Работилница на Трескавец: Високо ниво на третман на културното богатство за да не го загубиме - Канал 5

Работилница на Трескавец: Високо ниво на третман на културното богатство за да не го загубиме

Секое утро кога влегувам во црквата, тоа на што сме сведоци е страшно. Влагата само во текот на денот има амплитуди од 30, 60, па до 90 проценти.

Работилница на Трескавец: Високо ниво на третман на културното богатство за да не го загубиме

Немаме соодветен третман и ниво на заштита на импозантното културно богатство со кое располага нашата држава, а е во рангот на светското наследство, заклучија еминентните научници од земјава на денешната работилница на манастирот Трескавец кај Прилеп, учесници на тридневниот научен собир за состојбите во заштитата на културното богатство и исклучувањето на науката од конзерваторските и реставраторските работи.

Голем пример е тешката состојба во која е црквата „Успение на Пресвета Богородица на Трескавец" која датира од крајот на 12 и почетокот на 13 век, за чија заштита и спас се бара странска стручна помош. Особено што влагата, оштетувањата и пукнатините ќе ги уништат ѕидното сликарство и објектот.

Како што вели отец Калист секој ден влагата се зголемува, а само Бог, се чини, ја одржува црквата.

-Секое утро кога влегувам во црквата, тоа на што сме сведоци е страшно. Влагата само во текот на денот има амплитуди од 30, 60, па до 90 проценти. Тоа е влажноста на ѕидовите кои се со ремек дела на ѕидното сликарство. И со децении е така. Му благодариме на бога, изгледа тој го штити она што ние не сме го заштитиле. Со оглед на ситуацијата, фреските сѐ уште се во одлична состојба. Кога ќе се реши прашањето со влагата, мислам дека понатаму полесно ќе може да се спроведе заштитата, вели отец Калист.

Сузана Грибовска, архитект-конзерватор, Завод и музеј – Прилеп објаснува дека има повеќе видови опасност, а веќе е побарана странска стручна помош.

-Најзагрозена е црквата од подземните води кои се слеваат внатре. Од црквата се извадени оригиналните подови. Овие сега се привремени. Со министерството за култура ја прогласивме црквата за културно наследство во опасност и презедовме мерки за превентивна заштита. Поставена е дрвена конструкција однадвор и внатре во црквата за да не дојде до дополнително пробивање на атрмосферските води, многу опасни за самата градба и за фрескоживописот. Немаме и доволно стручен кадар. Затоа во последно време побаравме и стручна помош од странство која ќе оди преку Министертсвото за култура и сега сме во чекање одговори.

Едно од најбитните оштетувања се пукнатините на ѕидното сликарство кое е многу старо, изјави Грибовска.

Сашо Цветковски од истражувачкиот центар „Цветан Грозданов" при МАНУ, вели ако не се врати високото ниво на третман на импозантното културно богатство од пред 30-тина години, ќе го загубиме.

-Потребно е повторно навраќање на оние изворни принципи во третманот на културното наследство. Ако науката е вклучена перманентно, дали е преку комисии во Министерството или во Заводите и музеите, или на ниво на некоја црковна комисија, тогаш резултатите би биле многу подобри во смисла на еден целосен пристап. А конзерваторската е во една институционална и кадрвоска криза. Ние веќе не може да одговориме на најсложените зафати кои треба да ги правиме. Таков е примерот со Трескавец. Трескавец не е само споменик на минатото, туку тој сведочи за нашиот однос кон тие вековни споменици. Никој не може да се амнестира. Сите треба да придонесеме за заштита на ова наше големо културно наследство. како мала земја располагаме со навистина импозантно наследство. Околу 5000 археолошки локалитети, околу 3000 сакрални споменици, имаме приближно 30 000 икони, имаме 1 500 средновековни ракописи, околу 800 книжни икони, над 1000 споменици од Преродбата. Тоа е огромно културно наследство кое ние, за жал, сега не сме во состојба да го заштитиме и соодветно да го третираме, смета Цветковски.

Бранислав Ристески, директор на прилепскиот Институт за старословенска култура апелира на вклучување на науката во конзерваторската и реставраторската работа и повеќе научно-истражувачки проекти.

– Петте институти, па и МАНУ имаат само по еден, во просек, проект за научноистражувачка работа, што е апсурдно. Не може да се исклучат научната мисла, сознанијата, истражувањата во заштитата и третманот на културното наследство. Со научниот собир упатуваме апел да се внимава на тоа за да имаме соодветен третман на културното наследство, вели Ристески.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Крилесто чудовиште се појави на небото над Мексико- луѓе веруваат дека е праисториски предатор (ВИДЕО)

Невообичаен летачки објект кој личи на „медуза“ и суштество „слично на птеродактил“ – летачки влекачи од ерата на диносаурусите – го привлече вниманието на корисниците на социјалните мрежи во последниве денови.

Крилесто чудовиште се појави на небото над Мексико- луѓе веруваат дека е праисториски предатор (ВИДЕО)

На интернет се појавуваат сè повеќе снимки за кои некои веруваат дека прикажуваат „непознати суштества“ или „летачки објекти“ на небото над различни делови од светот. Сепак, нивната автентичност не е потврдена и досега нема сигурни докази дека е снимено нешто „непознато“.

Откако Сара Џејн Осборн снимала НЛО на небото над Алјаска кое изгледа како „медуза“, сега има вирално видео од Мексико кое прикажува суштество кое изгледа како „праисториски птеродактил“.

„Заборавете го НЛО слично на медуза, птеродактил се појави во Мексико“, напиша еден корисник на платформата X, заедно со видео од наводното „суштество“.

Снимката покажува „голема, темна силуета со раширени крилја“, наводно снимена во близина на далноводи, дрвја, градски светла и планина што доминира во позадината. Сепак, врз основа на вакви слики, тешко е да се утврди за каков феномен всушност станува збор, објавува WIO News.

Објавата на истражувачкиот новинар Хаиме Масан привлече посебно внимание, кој сподели видео од наводното суштество и праша дали тоа може да биде „доказ за постоење на димензионален портал во долината Хуарез“ на далечниот север од Мексико.

Сепак, ваквите претпоставки не се поткрепени со научни докази. Експертите ја отфрлија можноста за сигурна идентификација врз основа на кратки клипови.

Не треба да се исклучува можноста снимката на крилест предатор да е создадена со употреба на вештачка интелигенција (ВИ). Со оглед на тоа што дигитално обработените и генерираните видеа сè повеќе се појавуваат на социјалните мрежи, што може да изгледа многу убедливо, не е исклучено дека ваквите сцени се и резултат на напредна технологија.

Без независна анализа и верификација на потеклото, невозможно е со сигурност да се утврди дали станува збор за реални феномени, оптички илузии, монтажи или содржина создадена со употреба на ВИ.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Германските шпиони добиваат многу поголеми надлежности: Вакво нешто не е видено 100 години!

Германскиот парламент усвои пакет законски мерки со кои се прошируваат овластувањата на разузнавачките служби, во време кога Русија води хибридна војна насочена, меѓу другото, и кон Германија.

Германските шпиони добиваат многу поголеми надлежности: Вакво нешто не е видено 100 години!

Законот што го усвои Бундестагот во петокот им дава зелено светло и на домашните и на странските разузнавачки служби да вршат надзор со значително помалку ограничувања, како и, за прв пат во повоената историја, да преземаат операции насочени кон спречување, заведување и манипулирање на противниците, пишува „Фајненшл тајмс“.

„Германија е секојдневно нападната: зборуваме за сајбер напади, саботажи, шпионажа и беспилотни летала што летаат над нашите воени објекти и аеродроми“, рече Марк Хајнрихман, претседател на парламентарниот комитет одговорен за надзор на разузнавачките служби.

„Досега, разузнавачките служби можеа да ги детектираат и следат овие закани. Сега тие ќе можат и да интервенираат.“

На конечното гласање во петок, 13 ноември, 309 пратеници гласаа за законот, 190 против, а 71 воздржани. Крајнодесничарската Алтернатива за Германија (AfD), која веќе е под надзор на разузнавачките агенции, и крајнолевичарската партија Ди Линке гласаа против неа.

Иако германската служба за надворешно разузнавање е најголема во Европа, нејзините операции честопати беа ограничени со рестриктивно законодавство поради историјата на Германија.

Правните предизвици и реформите усвоени во текот на изминатата деценија, по откритијата што ги разоткрија врските на Германската федерална разузнавачка служба (BND) со американските разузнавачки агенции, доведоа до сè посложена бирократија која стана сè потешка за управување. Како резултат на тоа, германските разузнавачки служби заостануваат зад оние на другите европски земји.

Затоа, законот за проширување на овластувањата на разузнавачките служби беше неопходен во време кога Кремљ ја засили својата агресивна кампања на хибридно војување и шпионажа. Во текот на 2025 година, беа регистрирани 474 случаи на политичка и технолошка шпионажа.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Кајли Џенер си разменува нежности со Шаламе- на истиот настан е и таткото на нејзините деца (ФОТО)

Кајли Џенер (29) се појави со момчето Тимоти Шаламе (30) на овогодинешните доделувања на наградите „Гувернерс“ во Холивуд. 

Кајли Џенер си разменува нежности со Шаламе- на истиот настан е и таткото на нејзините деца (ФОТО)

Ријалити ѕвездата привлече внимание со елегантен винтиџ фустан, но интересно е што нејзиниот поранешен партнер, раперот Тревис Скот (35), со кого има две деца, исто така беше на истиот настан, пишува „Дејли меил“.

Кајли и Тимоти се држеа за раце

Кајли го прескокна црвениот тепих, но на Инстаграм покажа што носеше за вечерта. Таа избра винтиџ златен фустан од Роберто Кавали од 2006 година, кој ја следеше линијата на телото и имаше долга перка.

Шаламе прошета сам по црвениот тепих, облечен во црно одело со вратоврска. Подоцна двојката беше фотографирана заедно во внатрешноста на местото каде што се одржуваа доделувањата.

Пред да пристигнат на настанот, двајцата објавија фотографии на социјалните мрежи. Кајли го покажа фустанот и чевлите, додека Шаламе сподели фотографија од автомобилот со натпис „Ноќно излегување!“. Иако пристигнаа заедно на доделувањето на наградите, тие не објавија заедничка фотографија.

Тревис Скот исто така беше на настанот

Раперот Тревис Скот, поранешен партнер на Кајли и татко на нејзините деца, осумгодишната Сторми и четиригодишната Ејр, исто така се појави на истото доделување на наградите. Сè уште не е познато дали Кајли и Тревис се запознале во текот на вечерта.

Кајли и Тревис беа во повремена врска од 2017 до 2022 година. Неколку месеци по нивното конечно раскинување, Кајли започна врска со Шаламе, а тие се заедно од април 2023 година.

Тие јавно ја потврдија својата врска кон крајот на 2023 година, додека првпат се појавија заедно на црвениот тепих во мај 2025 година на доделувањето на италијанските филмски награди „Давид ди Донатело“.

Шаламе јавно ја искажа својата љубов кон неа

Во последните месеци, двојката сè почесто оди заедно на јавни настани. Во јануари оваа година, Шаламе јавно ѝ се заблагодари на Кајли на доделувањето на наградите „Критичарс Чојз“, за време на неговиот говор по освојувањето на наградата за најдобар актер за филмот „Марти Суприм“.

„Сакам да му се заблагодарам на мојот партнер, со кого сум три години. Ви благодарам за сè што изградивме заедно. Ве сакам. Не можев да го постигнам ова без вас. Ви благодарам од дното на моето срце“, рече актерот, а Кајли му испрати бакнеж од публиката.

Доделувањето на наградите „Гувернерс“ се одржа на 15 ноември во Холивуд. Меѓу почесните добитници на Оскар оваа година беа актерката Глен Клоуз, режисерот Ридли Скот и аниматорот Флојд Норман.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер