не треба да дозволат децата да бидат присутни при нивните кавги и расправии. Да најдат време и начин самите да ги надминат проблемите. На децата им треба весела атмосфера, им требаат насмеани родители, потенцира Цветковска.

Таа предупредува дека комбинацијата на родителска негрижа или непостапување заедно со негативните влијанија на социјалните мрежи најмногу придонесуваат децата се повеќе да стануваат агресивни. Комплексниот проблем со однесувањето треба да се надмине и со условно речено подобрување на влијанието на родителите.

-Сега се повеќе е изразено насилството во интернет просторот, најчесто на социјалните мрежи преку споделување на негативни и непријатни и лични содржини за некого со цел да се предизвика омаловажување. Зборувам за деца од шесто, седмо одделение до втора-трета година средно. Тие се идентификуваат со лоши личности, гледаат негативни насилни работи на социјалните мрежи, играат насилни игри и тоа го спроведувааат меѓу своите врсници на училиште. Верувам дека 90 проценти од родителите не ни погледнале што гледа детото цел ден на телефон, што игри игра, дали се тоа игри со насилство, дали е тоа некоја социјална мрежа, вели Цветковска.

Според неа, во училиштата наставниците ги викаат родителите и децата на советување, работаат индивидуално и групно со нив, но главниот проблем се надминува дома.

-Многу тешко е во овие тешки времиња, да ресоцијализирате родители, а прво треба да ги ресоцијализираме нив, да им објасниме која е нивната улога во воспитниот процес на нивните деца за тие да можат да си ги воспитаат своите деца како што треба. Агресијата што ја гледаат децата понатаму во животот ќе прави големи проблеми. И децата жртви на насилство, доколку се повторува тоа насилство, можат да станат исто така насилници. Можат да имаат нарушување на емотивен план, доколку трае подолго време малтретирањето од страна на другите ученици, други деца. Така што родителите мора да бидат внимателни и ако нивните деца се насилници, и ако се жртви на насилство, потенцира Цветковска.

Тетовската полиција во 2022 година евидентирала 70 кривични дела во кои посредно или непосредно вклучени биле 89 малолетници. Во најголем борј случаи, предметите биле расчистени, а за тоа биле поднесени 62 кривични пријави за малолетници. Најммногу од кривичните дела биле кражби. Полицијата бележи малолетници кои биле вклучени во кривични дела поврзани со дрога, загрозување на безбедноста и слично. /МИА

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Мобинг во Баерн Минхен? Се појавија сериозни обвинувања

Германскиот репрезентативец Џамал ​​Мусиала се враќа на теренот по речиси двомесечна пауза поради повреда, сепак, неговото враќање на натпревар од Бундеслигата против „1. ФК Келн“ е засенето од јавна дебата за неговата иднина и физичка состојба.

Мобинг во Баерн Минхен? Се појавија сериозни обвинувања

Иако спортското раководство на клубот – вклучително и тренерот и спортскиот директор – продолжува да му дава поддршка, во самиот врв на „Баерн Минхен“ се појавуваат сомнежи дали 23-годишниот фудбалер некогаш ќе се врати на нивото на светска класа. Според „Focus.de“, во раководството на клубот постои поделеност во однос на неговата иднина.

Дискусијата ја иницираше многу влијателниот почесен претседател, Ули Хенес. Пред десетина дена, за време на гостување на телевизијата БР (BR), Хенес јавно постави прашање: „дали тој некогаш повторно ќе го достигне нивото на игра што го прикажуваше во минатото“.

Загрижен поради можниот пад на квалитетот, Хенес пред камерите дури и ја доведе во прашање важноста на сегашниот договор на Мусиала: „Замислете ако ’Баерн‘ сега го доведе во прашање неговиот договор, велејќи: ’Она што тој моментално го прикажува, веќе не одговара на она што е предвидено во договорот‘“.

Не е изненадувачки што овие изјави не беа добро прифатени од тимот на Мусиала. Сепак, наместо да ја смири ситуацијата, извршниот директор Јан-Кристијан Дрезен во средата повторно се осврна на темата. Надоврзувајќи се на ставовите на Хенес, Дрезен потврди дека клубот ќе ја „процени ситуацијата и ќе седне на разговор со неговото семејство и менаџерскиот тим“, додавајќи дека, доколку Мусиала не успее да се врати во својата стара форма, клубот „ќе мора да одржи разговор“.

Во петокот вечерта, членот на надзорниот одбор, Карл-Хајнц Румениге, за „Скај“ (Sky) изрази загриженост.

„Ако тој не се врати во изданието на 'стариот' Џамал, ќе мораме да разговараме – со неговото семејство, со самиот играч, а пред сè со неговата агенција – бидејќи, со должна почит, тие бројки веќе не се одржливи“, изјави тој.

Јасно е дека во клубот – особено во надзорниот одбор – преовладува мислењето дека учинокот на играчот, кој често се соочува со повреди, не соодветствува со неговиот статус како втор најплатен фудбалер во Баерн, веднаш зад Хари Кејн.

Според „Кикер“ (Kicker), коментарите на Хенес наишле на значителна поддршка во рамките на клубот.

Раководството на клубот бара од Мусиала да ги намали своите финансиски барања во рамките на договорот, кој наводно му носи заработка од најмалку 25 милиони евра годишно и важи до 2030 година. Тој го потпиша овој договор во февруари 2025 година, но оттогаш бил стартер на само 24 од вкупно 94 натпревари на Баерн. Критичарите, кои во тоа време се спротивставуваа на толку вреден договор, сега сметаат дека нивните загрижености се покажале како оправдани.

Во последните месеци, Мусиала беше надвор од терените подолги периоди поради низа проблеми. Во пролетта 2025 година, тој отсуствуваше речиси два месеца поради кинење на мускул, по што следеше шестмесечна пауза поради скршеница на фибулата, здобиена на Светското клупско првенство на ФИФА.

Сега, тој повторно се соочува со двомесечна пауза поради повторно кинење на мускулот – ситуација што предизвика изненадување во клубот, со оглед на невообичаено долгиот период на рехабилитација за толку млад играч.

Покрај тоа, Мусиала има невролошко нарушување што предизвикува кратки губења на свеста (апсанс напади), поради што тој колабираше на теренот за време на два натпревари во подготвителниот период во август.

Од друга страна, тимот на Мусиала не гледа причина за промена на договорот што важи до 2025 година. Понатаму, според порталот „ran“, тие имаат целосна поддршка од спортското раководство на клубот, предводено од тренерот Винсент Компани и спортскиот директор Макс Еберл.

Претставниците на играчот се револтирани од гласините за нови епилептични напади и наводни здравствени проблеми кои наводно постоеле во времето кога бил потпишан договорот – тврдења што се отфрлени од други лица кои учествувале во тие преговори. „Момчето беше целосно здраво“, тврдат извори.

Како резултат на тоа, спортското раководство на клубот се обиде да ги смири тензиите. Компани го пофали „неверојатниот менталитет“ на својот играч, изјавувајќи: „Кога играчи како него минуваат низ тежок период, тие можат од тоа да црпат и ментална и физичка сила. Гледајќи како сега се справува со целата ситуација, можам да кажам дека тој е посебен“.

И Еберл е уверен дека „Џамал ​​ќе црпи сила од оваа ситуација“, толкувајќи ги критиките од челниците на клубот како „грижа“ за нивното „златно момче“ – иако не ги спомна очигледните финансиски мотиви што стојат зад таа грижа. На крајот, Компани прецизно ја сумираше ситуацијата: „Тој во моментов не може многу да зборува; треба да зборува на теренот. Штом повторно почне да зборува на теренот, Баерн и германскиот фудбал ќе освојуваат трофеи“.

Во случајот се вклучи и синдикатот на фудбалери FIFPRO, кој остро го критикуваше раководството на Баерн поради односот кон Џамал ​​Мусиала, пренесува Eurosport.de. Тие ја оценија јавната реторика на Хенес, Дрезен и Румениге како „координирана стратегија за вршење притисок врз Мусиала и неговите агенти“.

„Клуб од рангот на Баерн би требало да биде свесен за ова. ФК Баерн има обврска да се грижи за добросостојбата на Џамал ​​Мусиала“, наведуваат од синдикатот, изразувајќи „длабока загриженост“. „Претворањето на здравствената состојба на Мусиала и неговата иднина во предмет на јавна дебата само го зголемува притисокот. Сите прашања поврзани со неговиот договор треба да се решаваат исклучиво доверливо, во разговор со него и неговите претставници.“ Од FIFPRO нагласуваат дека повредите не се основа за преиспитување на договорот.

„Договорите постојат за да се почитуваат. Повредата или падот на формата не му даваат право на клубот повторно да преговара за веќе договорените услови – исто како што периодот на исклучителни игри не му дава автоматско право на играчот да бара зголемување на платата. FIFPRO застанува зад Џамал ​​Мусиала и сите други фудбалери кои ги исполнуваат своите договорни обврски. Очекуваме и нивните работодавачи да постапат исто“, се заклучува во соопштението.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Свечена владина седница по повод Денот на албанската азбука „22 ноември“

Владата денеска со свечена седница го одбележа Денот на албанската азбука. 

Свечена владина седница по повод Денот на албанската азбука „22 ноември“

Свое обраќање на седнциата имаше на министерот за односи меѓу заедниците Агрон Ферати кој упати порака дека различностите во дражавата не разидинуваат и разделуваат, туку дека ја збогатуваат нашата заедничка национална приказна.

Претходно Денот на албанската азбука го чееститаа и премиерот Мицкоски, претседателката Сиљановска Давкова и собранискиот спикер Африм Гаши,

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Димовски: Пари, но и авантуризам и идеологија се чести причини за вклучување во тероризам

Дали македонските граѓани се лесна мета за врбување во терористички и паравоени организации но и колку наши жители се ставени во функција на странски терористички ќелии? 

Димовски: Пари, но и авантуризам и идеологија се чести причини за вклучување во тероризам

Овие прашања се актуелизираат по апсењето на четворица македонски државјани под сомнение дека планирале атентат во Грција како дел од меѓународна терористичка организација.

На оваа тема Афродита Рамос разговараше со Злате Димовски - професор од Факултетот за безбедност.

Во видеото погледнете го целиот разговор.

YouTube video

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер