Римските броеви на градскиот часовник во Битола - Канал 5

Римските броеви на градскиот часовник во Битола

Градскиот часовник во Битола, најмаркантното архитектонско обележје на градот, културно историски споменик со непроценлива вредност, континуирано е најпривлечната локација за туристите од светот.

Римските броеви на градскиот часовник во Битола

Фотографиран од секаков агол и во секое време од денот од страна на туристите кои се информираат дека е ѕидан од кршен камен пред околу 350 години и дека во малтерот се употребени околу 60.000 јајца собрани од битолските села. Лицата со попреченост може да читаат и со Брајево писмо и тоа е дополнителна вредност на заштитениот објект.

Најголемо внимание предизвикаат римските броеви на часовникот поставени 1927 година, а посебно бројот четири кој е обележан со четири вертикални црти IIII, наместо со правилниот римски број IV, како што е со останатите римски броеви на часовникот.

Римските цифри се броен систем кој потекнува од антички Рим, а секој број е комбинација на букви од латинската азбука. Бројот 4 се пишува како комбинација на знак со поголема вредност, во овој случај V (5) и се одзема еден број, односно точниот број на часовникот треба да биде IV, а не како што часовникот во Битола долги години е обележан со IIII. Но, токму тој сегмент дополнително го привлекува вниманието на туристите од земјава и странство.

Првиот бројчаник на часовникот бил бел со црни броеви и стрелки, но подоцна е извршена промена на арапските со римски броеви. До 1912 година, времето на Градскиот часовник во Битола се мерело според „А, ла турка“, односно часовите се одбројувале од моментот на заоѓање на Сонцето. Новиот бројчаник е поставен во 1927 година, со што завршил ангажманот на лицата задолжени да ги удираат камбаните на врвот од кулата.

Според истражувањата на Мирјана Димовска Чоловиќ, механизмот на часовникот го одржувале поединци, а за тоа сведочи публикуван материјал во кој меѓу другото се посочува дека „Наум Цингара, сајџија (часовничар) е отпуштен од служба со решение на судот, а Стеван Филиповиќ, овдешен сајџија, се поставува за хонорарен сајџија со месечен надоместок од 300 динари“.

Денес, механизмот на Градскиот часовник во Битола го одржува Валентино Јанакиевски, вработен во администрацијата на Општина Битола.

- Со љубов гледам на часовникот. Како да е дел од моето семејство. Редовно ги слушам звуците, мелодијата која одекнува секојдневно, на секои три часа, односно во 6, 9, 12, 15, 18... часот, бидејќи тогаш се слуша песната „Битола мој роден крај“. Звукот доаѓа од камбаните со посебни тонови и се слуша на секои 15 минути со еден тон, на секои 30 минути со два тонови, на секои 45 минути има три тонови, а на секои три часа е химната на градот. Времето што го покажува часовникот е секогаш точно бидејќи е приклучено на електронскиот систем на мерење време. Доколку се случи некоја стрелка да заостане, веднаш се качувам на врвот од часовникот каде што е саатниот механизам и камбаните, и тоа го корегирам. Не знам колку пати сум бил на врвот на Саат-кулата, но во една прилика, во пресрет на новогодишните празници кога поставувавме свечено осветлување, само во еден ден се искачив точно 48 пати, раскажува Јанакиевски.

Според историјатот за часовникот, првиот механизам бил поставен во 1936 година како воена репарација од Првата светска војна од Германија, а воедно и подарок во знак на благодарност за изградбата на германските гробишта во Битола. На врвот од кулата биле поставени петнаесет ѕвона тешки околу 900 килограми. На ѕвоната е напишано: „Благодарност на паднатите. Спомен за живите. Опомена за потомците“.

Во 2009 година, градскиот часовник на кулата е реставриран, а дотогаш емитувањето на песните се одвивало од клавир кој денеска се чува на приземјето. До врвот на Саат кулата водат 100 камени скали, низ тесен ходник кој е идентичен од влезната врата и се до платото од каде се пружа прекрасен панорамски поглед.

Релјеф со птица и змија, но и надгробна ара од вториот век

За туристите има уште една енигма, која е забележлива на левата страна од влезната врата. Имено, непосредно до влезот на вратата вградена е мермерна надгробна ара на која според направената ревизија и датирање на натписот извршени од д-р Наде Проева, станува збор за надгробен епитаф подигнат за синот Никомах во II-III век, од родителите, чии имиња исто така биле напишани, но се оштетени. Натписот е значаен како единствен во, како што се наведува, Горна Македонија, во кој што за покојникот се вели дека е сличен на Бога.

Мермерната ара и релјефниот симбол на еден камен на југо-источниот раб на кулата се недоволно познати за меѓународната јавност.

За сликата на релјефниот камен што се наоѓа на тринаесеттиот ред од второто ниво на кулата, има две легенди.

Првата, дека станува збор за гулаб со маслиново гранче и змија, од која произлегува пораката дека луѓето треба да бидат мудри како змии и незлобни како гулаби. Втората легенда поврзана со тогашните градители е дека врз каменот поставиле борба меѓу орел и змија. Орелот како „крал на небото“, симбол на сила и бесмртност, а во раното христијанство посочуван и како симбол на надеж поврзуван со Исус Христос, а змијата како симбол на уништување, но и на исцелување и преродба. Ако се знае дека времето кога е градена Саат-кулата, односно дека во исламот не биле дозволени вакви илустрации, тогаш може да се претпостави дека релјефот на каменот бил изработен и поставен од градители кои биле од христијански вероисповед.

Саат-кулата е висока 33 метри. На врвот има крст, поставен по осамостојувањето на државата, којшто се наоѓа на местото каде што порано имаше петокрака ѕвезда. Внатрешноста на овој најрепрезентативен маркер во Битола е недостапна за јавноста./МИА

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Дневен хороскоп за 7. јули 2026 година

Дневен хороскоп за вторник, 7. јули 2026 година. 

Дневен хороскоп за 7. јули 2026 година

Рак 22.6-22.7.

Љубов

Малите фрустрации ќе бидат поврзани со потребата за интимност и друштво во исто време , како и излегување во јавност. Одберете паметно.

Кариера

Доколку не сте сигурни како да се поставите во една деловна ситуација , потпрете се на својата интуиција.

Здравје и совет

Бидете умерени.

Лав 23.7-22.8.

Љубов

Денешниот ден ќе ви донесе многу шанси за дружење , па ако имате можност , излезете меѓу луѓе.

Кариера

Ќе ви пречат многу ситници на работното место и со нетрпение ќе дочекате сето тоа да заврши и да си заминете дома.

Здравје и совет

Бидете тактични.

Девица 23.8.-23.9.

Љубов

Ќе имате толку силна имагинација што без проблеми ќе ја надминете секоја празнина во личните односи.

Кариера

Работите си течат по свој ток и засега се е добро. Денеска занимнавајте се со мали поттици за да биде уште подобро.

Здравје и совет

Анализирајте си ги соништата.

Вага 24.9.-23.10

Љубов

Една личност од вашата работна средина ќе ви биде наклонета или обратно. Можете да се доверите еден на друг.

Кариера

Ќе делувате на два фронта- оној редовниот и ониој што вклучува големи планови за иднината.

Здравје и совет

Не се срамете за да се изразите.

Шкорпија 24.10-22.11.

Љубов

Вашата врска добро функционира , а денеска ќе мора да изреагирате на една работа што ќе ви одземе дел од слободното време.

Кариера

Ќе размислувате дали да смените сдел од работата или нешто во самата постапка на работењето. Раширете ги и контактите.

Здравје и совет

Мали главоболки или тага.

Стрелец 23.11.-21.12.

Љубов

Доколку се чувствувате повредено , обидете се подобро да ги разберете другите. Тогаш и тие подобро ќе ве разберат вас.

Кариера

Некои ваши колеги денеска би можеле да ја покажат својата слаба страна. Немојте да бидете премногу строги ,туку помогнете им.

Здравје и совет

Заслужувате одмор.

Јарец 22.12.-20.1.

Љубов

Откако се ви стана јасно, повторно ќе навлезете во реподна фаза на депресија и размислувања за смисолот на љубовта.

Кариера

Ситуацијата е зрела за вашето деловно напредување , па оваа шанса ќе ја искористите на најдобар можен начин.

Здравје и совет

Опуштете се.

Водолија 21.1.-19.2.

Љубов

Ќе бидете заинтересирани за се она што е апстрактно во односите , ќе читате меѓу редови и ќе откривате вибрации на поврзаност.

Кариера

Се што вклучува соработка, контакти и размена на идеи , денеска ќе ви оди од рака подобро од вообичаено.

Здравје и совет

Опуштете се со добра музика.

Риби 20.2.- 20.3.

Љубов

Нема да ја криете симпатијата што ја чувствувате за една личност. Таа засега ви е пријател , но би можела да стане нешто повеќе.

Кариера

Ако го отворите својот меил , ќе видите бројни пораки од странство. Некои содржат и деловни понуди.

Здравје и совет

Не одете преку своите можности.

Овен 21.3-20.4.

Љубов

Моментално не се симнувате од листата на најпопуларните во друштвото.Повторно ве викаат , ве сакаат и поддржуваат. Партнерот е малку љубоморен поради тоа.

Кариера

Цврсто стоите на земја и тешко дека нешто ќе ве одврати од вашиот план. Сигурни сте во себе и на таков начин продолжувате понатаму.

Здравје и совет

Не ги забрзувајте работите.

Бик 21.4- 20.5.

Љубов

Ништо не може да ги загрози вашите скласдни односи со саканата личност , но нема да има ниту особени поттици за љубов.

Кариера

Преговортие течат добро , иако вие не сте расположени за тоа. Ви исгледа како луѓето околу вас да работат половично.

Здравје и совет

Добро ќе се најадете , внимавајте на притисокот.

Близнаци 21.5.-21.6.

Љубов

Вашето семејство како да ве окупира за себе , па денеска немате многу време за партнерот. Организирајте се.

Кариера

Сега конешно се ви е јасно во врска со една деловна соработка и работите се зрели за можен договор.

Здравје и совет

Не можете вечно да живеете на стара слава.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Ристо Никовски и Снежана Калеска Ванчева вечерва во „Само вистина“

Вечерва во „Само вистина“ гости ќе бидат Ристо Никовски и Снежана Калеска Ванчева

Ристо Никовски и Снежана Калеска Ванчева вечерва во „Само вистина“

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Колку протеини ви се потребни за добивање мускулна маса?

Количината на протеини потребна за градење мускули зависи од индивидуалните потреби и нивоата на активност, но комбинацијата од исхрана богата со протеини и тренинг за сила е клучна за постигнување на најдобри резултати.

Колку протеини ви се потребни за добивање мускулна маса?

Според Health.com, за оптимален раст на мускулите, експертите препорачуваат од 1,6 до 2,2 грама протеини на килограм телесна тежина дневно.

Улогата на протеините во градењето мускули

Протеините го снабдуваат телото со аминокиселини, кои често се нарекуваат „градежни блокови“ на телото. Кога јадеме храна богата со протеини, телото ги разградува во аминокиселини и ги користи за градење нови протеини, како и други клучни соединенија како што се невротрансмитери или хемиски гласници во мозокот.

Одредени аминокиселини, како што се валин, леуцин и изолеуцин, се особено важни за одржување и раст на мускулите. За да растат мускулите на телото му е потребно постојано снабдување со аминокиселини од храната.

Колку протеини ви се потребни за да изградите мускули?

Иако препорачаната дневна доза на протеини е 0,8 грама на килограм телесна тежина, оваа количина претставува минимум потребен за да се спречи губење на мускулите и да се задоволат основните потреби на телото. За градба на мускулна маса потребни се значително повеќе протеини.

Истражувањата покажуваат дека активните лица треба да консумираат помеѓу 1,2 и 2,0 грама протеини на килограм телесна тежина дневно за да ја одржат постојната мускулна маса. За максимален раст на мускулите со тренинг со отпор, експертите препорачуваат консумирање од 1,6 до 2,2 грама по килограм телесна тежина.

Прилагодете го внесувањето протеини според вашите цели

Времето на внесување протеини исто така може да игра улога. Консумирањето протеини веднаш по тренингот за сила може да биде најефикасно за стимулирање на растот на мускулите. Протеински шејк или оброк што содржи околу 20 грама протеини по вежбањето може да помогне во постигнување на посакуваниот состав на телото.

За лица кои сакаат да ја одржат својата тежина додека градат мускули, се препорачува да консумираат 1,6 до 2,2 грама протеини на килограм дневно. Од друга страна, оние кои се обидуваат да ослабат, а воедно да ја одржат или зголемат мускулната маса, имаат уште поголеми потреби. Во овој случај, внесените протеини треба да бидат помеѓу 2,3 и 3,1 грама на килограм телесна тежина дневно.

Добри извори на протеини

За да го зголемите дневниот внес на протеини важно е да вклучите извор на протеини со секој оброк и ужина. Исто така, се препорачува оброците богати со протеини да бидат на растојание од најмалку три часа за да се стимулира синтезата на мускулни протеини. Достапни се многу извори, и животински и растителни.

Животински извори

Животинските протеини се сметаат за „покомплетни“ бидејќи ги содржат сите девет есенцијални аминокиселини што му се потребни на телото за правилно функционирање. Еден од најбогатите извори е пилешкото бело месо, кое содржи околу 31 грам протеини во едно мало парче без кожа. Чаша урда (околу 225 г) обезбедува 23,5 грама, порција грчки јогурт (200 г) обезбедува 19,9 грама, а едно големо јајце обезбедува околу 6,3 грама протеини. Конзервираниот лосос содржи 19,6 грама во порција од 85 грами, додека истата количина ракчиња има 20,4 грама протеини. Изолатот од протеини од сурутка е популарен додаток во исхраната и содржи околу 25 грама протеини во порција од 28 грами.

Растителни извори

Повеќето растителни протеини се „нецелосни“, што значи дека им недостасува една или повеќе есенцијални аминокиселини или ги содржат во многу мали количини. Како резултат на тоа, се смета дека имаат помал потенцијал за градење мускули од животинските протеини, а исто така се помалку сварливи. Сепак, можно е да се изгради мускулна маса со исхрана базирана на растенија, под услов да јадете разновидна храна.

На пример, чаша варена леќа содржи 17,9 грама протеини, а чаша едамаме мешунки содржи 18,5 грама. Темпехот обезбедува 19,9 грама на 100 грама, додека порција тофу од 85 г. содржи 8,7 грама. Семето од коноп е богато со протеини, 9,5 грама на порција од 28 грама, а протеинскиот прав од грашок содржи околу 24 грама во лажица од 28 грами.

Дали е можно да се јаде премногу протеини?

Порано се сметаше дека исхраната богата со протеини е штетна за бубрезите, срцето и коските, но неодамнешните истражувања покажаа дека балансираната исхрана богата со протеини е генерално безбедна за повеќето здрави луѓе. Дури и четири пати поголема од препорачаната дневна доза се покажала како безбедна за физички активни луѓе и може да има корисни ефекти врз составот на телото, како и врз здравјето на коските и срцето.

Сепак, бидете внимателни. Исхраната богата со одредени видови протеини, како што се црвеното и преработеното месо, може да го зголеми ризикот од рак на дебелото црево и срцеви заболувања. Исто така, иако исхраната богата со протеини е безбедна за луѓе со нормална функција на бубрезите, таа може да ја влоши состојбата кај луѓе кои веќе имаат заболување на бубрезите.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер