Потпишан е договор за планетарна одбрана (ВИДЕО) - Канал 5

Наука

Потпишан е договор за планетарна одбрана (ВИДЕО)

Меморандум за разбирање за продлабочување на партнерството во областа на планетарната одбрана, потпишаа претставници на Европската вселенска агенција (ESA) и Јапонската агенција за истражување на вселената (JAXA).

Потпишан е договор за планетарна одбрана (ВИДЕО)

Меморандум за разбирање за продлабочување на партнерството во областа на планетарната одбрана, со специфичен договор за соработка на мисијата Рамзес (Брза мисија Апофис за вселенска безбедност) до астероидот Апофис, потпишаа претставници на Европската вселенска агенција (ESA) и Јапонската агенција за истражување на вселената (JAXA).

Договорите беа потпишани на 7 мај од страна на генералниот директор на ESA, Џозеф Ашбахер, и претседателот на JAXA, Хироши Јамакава, во италијанската амбасада во Берлин, во присуство на европски и јапонски институционални и индустриски лидери. Настанот беше организиран во соработка со Италијанската вселенска агенција (ASI), со оглед на тоа што ESA ја избра OHB Italia за главен изведувач на мисијата Рамзес, објави ESA.

Овој чекор следи по заедничката изјава од ноември 2024 година, во која ESA и JAXA се обврзаа да ја прошират својата соработка на големи размери, вклучително и планетарната одбрана.

„Планетарната одбрана е, по дефиниција, глобална одговорност“, рече генералниот директор на ESA, Џозеф Ашбахер. - Со денешното потпишување, ESA и JAXA решително преминуваат од заедничка намера кон конкретна имплементација, трансформирајќи ја посветеноста во соработка на ниво на мисија. Ова партнерство е изградено врз доверба, техничка извонредност и заедничка одлучност за заштита на нашата планета. Во сè посложена средина, меѓународната соработка останува камен-темелник на пристапот на Европа кон вселената. Заедно, ESA и JAXA демонстрираат како сигурните партнери ја претвораат амбицијата во акција во корист на сите.

- Со задоволство денес го потпишавме Меморандумот за разбирање и Договорот за унапредување на соработката во областа на планетарната одбрана. Искрено сме благодарни на ESA и нејзините земји-членки, вклучувајќи ја и Италија, и очекуваме оваа соработка дополнително да ги унапреди меѓународните напори во оваа област - рече д-р Хироши Јамакава.

Планетарната одбрана е предизвик што влијае на секој човек и секое живо суштество на Земјата. Како област на применети научни истражувања, таа ја здружува меѓународната заедница за рано откривање и карактеризирање на објекти во близина на Земјата, следење на нивните траектории, проценка на ризикот од удар и развивање стратегии за ублажување, доколку е потребно. Со зајакнување на соработката во оваа област, двете агенции се посветени на унапредување на овој глобален напор.

ESA игра водечка улога во планетарната одбрана преку својата програма за вселенска безбедност. Центарот за координација на објекти во близина на Земјата (NEOCC) во рамките на оваа програма ги следи заканите од астероиди и ги рафинира предвидувањата за нивните орбити, додека неговите вселенски мисии го надгледуваат развојот на технологии за брзо извидување и отклонување на објектите.

На пример, мисијата за планетарна одбрана Хера, во која JAXA е клучен партнер, ќе пристигне подоцна оваа година во бинарниот астероиден систем Дидимос. Таму, ќе помогне да се развие кинетичко отклонување на астероидите од удар во сигурна и добро проучена техника за заштита на нашата планета.

Првиот голем резултат од новата соработка помеѓу ESA и JAXA е заедничката работа на мисијата Рамзес. Рамзес ќе биде лансиран во 2028 година и ќе го пресретне астероидот (99942) Апофис пред неговото исклучително ретко, блиско прелетување покрај Земјата во април 2029 година.

Апофис, кој е со дијаметар од околу 375 метри, ќе помине на само 32.000 километри од Земјата во петок, 13 април 2029 година, што е десетина од растојанието до Месечината и е поблиску од сателитите во геосинхрони орбити.

Иако нема ризик од удар, ова прелетување е исклучително ретко, кое се случува само еднаш на секои 5.000 до 10.000 години за објект од оваа големина. Настанот ќе биде видлив со голо око на ноќното небо за дури две милијарди луѓе на Земјата, што претставува единствена можност за наука и јавно ангажирање.

Рамзес ќе го следи Апофис во текот на прелетувањето, набљудувајќи како гравитацијата на Земјата ја менува нејзината форма, површина и движење. Со споредување на мерењата пред и по прелетувањето, научниците ќе добијат увид во структурата, составот и однесувањето на астероидот, што ќе биде од големо значење за сите идни напори за одвраќање на вакви објекти.

YouTube video

ЕСА го надгледува дизајнот, интеграцијата и работењето на вселенското летало „Рамзес“. JAXA ќе обезбеди клучни елементи, вклучувајќи ги лесните соларни панели на вселенското летало, инфрацрвената камера и лансирањето на неговата ракета H3. Ова партнерство се гради врз придонесот на JAXA во мисијата Хера и тековната соработка на мисии како што се EarthCARE и BepiColombo. Досега, моравме да патуваме длабоко во Сончевиот систем за да ги проучуваме астероидите и да комуницираме со нивните површини. Со Апофис, природата за прв пат го носи астероидот „на нозе“ и го спроведува самиот експеримент. Додека плимните сили го влечат и го преобликуваат астероидот, ЕСА и JAXA ќе бидат таму за да го снимат секој момент од оваа можност што се случува еднаш во животот.

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Делегација на МЕРМС во Женева

58% од инсталираниот капацитет е од обновливи извори – следен чекор модерна мрежа и складирање.

Делегација на МЕРМС во Женева

Делегација од Министерството за енергетика, рударство и минерални суровини учествуваше на UNECE Sustainable Energy Week која се одржа во Палатата на нациите во Женева, со фокус на прашањата поврзани со енергетската транзиција, енергетската безбедност, достапноста на енергијата и одржливиот развој.

Во рамки на настанот се одржаа состаноци на Групата експерти за енергетска ефикасност (GEEE), Групата експерти за почисти електроенергетски системи (GECES) и Групата експерти за обновлива енергија (GERE), како и 35-тата сесија на Комитетот за одржлива енергија на UNECE (CSE).

Во рамки на 13-тата сесија на Групата експерти за обновлива енергија (GERE-13), на панел-дискусијата Exchange of experiences on how to increase the uptake of renewable energy, Марко Минов од Секторот за обновливи извори на енергија, го претстави напредокот во спроведувањето на регулаторната рамка од Законот за енергетика и новиот Закон за користење на енергијата од обновливи извори, со кои се унапредува интеграцијата на енергетскиот пазар и се создаваат предвидливи услови за развој и инвестиции во обновливите извори.

Како клучни реформи беа опфатени прекуграничната распределба на капацитети, балансирањето, оперативната сигурност, гаранциите за потекло, активните потрошувачи, енергетските заедници и конкурентните механизми за поддршка на производството од обновливи извори на енергија.

Во излагањето, Минов го истакна и значителниот раст на капацитетите од обновливи извори на енергија во Македонија, особено на фотонапонските електроцентрали, а ги претстави и Годишните планови за изградба на енергетски објекти како инструмент за предвидлив и координиран развој на енергетскиот сектор и систематско планирање на нови производни капацитети и системи за складирање на енергија.

Во рамки на дискусијата, меѓу другото беше нагласено и дека: „зголемувањето на капацитетите од обновливи извори е само дел од енергетската транзиција. Следниот предизвик е електроенергетскиот систем да стане пофлексибилен, поотпорен и способен да интегрира сè поголеми количини на варијабилни обновливи извори. Интеграцијата на нови капацитети од обновливи извори, модернизацијата на мрежна инфраструктура, пазарните механизми и складирањето на енергија ќе биде важен дел од идниот развој на енергетскиот систем“.

Во рамки на 35 сесија на Комитетот за одржлива енергија (CSE-35) на тема Strengthening Energy Security, Affordability and Sustainability in an Uncertain World, меѓу другото беше одржана и дискусија на високо ниво, посветена на приоритетите, предизвиците и можностите за зајакнување на енергетската безбедност, достапноста и одржливоста.

Во рамки на сесијата, Елена Ивановска, кабинетски службеник задолжен за следење на стратешките приоритети на Владата, која воедно претседаваше и со сесијата System-wide Solutions to Strengthen Energy Security, Affordability and Sustainability, се обрати во име на Македонија, претставувајќи ги приоритетите на земјата и конкретните активности за унапредување на сигурноста, достапноста и одржливоста на енергетскиот систем.

Во своето обраќање, Ивановска истакна дека за Македонија, трите цели (енергетската сигурност, достапноста и одржливоста) се тесно поврзани и дека забрзувањето на развојот на обновливите извори, намалувањето на зависноста од увоз на електрична енергија и обезбедувањето сигурно снабдување бараат модерна, отпорна и регионално поврзана електроенергетска мрежа.

Посебен акцент беше ставен на потребата развојот на мрежната инфраструктура да го следи брзиот раст на обновливите извори. Во таа насока, беше посочено дека Македонија од 2021 година, кога обновливите извори сочинувале околу 38% од инсталираниот производен капацитет, до 2025 година достигнала учество од околу 58%, со повеќе од 1.750 MW инсталирани капацитети од обновливи извори.

Брзиот развој на сончевата енергија носи и нови барања за преносниот систем, особено поради децентрализираното варијабилно производство, двонасочните текови на електрична енергија и потребата од балансирање на системот.

Ивановска посочи и на потребата од значителни инвестиции во преносната мрежа, унапредување на регионалната соработка и развој на механизми за флексибилност, батериски системи за складирање енергија и управување со потрошувачката.

Учеството на претставниците од Министерството: Елена Ивановска, Билјана Матевска, Марко Минов, Сара Кочева, Ангела Алексова, Ненад Стојковски и Љубица Трајковска Лешоска претставуваше можност за размена на искуства со земјите членки на UNECE, претставници на меѓународни организации и експерти од областа на енергетиката, особено во делот на забрзувањето на енергетската транзиција и создавањето пофлексибилни, сигурни и одржливи енергетски системи, но и можност за претставување на реформите и искуствата на нашата земја.

Државата останува посветена на сигурна, достапна и одржлива енергетска транзиција, со фокус на понатамошно зголемување на производството од обновливи извори, модернизација и проширување на мрежната инфраструктура, развој на складирањето на енергија, унапредување на пазарната интеграција и создавање предвидлива регулаторна рамка за нови инвестиции.

Пораката од Женева е јасна: амбициозниот развој на обновливите извори мора да биде проследен со инвестиции во мрежата, флексибилност, складирање, регионална поврзаност и институционален капацитет.

Само преку интегриран пристап може да се изгради енергетски систем кој истовремено ќе биде сигурен, отпорен и одржлив.

Со почит,

Министерство за енергетика, рударство и минерални суровини

Тагови: МЕРМС

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Лишени од слобода се 12 возачи поради сторено кривично дело „безобѕирно управување возило“

Во текот на изминатото деноноќие, на различни локации во државата, лишени од слобода се 12 возачи поради сторено кривично дело „безобѕирно управување возило“.

Лишени од слобода се 12 возачи поради сторено кривично дело „безобѕирно управување возило“

Од нив, осуммина управувале возило без положен возачки испит и тоа: М.Љ.(40), А.Ш.(22) и Ј.Б.(30) сите од Скопје, И.Р.(24) од с.Света Петка, скопско, А.Р.(23) од с.Беловиште, гостиварско, С.А.(35) од с.Мелница, велешко и Н.М.(28) од с.Зрновци, кочанско и 17-годишник од село во Општина Градско.

Под дејство на алкохол управувале две лица и тоа: Н.П.(29) од Куманово и М.Н.(19) од Скопје. Додека пак, со забрана за управување со моторно возило управувале С.Н. (37) од Кичево и Р.Х.(37) од с.Рашче, скопско.

По целосно документирање на случаите, ќе бидат поднесени соодветни кривични пријави.

Апелираме до сите учесници во сообраќајот да ги почитуваат сообраќајните правила и прописи, да не управуваат возило без положен возачки испит или доколку имаат изречена мерка за забрана за управување или доколку се под дејство на алкохол и сите заеднички да придонесеме за побезбеден сообраќај.

Тагови: безобѕирно управување

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

Македонија

Лишен од слобода бугарски државјанин на Граничниот премин Богородица поради фалсификувана исправа

На 02.10.2026 во 09:50 часот на Граничен премин Богородица, полициски службеници го лишија од слобода И.А.И.(58) од Бугарија поради основано сомнение за сторено кривично дело „фалсификување исправа“ по член 378 од Кривичниот законик.

Лишен од слобода бугарски државјанин на Граничниот премин Богородица поради фалсификувана исправа

Известен е јавен обвинител, по што лицето е предадено во полициска станица Гевгелија и по целосно документирање на случајот ќе биде поднесена соодветна пријава.

Тагови: бугарски државјанин

Крадењето авторски текстови е казниво со закон. Преземањето на авторски содржини (текстови) од оваа страница е дозволено само делумно и со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.

притисни ентер