Пробиена границата од Парискиот договор: 2025 меѓу трите најтопли години - Канал 5

Пробиена границата од Парискиот договор: 2025 меѓу трите најтопли години

2025 година е една од трите најтопли години во историјата.

Пробиена границата од Парискиот договор: 2025 меѓу трите најтопли години

Климатските промени предизвикани од човекот ја направија 2025 година една од трите најтопли години во историјата, предупредуваат научниците, забележувајќи дека тригодишната просечна глобална температура за прв пат ја надмина границата од 1,5 степени Целзиусови во споредба со прединдустриското време.

Експертите истакнуваат дека ова е праг дефиниран со Парискиот климатски договор од 2015 година, чие почитување би можело да спаси милиони животи и да спречи катастрофално уништување на животната средина низ целиот свет.

Истражувачката група World Weather Attribution (WWA) ја објави анализата што доаѓа по година обележана со екстремни временски настани што влијаеја на речиси сите делови од планетата.

И покрај појавата на Ла Ниња, природен процес што периодично ги лади водите на Пацификот и влијае на глобалното време, температурите останаа исклучително високи во текот на 2025 година. Научниците го посочуваат континуираното согорување на фосилни горива: нафта, гас и јаглен, кои испуштаат големи количини стакленички гасови во атмосферата како клучна причина.

„Ако многу, многу брзо не престанеме да согоруваме фосилни горива, ќе биде исклучително тешко да се задржи затоплувањето под таа цел“, рече Фридерике Ото, коосновач на WWA и климатолог на Империјал колеџ во Лондон.

„Научните докази стануваат сè појасни.“

Податоците на WWA покажуваат дека екстремните временски настани одземаат илјадници животи и предизвикуваат штета од милијарди долари секоја година. Во текот на 2025 година, беа идентификувани 157 особено тешки настани, кои ги исполнуваа критериумите како што се повеќе од 100 смртни случаи, кои влијаеја на повеќе од половина од населението на регионот или прогласија вонредна состојба. 22 такви случаи беа детално анализирани.

Меѓу нив се смртоносните топлотни бранови, кои WWA ги опишува како најсмртоносен екстремен временски настан во годината. Некои од овие бранови беа до десет пати поверојатни отколку пред една деценија, токму поради климатските промени.

„Топлинските бранови што ги видовме оваа година станаа речиси вообичаени денес, но без климатските промени предизвикани од човекот, тие би биле речиси невозможни. Разликата е огромна“, нагласи Ото.

Продолжените суши придонесоа за големи пожари во Грција и Турција, додека обилните дождови и поплави во Мексико однесоа десетици животи, а многумина се водат како исчезнати. Супертајфунот Фунг-вонг ги погоди Филипините, принудувајќи повеќе од еден милион луѓе да се евакуираат, додека монсунските дождови во Индија предизвикаа катастрофални поплави и лизгање на земјиштето.

WWA предупредува дека сè почестите и интензивни екстреми ја загрозуваат способноста на милиони луѓе да се прилагодат и да одговорат на кризи на време, она што научниците го нарекуваат „граница на адаптација“. Тие го наведуваат ураганот Мелиса како пример, кој се засили толку брзо што прогнозите и подготовките беа значително попречени, а уништувањето во Јамајка, Куба и Хаити ги надмина капацитетите за одговор и закрепнување на тие земји.

Овогодинешните климатски разговори на Обединетите нации, одржани во Бразил во ноември, завршија без јасен план за напуштање на фосилните горива. Иако беа ветени повеќе пари за адаптација на климатските промени, нивното спроведување ќе потрае.

Службениците и научниците сè повеќе признаваат дека глобалното затоплување привремено ќе ја надмине границата од 1,5 степен, иако некои веруваат дека долгорочното враќање под тој праг е сè уште можно. Сепак, напредокот е нееднаков.

Кина брзо развива обновливи извори на енергија како што се сончевата и ветерот, но во исто време продолжува да инвестира во јаглен. Во Европа, екстремните временски настани ги интензивираат повиците за климатска акција, додека некои земји предупредуваат на последиците за економскиот раст. Во Соединетите Американски Држави, администрацијата на Трамп ја префрли политиката подалеку од чисти извори на енергија и кон мерки што ги поддржуваат индустриите за јаглен, нафта и гас.

„Геополитичката клима оваа година беше исклучително мрачна, при што многу донесувачи на одлуки отворено дејствуваа во интерес на индустријата за фосилни горива, а не на луѓето во нивните земји. Исто така, се соочуваме со огромна количина дезинформации“, рече Ото.

Ендру Кручкевич, виш соработник на Климатскиот факултет на Универзитетот Колумбија, кој не беше вклучен во извештајот на WWA, рече дека низ целиот свет се случуваат катастрофи кои претходно не биле вообичаени.

„Екстремните настани се интензивираат побрзо и стануваат посложени. Ова бара претходни предупредувања и нови пристапи за одговор и закрепнување“, рече Кручкевич, додавајќи: „На глобално ниво, има напредок, но треба да се направи многу повеќе“.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Верстапен најбрз во Баку на последниот тренинг пред Големата награда на Азербејџан

Возачот на Редбул, Макс Верстапен беше најбрз на последниот тренинг пред Големата награда на Азербејџан во Баку и со тоа ја прекина доминацијата на Мерцедес за време на тренинг-сесиите.

Верстапен најбрз во Баку на последниот тренинг пред Големата награда на Азербејџан

Возачот на Ред Бул постигна време за 0,099 секунди подобро од она на Џорџ Расел, и тоа во самиот финиш.

Британецот беше најбрз на првите два тренинга одржани во четвртокот.

Луис Хамилтон заврши трет, со заостанување од 0,111 секунди, додека Кими Антонели беше четврти.

Шарл Леклер го зазеде петтото место, но заостануваше дури 0,622 секунди зад Верстапен, при што кон крајот на сесијата мораше да излезе од патеката во зоната за безбедност.

Пјер Гасли заврши седми, пред возачите на Мекларен, Оскар Пјастри и Ландо Норис.

Иако Верстапен беше најбрз, Мерцедес останува сериозен кандидат за пол-позицијата, особено поради предноста на правците и во бавните свиоци. Квалификациите за Големата награда на Азербејџан започнуваат во 14:00 часот по средноевропско време.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Тренчевска: Да се повлече планот за рудниците - Македонија не е на распродажба

Македонија не е на продажба!

Тренчевска: Да се повлече планот за рудниците - Македонија не е на распродажба

За Мицкоски и неговата ВМРО ОКГ, Македонија е ресурс од кој треба да извлечат само профит - не држава за која треба да се грижат.

Затоа и го смислија новиот нацрт план за просторно планирање - за профит.

Распродажбата на Македонија Мицкоски ја внесе во Нацрт – просторниот план - документот што треба да ја определи иднината на Македонија до 2040 година.

Тоа е неговата матрица - кога нема никакви резултати,кога нема инвестиции, економијата тоне, арамијата Мицкоски ја распродава државата - за свои бизнис интереси и провизии.

Локациите за пет рудници за метали Иловица–Штука, Казан Дол, Плавица, Кадиица и Луке - се веќе исцртани внесени во стратешкиот документ со кој се планира иднината на државата во следните 15 години.

Дополнително се проектира и зголемување на површините под експлоатација на критични минерални суровини од околу два на приближно десет квадратни километри.

Значи петкратно зголемување, а граѓаните немаат јасен приказ на точните граници и на целиот простор што би го зафатиле рударските активности.

Кој одлучил? Ги прашале ли граѓаните? Не, Мицкоски сам ја изцртал иднината на државата така како што нему му одговара.

Еднаш загадената вода и почва остануваат трајно загадени.

А последиците врз здравјето на луѓето не можат да се платат со никаква провизија.

Никој нема право да го загрозува здравјето на граѓаните и да ја распродава државата.

Природните богатства не се сопственост на Мицкоски, ниту на неговата Влада. Тие се богатство на граѓаните.

СДСМ нема да дозволи Македонија да биде распродадена парче по парче, за туѓи бизнис интереси и финансиски профити.

Остро ќе се спротиставиме на овој криминален план на Мицкоски и неговата Влада.

Бараме да се повлече криминалниот план.

Македонија не е на продажба.

Ниту нашата почваа, ниту водата, ниту природните богатства.

Нема да дозволиме иднината на државата да биде претворена во профит за некого, на штета на здравјето на граѓаните.

Прес-конференција на СДСМ - Јована Тренчевска – потпретседателка

YouTube video

Скопје, 25.9.2026

СДСМ

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Тој вредеше 30 милиони евра. Сега оди во затвор поради сексуален напад

Кариерата на 30 годишниот фудбалер Санти Мина кој своевремено беше проценет на 30 милиони евра – практично е завршена по конечната судска пресуда.

Тој вредеше 30 милиони евра. Сега оди во затвор поради сексуален напад

Поранешниот напаѓач на Селта и Валенсија мора да отслужи четиригодишна затворска казна за сексуален напад, со што се става крај на повеќегодишниот правен процес.

Првичната пресуда беше донесена во пролетта 2022 година, но адвокатите на Мина поднесоа жалба. Шпанските медиуми известуваат дека Високиот суд на Андалузија сега ја потврдил пресудата за вина и ја отфрлил жалбата против затворската казна. Единствената измена се однесува на отштетата досудена за жртвата, која е намалена од првичните 50.000 евра на 25.000 евра.

По отфрлањето на жалбата, Мина е должен да ја отслужи казната.

Случајот потекнува од настан што се случил на 16 јуни 2017 година, додека Мина бил играч на Валенсија. Според судските документи, нападот се случил околу 4:30 часот наутро во близина на ноќен клуб во Мохакар, во провинцијата Алмерија. Инцидентот се случил во возилото на друг фудбалер, Давид Голдар.

Во времето на нападот, Мина важеше за еден од најперспективните млади фудбалери во Шпанија. Својата кариера ја започна во младинската школа на Селта Виго, а за првиот тим дебитираше на 17-годишна возраст. По две сезони премина во Валенсија, за по четири години да се врати во Селта.

Поради тековните правни постапки, една сезона помина на позајмица во саудискиот клуб Ал-Шабаб, а професионалната кариера ја заврши во јули 2023 година.

Одигра вкупно 268 натпревари во шпанската Ла Лига, при што постигна 63 гола и забележа 25 асистенции. Исто така, постигна два гола на осум натпревари во Лигата на шампионите.

Иако беше редовен член на младинските репрезентации на Шпанија, никогаш не заигра за сениорскиот тим. Неговата пазарна вредност достигна 30 милиони евра во 2019 година.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер